ABD İran’a yeni saldırı başlattı: İran’dan füze ve İHA misillemesi, Ürdün’deki ABD üssü hedef alındı

ABD ile İran arasındaki gerilim, 1 Eylül’ü 2 Eylül 2026’ya bağlayan saatlerde karşılıklı saldırılarla yeni bir boyuta taşındı.

ABD ordusu İran’ın güneyinde yeni bir askeri operasyon başlattığını açıklarken, kısa süre sonra İran tarafından füze ve insansız hava araçlarıyla misilleme gerçekleştirildiği bildirildi.

ABD saldırılarının Hürmüz Boğazı çevresi başta olmak üzere İran’ın güneyindeki çok sayıda noktada yoğunlaştığı belirtildi.

CENTCOM: Devrim Muhafızları hedeflerine saldırı başlatıldı

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’da Devrim Muhafızları Ordusu’na ait hedeflere yönelik saldırı başlatıldığını duyurdu.

CENTCOM açıklamasında saldırının gerekçesi olarak İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemilere ve bölgede bulunan ABD personeline yönelik “saldırı girişimleri” gösterildi.

ABD’nin açıklamasının ardından İran’ın güneyinden art arda patlama haberleri gelmeye başladı.

Keşm Adası çevresinde 5’ten fazla patlama

İran basınında yer alan bilgilere göre Hürmüzgan eyaletine bağlı Keşm Adası çevresinde 5’ten fazla patlama sesi duyuldu.

İran devlet televizyonunun yanı sıra Fars ve Tesnim haber ajansları, Bender Abbas, Sirik, Çabahar ve Kunarek çevresinde de patlamalar meydana geldiğini bildirdi.

Sistan-Beluçistan Vali Yardımcısı Ali Halilabadi ise Çabahar ve Kunarek’e toplam 4 mühimmatın isabet ettiğini açıkladı. Hasarın boyutunun belirlenmesi için teknik incelemelerin sürdüğü bildirildi.

İlerleyen saatlerde Buşehr eyaletine bağlı Asuliye kentinin de ABD güçleri tarafından hedef alındığı bildirildi.

Düğün evine saldırıda ölü sayısı 4’e çıktı

Saldırıların en dikkat çekici gelişmelerinden biri Hürmüzgan eyaletinin Sirik ilçesine bağlı Kuheştek kentinde yaşandı.

Hürmüzgan Vali Yardımcısı Ahmed Nefisi, düğün töreninin gerçekleştirildiği bir konutun ABD saldırısında vurulduğunu söyledi.

Nefisi, saldırının ardından hayatını kaybedenlerin sayısının 4’e yükseldiğini açıkladı.

Daha önce yapılan ilk açıklamada aynı saldırıda en az 2 kişinin öldüğü, 50 kişinin yaralandığı bildirilmişti.

İran füze ve İHA’larla misilleme başlattı

ABD’nin İran’ın güneyindeki hedeflere yönelik saldırılarının ardından İran ordusu misilleme kararı aldığını duyurdu.

İran basınında yer alan bilgilere göre İran Silahlı Kuvvetleri, bölgedeki ABD üslerine yönelik füze ve insansız hava araçlarıyla saldırılar başlattı.

Saldırıların ABD’nin İran’ın güneyindeki hedeflere yönelik operasyonuna karşılık gerçekleştirildiği belirtildi.

Ürdün’deki ABD üssü balistik füzelerle hedef alındı

İran Devrim Muhafızları Ordusu daha sonra yaptığı açıklamada, Ürdün’de ABD deniz piyadelerine ait olduğu belirtilen “Camp Titin” üssünün balistik füzelerle hedef alındığını duyurdu.

Devrim Muhafızları, saldırının Sirik’te düğün töreninin düzenlendiği konutun vurulmasına misilleme olarak gerçekleştirildiğini açıkladı.

İran tarafından yapılan açıklamada saldırıda çok sayıda ABD askerinin hayatını kaybettiği öne sürüldü. Bu bilgiye ilişkin ABD makamlarından aynı yönde bir doğrulama gelmedi.

Trump: İran 8 füze fırlattı, tamamı düşürüldü

ABD Başkanı Donald Trump da gelişmelerin ardından açıklama yaptı.

Trump, ABD’nin Hürmüz Boğazı yakınlarındaki İran hedeflerini vurduğunu doğruladı ve operasyonu İran’ın boğaza deniz mayınları yerleştirmeye yönelik “başarısız girişimine” karşılık olarak nitelendirdi.

Trump, İran’ın Ürdün’deki ABD üssüne 8 füze fırlattığını ve bunların tamamının düşürüldüğünü söyledi.

ABD Başkanı, İran’ın yeniden misilleme yapması durumunda daha ağır saldırılar düzenleneceğini belirterek:

“Başarısız İran, bu son derece haklı saldırıya misilleme yaparsa, çok daha sert ve yüksek düzeyde yeniden vurulacak.”

ifadelerini kullandı.

Trump ayrıca daha büyük çaplı bir operasyonun “hazır beklediğini” söyledi.

Ürdün’de sirenler çaldı

İran’ın karşı saldırıya başlamasının ardından Ürdün’de de alarm verildi.

Ürdün televizyonu, Mafrak ve Akebe kentlerinde sirenlerin çaldığını bildirdi.

Mafrak’ta yaşayanların cep telefonlarına gönderilen uyarılarda füze ve şarapnel parçalarına karşı dikkatli olunması istendi.

ABD vatandaşlarına uyarı yaptı

ABD’nin İsrail ve Katar büyükelçilikleri de bölgede bulunan Amerikan vatandaşlarına yönelik güvenlik uyarısı yayımladı.

Açıklamada Orta Doğu’da gerilimin öngörülemeyen biçimde tırmanabileceği belirtilerek vatandaşlardan daha dikkatli olmaları istendi.

Olası uçuş iptalleri, hava sahası kapatmaları ve seyahat aksaklıklarına karşı hazırlıklı olunması çağrısında bulunuldu.

ABD ayrıca İran ve İran’ı destekleyen grupların ABD ile bağlantılı diplomatik tesisleri, şirketleri ve kurumları hedef alabileceğini değerlendirdi.

Bölgede karşılıklı saldırılar yeni bir aşamaya geçti

Son gelişmelerle birlikte ABD-İran geriliminde doğrudan karşılıklı saldırıların kapsamı genişledi.

ABD’nin İran’ın güneyinde Devrim Muhafızları hedeflerine yönelik saldırılar düzenlediğini açıklamasının ardından İran’ın ABD üslerine füze ve İHA’larla karşılık vermesi, çatışmanın bölgesel ölçekte yayılma riskini yeniden gündeme taşıdı.

Özellikle Hürmüz Boğazı çevresindeki saldırılar, enerji taşımacılığı ve deniz ticaretinin güvenliği açısından da yakından takip ediliyor.

İran tarafı Ürdün’deki ABD üssünün vurulduğunu açıklarken, Trump yönetimi İran’ın fırlattığı füzelerin engellendiğini bildirdi. Tarafların saldırıların sonuçlarına ilişkin açıklamalarındaki farklılıklar nedeniyle can kaybı ve hasara ilişkin bilgilerin bağımsız olarak teyit edilmesi bekleniyor.

ABD’nin İran’a yönelik yeni saldırısının 1 Eylül 2026 akşamında başladığı, İran’ın misillemesinin ise aynı gece gerçekleştiği bildirildi. Son gelişmeler 2 Eylül 2026’nın ilk saatlerinde de devam etti.

 

ABD’den İran’a yeni saldırı: Hürmüz Boğazı kapatıldı, Körfez’de savaş alarmı

Orta Doğu’da haftalardır kırılgan şekilde devam eden ABD-İran gerilimi, gece saatlerinde yeni bir askeri tırmanışa dönüştü. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı CENTCOM, Başkan Donald Trump’ın talimatıyla İran’daki çok sayıda askeri hedefe yönelik saldırı başlatıldığını duyurdu. Washington yönetimi operasyonun “meşru müdafaa” kapsamında gerçekleştirildiğini savunurken, İran gece boyunca birçok bölgede patlama seslerinin duyulduğunu açıkladı.

Saldırıların merkezinde İran’ın güney hattı, Hürmüz Boğazı çevresi ve Körfez’e açılan stratejik bölgeler yer aldı. İran basınına göre Hürmüzgan eyaletine bağlı Sirik ve Minab kentlerinden patlama sesleri geldi. Bender Abbas, Keşm, Hengam ve Kiş Adası çevresinde de saldırı ya da hava savunma hareketliliği kaynaklı patlamalar duyulduğu bildirildi.

Gerilim kısa sürede deniz hattına da yayıldı. İran, Hürmüz Boğazı’nın tüm gemi geçişlerine kapatıldığını açıklarken, Devrim Muhafızları Ordusu Donanması “yasa dışı geçiş yapmaya çalışan iki geminin vurulduğunu” duyurdu. ABD tarafı ise Hürmüz üzerindeki kontrolün kendilerinde olduğunu ve boğazın kapatıldığı yönündeki İran açıklamalarını kabul etmedi.

Saldırılar gece yarısından sonra başladı

ABD Başkanı Donald Trump’ın gün içinde yaptığı “İran’ı bugün çok sert şekilde vuracağız” açıklamasının ardından bölgede beklenen saldırı gece saatlerinde başladı. CENTCOM, saldırıların Türkiye saatiyle gece yarısını kısa süre geçe başlatıldığını duyurdu.

ABD tarafından yapılan açıklamada operasyonun İran’ın askeri hedeflerine yönelik olduğu belirtildi. Vurulan hedeflere ilişkin ayrıntılı liste paylaşılmazken, İran’ın hava savunma sistemleri, radar altyapısı, haberleşme tesisleri ve yer kontrol merkezlerinin hedef alınmış olabileceği değerlendiriliyor.

Saldırıların başlamasından yaklaşık dört saat sonra CENTCOM, hedeflere yönelik operasyonların tamamlandığını açıkladı. Ancak Washington’dan gelen açıklamalar, saldırıların tamamen sona erdiği anlamına gelmedi. ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, İran’ın anlaşmaya yanaşmaması halinde saldırıların devam edebileceğini belirtti.

Trump: Anlaşma olmazsa daha sert vururuz

ABD Başkanı Donald Trump, saldırılar sürerken yaptığı açıklamada Amerikan savaş uçaklarının İran semalarında olduğunu söyledi. Trump, İranlı yetkililerin kendisiyle temas kurduğunu ve bombalamanın durdurulmasını istediğini öne sürdü.

Trump, İran’ın masadaki anlaşmayı imzalamaması halinde saldırıların daha şiddetli şekilde devam edeceğini belirterek, Tahran yönetimine açık tehditte bulundu. ABD Başkanı, İran’ın nükleer silaha sahip olmamayı kabul ettiğini, ancak bunun resmi anlaşmaya dönüşmesi gerektiğini savundu.

Trump’ın açıklamalarında en dikkat çeken bölüm ise “ateşkes” vurgusu oldu. ABD Başkanı, İran’ı mevcut ateşkesi ihlal etmekle suçladı ve bunun “dünyada en çok ihlal edilen ateşkeslerden biri” olduğunu ileri sürdü.

İran Trump’ı yalanladı: Hiçbir temas kurulmadı

Tahran yönetimi ise Trump’ın “İranlı yetkililer beni aradı” sözlerini sert şekilde yalanladı. İran devlet televizyonuna konuşan üst düzey bir İranlı yetkili, Trump ile hiçbir doğrudan temas kurulmadığını belirtti.

İranlı yetkili, Trump’ın iddiasının gerçeği yansıtmadığını belirterek, “Trump ile hiçbir temas kurulmadı. İran saldırganlıklara askeri olarak yanıt veriyor” ifadelerini kullandı.

Bu açıklama, taraflar arasındaki diplomatik kanalın da ciddi şekilde tıkandığını gösterdi. Washington, saldırıları İran’ı anlaşmaya zorlayacak askeri baskı olarak sunarken, Tahran cephesi geri adım atmayacağını ve saldırılara karşılık vereceğini duyurdu.

İran’ın birçok bölgesinde patlama sesleri

Gece boyunca İran’ın farklı bölgelerinden patlama haberleri geldi. İran basını, Hürmüz Boğazı’na yakın Sirik ve Minab kentlerinde patlama sesleri duyulduğunu aktardı. Bender Abbas Havalimanı çevresinde de patlamalar meydana geldiği bildirildi.

İran devlet televizyonu, Keşm ve Hengam adalarında bazı noktaların saldırıların hedefi olduğunu duyurdu. Kiş Adası çevresinde de uzak mesafeden kaynağı belirlenemeyen seslerin duyulduğu belirtildi.

Başkent Tahran ve Fars eyaletinde ise hava savunma sistemlerinin devreye girdiği açıklandı. İran basınına göre, Tahran yakınlarındaki Veramin çevresinde de saldırı kaynaklı patlama sesleri duyuldu.

Bender Abbas, Kerec ve Kazvin kentlerinden gelen yeni patlama haberleri, saldırıların yalnızca Hürmüz hattıyla sınırlı kalmadığını, İran’ın farklı askeri ve stratejik bölgelerinde hava savunma alarmının sürdüğünü gösterdi.

Hürmüz Boğazı gemi geçişlerine kapatıldı

Gecenin en kritik gelişmelerinden biri İran’ın Hürmüz Boğazı’na ilişkin kararı oldu. İran Silahlı Kuvvetlerinin savaşı yürüten birimi Hatemu’l Enbiya Karargahı, bölgede oluşan güvensizlik gerekçesiyle Hürmüz Boğazı’nın tüm gemi geçişlerine kapatıldığını duyurdu.

Açıklamada petrol tankerleri ve ticari gemiler dahil her türlü geçişin engelleneceği ve boğazdan geçmeye çalışan gemilere müdahale edileceği bildirildi.

İran Devrim Muhafızları Ordusu Donanması ise Hürmüz Boğazı’ndan “yasa dışı geçiş” yapmaya çalışan iki geminin vurulduğunu açıkladı. Bu iddia bağımsız kaynaklarca henüz doğrulanmazken, Hürmüz hattında deniz trafiği ve enerji piyasaları açısından büyük risk oluştu.

Hürmüz Boğazı, küresel petrol ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olarak biliniyor. Bu hattın kapanması ya da güvenli geçişin kesintiye uğraması, yalnızca ABD ve İran arasındaki askeri gerilimi değil, petrol fiyatları, deniz taşımacılığı ve küresel piyasalardaki dengeleri de doğrudan etkileyebilir.

ABD: Hürmüz’ü biz kontrol ediyoruz

İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapattığını duyurmasının ardından ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth’ten dikkat çeken bir açıklama geldi. Hegseth, ABD’nin haftalardır ortaklarıyla birlikte boğazdan giren ve çıkan petrol akışını kontrol ettiğini savunarak, “Hürmüz Boğazı’nı ABD kontrol ediyor” dedi.

Hegseth, İran’ın bu akışı durduramadığını öne sürdü. ABD Savunma Bakanı, Washington’un bölgedeki askeri kapasitesine dikkat çekerek İran’ın savunma sanayisi ve füze kapasitesinin sınırlı olduğunu iddia etti.

Bu açıklamalar, Hürmüz Boğazı’nın yalnızca askeri değil, aynı zamanda siyasi ve ekonomik bir güç mücadelesinin merkezine yerleştiğini gösterdi. İran boğazı kapattığını ilan ederken, ABD bu kararı tanımadığını ve geçiş kontrolünün kendi denetiminde olduğunu savunuyor.

İran’dan misilleme: Kuveyt ve Bahreyn’de ABD üsleri hedef alındı

ABD saldırılarının ardından İran cephesinden misilleme açıklamaları geldi. İran Devrim Muhafızları Ordusu, ABD’nin ülkenin güneyine düzenlediği saldırılara karşılık Kuveyt ve Bahreyn’deki Amerikan üslerinin hedef alındığını duyurdu.

Devrim Muhafızları tarafından yapılan açıklamada, Kuveyt’teki Ali El Salim ve Ahmed El Cabir hava üsleri ile Bahreyn’deki Şeyh İsa Hava Üssü’nde ABD ordusuna ait 18 önemli hedefin vurularak imha edildiği öne sürüldü.

İran ordusu ayrıca Bahreyn’deki ABD 5. Filosu’nun da insansız hava araçlarıyla hedef alındığını açıkladı. Açıklamada iletişim kuleleri ve hava savunma sistemlerinin hedef alındığı belirtildi.

ABD tarafından bu iddialara ilişkin yapılan değerlendirmelerde ise İran’ın saldırılarının büyük bölümünün hava savunma sistemleriyle engellendiği, Amerikan savaş gemileri ya da kritik askeri hedeflerde ciddi bir hasar oluşmadığı savunuldu.

Bahreyn’de sirenler çaldı

İran’ın Bahreyn’deki ABD varlığını hedef aldığını duyurmasının ardından Bahreyn’de alarm durumu ilan edildi. Bahreyn İçişleri Bakanlığı, ülke genelinde sirenlerin çaldığını açıkladı.

Bakanlık halka sakin olmaları, resmi kanalları takip etmeleri ve en yakın güvenli bölgelere yönelmeleri çağrısında bulundu.

Kuveyt ve Bahreyn’in ABD üslerine ev sahipliği yapması, bu ülkeleri İran-ABD geriliminin doğrudan risk alanına taşıyor. Özellikle Körfez ülkelerindeki Amerikan askeri varlığı, İran’ın misilleme stratejisinde öncelikli hedefler arasında gösteriliyor.

İsrail: Son saldırılara katılmadık

ABD’nin İran’a yönelik son saldırılarının ardından gözler İsrail’e de çevrildi. İsrail devlet televizyonuna konuşan güvenlik kaynakları, İsrail ordusunun son saldırılara şu aşamada doğrudan katılmadığını aktardı.

İsrail basınında yer alan değerlendirmelerde, saldırının tamamen Amerikan savaş uçakları ve gemileri tarafından gerçekleştirildiği belirtildi. Ancak İsrail’in İran’dan gelebilecek olası füze saldırılarına karşı yüksek alarm durumuna geçtiği kaydedildi.

Bölgedeki askeri dengeler açısından İsrail’in pozisyonu kritik önem taşıyor. İran’ın ABD saldırılarına karşı İsrail’i de hedef alması halinde gerilimin bölgesel savaşa dönüşme ihtimali daha da artabilir.

Savaşın fitilini Apache helikopteri olayı ateşledi

Sahadaki son tırmanışın arka planında Hürmüz Boğazı üzerinde yaşanan Apache helikopteri krizi bulunuyor. ABD, Hürmüz hattında devriye görevi yapan bir Amerikan Apache helikopterinin İran kaynaklı saldırı sonucu düşürüldüğünü ya da hasar aldığını savundu.

Washington yönetimi, bu olayı “İran saldırganlığı” olarak nitelendirerek yeni saldırılar için gerekçe gösterdi. ABD ordusu, misilleme kapsamında İran’ın hava savunma sistemleri, radar tesisleri ve yer kontrol istasyonlarını hedef aldığını duyurdu.

İran cephesi ise ABD’nin iddialarını kabul etmezken, saldırıların doğrudan İran egemenliğini hedef aldığını ve buna askeri karşılık verileceğini açıkladı.

Hegseth: Bombalarla müzakere etmemiz gerekirse ederiz

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth’in açıklamaları, Washington’un askeri baskı stratejisini açıkça ortaya koydu. Hegseth, İran’ın anlaşma için hâlâ şansı olduğunu ancak Tahran yönetiminin bunu değerlendirmemesi halinde ağır sonuçlarla karşılaşacağını söyledi.

Hegseth, saldırıların ABD’nin askeri çıkarlarına ve diplomatik pozisyonuna hizmet edeceğini belirterek, “Bombalarla müzakere etmemiz gerekirse, bombalarla müzakere ederiz” ifadelerini kullandı.

Bu sözler, ABD’nin İran’la yürüttüğü diplomatik süreci askeri baskıyla birlikte ilerletme niyetinde olduğunu gösterdi. Washington, saldırıları masadaki anlaşmayı kabul ettirme hamlesi olarak sunarken, Tahran bunu açık saldırganlık olarak nitelendiriyor.

İran: Bölgeyi sizin için cehenneme çevireceğiz

İran cephesinden gelen açıklamalar ise geri adım sinyali vermiyor. İranlı askeri yetkililer, ABD’nin bölgedeki çıkarlarının hedef listesine alındığını ve yeni saldırı olması halinde anında karşılık verileceğini duyurdu.

İran’ın füze operasyonlarından sorumlu Tuğgeneral Mecid Musevi, ABD’ye yönelik açıklamasında “Bölgeyi sizin için cehenneme çevireceğiz” ifadelerini kullandı.

İran Silahlı Kuvvetlerinin savaşı yürüten birimi Hatemu’l Enbiya Karargahı da ABD’nin her türlü saldırısına kesin karşılık verileceğini açıkladı.

Tahran yönetimi diplomasiye açık olduğunu söylese de askeri karşılık verme konusunda geri adım atmıyor. İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin açıklamalarında da bu ikili mesaj öne çıkıyor: Diplomasi mümkün, ancak saldırıya askeri yanıt verilecek.

Körfez’de savaş riski büyüyor

ABD’nin İran’daki hedeflere yönelik saldırıları, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapattığını açıklaması ve Kuveyt ile Bahreyn’deki ABD üslerine yönelik misilleme iddiaları, Körfez’de savaş riskini en üst seviyeye çıkardı.

Gerilim artık yalnızca ABD ve İran arasında sınırlı değil. Hürmüz Boğazı nedeniyle enerji piyasaları, Kuveyt ve Bahreyn’deki üsler nedeniyle Körfez ülkeleri, İsrail’e yönelik olası misilleme ihtimali nedeniyle de Doğu Akdeniz ve Orta Doğu’nun tamamı bu krizin parçası haline geldi.

Bölgedeki en büyük risklerden biri, taraflardan birinin saldırı ya da misilleme açıklamalarının yanlış hesaplamaya yol açması. Hürmüz’de bir geminin vurulması, Körfez’de bir Amerikan üssünün zarar görmesi ya da İsrail’e yönelik bir füze saldırısı, krizi çok daha geniş çaplı bir savaşa çevirebilir.

Petrol ve ticaret hattında büyük tehdit

Hürmüz Boğazı’nın kapanma ihtimali dünya ekonomisi açısından da ciddi sonuçlar doğurabilir. Petrol tankerleri ve ticari gemiler için en kritik geçiş noktalarından biri olan boğazda yaşanacak her kesinti, küresel enerji arzını baskılayabilir.

İran’ın “tüm gemiler hedef alınacak” uyarısı, deniz taşımacılığı şirketleri, sigorta piyasaları ve petrol ihracatçıları açısından yeni bir kriz başlığı oluşturdu. ABD ise boğazın kapatılmasına izin vermeyeceği mesajını veriyor.

Bu nedenle Hürmüz hattındaki gelişmeler, yalnızca askeri değil ekonomik cephede de yakından izleniyor. Petrol fiyatlarında olası sıçrama, enerji maliyetleri üzerinden küresel enflasyon baskısını da artırabilir.

Sıcak saatler devam ediyor

ABD saldırılarının tamamlandığını duyursa da taraflardan gelen açıklamalar gerilimin düşmediğini gösteriyor. İran, Hürmüz Boğazı’nı kapattığını ve ABD üslerini hedef aldığını açıklarken, Washington saldırıların gerekirse devam edeceği mesajını veriyor.

İsrail yüksek alarm durumuna geçerken, Bahreyn’de sirenlerin çalması, Körfez ülkelerinin de doğrudan kriz hattına girdiğini ortaya koydu.

Orta Doğu’da gece boyunca yaşanan gelişmeler, ABD-İran hattındaki krizin yeni ve daha tehlikeli bir aşamaya geçtiğini gösteriyor. Hürmüz Boğazı’nın statüsü, ABD’nin yeni saldırı yapıp yapmayacağı, İran’ın misillemelerinin kapsamı ve Körfez ülkelerindeki Amerikan üslerinin güvenliği önümüzdeki saatlerin en kritik başlıkları olacak.

Bölgede artık tek bir soru öne çıkıyor:

Hürmüz’de başlayan bu yeni askeri tırmanış, sınırlı bir misilleme hattında mı kalacak, yoksa Orta Doğu’yu yeni bir bölgesel savaşın eşiğine mi taşıyacak?

Putin, Zelenskiy ile görüşmenin şimdilik anlamı olmadığını söyledi

ST. PETERSBURG/KİEV — Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile olası görüşmeye ilişkin yaptığı açıklamada, şu aşamada böyle bir temasın anlamlı olmadığını belirtti.

St. Petersburg Uluslararası Ekonomi Forumu kapsamında düzenlenen ana oturumda konuşan Putin, Zelenskiy’nin kendisine hitaben yayımladığı açık mektuba ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Mektupta “oldukça kaba ifadeler” bulunduğunu savunan Putin, bunun yüz yüze görüşme için şart oluşturmak amacıyla mı yoksa görüşmenin yapılmaması için mi yazıldığını sorguladı. Putin, “Bence ikincisi” ifadelerini kullandı.

Zelenskiy ile görüşüp görüşmeyeceğine ilişkin soruya da yanıt veren Putin, “Şimdilik bunun herhangi bir anlamını görmüyorum” dedi.

Putin, Ukrayna’daki savaşa ilişkin açıklamalarında ABD Başkanı Donald Trump’a da değindi. Trump’ın 2020’de iktidarda olması halinde savaşın başlamayabileceğini öne süren Putin, “Eğer o dönemde Trump başkan olsaydı, seçimlerde kandırılmasaydı ve iktidarda olsaydı, belki gerçekten bunlar yaşanmazdı” değerlendirmesinde bulundu.

Ukrayna yönetiminin ABD’den silah almak istediğini ancak Trump’ın olası bir anlaşmanın garantörü olmasını kabul etmediğini savunan Putin, bunun nedenini anlamakta zorlandığını söyledi.

Putin, Orta Doğu’da artan gerilime ilişkin de konuştu. ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları sonrası bölgede tansiyonun yükseldiğini belirten Putin, Rusya’nın elinde İran’ın nükleer silah üretmeye çalıştığına dair bilgi bulunmadığını ifade etti. Putin, Washington, Tahran ve Tel Aviv ile temas halinde olduklarını kaydetti.

Zelenskiy: Savaşı bitirmek istemiyor

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ise sosyal medya hesabından yaptığı günlük görüntülü açıklamada Putin’in sözlerine tepki gösterdi.

Rusya ile esir takası gerçekleştirdiklerini hatırlatan Zelenskiy, 185 Ukraynalı asker ile 1 sivilin evlerine döndüğünü açıkladı. Zelenskiy, yıl başından bu yana 1429 Ukraynalı asker ve sivilin esir takası sonucu serbest bırakıldığını belirtti.

Savaşın sona erdirilmesi için ABD ve Avrupa ile görüşmelere hazırlandıklarını ifade eden Zelenskiy, Avrupalıların Ukrayna’ya destek için yeni adımlar hazırladığını söyledi.

Putin’in açık mektuba verdiği yanıtı da değerlendiren Zelenskiy, Rus tarafının yine savaşı seçtiğini savundu. Zelenskiy, “Zayıf bir cevap. Savaşı bitirmek istemiyor. Bence dünyadaki birçok kişi bu cevaptan hayal kırıklığına uğradı” ifadelerini kullandı.

Putin, aynı oturumda Rus ekonomisi ve Batı yaptırımlarına ilişkin de açıklamalarda bulundu. Batı yaptırımlarının ve Rusya’nın uluslararası rezervlerine el konulmasının avro ve doların küresel konumunu “dönüşü olmayan şekilde” etkilediğini savunan Putin, dünyanın yeni ve daha esnek bir finansal mimariye ihtiyaç duyduğunu dile getirdi.

Zelenskiy 6 Mayıs’tan itibaren geçici ateşkes ilan ettiklerini açıkladı

Zelenskiy, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımında, eski Sovyetler Birliği’nin 2. Dünya Savaşı’nda Nazi Almanyası’nı mağlup etmesinin kutlandığı Zafer Günü vesilesiyle Rusya’nın 8-9 Mayıs’ta Ukrayna’da ateşkes ilan etme kararını değerlendirdi.

Geçici ateşkesin sağlanması konusunda bugüne kadar Ukrayna’ya resmi olarak bir çağrının yapılmadığını aktaran Zelenskiy, “İnsan hayatının, herhangi bir yıl dönümünün ‘kutlanmasından’ kıyaslanamayacak kadar daha değerli olduğuna inanıyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.

6 Mayıs’ta başlayacak olan geçici ateşkesin ne zaman sonlanacağına dair bir paylaşımda bulunmayan Zelenskiy, Rusya’nın geçici ateşkesi ihlal etmesi durumunda karşılık vereceklerini ifade etti.

Putin, Zafer Günü vesilesiyle 8-9 Mayıs’ta Ukrayna’da ateşkes ilan etti

Rusya Savunma Bakanlığından yapılan açıklamada, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Ukrayna’da ateşkes kararı aldığı belirtilmişti.

Açıklamada, “Başkomutanın aldığı karar doğrultusunda, Zafer Günü vesilesiyle 8-9 Mayıs’ta ateşkes ilan ediliyor. Ukrayna tarafının ateşkese uyacağını umuyoruz.” ifadelerine yer verilmişti.

Papa 14. Leo’dan Trump’a sert yanıt: Savaşa karşı konuşmayı sürdüreceğim

Tarihte ABD’li ilk Papa olan 14. Leo, ABD Başkanı Trump’ın kendisine yönelik dünkü eleştirilerini yanıtladı.

Papa 14. Leo, 11 gün sürecek ve 4 ülkeyi kapsayan Afrika turunun ilk ayağı için Roma’dan Cezayir’e uçtuğu sırada, seyahatini takip eden gazetecilere Trump’ın sözlerine ilişkin değerlendirmede bulundu.

İtalyan ANSA ajansının haberine göre Papa 14. Leo, “Trump yönetiminden korkmuyorum. Ben siyasetçi değilim. Ben İncil’den bahsediyorum. Bu nedenle savaşa karşı yüksek sesle konuşmaya devam edeceğim. Onunla bir tartışmaya girmeye niyetim yok.” diye konuştu.

“Bazı insanların yaptığı gibi İncil’in istismar edilebileceğini düşünmüyorum.” ifadelerini kullanan Papa, ABD Başkanı’nın mesajına atıf yaparak, bu mesajı okuyan insanların kendi sonuçlarını çıkarabileceklerini düşündüğünü kaydetti.

Papa, savaşların son bulması, diyalog ve sorunlara adil çözümler bulmak için uluslar arasında çok taraflı ilişkiler üzerinde durulması gerektiğini vurguladı.

Papa 14. Leo, “Çok fazla insan acı çekiyor, çok fazla masum öldürüldü ve bence birilerinin ayağa kalkıp daha iyi bir yol olduğunu söylemesi gerekiyor.” şeklinde konuştu.

ABD Başkanı Trump’ın Papa hakkındaki sözleri İtalya’da tepki çekti

Başbakan Giorgia Meloni ile Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, Trump’ın açıklamalarına değinmeden, Papa’nın barış mesajlarının önemine işaret eden açıklamalar yaptı.

Ülkede geçen yıl Trump’ın Nobel Barış Ödülü’nü almayı hak ettiğini belirten Başbakan Yardımcısı ve Ulaştırma-Altyapı Bakanı aynı zamanda aşırı sağcı Lig Partisi lideri Matteo Salvini, bu sabah televizyon kanalında yaptığı açıklamada, “Milyarlarca Katolik için barışın sembolü ve manevi rehber olan Papa’ya saldırmak, faydalı veya akıllıca bir şey gibi görünmüyor.” dedi.

Ana muhalefetteki Demokratik Parti (PD) lideri Elly Schlein ise Papa’ya dayanışmasını belirterek, “Papa’ya yönelik saldırılar ve tehditlerle Başkan Trump, şimdiye kadar kendisini karakterize eden kibirli tutumunu artık tahammül sınırlarının ötesine taşımaktadır. Barışa, diyaloğa ve insan onuruna yaptığı güçlü çağrı nedeniyle Papa’ya hakaret etmek son derece ciddi bir eylemdir. Bu, özgür seslere tahammül edemeyenlerin baskıcı kültürünü açıkça ortaya koymaktadır.” ifadelerini kullandı.

Eski başbakanlardan ve muhalefetteki Italia Viva Partisinin lideri Matteo Renzi de “La7” kanalına yaptığı açıklamada, önceki yıllarda mitinglerde “Ben anneyim, ben Hristiyan’ım” vurgusu yapan Başbakan Meloni’yi eleştirerek, “Hristiyan anneler, kadınlar nerede? Trump, Papa hakkında bunları söylediğinde neden çıkıp Trump’ın utanması gerektiğini söylemiyorlar? Vatikan’la bile kavga etmeyi başardı, bu onun her türlü hayalin ötesinde olduğunu gösteriyor.” yorumunu yaptı.

İtalya’da Katolik Kilisesi’nin en üst organı olan İtalya Piskoposlar Konferansından (CEI) yapılan açıklamada da CEI’nin ABD Katolik Piskoposlar Konferansı Başkanı Başpiskopos Paul Coakley’nin “Papa 14. Leo’nun bir siyasetçi veya Trump’ın rakibi olmadığını” belirten açıklamasına katıldığı bildirildi.

CEI açıklamasında, Papa’nın çatışma günlerinde diyaloğa ve sorumluluğa yönelik çağrı yaptığı vurgulanarak, “İtalya kiliseleri, Papa’ya olan yakınlıklarını ve sevgilerini yineliyor. Herkesin ona ve hizmetine saygı duymasını umuyor.” ifadesi kullanıldı.

Meloni: “Başkan Trump’ın, Papa’ya yönelik sözlerini kabul edilemez buluyorum”

Sabah saatlerinde Papa’nın bugün başlayan Afrika ziyaretinin “başarılı geçmesi” ve “barışa katkıda bulunması” temennisini içeren yazılı açıklama yapan ancak Trump’ın Papa’ya yönelik sözlerine değinmeyen Başbakan Meloni, akşamüstü kısa bir yazılı açıklama daha yaptı.

Başbakanlığın paylaştığı açıklamada Meloni, ilk açıklamasının aksine doğrudan Trump’a ithafen şu ifadeleri kullandı:

“Bu sabahki açıklamalarımın anlamının açık olduğunu düşünmüştüm ancak bunu daha da açık şekilde tekrar ediyorum, Başkan Trump’ın Papa’ya yönelik sözlerini kabul edilemez buluyorum. Papa, Katolik Kilisesi’nin başıdır ve barış çağrısında bulunması ve her türlü savaşı kınaması doğru ve normaldir.”

Trump’ın Avrupa siyasetindeki yakın müttefiklerinden biri olarak görülen Meloni, gün boyu muhalefet partilerince, Papa’ya sarf ettiği sözlerden ötürü ABD Başkanı’na bir şey demediği için eleştirildi.

La Repubblica gazetesi de Meloni’nin “uzun sessizliğinin ardından Trump’ın Papa 14. Leo hakkındaki sözlerini kınadığını” belirtti.

Vatikan ve ABD ilişkilerinde tansiyon son dönemde yükseldi

Vatikan-ABD ilişkilerinin gerildiğine dair ilk sinyal, ay başında çıkan bir haberle gündeme gelmişti.

ABD merkezli yayın organı “The Free Press”in 6 Nisan’daki haberinde, Papa 14. Leo’nun, ocak ayındaki bir konuşmasında, “güce dayalı diplomasiyi” eleştirmesi nedeniyle, ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) Müsteşarı Elbridge Colby’nin, o tarihte Vatikan Büyükelçisi olarak görev yapan Kardinal Christophe Pierre’i sert şekilde uyardığı ileri sürülmüştü.

Bu haber, geçen hafta her iki ülke tarafından yalanlansa da ABD-Vatikan ilişkilerinde “tansiyonun yükseldiği” şeklinde yorumlanmıştı.

Bunun üzerinden çok geçmeden Papa 14. Leo’nun, 11 Nisan’da ABD ile İran heyetleri arasında Pakistan’daki görüşmeler sürerken Aziz Petrus Bazilikası’ndaki dünya barışı etkinliğinde, “Artık kendine ve paraya tapınmaya son. Güç gösterisine son. Savaşa son. Gerçek güç, hayata hizmet etmekte kendini gösterir” ifadelerini kullanması dikkati çekmişti.

Basında, Papa’nın bu sözlerinin, hiç isim vermemesine karşın Trump’a yönelik olduğu yorumlarına yer verilmişti.

Papa’nın sözlerinin ardından ABD Başkanı Trump da dün sosyal medya hesaplarından yaptığı paylaşımlarda, Papa 14. Leo’nun “suç ve nükleer silahlar konusunda zayıf” ve “dış politikada berbat” olduğunu savunmuş ve Papa 14. Leo’nun bu göreve sırf ABD’li olduğu ve kendisi Beyaz Saray’da bulunduğu için Kilise tarafından “onunla başa çıkmak” amacıyla getirildiğini iddia etmişti.

Trump, basına yaptığı açıklamada da şu ifadeleri kullanmıştı:

“İran’ın nükleer silaha sahip olmasının sorun olmadığını düşünen bir Papa istemiyorum. Amerika’nın, ABD’ye büyük miktarda uyuşturucu gönderen ve daha da kötüsü katiller ve uyuşturucu satıcıları dahil hapishanelerini ülkemize boşaltan Venezuela’ya saldırmasının kötü bir şey olduğunu düşünen bir Papa istemiyorum ve ben, ezici bir çoğunlukla seçildiğim şeyi tam olarak yaptığım için ABD Başkanı’nı eleştiren bir Papa istemiyorum. Leo, Papa olarak kendine çekidüzen vermeli, sağduyulu davranmalı, radikal solun isteklerine boyun eğmeyi bırakmalı ve siyasetçi değil de büyük bir Papa olmaya odaklanmalı.”

Trump, eleştirilerinin ardından kendisini Hazreti İsa gibi tasvir eden bir görseli paylaşmıştı.

ABD Başkanı Trump’tan Papa 14. Leo’ya yanıt: Özür dileyecek bir şey yok

Öte yandan, ABD Başkanı Donald Trump, “Biz kanun ve düzene inanıyoruz. Papa Leo ise bu konuda bir sorunu var gibi görünüyor. Dolayısıyla özür dileyecek bir şey yok, kendisi yanılıyor.” sözleriyle karşılık verdi.

ABD Başkanı Trump, bir fast food zincirinden verdiği sipariş Beyaz Saray’a teslim edilirken basın mensuplarının sorularını yanıtladı.

Papa 14. Leo’nun Cezayir’e giderken kendisine verdiği yanıt hatırlatılan Trump, Papa ile yaşadığı polemik konusunda net ifadeler kullandı.

Papa’nın açıklamalarına katılmadığını kaydeden Trump, suçla mücadelede iyi iş çıkardığını savunarak, “Biz kanun ve düzene inanıyoruz. Papa Leo’nun ise bu konuda bir sorunu var gibi görünüyor. Dolayısıyla özür dileyecek bir şey yok, kendisi yanılıyor.” şeklinde konuştu.

14. Leo’nun İran konusundaki açıklamalarına da değinen Trump, “Papa, İran konusunda yaptıklarımın tam tersini savunuyordu ve nükleer silaha sahip bir İran’a izin verilemez. Ben şu an sadece Papa Leo’ya cevap veriyorum.” dedi.

Trump ayrıca, kendisini Hazreti İsa gibi tasvir eden ve daha sonra sildiği bir görsel ile ilgili soruya yanıt verirken, amacının kendisini Hazreti İsa gibi göstermek olmadığını söyledi.

ABD Başkanı, kendisinin Kızılhaç görevlisi bir “şifacı” olarak tasvir edildiğini ve amacının sadece bu olduğunu savundu.

Vatikan ve ABD ilişkilerinde tansiyon son dönemde yükseldi

Vatikan-ABD ilişkilerinin gerildiğine dair ilk sinyal, ay başında çıkan bir haberle gündeme gelmişti.

ABD merkezli yayın organı “The Free Press”in 6 Nisan’daki haberinde, Papa 14. Leo’nun, ocak ayındaki bir konuşmasında, “güce dayalı diplomasiyi” eleştirmesi nedeniyle, ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) Müsteşarı Elbridge Colby’nin, o tarihte Vatikan Büyükelçisi olarak görev yapan Kardinal Christophe Pierre’i sert şekilde uyardığı ileri sürülmüştü.

Bunun üzerine Papa 14. Leo’nun, 11 Nisan’da ABD ile İran heyetleri arasında Pakistan’daki görüşmeler sürerken Aziz Petrus Bazilikası’ndaki barış duası etkinliğinde, “Artık kendine ve paraya tapınmaya son. Güç gösterisine son. Savaşa son. Gerçek güç, hayata hizmet etmekte kendini gösterir.” ifadelerini kullanması dikkati çekmişti.

Papa’nın sözlerinin ardından Trump da medya hesaplarından yaptığı paylaşımlarda, Papa 14. Leo’nun “suç ve nükleer silahlar konusunda zayıf” ve “dış politikada berbat” olduğunu savunmuş ve Papa’nın bu göreve sırf ABD’li olduğu ve kendisi Beyaz Saray’da bulunduğu için kilise tarafından “onunla başa çıkmak” amacıyla getirildiğini iddia etmişti.

Trump, “İran’ın nükleer silaha sahip olmasının sorun olmadığını düşünen bir Papa istemiyorum. Ben, ezici bir çoğunlukla seçildiğim şeyi tam olarak yaptığım için ABD Başkanı’nı eleştiren bir Papa istemiyorum. Leo, Papa olarak kendine çekidüzen vermeli, sağduyulu davranmalı, radikal solun isteklerine boyun eğmeyi bırakmalı ve siyasetçi değil de büyük bir Papa olmaya odaklanmalı.” ifadelerini kullanmıştı.

Trump, eleştirilerinin ardından kendisini Hazreti İsa gibi tasvir eden bir görsel de paylaşmış, daha sonra bu paylaşımını silmişti.

Papa 14. Leo ise Trump’ın bu sözlerine yönelik, bugün Cezayir’e giderken uçakta gazetecilere yaptığı açıklamada, “Trump yönetiminden korkmuyorum. Ben siyasetçi değilim. Ben İncil’den bahsediyorum. Bu nedenle savaşa karşı yüksek sesle konuşmaya devam edeceğim. Onunla bir tartışmaya girmeye niyetim yok.” demişti.

 

Fidan, İranlı mevkidaşı Erakçi ile savaşın gidişatını görüştü

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Görüşmede savaşın gidişatı ile bölgedeki diğer güncel gelişmeler değerlendirildi.

Diplomatik temasın, bölgede tansiyonun yüksek seyrettiği bir dönemde yapılması dikkat çekti. Görüşmede, sahadaki son durumun yanı sıra çatışmaların seyriyle bağlantılı gelişmelerin de ele alındığı bildirildi.

Ankara kaynaklı bilgiye göre, Fidan ile Erakçi arasındaki telefon görüşmesinde savaşın mevcut durumu kapsamlı şekilde değerlendirildi.

İran-ABD-İsrail savaşında görünmeyen cephe: Analitik zeka yarışı

İran ile ABD/İsrail arasında bir ayı aşkın süredir devam eden savaşta dikkatler çoğunlukla füzelere, hava saldırılarına ve sahadaki yıkıma çevrilse de, çatışmanın arka planında çok daha derin bir mücadele yürütülüyor. Uzman değerlendirmelerine göre bu savaş, aynı zamanda analitik zekaların, mühendislik kapasitesinin ve lojistik gücün karşı karşıya geldiği bir sınav niteliği taşıyor.

Modern savaşların artık yalnızca insan gücü ve moral üstünlükle açıklanamayacağını ortaya koyan süreçte, tarafların sahadaki dayanıklılığını büyük ölçüde teknoloji destekli altyapılar belirliyor. Özellikle mühendislik ürünleri, savunma sistemleri ve operasyonel sürdürülebilirlik, savaşın gidişatında öne çıkan başlıklar arasında yer alıyor.

İran’ın yer altı askeri altyapısı dikkat çekiyor

Değerlendirmelerde, İran’ın dağların altına inşa ettiği tüneller ve korunaklı askeri tesislerin savaşta dayanıklılık sağlamasında önemli rol oynadığı vurgulanıyor. İran’ın yüksek vurucu güce sahip ordular karşısında uzun süre direnç gösterebilmesinin, stratejik biçimde oluşturulan bu korunaklı altyapıyla doğrudan bağlantılı olduğu ifade ediliyor.

Yer altına gizlenen askeri unsurların, saldırılara karşı koruma sağlamasının yanı sıra operasyon kabiliyetinin sürekliliğine de katkı sunduğu belirtiliyor. Bu durumun, savaşın yalnızca cephede değil, ön hazırlık ve savunma mimarisi alanında da kazanıldığını gösterdiği değerlendiriliyor.

Çin ve Rusya etkisi yeniden gündemde

İran’ın savaşta sergilediği dayanıklılığın uluslararası alanda sürpriz olarak değerlendirildiği belirtilirken, bu tabloyu anlamak için Tahran’ın geçmişte kurduğu askeri iş birliklerine de dikkat çekiliyor. İran’ın 2016 yılında Çin ile askeri iş birliği anlaşması imzaladığı, ayrıca Rusya ile uzun yıllara dayanan ilişkilerinin bulunduğu hatırlatılıyor.

Analizlerde, bugün İran’ın füze ve savunma kapasitesinin geldiği seviyenin yalnızca yerel imkanlarla değil, uzun vadeli teknoloji ve sistem entegrasyonuyla şekillendiği görüşü öne çıkıyor. İran’ın kara, deniz ve hava unsurlarıyla desteklenen gelişmiş savunma sistemlerini aşabilen saldırı kabiliyeti, savaş teknolojilerinde yeni dengelerin oluştuğunu ortaya koyuyor.

Savaşın seyrinde lojistik ve teknoloji belirleyici oluyor

Uzmanlara göre günümüz savaşlarında asıl belirleyici unsur, yalnızca saldırı gücü değil, bunu ne kadar sürdürebildiğiniz. Bu noktada lojistik kapasite, bakım-onarım altyapısı, mühimmat sürekliliği ve teknik organizasyon savaşın en kritik başlıkları arasında gösteriliyor.

Sahadaki başarı kadar sistemlerin ne kadar dayanıklı olduğu, ne kadar hızlı onarıldığı ve ne kadar uzun süre aktif tutulabildiği de askeri dengeleri doğrudan etkiliyor. Bu nedenle analitik zekanın modern savaşın merkezine yerleştiği değerlendiriliyor.

Geleceğin savaşında robot askerler öne çıkabilir

Metindeki değerlendirmelerde, kara operasyonlarının önündeki en büyük engellerden birinin kamuoyunda oluşabilecek insan kaybı baskısı olduğu belirtiliyor. Özellikle yüksek kayıplı kara harekatlarının siyasal ve toplumsal maliyetinin çok daha ağır hale geldiği ifade ediliyor.

Bu nedenle gelecekte tamamen robotik sistemlerden oluşan askeri birliklerin daha fazla öne çıkabileceği öngörülüyor. İnsan kaybını en aza indiren, teknoloji ağırlıklı ve uzaktan yönetilebilen sistemlerin savaşın psikolojik yükünü de azaltabileceği belirtiliyor. Bu alanda hazırlıklı olan ülkelerin askeri üstünlüğü daha kolay ele geçirebileceği yorumları yapılıyor.

Türkiye için yerli savunma sanayii vurgusu

Analizde Türkiye açısından en dikkat çekici başlıklardan biri de yerli ve milli savunma kapasitesinin önemi oldu. NATO şemsiyesinin Türkiye için bir güvenlik avantajı sunduğu kabul edilse de, bölgesel riskler nedeniyle bağımsız savunma gücünün hayati önem taşıdığı ifade ediliyor.

Yazılım, donanım, mühimmat ve silah sistemlerinde dışa bağımlılığın azaltılmasının zorunlu hale geldiği vurgulanırken, Baykar, ASELSAN ve TUSAŞ gibi firmaların öncü rolüne dikkat çekiliyor. Benzer savunma teknolojisi girişimlerinin özel sektörde daha fazla desteklenmesi gerektiği görüşü öne çıkıyor.

İsrail ve ABD’nin hava kayıpları savaş bilançosunda ortaya çıktı

İsrail-İran-ABD savaşında hava kayıplarına ilişkin çelişkili açıklamalar sürerken, açık kaynak verileri savaşın boyutunu gözler önüne serdi. Uçaklardan helikopterlere, dronlardan kritik askeri sistemlere kadar geniş bir kayıp tablosu dikkat çekti.

İsrail-İran-ABD savaşı tüm şiddetiyle devam ederken, sahadaki askeri hareketlilik kadar tarafların uğradığı kayıplar da küresel kamuoyunun odağı haline geldi. Özellikle hava gücüne ilişkin veriler, savaşın gerçek bilançosuna dair önemli ipuçları sunarken, taraflardan gelen açıklamaların birbirini doğrulamaması dikkat çekti.

İran’dan geniş kapsamlı kayıp iddiaları

İran ordusu, savaş sürecinde farklı türlerde toplam 146 Amerikan ve İsrail dronunu düşürdüğünü açıkladı. Bu araçlar arasında MQ-9 Reaper, Hermes, Heron ve Orbiter tipi insansız hava araçlarının bulunduğu belirtildi. İran ayrıca bazı pilotlu savaş uçaklarının da hedef alındığını öne sürdü.

Tahran yönetimi, özellikle hava savunma sistemlerinin etkinliğini vurgulayarak, savaşın seyrinde hava üstünlüğünün kırıldığını iddia etti.

F-35 krizinde çelişkili açıklamalar

Savaşın en dikkat çeken başlıklarından biri ise F-35 savaş uçaklarına ilişkin iddialar oldu. İran tarafı iki F-35’in düşürüldüğünü öne sürerken, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) bu iddiayı yalanladı ve yalnızca bir uçağın hasar alarak zorunlu iniş yaptığını duyurdu.

Washington yönetimi, büyük çaplı kayıplar yaşanmadığını savunsa da sahadan gelen bağımsız veriler bu tabloya gölge düşürdü.

Açık kaynak verileri farklı bir tablo çiziyor

Uluslararası medya kuruluşlarının açık kaynak analizlerine göre, ABD-İsrail koalisyonu savaş sürecinde toplam 17 savaş, nakliye ve helikopter uçağı kaybetti. Bunun yanı sıra 146 dronun düşürüldüğü belirtildi.

Irak ve Kuveyt’te hasar gördüğü öne sürülen iki helikoptere ilişkin belirsizlik ise sürüyor. Uzmanlar, bu verilerin hem doğrudan çatışmalar hem de “yan olaylar” (kaza, dost ateşi, teknik arıza) nedeniyle oluştuğunu vurguluyor.

Kuveyt’te dost ateşi: savaşın kırılma noktalarından biri

2 Mart’ta yaşanan olay, savaşın en çarpıcı gelişmelerinden biri olarak öne çıktı. Kuveyt hava savunma sistemlerinin yanlışlıkla üç Amerikan F-15E savaş uçağını vurduğu açıklandı. Altı kişilik mürettebatın kurtarıldığı belirtilirken, ABD bu olayın İran saldırısından değil “dost ateşi” hatasından kaynaklandığını duyurdu.

Bu gelişme, savaşın kontrol dışına çıkma riskine dair önemli bir uyarı olarak değerlendirildi.

Çarpışma ve üs saldırıları: 12 Mart kritik tarih

12 Mart’ta Irak’ta bir KC-135 yakıt ikmal uçağının başka bir uçakla çarpışması sonucu 6 kişilik mürettebat hayatını kaybetti. İran bu olayı üstlendiğini iddia etse de ABD kazanın çarpışma kaynaklı olduğunu açıkladı.

Aynı gün Suudi Arabistan’daki El-Emir Sultan Hava Üssü’ne düzenlenen saldırıda 5 yakıt ikmal uçağı hedef alındı ve 12 Amerikan askerinin yaralandığı bildirildi. Bu saldırı, lojistik ve yakıt ikmal hatlarının hedef alınmasının savaşın seyrini doğrudan etkileyebileceğini gösterdi.

F-35 hasar aldı, erken uyarı sistemi hedef oldu

19 Mart’ta bir Amerikan F-35 savaş uçağının İran’da görev sırasında hasar aldığı ve zorunlu iniş yaptığı açıklandı. Bu gelişme, savaşın en gelişmiş hava platformlarının bile risk altında olduğunu ortaya koydu.

27 Mart’ta ise E-3 Sentry erken uyarı ve kontrol uçağının Suudi Arabistan’daki bir üs saldırısında zarar gördüğü bildirildi. Uzmanlar, erken uyarı ve komuta kontrol sistemlerinin hedef alınmasının savaşın komuta yapısını zayıflatabileceğine dikkat çekti.

3 Nisan: ABD ilk kez kaybı kabul etti

3 Nisan’da ABD, İran’ın bir F-15 savaş uçağını düşürdüğünü resmen kabul etti. Uçaktaki iki pilotun da kurtarıldığı belirtildi.

Aynı süreçte iki Black Hawk helikopterinin İran ateşiyle hasar gördüğü açıklandı. İran tarafı ise bir A-10 Warthog saldırı uçağını düşürdüğünü öne sürdü.

5 Nisan: Kurtarma operasyonunda yeni kriz

5 Nisan’da ABD kaynakları, İran’da yürütülen bir kurtarma operasyonu sırasında iki nakliye uçağının arızalandığını ve ele geçirilmemesi için ABD tarafından imha edildiğini duyurdu. İran ise bu uçakların kendi güçleri tarafından vurulduğunu iddia etti.

Bu gelişme, sahadaki operasyonların ne kadar yüksek risk içerdiğini bir kez daha gözler önüne serdi.

Bilgi savaşı: gerçek bilanço neden net değil?

Uzmanlara göre tarafların kayıplara ilişkin farklı açıklamalar yapması, savaşın yalnızca sahada değil bilgi alanında da sürdüğünü gösteriyor. Her iki tarafın da kendi kayıplarını minimize ederken rakibin kayıplarını büyütme eğiliminde olduğu belirtiliyor.

Açık kaynak verileri ise daha dengeli bir tablo sunmaya çalışsa da savaşın devam etmesi nedeniyle kesin bilançonun ancak ilerleyen süreçte netleşeceği ifade ediliyor.

Savaşın seyri hava gücüne bağlı

Analistlere göre savaşın gidişatını belirleyecek en kritik unsurlardan biri hava üstünlüğü olacak. Özellikle erken uyarı sistemleri, yakıt ikmal uçakları ve insansız hava araçlarının kaybı, tarafların operasyon kabiliyetini doğrudan etkiliyor.

Önümüzdeki günlerde hava kayıplarındaki artışın, savaşın seyrinde belirleyici rol oynayabileceği değerlendiriliyor.

ABD-İran-İsrail savaşı 37. gününde: İşte dakika dakika yaşananlar

ABD-İran-İsrail savaşının 37. gününde İran’da düşen ABD savaş uçağındaki ikinci pilotun bulunduğu iddia edilirken, sahadan gelen karşılıklı açıklamalar ve kurtarma operasyonuna ilişkin detaylar dikkat çekti.

CANLI ANLATIM

22:58 | İran’ın Huzistan Valisi, Ahvaz Havalimanı’nın iki kez vurulduğunu açıkladı
İran’ın Huzistan eyaleti Valisi Muhammed Rıza Mevalizade, ABD ve İsrail’in ülkenin güneybatısında yer alan Huzistan eyaletinin farklı noktalarına saldırılar düzenlediğini açıkladı. İran basınına konuşan Mevalizade, özellikle akşam saatlerinde gerçekleştirilen hava saldırılarında Ahvaz Havalimanı’nın iki kez vurulduğunu söyledi.

Vali Mevalizade, saldırıların yalnızca havalimanıyla sınırlı kalmadığını, Ahvaz kentinin batısında bulunan dört ayrı bölgenin de hedef alındığını ifade etti. Ayrıca kentte bulunan El-Gadir Meydanı’na da saldırı düzenlendiğini belirten Mevalizade, olayın ayrıntılarına ilişkin daha geniş kapsamlı açıklamanın daha sonra yapılacağını kaydetti.

22:58 | İran füzesinin İsrail’in Hayfa kentini vurduğu bildirildi
İran’ın İsrail’in kuzeyine yönelik misillemesi sırasında atılan bir füzenin, Hayfa kentinde bulunan bir binaya doğrudan isabet ettiği bildirildi. Olayda biri ağır olmak üzere 4 kişinin yaralandığı açıklandı.

İsrail acil yardım servisi Kızıl Davud Yıldızı tarafından yapılan açıklamada, füzenin doğrudan isabeti sonucu yaralanmaların meydana geldiği belirtildi. Yedioth Ahronot gazetesi de İran’dan fırlatılan füzenin binaya doğrudan çarptığını aktardı. Füzenin isabet etmesinin ardından bölgede bulunan bir gaz tüpünün patlaması sonucu yangın çıktığı ifade edilirken, İsrail itfaiyesi binada tamamen çökme riski bulunduğunu ve içeride mahsur kalan kişilerin olabileceğini duyurdu.

22:58 | İran’dan, “ABD kendi askerlerini bombaladı” açıklaması
İran, düşürülen ABD’ye ait F-15E tipi savaş uçağının pilotunu kurtarmak amacıyla bölgeye gelen ABD nakliye uçaklarının İran hava savunması tarafından düşürüldüğünü ve bu süreçte ABD’nin kendi askerlerini bombaladığını öne sürdü.

İran Silahlı Kuvvetleri’nin savaşı yürüten birimi olan Hatemül Enbiya Merkez Karargahı’nın Sözcüsü Albay İbrahim Zülfikari, İran basınına yaptığı açıklamada, “ABD uçakları İran hava savunması tarafından düşürüldü ve ABD kendi askerlerini bombaladı” ifadelerini kullandı. Zülfikari ayrıca, ABD Başkanı Donald Trump’ın zor durumda olduğunu ve ABD ordusunun yaşadığı yenilginin propaganda çabalarıyla telafi edilemeyeceğini savundu.

ABD daha önce, 3 Nisan’da İran’da düşürülen F-15E savaş uçağının kayıp ikinci pilotunu kurtarmak için operasyon düzenlemişti. Trump, ikinci pilotun da kurtarıldığını açıklamıştı. Ancak Zülfikari, söz konusu pilotu kurtarma girişiminin başarısız olduğunu iddia etti.

21:28 | Düşürülen askeri uçakta ABD askerine ait vücut parçası bulunduğu iddia edildi
İran, düşürülen ABD uçaklarının enkazında ABD’li bir askere ait olduğu öne sürülen bir vücut parçasının bulunduğunu iddia etti. İran basınında, Devrim Muhafızları Ordusu Halkla İlişkiler Birimi’ne dayandırılan haberde, yanmış halde olduğu belirtilen bir vücut parçasına ait fotoğraf da paylaşıldı.

Haberde, söz konusu kalıntının, ABD ordusunun daha önce İran tarafından düşürülen F-15E savaş uçağının pilotunu bulmak amacıyla yürüttüğü operasyon sırasında İsfahan eyaletinde düşürüldüğü öne sürülen iki C-130 askeri nakliye uçağının enkazında tespit edildiği ileri sürüldü. ABD tarafından konuya ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

21:10 | Erbil’deki IKDP kampına füze ve İHA saldırısı düzenlendiği bildirildi
Yerel medyaya göre, İran’da faaliyet yürüten yönetim karşıtı IKDP’nin Erbil’in Köysancak ilçesinde bulunan Azadi Kapı bölgesine saldırı düzenlendi. IKDP üyelerinin ailelerinin kaldığı kampa bir füze ve bir insansız hava aracıyla gerçekleştirilen saldırıda can kaybı yaşanmadığı aktarıldı.

Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nden konuya ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

20:47 | Trump, İran’a anlaşma için tanıdığı süreyi 8 Nisan’a kadar uzattı
ABD Başkanı Donald Trump, Tahran yönetimine anlaşma yapması için daha önce tanıdığı 48 saatlik süreyi 8 Nisan’a kadar uzattığını açıkladı. Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, İran’a Hürmüz Boğazı’nı ticari gemilerin geçişine açması için verilen sürenin, yarından itibaren 8 Nisan’a kadar uzatıldığını duyurdu.

Daha önce İran’ı, Hürmüz Boğazı’nı 48 saat içinde açmaması halinde tehdit eden Trump, yeni paylaşımında Salı günü ABD Doğu Yakası saatiyle 20.00’yi, Türkiye saatiyle ise 8 Nisan Çarşamba 03.00’ü işaret etti. Açıklamanın, İran’da düşen ABD uçağından sağ kurtulan ikinci pilotun güvenli şekilde kurtarılmasının ardından yapılması dikkat çekti. Trump, sabah saatlerinde yaptığı paylaşımda bu askeri girişimi “ABD tarihindeki en cesur arama ve kurtarma operasyonlarından biri” olarak nitelendirmişti.

19:56 | WSJ: İran’daki pilot kurtarma operasyonunda imha edilen ABD uçaklarının tanesi 100 milyon dolardan fazla
ABD basınında yer alan haberlere göre, 3 Nisan’da İran’da düşürülen F-15E savaş uçağının ikinci pilotunu kurtarma operasyonu sırasında mahsur kalan ve daha sonra imha edilen iki MC-130J tipi uçağın her birinin değerinin 100 milyon doların üzerinde olduğu bildirildi.

Wall Street Journal’ın aktardığına göre, asker sevkiyatı ve tahliyesi amacıyla kullanılan bu uçaklar havada yakıt ikmali yapabiliyor ve ısı güdümlü füzeler de dahil olmak üzere hava savunma sistemlerini bertaraf etmeye yönelik gelişmiş donanımlara sahip bulunuyor. Gazete, kurtarma operasyonunda bu uçakların görevlendirildiğini ve iki MC-130J’nin bilinmeyen nedenlerle yerde mahsur kaldıktan sonra yok edildiğini yazdı. ABD’den bu uçakların imhasına ilişkin henüz resmi açıklama gelmedi.

19:56 | Kuveyt’e düzenlenen İHA saldırılarında elektrik ve su arıtma tesislerinin hedef alındığı açıklandı
Kuveyt’e yönelik insansız hava aracı saldırılarında iki elektrik üretim ve su arıtma tesisi, bir petrol kompleksi, Petrol Bakanlığı’na bağlı bazı tesisler ile bakanlığa ait bir binanın hedef alındığı bildirildi.

Kuveyt Savunma Bakanlığı Sözcüsü Kurmay Albay Suud el-Atvan, Bakanlığın sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, son 24 saat içerisinde ülke hava sahasında 9 balistik füze, 4 seyir füzesi ve 31 İHA’nın tespit edilerek etkisiz hale getirildiğini belirtti. Atvan, saldırıların ciddi maddi hasara yol açtığını ve çeşitli noktalarda yangınlara neden olduğunu, ancak can kaybı yaşanmadığını ifade etti.

Açıklamada ayrıca, ABD-İsrail saldırılarının başladığı 28 Şubat’tan bu yana Kuveyt hava savunma sistemlerinin toplam 336 balistik füze, 13 seyir füzesi ve 740 İHA’ya müdahale ettiği bilgisi de paylaşıldı.

19:56 | İran, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması için savaş tazminatı talep etti
İran, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasının, İran’a yönelik saldırıların yol açtığı zararların yeni bir geçiş statüsüyle elde edilecek gelirlerin bir kısmıyla telafi edilmesinin ardından mümkün olacağını bildirdi.

İran Cumhurbaşkanlığı Ofisi İletişim Dairesi Başkan Yardımcısı Mehdi Tabatabai, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı’nın bir gün mutlaka açılacağını ancak bunun ancak İran’ın uğradığı zararın karşılanmasından sonra gerçekleşeceğini söyledi. Tabatabai, ABD Başkanı Donald Trump’ın “İran’ı taş devrine göndereceğiz” yönündeki tehdidine de değinerek, Trump’ın öfke ve çaresizlik içinde konuştuğunu savundu.

19:56 | İran füzesinin Hayfa’da bir binaya doğrudan isabet ettiği ve 4 kişiyi yaraladığı bildirildi
İran’ın İsrail’in kuzeyine düzenlediği misillemede, bir füzenin Hayfa kentinde bir binaya doğrudan isabet ettiği ve biri ağır 4 kişinin yaralandığı bildirildi.

İsrail acil yardım servisi Kızıl Davud Yıldızı, doğrudan isabet sonucu yaralanmalar yaşandığını açıkladı. Yedioth Ahronot gazetesi de füzenin doğrudan binaya çarptığını yazdı. İsabet sonrası gaz tüpünün patlamasıyla yangın çıktığı, İsrail itfaiyesinin ise binada çökme riski ve içeride mahsur kalan kişiler olabileceği uyarısında bulunduğu aktarıldı.

19:56 | Çin ve Rusya’dan, Orta Doğu’daki gerilimin düşürülmesi için işbirliği mesajı
Çin ve Rusya, ABD ve İsrail’in İran’a saldırıları ile İran’ın misillemeleri sonucunda tırmanan Orta Doğu geriliminin düşürülmesi amacıyla Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nde eş güdüm ve işbirliğini sürdüreceklerini bildirdi.

Çin Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasına göre, Çin Dışişleri Bakanı Vang Yi ile Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Görüşmede Vang, bölgedeki durumun giderek kötüleştiğini ve çatışmanın daha da tırmandığını ifade etti. Çin ve Rusya’nın, BMGK’nin daimi üyeleri olarak daha dengeli ve objektif bir tutumla uluslararası toplumun desteğini genişletmesi gerektiğini vurguladı. Ayrıca Hürmüz Boğazı’ndaki seyrüsefer sorununun temel çözümünün acil ateşkes olduğunu belirtti.

19:55 | İran ordusu, Kuveyt’in Bubiyan Adası’na konuşlanan ABD unsurlarını hedef aldığını duyurdu
İran ordusu, Kuveyt’teki Arifcan Üssü’nde saldırıya uğradıktan sonra Bubiyan Adası’na konuşlandırılan ABD unsurlarını da hedef aldığını açıkladı. Yerel basında yer alan açıklamada, Bubiyan Adası’nda ABD’ye ait füze sistemleri ile iletişim altyapısının bulunduğu alanların İHA’larla vurulduğu belirtildi.

Açıklamada ayrıca, İsrail’in Dimona kenti yakınlarındaki petrokimya sanayisine yönelik de insansız hava aracı saldırısı düzenlendiği kaydedildi.

19:55 | Trump: Her şeyi havaya uçurup petrolü ele geçirmeyi düşünüyorum
ABD Başkanı Donald Trump, İran yönetiminin hızlı bir anlaşmaya varmaması halinde İran’da “her şeyi havaya uçurmayı ve petrolü ele geçirmeyi” düşündüğünü söyledi. Fox News’e telefonla konuşan Trump’ın, ülkenin dört bir yanında köprülerin ve elektrik santrallerinin yerle bir olduğunu görebilecekleri yönünde sert ifadeler kullandığı aktarıldı.

Haberde, Trump’ın İran’la bir anlaşmaya varılabileceğini düşündüğü ve müzakerelerin sürdüğünü söylediği de belirtildi. Ayrıca Trump’ın İran’da sokağa çıkan muhaliflere destek için silah gönderildiğini ve bu silahların Kürtler aracılığıyla ulaştırıldığını söylediği kaydedildi. Trump, son paylaşımlarında Hürmüz Boğazı’nın açılmaması halinde İran’a büyük bir saldırı başlatılacağını da vurgulamıştı.

19:54 | Katar Savunma Bakanlığı: İran’dan atılan 2 seyir füzesi ile bir dizi İHA etkisiz hale getirildi
Katar, İran’dan atılan 2 seyir füzesi ile bir dizi insansız hava aracının etkisiz hale getirildiğini açıkladı. Katar Savunma Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, hava savunma sistemleri ile silahlı kuvvetlerin ülkeye yönelik tüm saldırıları başarıyla bertaraf ettiği ifade edildi.

19:22 | İran, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması için savaş tazminatı istedi
İran Cumhurbaşkanlığı Ofisi İletişim Dairesi Başkan Yardımcısı Mehdi Tabatabai, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması konusuna ilişkin yaptığı açıklamada, İran’a yönelik saldırıların oluşturduğu zararın telafi edilmesinden sonra boğazın yeniden açılabileceğini söyledi.

Tabatabai, ABD Başkanı Donald Trump’ın “İran’ı taş devrine göndereceğiz” yönündeki ifadelerine de tepki göstererek, Trump’ın öfke ve çaresizlikle konuştuğunu dile getirdi.

19:20 | İran’dan dünyaya çağrı: Harekete geçin, yarın çok geç olacak
İran’ın Birleşmiş Milletler Daimi Temsilciliği, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik son açıklamalarına sert tepki gösterdi. Açıklamada, Trump’ın İran’daki siviller için hayati önemdeki altyapıyı hedef almakla açıkça tehdit ettiği savunuldu.

İran tarafı, uluslararası topluma ve tüm devletlere hukuki yükümlülüklerini yerine getirerek bu tür ağır savaş suçlarını önleme çağrısı yaptı ve “Harekete geçin, yarın çok geç olacak” ifadelerini kullandı.

18:40 | İran ordusu, Bubiyan Adası’na konuşlanan ABD unsurlarını hedef aldığını yineledi
İran ordusu, Kuveyt’in Bubiyan Adası’na konuşlanan ABD unsurlarının hedef alındığını bir kez daha duyurdu. Açıklamada, Arifcan Üssü’ne yönelik yoğun İHA saldırısının ardından ada üzerindeki füze sistemleri ve iletişim aygıtlarının bulunduğu alanların da vurulduğu ifade edildi.

İran ayrıca, İsrail’in Dimona kenti yakınlarındaki petrokimya tesisine de İHA saldırısı düzenlediklerini bildirdi.

18:10 | BAE, Şarika’daki Hor Fakkan Limanı’na saldırı düzenlendiğini duyurdu
Şarika Hükümeti Medya Ofisi, Hor Fakkan Limanı’nın hedef alındığını açıkladı. Açıklamada, yetkili birimlerin olayla ilgilendiği belirtilirken saldırıda can kaybı ya da yaralanma yaşanmadığı ifade edildi. Olayın ayrıntılarına ilişkin daha fazla bilgi paylaşılmadı.

17:46 | Bahreyn Kralı Al Halife’den İran’a saldırıları durdurma çağrısı
Bahreyn Kralı Al Halife, ordu mensuplarıyla yaptığı görüşmede İran’ın saldırılarını “haksız ve gerekçesiz” olarak nitelendirdi ve bu saldırıların sivilleri, sivil tesisleri ve altyapıyı hedef aldığını söyledi.

Bahreyn resmi haber ajansına göre Kral Al Halife, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin 2817 sayılı kararına uyulmasının önemine işaret ederek, saldırıların derhal durdurulması gerektiğini belirtti. Ayrıca zarar gören vatandaşların kayıplarının telafi edileceğini ve ülkenin güvenlik ile istikrarını koruma kararlılığının süreceğini ifade etti.

17:39 | İran’dan ABD ve İsrail’e misilleme
İran Devrim Muhafızları Ordusu, “Gerçek Vaad 4” operasyonunun 96’ncı dalgasına ilişkin açıklamasında, İran’daki sivil altyapılara yönelik saldırılara karşılık olarak bölgedeki İsrail hedefleri ile ABD’nin ekonomik çıkarlarının vurulduğunu bildirdi.

Açıklamada, Hayfa’da İsrail savaş uçaklarına yakıt sağlayan rafineriye ağır saldırı düzenlendiği ve tesisin ana bölümlerinin tahrip edildiği belirtildi. BAE’nin Habşan bölgesindeki Exxon Mobil ve Chevron’a ait gaz tesislerinin, Er-Ruveys bölgesindeki ABD’ye ait petrokimya tesisinin, Bahreyn’in Sitra bölgesindeki ABD bağlantılı petrokimya tesisinin ve Kuveyt’in Şuaybe bölgesindeki ABD’ye ait petrokimya tesisinin hedef alındığı öne sürüldü.

17:25 | Ben-Gvir, İranlıların telefonlarını dinlediğini iddia etti
İsrail’in aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, İranlıların yaptığı telefon görüşmelerinden haberdar olduğunu ileri sürdü. Ben-Gvir, 28 Şubat’ta İran’a saldırıların başlayıp başlamayacağına ilişkin gazetecilerden çok sayıda telefon aldığını belirterek, bu görüşmelere cevap vermediğini ve bunun ciddi bir mesele olduğunu söyledi.

İranlıların konuşmaları dinlediğini iddia eden Ben-Gvir, bu durumun ciddi sonuçları olabileceğini savundu.

17:21 | İran’dan Trump’ın “taş devri” tehdidine yanıt
İran Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı Muhammed Rıza Arif, ABD Başkanı Donald Trump’ın “İran’ı taş devrine göndereceğiz” tehdidine yanıt verdi. Arif, Trump’ın kendi halkına kreş ve sağlık hizmeti sağlayamama durumunu savaş bahanesiyle örtmeye çalıştığını söyledi.

Arif, İran’ın ise baskı altında dahi inşa etmeye devam ettiğini belirterek, “Kendi halkının refahını başkalarını tehdit etmek için feda eden herkes hâlâ Taş Devri’nde kalmış demektir” ifadelerini kullandı.

16:36 | Trump: Her şeyi havaya uçurmayı düşünüyorum
Fox News’e demeç veren ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın hızlı bir şekilde anlaşmaya varmaması halinde “her şeyi havaya uçurmayı” ve petrolü ele geçirmeyi düşündüğünü söyledi.

Trump ayrıca, İranlı müzakerecilerin görüşmelere devam etmeleri için onlara af çıkardığını, İran’daki protestoculara çok sayıda silah gönderildiğini ve Kürtlere de silah verildiğini öne sürdü. İran’la yarına kadar bir anlaşmaya varılabileceğini düşündüğünü de sözlerine ekledi.

16:31 | ABD’nin Irak’taki diplomatik misyonlarına peş peşe saldırılar düzenlendiği bildirildi
ABD’nin Bağdat Büyükelçiliği, İran destekli grupların Irak’ta ABD’nin diplomatik misyonlarına iki ayrı saldırı düzenlediğini açıkladı.

16:20 | İran’dan Trump’a yanıt: Babu’l Mendeb Boğazı da kapatılabilir
İran, ABD Başkanı Donald Trump’ın ülkenin enerji altyapısına yönelik tehditlerini hayata geçirmesi halinde, Hürmüz Boğazı’nın yanı sıra Babu’l Mendeb Boğazı’nın da kapatılabileceği uyarısında bulundu.

İran lideri Ayetullah Mücteba Hamaney’in danışmanı Ali Ekber Velayeti, sosyal medya paylaşımında, “Direniş Cephesi’nin komuta merkezi, Babu’l Mendeb’i Hürmüz Boğazı gibi görüyor” ifadelerini kullandı ve Beyaz Saray’ın hata yapması halinde küresel enerji akışının tek bir hamleyle sekteye uğratılabileceğini savundu.

16:14 | Abu Dabi’deki petrokimya tesisinde çıkan yangının kontrol altına alındığı bildirildi
Birleşik Arap Emirlikleri’nin başkenti Abu Dabi’deki Borouge petrokimya tesisine yönelik saldırı sonrası çıkan yangının kontrol altına alındığı açıklandı.

Abu Dabi Hükümeti Medya Ofisi, saldırının hava savunma sistemleri tarafından önlendiğini, ancak düşen şarapneller nedeniyle tesis içinde üç ayrı noktada yangın çıktığını belirtti. Acil müdahale ekiplerinin hızlı çalışması sonucu yangının kontrol altına alındığı, olayda can kaybı ya da yaralanma yaşanmadığı, ancak tesiste hasar oluştuğu ifade edildi.

16:10 | İsrail, kurtarma operasyonunda ABD’ye yardım ettiğini öne sürdü
İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, İran’da düşürülen ABD savaş uçağının ikinci pilotunun kurtarılmasına ilişkin operasyon sırasında ABD’ye destek verdiklerini iddia etti. Katz, bunun İsrail ile ABD arasındaki yakın işbirliğinin yeni bir göstergesi olduğunu söyledi.

İran’a düzenlenen saldırılar konusunda da bilgi veren Katz, İsrail ordusunun İran’da petrokimya endüstrisinin merkez tesislerini hedef aldığını, bu saldırıların geçen hafta çelik fabrikalarına yapılan saldırıların devamı niteliğinde olduğunu savundu. İran’ı misillemelerine devam etmesi halinde “ağır bedel ödemekle” tehdit etti.

15:58 | İranlı üst düzey komutanın öldürüldüğü iddia edildi
İsrail ordusu, Tahran’a düzenlenen hava saldırısında Devrim Muhafızları Ordusu’nun üst düzey isimlerinden olduğunu ileri sürdüğü Muhammed Rıza Eşrefi Eşrefkahi’nin öldürüldüğünü savundu.

İsrail açıklamasında Eşrefkahi, “Devrim Muhafızları Ordusu’nun Petrol Karargahı Ticaret Sorumlusu” olarak tanımlandı. İsrail, bu karargahın yaptırımları aşarak elde edilen petrol gelirleriyle Devrim Muhafızları’nın faaliyetlerini sürdürmesini sağladığını iddia etti.

15:31 | İsrail Güvenlik Kabinesi toplanacak
Yedioth Ahronoth gazetesi, İsrail Güvenlik Kabinesi’nin İran gündemiyle bu akşam saat 20.00’de toplanacağını yazdı. Haberde, daha önce iki kez ertelenen toplantının, Trump’ın İran’a tanıdığı sürenin sonuna gelinmesiyle birlikte kritik bir aşamada yapılacağı belirtildi.

15:19 | İran’dan şiddetli saldırı uyarısı
İran Devrim Muhafızları, Bahreyn ve Kuveyt’e yönelik saldırıların sorumluluğunu üstlenerek, sivil hedeflere yönelik saldırıların tekrarlanması halinde bölgedeki ABD ekonomik çıkarlarına yönelik daha sert saldırılar düzenleneceği uyarısında bulundu.

15:11 | Trump’tan İran’ın altyapısına saldırı tehdidi
ABD Başkanı Donald Trump, Truth Social hesabından yaptığı açıklamada, İran’da kurtarılan pilotun ağır yaralı olduğunu belirtti. Trump, pilotun İran’ın dağlarının derinliklerinden son derece riskli bir operasyonla kurtarıldığını ve bunun çok nadir görülen bir girişim olduğunu ifade etti.

Trump bir başka paylaşımında ise İran’ın enerji santralleri ve köprülerini hedef alacaklarını belirterek, Hürmüz Boğazı’nın açılmaması halinde İran’ın “cehennemi yaşayacağını” söyledi.

14:26 | İsrail’in güneyinde dumanlar yükseldi
İsrail ordusunun İran’dan füze ateşlendiğini ve hava savunma sistemlerinin bu füzeleri önlemeye çalıştığını açıklamasının ardından ülkenin güneyindeki bazı kentlerde sirenler çaldı.

Kanal 12 televizyonu, Necef bölgesinde Berşeva ve çevresini hedef alan misillemede, bir füzenin Neot Hovav sanayi bölgesine doğrudan isabet ettiğini duyurdu. Sansür onayıyla yayımlanan görüntülerde, tehlikeli atık bertaraf tesisi ile çok sayıda kimya fabrikasının bulunduğu bölgeden yoğun duman yükseldiği görüldü. Olayda ölen olmadığı bildirildi.

13:20 | İran, ikinci bir ABD uçağının daha düşürüldüğünü duyurdu
İran Silahlı Kuvvetleri’nin savaşı yürüten birimi Hatemu’l Enbiya Merkez Karargahı Sözcüsü Albay İbrahim Zülfikari, İran tarafından düşürülen F-15 savaş uçağının kayıp ikinci pilotunu bulmak için düzenlenen ABD operasyonu sırasında iki C-130 nakliye uçağının yok edildiğini söyledi.

Zülfikari, sabah saatlerinde yaptığı önceki açıklamada, kurtarma operasyonu sırasında bir C-130’un imha edildiğini belirtmişti.

12:59 | Erdebil’e saldırılarda 5 İran askeri hayatını kaybetti
ABD ve İsrail’in İran’ın Erdebil eyaletine bağlı Germi ve Cafer Abad ilçelerine düzenlediği saldırılarda, 5 Devrim Muhafızları Ordusu askerinin öldüğü bildirildi.

12:34 | Beyrut’a hava saldırısı düzenlendi
İsrail ordusu, Lübnan’ın başkenti Beyrut’un güneyinde bulunan Dahiye bölgesini hava saldırısıyla hedef aldı. Saldırı sırasında kentte uçak ve patlama seslerinin duyulduğu bildirildi.

12:04 | F-35’ler, Black Hawk’lar, dronlar… İşte savaş kayıpları
İsrail-İran-ABD savaşında hava kayıplarına ilişkin çelişkili raporlar gündeme geldi. Açık kaynak verilerine dayandırılan değerlendirmelerde koalisyon güçlerinin 17 uçak ve 146 dron kaybettiği öne sürüldü. Ayrıca Kuveyt’in yanlışlıkla Amerikan uçaklarını vurduğu ve CIA’in İran içindeki gizli imha operasyonlarına dair iddialar da canlı aktarımda yer aldı.

11:18 | İran Meclis Başkanı Kalibaf, ABD uçaklarının enkazını paylaştı
İran Meclis Başkanı Kalibaf’ın, İran tarafından imha edildiği iddia edilen ABD uçaklarının enkaz görüntülerini paylaştığı aktarıldı. Kalibaf’ın açıklamasında ABD’ye yönelik sert ifadeler kullandığı belirtildi.

10:52 | Beyaz Saray: Askerlerimizle gurur duyuyoruz
Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt’in, İran’da kurtarıldığı belirtilen ABD’li hava kuvvetleri mensubu ve operasyona katılan ekip için övgü dolu açıklama yaptığı bildirildi. Leavitt’in, ABD askerleriyle gurur duyduğunu ifade ettiği aktarıldı.

10:20 | ABD’ye ikinci şok! İmha edilen uçağın görüntüleri paylaşıldı
Fox News’in aktardığı bilgilere göre, İran’daki ABD personelini kurtarma operasyonunda görev alan bir C-130 Hercules uçağının yaşanan komplikasyonlar nedeniyle geride kaldığı ve ABD ordusu tarafından düşmanın eline geçmemesi için imha edildiği öne sürüldü. İran medyasında ise söz konusu uçakların İran tarafından vurulduğu iddiası yer aldı.

10:04 | İran’dan çarpıcı iddia: Pilotu kurtaramadılar
İran basınında yer alan haberlerde, ABD Başkanı Donald Trump’ın ikinci pilotun kurtarıldığı yönündeki açıklaması yalanlandı. Aynı haberlerde iki Black Hawk helikopteri ile bir C-130 askeri nakliye uçağının da vurulduğu öne sürüldü.

10:02 | İsrail, pilotun bulunmasına yardım etti
ABD basınında yer alan değerlendirmelere göre, İsrail’in İran’da düşen ABD’li pilotun kurtarılması operasyonunda bilgi paylaşımı yaptığı bildirildi. İsrail ordusunun, arama-kurtarma sürecinde geçen 36 saat boyunca İran hava saldırılarının durdurulmasına yardımcı olduğu da iddia edildi.

09:20 | Dağda 48 saat! 2. pilot şifreli yöntemle kurtarıldı
Canlı aktarımda yer alan bilgilere göre, İran’da düşen savaş uçağındaki ikinci pilotun fırlatma koltuğunu kullandıktan sonra bir tepeye çıkarak yaklaşık 48 saat gizlendiği öne sürüldü. Pilotun yerinin, şifreli iletişim yöntemi ya da bir sinyal verici yardımıyla tespit edildiği iddia edildi. Ayrıca CIA’in İran içinde bir aldatma operasyonu yürüttüğü de belirtildi.

09:00 | İran’da bir ABD uçağı daha mı düşürüldü?
New York Times’ın, ikinci pilotun kurtarma görevi sırasında İran’daki uzak bir üs içinde iki Amerikan nakliye uçağının arıza yaptığını duyurduğu aktarıldı. İran medyası ise ABD’ye ait bir uçağın İsfahan yakınlarında düşürüldüğünü öne sürdü.

08:00 | İsfahan’da Hermes 900 tipi bir İHA düşürüldü
İran devlet televizyonunun, İsfahan semalarında Hermes 900 tipi bir insansız hava aracının imha edildiğini duyurduğu belirtildi. Açıklamada, savaşın başladığı 28 Şubat’tan bu yana Devrim Muhafızları tarafından düşürülen İHA sayısının 160’ı geçtiği ifade edildi.

07:20 | Trump: Onu bulduk
ABD Başkanı Donald Trump, İran’da düşürülen F-15E savaş uçağının ikinci pilotunun da kurtarıldığını açıkladı. Trump, operasyonun ABD askeri tarihinin en cesur arama kurtarma faaliyetlerinden biri olduğunu savundu ve kurtarılan personelin güvende olduğunu belirtti.

07:17 | Düşen ABD savaş uçağındaki 2. pilot da kurtarıldı
ABD’li yetkililere dayandırılan haberlerde, İran’ın cuma günü düşürdüğü öne sürülen ABD savaş uçağındaki ikinci pilotun da bulunduğu açıklandı. Operasyona katılan güçlerin İran hava sahasından güvenli şekilde ayrıldığı belirtilirken, bölgede ABD ve İran güçleri arasında şiddetli çatışmalar yaşandığı iddiası da canlı aktarımda yer aldı.

07:10 | Erdebil’de 3 ölü, 3 yaralı
ABD-İsrail saldırılarında Erdebil eyaletine bağlı Germi ve Cafer Abad ilçelerinde 3 kişinin hayatını kaybettiği, 3 kişinin yaralandığı aktarıldı. Aynı saatlerde İsfahan’da MQ-9 tipi bir İHA’nın da düşürüldüğü bildirildi.

07:05 | İran’dan mesaj: Düşmana büyük sürprizimiz var
İranlı bir güvenlik yetkilisinin, ABD ve İsrail’e yönelik açıklamasında Tahran yönetiminin planlı şekilde ilerlediğini söylediği ve “büyük bir sürpriz” hazırlığında olduklarını öne sürdüğü aktarıldı. Açıklamada, asimetrik savaşta düşmanın nasıl yıpratılacağının öğrenildiği vurgulandı.

Erdoğan, Zelenskiy ile Dolmabahçe’de görüştü

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye’ye ziyarette bulunan Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile Cumhurbaşkanlığı Dolmabahçe Ofisi’nde bir araya geldi. Görüşme öncesinde Zelenskiy için resmî karşılama töreni düzenlendi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye’ye ziyarette bulunan Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile Cumhurbaşkanlığı Dolmabahçe Ofisi’nde görüştü. Zelenskiy, Dolmabahçe Ofisi’nde resmî törenle karşılandı. Törenin ardından iki lider ikili görüşmeye geçti.

Görüşmenin ilk anlamı: dosya liderler seviyesinde tutuluyor

Bu temasın en net anlamı, Türkiye-Ukrayna hattının doğrudan devlet başkanları düzeyinde yürütülmeye devam etmesidir. Bir dosya dışişleri, güvenlik bürokrasisi ya da teknik heyetler düzeyinde de taşınabilir. Buna rağmen görüşmenin Erdoğan ile Zelenskiy arasında yapılması, Ankara’nın Ukrayna başlığını tali bir dış politika konusu olarak değil, stratejik önemde bir dosya olarak tuttuğunu gösterir. Bu, varsayım değil; temasın düzeyinden çıkan doğrudan bir sonuçtur.

Dolmabahçe tercihi sembolik değil, diplomatik hafıza taşıyor

Görüşmenin Dolmabahçe’de yapılması da sıradan bir mekân tercihi olarak okunamaz. Türkiye, savaşın başlamasından sonra hem İstanbul temasları hem de Karadeniz tahıl koridoru süreci üzerinden Rusya-Ukrayna dosyasında sonuç üreten az sayıdaki aktörden biri oldu. Ankara’nın önceki resmî açıklamalarında diyalog kanallarının açık tutulmasına vurgu yapılması ve Türkiye’nin liderler düzeyinde görüşmelere ev sahipliği yapmaya hazır olduğunu tekrar etmesi, Dolmabahçe’nin yalnızca protokol alanı değil, müzakere hafızası taşıyan bir zemin olarak görüldüğünü gösteriyor.

Bu temas Türkiye açısından ne söylüyor?

Türkiye bu görüşmeyle üç mesaj verdi. Birincisi, Ankara Kiev’le doğrudan ve açık hattını koruyor. İkincisi, Türkiye Ukrayna dosyasında masa kurabilen ülke rolünden vazgeçmiyor. Üçüncüsü, Karadeniz güvenliği, tahıl koridoru ve savaş diplomasisi başlıklarında yeniden devreye girme kapasitesini canlı tutuyor. Bu tespit, Erdoğan’ın son dönemde hem Zelenskiy’le hem de Putin’le temaslarında tahıl koridorunun yeniden canlandırılması ve müzakere zemininin korunması yönünde yaptığı açıklamalarla destekleniyor.

Ukrayna açısından tablo ne?

Zelenskiy’nin Türkiye temasının anlamı da nettir. Kiev yönetimi, Türkiye’yi yalnızca dost bir başkent olarak değil, Rusya ile temas kurulabilen işlevsel bir kanal olarak görüyor. Ukrayna tarafı daha önce Türkiye’nin arabuluculuk ve insani sonuç üretme kapasitesine açık biçimde değer atfetti. Bu nedenle Ankara ziyareti, sadece ikili ilişkileri güçlendirme adımı değil; aynı zamanda savaş diplomasisinde Türkiye hattını açık tutma hamlesidir.

Analiz

Uluslararası ilişkiler açısından bakıldığında bu tür liderler görüşmeleri ikiye ayrılır: biri nezaket ve görünürlük üretir, diğeri ise kanal korur. Erdoğan-Zelenskiy görüşmesi ikinci gruba giriyor. Çünkü Türkiye, Rusya ile konuşabilen, Ukrayna ile açık çalışan, Karadeniz denklemine doğrudan temas eden ve daha önce somut çıktı üretmiş bir ülke konumunda. Bu dört unsur aynı anda her aktörde bulunmuyor. Dolayısıyla Ankara’nın değeri, yalnızca “iki tarafla da görüşebilen ülke” olmasından değil, gerektiğinde görüşmeyi sahaya ve masaya çevirebilmesinden kaynaklanıyor. Bu değerlendirme, Türkiye’nin önceki ev sahipliği teklifleri, İstanbul temasları ve tahıl koridoru sürecindeki rolüyle uyumludur.

Sonuç: görüşmenin asıl önemi, içeriğinden çok düzeyi ve bağlamında

Görüşmenin gündemine dair ayrıntı kamuoyuna yansımamış olabilir. Ancak diplomatik analizde her zaman yalnızca açıklanan başlıklara bakılmaz; görüşmenin düzeyi, zamanı, mekânı ve tarafların önceki pozisyonları da okunur. Bu çerçevede Dolmabahçe’deki Erdoğan-Zelenskiy teması, Türkiye’nin Ukrayna savaşında yeniden kolaylaştırıcı ve ev sahibi aktör olarak konumunu koruduğunu; Ukrayna’nın da bu hattı kullanmaya devam ettiğini ortaya koydu. Bu görüşmenin en net politik anlamı budur.

 

Hakan Fidan’dan ateşkes diplomasisi

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, savaşın durdurulmasına yönelik diplomasi trafiğini yoğunlaştırdı. Dışişleri Bakanlığı kaynaklarından edinilen bilgilere göre Fidan, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Mısır Dışişleri Bakanı Bedir Abdulati ve Amerikalı yetkililerle telefon görüşmeleri gerçekleştirdi.

Görüşmelerde savaşın sahadaki seyri ile çatışmaların sona erdirilmesine yönelik diplomatik girişimler masaya yatırıldı. Temaslarda, ateşkesin sağlanmasına dönük çabaların ele alındığı bildirildi.

Diplomasi trafiği hız kazandı

Bakan Fidan’ın gerçekleştirdiği telefon görüşmeleri, bölgedeki gerilimin azaltılması ve savaşın durdurulmasına yönelik diplomatik temasların sürdüğünü ortaya koydu. Görüşmelerde taraflar arasında yürütülen çabaların değerlendirildiği aktarıldı.

Gündem savaşın durdurulması oldu

Dışişleri Bakanlığı kaynaklarının verdiği bilgiye göre temasların ana gündemini savaşın gidişatı ve savaşı durdurmaya yönelik girişimler oluşturdu. Böylece Ankara’nın, çatışmaların sona erdirilmesi için farklı taraflarla diplomatik temaslarını sürdürdüğü mesajı öne çıktı.

IMF’den savaş uyarısı: küresel büyüme yavaşladı, enflasyon baskısı arttı

Uluslararası Para Fonu, Ortadoğu’da devam eden savaşın küresel ekonomi üzerindeki baskısını artırdığı uyarısında bulundu. IMF’ye göre çatışmalar enerji fiyatlarını yükseltirken büyümeyi yavaşlatıyor, gıda güvenliği riskini artırıyor ve özellikle enerji ithalatçısı ülkeleri daha kırılgan hale getiriyor.

Uluslararası Para Fonu, Ortadoğu’da süren savaşın dünya ekonomisine etkilerine ilişkin dikkat çekici bir analiz yayımladı. Kurum, çatışmaların yalnızca bölgesel güvenlik sorununa yol açmadığını, aynı zamanda enerji, ticaret ve finans kanalları üzerinden küresel ekonomiyi de baskıladığını bildirdi.

IMF ekonomistlerinin hazırladığı “Ortadoğu’daki Savaş, Enerji, Ticaret ve Finansı Nasıl Etkiliyor?” başlıklı değerlendirmede, savaşın farklı senaryolarda farklı şiddette etkiler yaratabileceği ancak tüm olasılıkların ortak noktasında yüksek enflasyon ve düşük büyüme görünümünün bulunduğu vurgulandı.

Enerji maliyetleri savaşla birlikte yükseldi

IMF’nin analizine göre, çatışmaların ekonomiye en güçlü etkisi enerji piyasaları üzerinden hissediliyor. İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki seçici ablukası nedeniyle enerji maliyetlerinin hızla yükseldiği belirtilirken, dünyanın Ortadoğulu üreticilerden gelen günlük yaklaşık 20 milyon varillik petrol arzından mahrum kaldığına dikkat çekildi.

Bu durum, petrol fiyatlarının yanı sıra taşımacılık ve üretim maliyetlerinde de yukarı yönlü baskı oluşturdu. Enerji piyasalarında yaşanan daralma, sadece petrolü değil, küresel lojistik ve sanayi üretim zincirlerini de etkileyen bir gelişme olarak öne çıktı.

Hürmüz Boğazı’ndaki daralma ticareti vurdu

Savaşın etkilerinin en görünür alanlarından biri de Hürmüz Boğazı oldu. ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik geniş çaplı hava harekatı başlatmasının ardından bölgedeki gerilim hızla tırmandı. İran’ın İsrail’e ve ABD üslerine yönelik misillemeleriyle birlikte savaş daha geniş bir coğrafyaya yayıldı.

Bu gerilim, küresel enerji ve deniz taşımacılığı açısından kritik önemdeki Hürmüz Boğazı’nda sert bir trafik düşüşüne yol açtı. 1-23 Mart tarihleri arasında boğazdan yalnızca 144 geminin geçebildiği belirtildi. Bu tablo, küresel enerji akışında ve tedarik zincirinde kırılganlığın ciddi ölçüde arttığını ortaya koydu.

IMF: En çok enerji ithalatçıları etkilenecek

IMF, özellikle Asya ve Avrupa’daki büyük enerji ithalatçılarının bu süreçten en ağır etkilenen kesimler arasında yer aldığını bildirdi. Artan petrol ve enerji maliyetlerinin; üretim, ulaştırma, ısınma ve tüketici fiyatları üzerinde doğrudan baskı oluşturduğu değerlendirildi.

Petrol ithalatına bağımlı Asya ve Afrika ülkelerinin ise daha ağır bir tabloyla karşı karşıya olduğu ifade edildi. Bu ülkelerin, ihtiyaç duydukları enerji kaynaklarına yüksek fiyatlarla dahi erişmekte zorlandığı kaydedildi. Bu durumun hem ekonomik büyüme hem de kamu maliyesi açısından yeni baskılar doğurabileceği vurgulandı.

Gıda ve gübre fiyatları da alarm veriyor

IMF’nin dikkat çektiği bir diğer risk ise gıda ve tarımsal girdi maliyetleri oldu. Kurum, savaşın etkisiyle artan gıda ve gübre fiyatlarının birçok ülkeyi etkilemeye başladığını bildirdi.

Özellikle düşük gelirli ekonomiler için gıda güvenliği riskinin büyüdüğü uyarısında bulunan IMF, enerji krizinin tarımsal üretimi ve temel tüketim maddelerine erişimi de zorlaştırabileceğine işaret etti. Böylece savaşın ekonomik etkisinin yalnızca petrol piyasasıyla sınırlı kalmadığı, doğrudan halkın yaşam maliyetine de yansıdığı vurgulandı.

Büyüme yavaşlıyor, enflasyon kalıcılaşıyor

IMF’nin analizinde, savaşın küresel ekonomi üzerinde çift yönlü bir baskı kurduğu görülüyor. Bir yandan enerji ve emtia fiyatları yükselirken diğer yandan üretim ve ticaret akışında yaşanan aksama büyüme hızını aşağı çekiyor. Bu tablo, klasik anlamda stagflasyon riskini yeniden gündeme taşıyor.

Kurum, çatışmaların süresine, hangi alanlara yayılacağına ve altyapı ile tedarik zincirlerinde ne ölçüde hasar bırakacağına bağlı olarak ekonomik görünümün daha da bozulabileceğini belirtiyor. IMF’ye göre kısa vadede yüksek fiyatlar, orta vadede ise daha zayıf büyüme dünya ekonomisinin temel sorunu haline gelebilir.

Diplomasi trafiği piyasalardaki gerilimi düşürmedi

Savaş sahasında yaşanan gelişmeler kadar, diplomatik açıklamalar da piyasalarda etkili oldu. ABD Başkanı Donald Trump, 21 Mart’ta İran’ı yok etmekte olduklarını söyleyerek ateşkes istemediğini açıklamıştı. 22 Mart’ta ise İran’a Hürmüz Boğazı’nı gemi trafiğine açması için 48 saat süre vermiş, aksi durumda enerji altyapısını vurmakla tehdit etmişti.

Ardından 23 Mart’ta İran’la “düşmanlıklara kesin çözüm” amacıyla yapıcı görüşmeler yürütüldüğünü açıklayan Trump, bu nedenle İran’ın enerji altyapısına yönelik tüm saldırıları beş gün ertelediğini duyurmuştu. Ancak İranlı yetkililer, ABD ile herhangi bir müzakere yapılmadığını savunarak bu açıklamaları yalanladı ve konunun finans ile petrol piyasalarını manipüle etmek amacıyla kullanıldığını öne sürdü.

24 Mart’ta da aktif müzakerelerin sürdüğünü ileri süren Trump, İran’ın anlaşmayı çok istediğini savundu. Buna karşılık İran Devrim Muhafızları Ordusu Hatemul Enbiya Merkez Karargahı, ABD ile müzakere yapılmayacağını duyurdu. 25 Mart’ta ise ABD’nin İran’a bir aylık ateşkes içeren 15 maddelik plan sunduğu iddia edildi. İran bu planı reddettiğini açıklarken, ateşkes için tazminat ve Hürmüz Boğazı’nın kontrolü dahil ABD’ye beş şart ileri sürdü.

IMF’nin mesajı net: Risk yalnızca bölgesel değil

IMF’nin son analizi, Ortadoğu’daki savaşın artık yalnızca bölgesel bir güvenlik meselesi olmadığını açık biçimde ortaya koydu. Enerji arzı, deniz ticareti, gıda fiyatları, enflasyon ve büyüme başlıkları üzerinden tüm dünyayı etkileyen bu süreç, özellikle kırılgan ekonomiler için daha ağır sonuçlar doğurma potansiyeli taşıyor.

Kurumun verdiği mesaj net: Çatışmalar uzadıkça dünya ekonomisinde fiyat baskısı sürecek, büyüme daha da yavaşlayacak ve enerjiye bağımlı ülkeler başta olmak üzere birçok ekonomi yeni bir kırılganlık dalgasıyla karşı karşıya kalacak.

Küresel petrol krizi elektrikli araçlara yönelimi hızlandırdı, Türkiye’de showroomlar hareketlendi

Küresel petrol krizinin etkisi, otomotiv pazarında yeni bir yön değişimini beraberinde getirdi. Akaryakıt fiyatlarındaki yükseliş, elektrikli araçlara ilgiyi yeniden artırırken, Türkiye’de de showroomlarda hareketlilik gözlenmeye başladı. Tüketici tarafında batarya teknolojisi artık yalnızca çevre dostu bir seçenek değil, artan yakıt maliyetlerine karşı ekonomik bir kalkan olarak görülüyor.

28 Şubat’ta aracının deposunu dolduran bir sürücü benzinin litresi için 57 TL, motorinin litresi için 60 TL ödüyordu. Aynı tarihte elektrikli aracını hızlı şarj istasyonunda dolduran bir sürücünün kilovatsaat başına yaklaşık 14 TL ödediği belirtiliyordu. Aradan yalnızca bir ay geçtikten sonra, 29 Mart’ta benzinin litre fiyatı 63 TL’ye, motorinin litre fiyatı ise 75 TL’ye dayanırken, elektrikli araç sürücüsünün ödediği birim enerji maliyetinde kayda değer bir değişim yaşanmadı.

Batarya artık ekonomik savunma aracı olarak görülüyor

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının ardından derinleşen petrol şoku, yalnızca Türkiye’de değil, petrol ithalatçısı birçok ülkede benzer bir kırılma yarattı. Asya ve Avrupa’daki analizler, sürücülerin elektrikli, hibrit ve şarj edilebilir hibrit araçlara daha fazla yöneldiğini ortaya koyuyor.

Tüketici davranışında yaşanan bu değişimin temelinde, yakıt maliyetlerindeki oynaklığa karşı korunma isteği bulunuyor. Batarya gücü artık yalnızca teknolojik bir yenilik değil, gelecekte yaşanabilecek akaryakıt şoklarına karşı ekonomik bir güvence olarak değerlendiriliyor.

Bu eğilim savaş bitse de sürebilir

Uluslararası pazar analizleri, elektrikli araç talebindeki yükselişin geçici olmayabileceğine işaret ediyor. Özellikle İran kaynaklı gerilimle yükselen petrol fiyatlarının, elektrikli araç kullanımının daha sınırlı olduğu pazarlarda bile davranış değişikliğini hızlandırdığı belirtiliyor.

Uzmanlara göre, Hürmüz Boğazı çevresindeki risklerin azalması ve küresel enerji akışının normale dönmesi halinde bile tüketicinin yakıt maliyetlerine karşı geliştirdiği bu savunma refleksi kalıcı hale gelebilir.

Avrupa’da ilgi yeniden canlandı

Yükselen petrol fiyatları, Avrupa’da da elektrikli araçlara olan ilgiyi yeniden artırdı. Özellikle çevrimiçi arama ve showroom başvurularında ciddi artış yaşandığı, savaşın başlamasından bu yana elektrikli modellere yönelik dijital trafiğin belirgin biçimde yükseldiği ifade ediliyor.

Bu tablo, elektrikli araçların artık yalnızca çevre politikaları veya karbon hedefleriyle değil, doğrudan hane bütçesiyle ilgili bir tercih olarak da öne çıktığını gösteriyor.

Türkiye’de showroomlar hareketlendi

Türkiye’de henüz bu dönüşümü tam olarak ölçen güncel ve kapsamlı resmi veri bulunmasa da, satış noktalarındaki yoğunluk talepteki değişimi açık biçimde gösteriyor. Son günlerde özellikle Tesla ve Togg showroomlarında gözlenen ilginin arttığı, satış danışmanlarının da mart ayı itibarıyla talepte belirgin bir yükselişten söz ettiği aktarılıyor.

Bu ilgide yalnızca akaryakıt fiyatları değil, markaların sunduğu destekler de etkili oluyor. Togg’un 6 ay, Tesla’nın ise 12 bin kilometrelik ücretsiz şarj desteği, tüketicinin karar sürecinde önemli avantajlardan biri olarak öne çıkıyor.

Kalıcı talep için teşvik ve altyapı vurgusu

Sektör temsilcileri, Türkiye’de elektrikli araçlara yönelik ilginin kalıcı hale gelebilmesi için desteklerin sürmesi gerektiğini vurguluyor. Özellikle hızlı şarj altyapısının yaygınlaştırılması, kullanıcı maliyetlerini düşüren teşviklerin artırılması ve tüketiciye doğrudan dokunan destek mekanizmalarının güçlendirilmesi, bu dönüşümün devamı açısından kritik görülüyor.

Aksi halde petrol fiyatlarındaki artışın yarattığı yönelimin kısa süreli kalabileceği, doğru teşviklerle ise elektrikli araç pazarında daha güçlü ve kalıcı bir büyümenin yakalanabileceği değerlendiriliyor.

Batı frene basarken Çin hızlanıyor

Mart 2026 itibarıyla otomotiv sektöründe dikkat çekici bir ayrışma yaşanıyor. Petrol fiyatları yükseldikçe tüketici elektrikli araçlara yönelirken, bazı Batılı üreticilerin bu alandaki yatırımlarını yavaşlatması dikkat çekiyor. Volkswagen, Ford ve Stellantis gibi üreticilerin yeniden hibrit ve içten yanmalı modellere ağırlık vermesi, sektörde stratejik bir tereddüt olarak yorumlanıyor.

Buna karşılık Çinli markalar büyümeyi sürdürüyor. BYD ve Leapmotor gibi üreticilerin agresif şekilde pazarda genişlemesi, küresel otomotivde yön belirleme gücünün giderek daha fazla Çin’e kayabileceği yorumlarını güçlendiriyor. Talebin elektrikli araçlar lehine büyümeye devam etmesi halinde, önümüzdeki dönemde sektörün ağırlık merkezi daha belirgin biçimde Asya’ya kayabilir.

Ortadoğu savaşı otomotiv pazarını vurdu: martta satışların 100 binin altına inmesi bekleniyor

Ortadoğu’daki savaşın yarattığı belirsizlik, Türkiye otomotiv pazarında mart ayı görünümünü bozdu. Yılın ilk aylarında sınırlı da olsa korunan hareketlilik, şubat itibarıyla yerini daralmaya bırakırken, martta jeopolitik riskler ve finansman koşullarındaki bozulma satışları aşağı çekti.

Sektör temsilcileri, hem bireysel alıcıların hem de filo şirketlerinin daha temkinli hareket ettiğini, iç pazarda bekleme eğiliminin belirginleştiğini belirtiyor. Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği yetkilileri de pazardaki yavaşlamayı doğrularken, mart ayında yaklaşık yüzde 15’lik daralma beklendiğine işaret ediyor.

Geçen yıl mart ayında otomobil ve hafif ticari araç satışları 116 bin 900 adetle rekor kırmıştı. Bu yıl ise mart ayı toplam satışlarının 100 bin adedin altında kalabileceği değerlendiriliyor.

Belirsizlik talebi zayıflattı

Honda Türkiye Başkan Yardımcısı Bülent Kılıçer, pazardaki yavaşlamanın sahada net biçimde hissedildiğini söyledi. Kılıçer, şu aşamada fiyatlarda belirgin bir artış olmadığını ve kampanyaların sürdüğünü belirtirken, ileriye dönük risklerin talebi aşağı çektiğini ifade etti.

Petrol fiyatlarındaki yükselişin üretim, lojistik ve sigorta maliyetlerini doğrudan etkilediğine dikkat çeken Kılıçer, orta vadede distribütörlerin maliyet baskısı nedeniyle fiyatlara müdahale etmek zorunda kalabileceğini, bunun da talebi daha da zayıflatabileceğini kaydetti.

Kredi faizlerindeki artış pazarı baskıladı

Gülan Otomotiv Yönetim Kurulu Başkanı Alp Gülan da savaş öncesinde pazarda daha güçlü bir görünüm bulunduğunu ancak son gelişmelerle birlikte bu tablonun değiştiğini söyledi. Gülan, martta 100 bin adedin üzerinde bir satış beklentisi bulunduğunu, ancak savaşın başlamasıyla birlikte yatırım tercihlerinin değiştiğini ve talebin zayıfladığını belirtti.

Mevcut görünümde mart ayının 97 bin ile 100 bin adet bandında kapanmasının beklendiğini ifade eden Gülan, finansman tarafındaki sert değişimin de pazarı doğrudan etkilediğini söyledi. Filo şirketlerinin daha düşük faiz beklentisiyle alımlarını ötelediğini belirten Gülan, ticari kredi faizlerinin 36-37 seviyelerinden 42-43 bandına çıkmasının dengeleri bozduğunu vurguladı.

Şubat ayında otomotiv pazarı uzun bir aradan sonra daralma göstermişti. ODMD verilerine göre otomobil ve hafif ticari araç pazarı, şubatta geçen yılın aynı ayına göre yüzde 2,97 gerileyerek 88 bin 39 adet oldu.

Elektrikli araçlara yönelim hızlanıyor

Ortadoğu’da artan gerilimle birlikte yükselen yakıt fiyatları, tüketici ve şirketleri alternatif mobilite çözümlerine yöneltmeye başladı. Sektör temsilcileri, özellikle şirket araçlarında elektrikli modellere geçişin hızlandığını belirtiyor.

Otomotiv sektöründe geçen yıl belirginleşen elektrikli araç eğiliminin 2026’da daha güçlü şekilde devam etmesi bekleniyor. Artan yakıt maliyetleri ve işletme giderleri, elektrikli araçları hem bireysel hem kurumsal alıcılar açısından daha cazip hale getiriyor.

Maliyet baskısı büyüyor

Sektör temsilcilerine göre üretim ve lojistik maliyetlerindeki yükseliş, fiyatlar üzerinde yeni bir baskı oluşturuyor. Özellikle petrokimya ve plastik aksam giderlerindeki artış ile taşıma maliyetlerindeki yükselişin, önümüzdeki dönemde otomobil fiyatlarına yansıması bekleniyor.

Buna ek olarak olası bir çip krizi ihtimali de maliyet tarafındaki belirsizliği artırıyor. İkinci el pazarında gözlenen durgunlukla birlikte değerlendirildiğinde, otomotiv sektöründe önümüzdeki dönemde hem talep hem fiyat tarafında daha kırılgan bir tablo oluşabileceği ifade ediliyor.

NATO anketinde Türkiye ilk sırada: “Ülkem için savaşırım” diyenlerin oranı yüzde 88

Riga Stradins Üniversitesi ile Riga Jeopolitik Araştırmalar Merkezi tarafından 2025 yılının eylül ve ekim aylarında gerçekleştirilen ankette, 20 NATO ülkesinde yaşayan 31 binden fazla kişiye “Ülkeniz için savaşır mısınız?” sorusu yöneltildi. Araştırmada en yüksek oran Türkiye’de ölçüldü.

Sonuçlara göre Türkiye’de ankete katılanların yüzde 88’i “Ülkem için savaşırım” yanıtını verdi. Türkiye’yi yüzde 69 ile Arnavutluk, yüzde 66 ile İsveç, yüzde 64 ile Finlandiya izledi. Karadağ ile Yunanistan’da bu oran yüzde 63, Norveç’te yüzde 61 olarak kaydedildi.

Araştırmada Litvanya yüzde 52, Polonya ve Slovenya yüzde 49, Estonya yüzde 45, Kanada yüzde 39, Letonya ve Amerika Birleşik Devletleri yüzde 37, Macaristan ile Çekya yüzde 33, Hollanda yüzde 30, Almanya yüzde 27, İtalya ile Slovakya ise yüzde 25 seviyesinde yer aldı.

Ankette “Ülkem için savaşırım” diyenlerin oranı ülkelere göre şöyle sıralandı:

■ Türkiye — yüzde 88
■ Arnavutluk — yüzde 69
■ İsveç — yüzde 66
■ Finlandiya — yüzde 64
■ Karadağ — yüzde 63
■ Yunanistan — yüzde 63
■ Norveç — yüzde 61
■ Litvanya — yüzde 52
■ Polonya — yüzde 49
■ Slovenya — yüzde 49
■ Estonya — yüzde 45
■ Kanada — yüzde 39
■ Letonya — yüzde 37
■ Amerika Birleşik Devletleri — yüzde 37
■ Macaristan — yüzde 33
■ Çekya — yüzde 33
■ Hollanda — yüzde 30
■ Almanya — yüzde 27
■ İtalya — yüzde 25
■ Slovakya — yüzde 25

Araştırmada ilk 10 sırada yer alan ülkelerin önemli bölümünde zorunlu askerlik uygulamasının bulunması da dikkat çekti. Özellikle Türkiye, Finlandiya, Yunanistan ve Norveç gibi ülkelerde yüksek oranların savunma bilinci ve güvenlik algısıyla ilişkili olduğu değerlendiriliyor.

NATO’nun en güçlü üyelerinden biri olarak gösterilen Amerika Birleşik Devletleri’nde bu oranın yüzde 37’de kalması da araştırmanın dikkat çeken başlıkları arasında yer aldı. Ankette İtalya ve Slovakya ise yüzde 25 ile listenin son sırasında bulundu.

Araştırma, NATO ülkeleri arasında ulusal aidiyet, güvenlik algısı ve savunma isteği açısından belirgin farklar bulunduğunu ortaya koyarken, Türkiye’nin açık ara ilk sırada yer alması sonuçların en dikkat çekici bölümü oldu.

Ortadoğu’daki savaş, madencilik ve havacılıkta milyarlarca doları sildi

Madencilik hisselerinde sert satış dalgası

Ortadoğu’daki savaşın etkisi, küresel madencilik sektöründe sert biçimde hissedildi. Çatışmaların başlamasından bu yana madencilik hisselerinde kayıplar yüzde 30’a yaklaşırken, özellikle kıymetli metaller alanında yoğun satış baskısı oluştu.

Altın madenciliği devi Barrick’in hisseleri yüzde 26,8 gerilerken, Newmont’un piyasa değeri 143 milyar dolardan 104 milyar dolara düştü. AngloGold Ashanti yüzde 37,4, Gold Fields ise yüzde 33,6 oranında değer kaybetti.

Gümüş üreticileri de düşüşten kaçamadı

Gümüş üreticileri de satış dalgasından ağır etkilendi. Fresnillo hisseleri yüzde 31,3, Pan American Silver ise yüzde 32,1 değer kaybetti. Bakır ve çeşitlendirilmiş madencilik şirketleri görece daha dirençli kalsa da genel kayıplar yüzde 20’nin üzerine çıktı.

Uzmanlar, savaşın hem talep beklentilerini zayıflattığını hem de arz tarafındaki belirsizlikleri artırarak fiyat mekanizmasını bozduğunu belirtiyor. Bu durumun, yatırımcıların emtia hisselerinden hızlı çıkışını tetiklediği ifade ediliyor.

Havacılık sektörü pandemi sonrası en ağır krizlerden birini yaşıyor

Savaşın ağır darbe vurduğu bir diğer sektör ise havacılık oldu. Uçuş iptalleri, hava sahası kapanmaları ve jet yakıtı fiyatlarındaki yükseliş, sektörü yeniden baskı altına aldı.

Küresel ölçekte en büyük 20 havayolu şirketinin piyasa değerinin savaşın başlamasından bu yana toplam 53 milyar dolar eridiği belirtiliyor. Yatırımcıların, havayolu hisselerinde düşüşün süreceği beklentisiyle açığa satış pozisyonlarını artırdığı kaydediliyor.

Jet yakıtındaki artış bilet fiyatlarını da vuracak

Jet yakıtı fiyatlarının ikiye katlanması, maliyetlerinin önemli bölümünü akaryakıtın oluşturduğu havayolu şirketleri için krizi daha da derinleştirdi. Sektör temsilcileri, artan maliyetlerin kaçınılmaz olarak bilet fiyatlarına yansıyacağını vurguluyor.

Financial Times’a konuşan Lufthansa yetkilileri, yolcu başına ortalama 10 euro kârla bu yükün taşınmasının mümkün olmadığını belirtirken, EasyJet CEO’su Kenton Jarvis yaşanan tabloyu “pandemiden bu yana en sert sarsıntı” olarak tanımladı.

Vatikan’dan madencilik yatırımlarına etik baskı

Savaşın gölgesinde yatırım cephesinde de dikkat çekici bir gelişme yaşandı. Vatikan, madencilik sektörüne yönelik yatırımların geri çekilmesini teşvik eden yeni bir girişim başlattı.

Yaklaşık 40 dini kuruluşun desteklediği çağrı, şirketler üzerindeki çevresel ve sosyal sorumluluk baskısını artırıyor. Bu adımın, madencilik sektöründe etik yatırım anlayışını yeniden şekillendirebileceği değerlendiriliyor.

Kritik madenlere talep artacak, yatırım kararları zorlaşacak

Uluslararası Enerji Ajansı’nın projeksiyonlarına göre, lityum, kobalt ve bakır gibi kritik madenlere yönelik talebin 2030’a kadar üç kat, 2040’a kadar ise dört kat artması bekleniyor.

Ancak savaş kaynaklı ekonomik baskılar, piyasa oynaklığı ve artan etik hassasiyetler, madencilik sektöründeki yatırım kararlarını daha karmaşık hale getiriyor.

Devrim Muhafızları Komutanı: İsrail semalarında İran’ın füze üstünlüğü ilan edildi

İran Devrim Muhafızları Ordusu Hava ve Uzay Kuvvetleri Komutanı Tuğgeneral Mecid Musevi, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından, İran’ın İsrail’e yönelik füze saldırılarına ilişkin açıklama yaptı.

“Bundan sonra İsrail semalarında İran’ın füze üstünlüğünü ilan ediyorum” ifadesini kullanan Musevi, gelecek günlerde kullanılacak yeni füze sistemlerinin İsrail ile ABD’yi hayrete düşüreceğini savundu.

Yeni füze sistemleri mesajı

Musevi, açıklamasında önümüzdeki günlerde kullanılacak yeni füze sistemlerinin İsrail ve ABD’yi hayrete düşüreceğini savundu. Bu açıklama, İran’ın saldırı kapasitesini artıracağı ve yeni askeri unsurları sahaya sürebileceği yönündeki mesaj olarak değerlendirildi.

İranlı komutanın açıklaması, bölgede gerilimin daha da yükselebileceğine işaret eden son çıkışlardan biri oldu.

Gün içinde 6 dalga saldırı düzenlenmişti

ABD-İsrail’in ortak saldırılarını sürdürdüğü İran, gün içinde İsrail’e yönelik 6 dalga halinde misilleme füze saldırısı gerçekleştirmişti. Saldırıların büyük bölümünün, Dimona Nükleer Santrali’nin de bulunduğu İsrail’in güney bölgesini hedef aldığı bildirilmişti.

İran’ın hem sahadaki saldırıları hem de üst düzey askeri yetkililerden gelen sert mesajları, çatışmanın yeni bir aşamaya taşındığı yönündeki değerlendirmeleri güçlendirdi.

 

ABD-İsrail hattında İran çatlağı: Gerilimi tırmandıran kritik hamle neydi?

ABD ile İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü savaşta, ilk günlerde öne çıkan söylem birliği çatışmanın üçüncü haftasında yerini belirgin bir görüş ayrılığına bıraktı. Savaşın başında rejim değişikliği ekseninde ortak bir dil kullanan iki müttefik, süreç ilerledikçe farklı önceliklerle hareket etmeye başladı.

Washington yönetimi, hızlı askeri sonuç ve sınırlı ekonomik maliyet hedefiyle daha kontrollü bir çizgi izlerken, Tel Aviv’in İran’daki mevcut siyasi yapıyı kökten değiştirmeyi amaçlayan daha uzun vadeli ve sert bir stratejiyi benimsediği görülüyor.

Trump ile Netanyahu arasında strateji farkı

ABD Başkanı Donald Trump, savaşın ilk günlerinde İran halkına doğrudan seslenerek mevcut yönetimi devirmeleri yönünde çağrıda bulunmuştu. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu da benzer biçimde İran halkına rejime karşı çıkmaları yönünde mesaj vermişti.

Ancak sahadaki gelişmeler, ekonomik baskı ve savaşın bölgesel sonuçları arttıkça iki tarafın önceliklerinin aynı olmadığı daha açık biçimde ortaya çıktı. ABD, operasyonun kısa sürede sonuçlanmasını ve küresel ekonomik dengelerin korunmasını önceleyen bir yaklaşım sergilerken, İsrail tarafının İran’daki siyasi yapının çökertilmesine odaklandığı değerlendiriliyor.

Bu tablo, savaşın yalnızca askeri değil siyasi hedefleri bakımından da Washington ile Tel Aviv arasında farklılıklar bulunduğunu gösteriyor.

Kırılma noktası Güney Pars saldırısı oldu

İki ülke arasındaki görüş ayrılığını görünür hale getiren temel gelişme, İsrail’in İran’ın Basra Körfezi’ndeki dev Güney Pars doğalgaz sahasına düzenlediği saldırı oldu. İran ile Katar arasında paylaşılan ve dünyanın en büyük doğalgaz rezervlerinden biri kabul edilen bu alanın hedef alınması, sahadaki savaşın etkilerini enerji güvenliği ve küresel ekonomi boyutuna taşıdı.

Trump, saldırının ardından yaptığı açıklamada ABD’nin operasyondan haberdar olmadığını ve Katar’ın da bu süreçte bir rolü bulunmadığını söyledi. Buna karşın ABD, İsrail ve Orta Doğu’daki çok sayıda yetkilinin, İsrail’in Washington’ı saldırı öncesinde bilgilendirdiğini aktarması dikkat çekti.

Bu çelişkili tablo, iki ülke arasında yalnızca yöntem değil, karar alma süreçleri bakımından da bir mesafe oluştuğu yorumlarına yol açtı.

Enerji hattındaki saldırı savaşın seyrini değiştirdi

Güney Pars saldırısının ardından enerji piyasalarında sert dalgalanmalar yaşandı. Petrol fiyatlarında hızlı yükseliş görülürken, İran’ın Katar’daki doğalgaz tesisleri ile Suudi Arabistan’ın başkentine yönelik misilleme saldırıları bölgesel gerilimi daha da artırdı.

Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin büyük ölçüde aksaması da küresel ticaret ve enerji arzı üzerinde ciddi baskı yarattı. Bu durum, savaşın yalnızca cephedeki dengeleri değil, dünya ekonomisinin kırılgan alanlarını da doğrudan etkilemeye başladığını ortaya koydu.

Washington cephesinde, İsrail’in enerji altyapısını hedef alan saldırılarının küresel ekonomik istikrarı tehlikeye attığı yönünde rahatsızlığın büyüdüğü değerlendiriliyor.

Trump’ın ikilemi: askeri başarı mı, ekonomik istikrar mı?

ABD yönetimi açısından en büyük gerilim başlıklarından biri, savaşın askeri sonuçları ile ekonomik bedeli arasındaki denge oldu. Trump yönetimi bir yandan İran’a yönelik operasyonların yarattığı askeri yıkımı başarı olarak görürken, diğer yandan enerji piyasalarında ve küresel ticarette ortaya çıkan ağır sonuçlar nedeniyle baskı altında bulunuyor.

Savaşın ABD kamuoyunda sınırlı destek bulması da Washington’un hareket alanını daraltan unsurlar arasında yer alıyor. Bu durum, Beyaz Saray’ın savaş hedeflerine ilişkin verdiği mesajlarda da zaman zaman belirsizlik yaratıyor.

ABD yönetiminin askeri planında öne çıkan başlıklar arasında İran’ın balistik füze programının yok edilmesi, donanmasının etkisiz hale getirilmesi, bölgesel müttefik ağının dağıtılması ve nükleer silah elde etmesinin kalıcı biçimde engellenmesi bulunuyor. Bu hedefler arasında rejim değişikliğinin açık biçimde yer almaması, İsrail ile ABD arasındaki temel ayrımın en net göstergelerinden biri olarak öne çıkıyor.

Washington’da İsrail etkisi tartışması

Savaşın arka planında İsrail’in rolü, ABD iç siyasetinde de giderek daha fazla tartışılıyor. Netanyahu’nun uzun süren diplomatik baskıyla Trump yönetimini İran’a saldırı konusunda ikna ettiği yönündeki değerlendirmeler, özellikle “Önce Amerika” çizgisini savunan çevrelerde tepki topluyor.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun, İsrail’in kararlılığının Washington’ı harekete geçirdiğini ima eden açıklamaları da bu tartışmaları büyüten unsurlar arasında yer aldı. ABD’nin terörle mücadele politikalarında görev alan üst düzey isimlerden Joe Kent’in istifası ise tartışmayı daha da derinleştirdi.

Washington’da yükselen bu sesler, ABD’nin savaş kararlarının ne ölçüde kendi stratejik hesaplarına, ne ölçüde İsrail’in baskısına dayandığı sorusunu daha görünür hale getirdi.

İsrail’in sahadaki hedefi rejim değişikliğine dönük baskı

Sahadaki askeri veriler, İsrail’in operasyonlarını büyük ölçüde İran’ın iç güvenlik yapısını hedef alacak şekilde planladığını gösteriyor. Güvenlik kaynaklarına göre saldırıların önemli bir bölümü doğrudan güvenlik güçleri ve iç baskı mekanizmalarına yönelmiş durumda.

İsrail, savaşın ilk günlerinde İran’ın dini lideri Ali Hamaney’i hedef alarak öldürdüğünü açıklarken, üst düzey isimler arasında Ali Laricani ve Gulam Rıza Süleymani gibi figürlerin de hayatını kaybettiği bildirildi.

Buna rağmen hem ABD hem de İsrail istihbarat çevrelerinde İran rejiminin halen çözülmediği ve iktidarını koruduğu yönünde bir değerlendirme öne çıkıyor. Hava saldırılarıyla doğrudan rejim değişikliği sağlamanın zor olduğu kabul edilirken, yoğun bombardımanın iç muhalefeti harekete geçirebileceği ve güvenlik aygıtını zayıflatabileceği hesaplanıyor.

Sahadaki gerçeklik: Rejim ayakta, muhalefet zayıf

İsrail’in beklentisinin aksine, İran’da geniş çaplı bir halk ayaklanması henüz ortaya çıkmış değil. Hatta bazı değerlendirmelerde, muhalefetin sokağa çıkması halinde bunun güvenlik güçleri tarafından sert şekilde bastırılabileceği ifade ediliyor.

Batılı istihbarat kaynakları, İran güvenlik yapısı içinde bazı çatlak işaretleri bulunduğunu aktarırken, bunun kısa vadede rejimin çökmesine yol açacak seviyede olmadığı belirtiliyor. Devrim Muhafızları ile Besic güçleri arasında gerilim yaşandığı yönündeki bilgiler de dikkat çekiyor.

İran’daki üst düzey yöneticilerin iletişim güvenliği nedeniyle elektronik haberleşmeden kaçınmasının, komuta ve kontrol süreçlerini zorlaştırdığı da değerlendiriliyor. Ancak tüm bu sorunlara rağmen rejimin devlet aygıtını ayakta tutmayı sürdürdüğü görülüyor.

Kongre’de açık ifade: Hedefler farklı

ABD Kongresi’nde yapılan son oturumlar da Washington ile Tel Aviv arasındaki ayrışmayı görünür hale getirdi. Ulusal İstihbarat Direktörü Tulsi Gabbard, ABD ile İsrail’in savaş hedeflerinin farklı olduğunu açık biçimde ortaya koydu.

Bu açıklama, sahadaki gelişmeler ve siyasi mesajlarla birleştiğinde iki ülke arasındaki uyum görüntüsünün gerisinde ciddi bir strateji farkı bulunduğunu gösterdi. Buna karşın Netanyahu, kamuoyuna yaptığı açıklamalarda Trump ile güçlü bir koordinasyon içinde olduklarını savunmayı sürdürdü.

İsrail Başbakanı, iki ülke arasında yakın iş birliği bulunduğunu vurgulasa da bazı operasyonların tek başına yürütüldüğünü kabul etmesi, ortaklığın her başlıkta aynı düzeyde işlemediğini ortaya koydu.

Savaşın ekonomik etkisi büyüyor

Savaşın küresel ekonomi üzerindeki etkisi her geçen gün daha derin hissediliyor. Petrol fiyatları bir ara varil başına 110 doların üzerine çıkarken, sonrasında bu seviyenin altına inse de piyasadaki tedirginlik sürüyor.

Hürmüz Boğazı’nın büyük ölçüde kapanmasının küresel enerji arzını ciddi şekilde tehdit etmesi, Washington yönetimi içinde de alarm yarattı. ABD cephesinde, İsrail’in rejim değişikliği hedefiyle izlediği yıkıcı stratejinin kendi hedefleriyle örtüşmediği yönünde eleştiriler daha yüksek sesle dile getirilmeye başlandı.

Bu gelişmeler, ABD-İsrail hattında İran savaşı üzerinden büyüyen ayrışmanın yalnızca diplomatik bir görüş farkı olmadığını; sahaya, enerji piyasalarına ve küresel ekonomik düzene doğrudan yansıyan bir çatlağa dönüştüğünü gösteriyor.

İran’dan İsrail nükleer santraline misilleme

ABD-İsrail’in ortak saldırılarını sürdürdüğü İran, gün içinde İsrail’e çoğu Dimona Nükleer Santrali’nin de bulunduğu güney bölgesini hedef alan 6 dalga halinde misilleme saldırısı düzenledi.

İran, gece yarısından bu yana İsrail’e aralıklarla 6 dalga füze saldırısı gerçekleştirdi. Saldırıların 5’inin İsrail’in güneyini, birinin ise orta kesimini hedef aldığı bildirildi.

İsrail ordusundan kısa süre önce yapılan açıklamada, İran’dan füze fırlatıldığının tespit edildiği, hava savunma sistemlerinin ise söz konusu füzeleri önlemeye çalıştığı ifade edildi.

İsrail’in Kanal 12 televizyonu, İran’dan fırlatılan füzeler nedeniyle İsrail’in güneyinde, Dimona Nükleer Tesisi’nin de bulunduğu bölgede sirenlerin çaldığını duyurdu.

İsrail acil yardım servisi Kızıl Davut Yıldızı, Dimona bölgesinde İran füzesine ait bir parçanın düşmesi sonucu 20 kişinin hafif yaralandığını açıkladı.

İsrail’in Yedioth Ahronoth gazetesi ise 12 ayrı alana füze parçalarının düştüğünü, ayrıca bir binaya füze isabet etmesi sonucu yapının çöktüğünü aktardı.

Haberde, binanın çöktüğü bölgede 5 kişinin, bir füze parçasının isabet ettiği kamuya açık sığınakta ise 15 kişinin hafif yaralandığı bilgisine yer verildi.

Hürmüz Boğazı’nın açık tutulması için 22 ülkeden katkı taahhüdü

ABD-İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ve Tahran yönetiminin misillemeleri nedeniyle Orta Doğu’da tansiyon yükselirken, büyük bölümü Avrupa ülkelerinden oluşan 22 ülke Hürmüz Boğazı’nda güvenliğin sağlanmasına ilişkin ortak açıklama yaptı.

İngiltere, Birleşik Arap Emirlikleri, Fransa, Almanya, İtalya, Hollanda, Japonya, Kanada, Güney Kore, Yeni Zelanda, Danimarka, Letonya, Slovenya, Estonya, Norveç, İsveç, Finlandiya, Çekya, Romanya, Bahreyn, Litvanya ve Avustralya liderleri, ortak açıklamayla Hürmüz Boğazı’nda güvenli geçişin sağlanmasına yönelik çabalara katkıda bulunmak istediklerini duyurdu.

Ortak açıklamada, “İran’ın Körfez’de silahsız ticari gemilere yönelik saldırılarını, petrol ve gaz tesisleri dahil olmak üzere sivil altyapıya yönelik saldırıları ve Hürmüz Boğazı’nın İran güçleri tarafından fiilen kapatılmasını en güçlü şekilde kınıyoruz” denildi.

Açıklamada ayrıca, “Tırmanan çatışmadan derin endişe duyduğumuzu ifade ediyor, İran’a tehditlerine, mayın döşeme faaliyetlerine, insansız hava aracı ve füze saldırılarına ve Hürmüz Boğazı’nı kapatmaya yönelik diğer tehditlerine derhal son verme çağrısında bulunuyoruz” ifadelerine yer verildi.

Güvenli geçiş için katkı mesajı

Uluslararası deniz taşımacılığına yönelik müdahalelerin ve küresel enerji tedarik zincirlerindeki aksamanın uluslararası barış ve güvenliğe tehdit oluşturduğunun vurgulandığı açıklamada, “İran’ın eylemlerinin etkileri, özellikle en savunmasız kesimler başta olmak üzere dünyanın her yanındaki insanlar tarafından hissedilecektir” denildi.

Açıklamanın devamında, “Boğazdan güvenli geçişin sağlanmasına yönelik uygun çabalara katkıda bulunmaya hazır olduğumuzu ifade ediyoruz. Hazırlık planlamasına katılan ülkelerin taahhüdünü memnuniyetle karşılıyoruz” ifadeleri kullanıldı.

Uluslararası Enerji Ajansı’nın stratejik petrol rezervlerini koordineli şekilde piyasaya sürme kararına da destek verilen açıklamada, enerji piyasalarını istikrara kavuşturmak için üretimin artırılması yönünde bazı üretici ülkelerle çalışılacağı belirtildi. Ayrıca Birleşmiş Milletler ve uluslararası finans kuruluşları aracılığıyla en fazla etkilenen ülkelere yardım sağlanması için de adım atılacağı kaydedildi.

Açıklamada, deniz güvenliği ve seyrüsefer serbestisinin tüm ülkelerin yararına olduğu vurgulanarak, tüm ülkelere uluslararası hukuka saygı gösterme ve uluslararası refah ile güvenliğin temel prensiplerini koruma çağrısı yapıldı.

Bölgede peş peşe kritik gelişmeler yaşandı

19.47 – Ürdün: Son bir haftada ülkeye 36 hava saldırısı düzenlendi

Ürdün ordusu ile Kamu Güvenliği Müdürlüğünün ortak yazılı açıklamasında, İran saldırılarının üçüncü haftasındaki bilanço paylaşıldı. Son bir haftada ülkenin 36 füze ve İHA ile hedef alındığı belirtilen açıklamada, 14 füze ile 21 İHA’nın hava kuvvetleri tarafından düşürüldüğü, yalnızca bir saldırının engellenemediği bildirildi. Savaşın başlamasından bu yana Ürdün’ün 240 hava saldırısına hedef olduğu, bunlardan 222’sinin engellendiği duyuruldu.

19.16 – İranlı askeri yetkiliden Hark Adası uyarısı

Tesnim Haber Ajansı’na göre İranlı askeri bir yetkili, Hark Adası’na yönelik olası bir saldırı durumunda Kızıldeniz ile Babulmendep Boğazı’nda güvensizliğin direniş cephesi için bir seçenek haline geleceğini söyledi. Yetkili, ABD’nin böyle bir adım atması halinde eşi görülmemiş bir karşılık göreceğini belirtti.

19.12 – İsrail ordusunun İran’da iki bilim insanını hedef aldığı bildirildi

İsrail’in Kanal 12 televizyonunda yer alan haberde, “İran’ın gizli elektromanyetik projesi”nin liderleri olduğu belirtilen iki bilim insanının gece saatlerinde saldırıya uğradığı aktarıldı. Haberde, İsrail’in bu iki ismin öldüğünü değerlendirdiği ifade edildi.

18.42 – Dimona çevresinde sirenler çaldı

İsrail ordusundan yapılan açıklamada, İran’dan füze ateşlendiğinin tespit edildiği ve hava savunma sistemlerinin bu füzeleri önlemeye çalıştığı bildirildi. Kanal 12 televizyonu, İran saldırısının ardından İsrail’in güneyindeki Necef bölgesinde, Dimona Nükleer Santrali çevresi dahil olmak üzere sirenlerin çaldığını duyurdu.

İsrail acil yardım servisi Kızıl Davud Yıldızı, güneyde ve kuzeyde yaralı ihbarı almadıklarını, Dimona’da füze parçasının düştüğü bölgeye ekiplerin sevk edildiğini açıkladı.

18.25 – İran: İlam eyaletinde 60 kişi hayatını kaybetti

Tesnim Haber Ajansı’na göre İlam Valisi Ahmed Keremi, eyalette 93 noktanın hedef alındığını, bunlardan 61’inin hasar gördüğünü açıkladı. Keremi, saldırılarda altı aylık bir bebek, bir bilim insanı, polis ve sınır muhafızlarının da bulunduğu 60 kişinin hayatını kaybettiğini bildirdi.

17.51 – İsrail, Tahran’daki füze üretim tesislerinin vurulduğunu açıkladı

İsrail ordusundan yapılan açıklamada, Tahran genelinde balistik füze bileşenlerinin üretildiği onlarca tesisin hedef alındığı duyuruldu. Açıklamaya göre hedefler arasında İran Devrim Muhafızları Ordusu’na ait stratejik bir tesis, İran Savunma Bakanlığı’na ait füze yakıtı üretim tesisi, füze bileşenlerinin üretildiği bir fabrika ve depo da yer aldı.

17.08 – İsrail, Natanz Nükleer Tesisi’ne saldırıyı reddetti

İsrail ordusu, sabah saatlerinde İran’daki Natanz Nükleer Tesisi’ni hedef alan hava saldırısını kendilerinin gerçekleştirmediğini açıkladı. Açıklamada, savaş koşulları nedeniyle ABD’nin İran’daki faaliyetlerine ilişkin yorum yapılmayacağı belirtildi.

16.54 – İran’dan ABD ve İsrail’e sert karşılık uyarısı

İran Devrim Muhafızları Ordusu’na bağlı Hatemu’l Enbiya Merkez Karargahı Sözcüsü İbrahim Zülfikari, Basra Körfezi’nde sivil unsurlara yönelik saldırılar nedeniyle ABD ve İsrail’e tepki gösterdi. Zülfikari, bu saldırıların tekrarlanması halinde sert bir karşılık verileceğini söyledi.

16.31 – Bahreyn’de sirenler çaldı

Bahreyn İçişleri Bakanlığı, İran’dan yapıldığı belirtilen saldırı sonrası sirenlerin çaldığını duyurdu. Vatandaşlara ve bölge sakinlerine sükunet çağrısı yapılırken, en yakın güvenli noktalara gitmeleri ve gelişmeleri resmi kanallardan takip etmeleri istendi.

16.08 – İran’dan Basra Körfezi’ndeki sivil gemilere saldırı açıklaması

İran Silahlı Kuvvetleri, ABD-İsrail’in Basra Körfezi’nde sivil gemileri hava saldırılarıyla hedef aldığını duyurdu. Açıklamada, bu saldırıların devam etmesi halinde sert misilleme tedbirlerinin devreye alınacağı bildirildi.

16.05 – İran’da MOSSAD casusluğu gerekçesiyle 5 kişi gözaltına alındı

İran’ın Kuzey Horasan eyaletine bağlı Bucnurd kentinde, MOSSAD adına casusluk yaptığı belirtilen 5 kişi gözaltına alındı. Bucnurd Başsavcısı Cevad İlali, savaş şartları dikkate alınarak bu kişiler hakkında cezaların ağırlaştırılacağını açıkladı.

16.02 – Irak’ta İran gazı tedariği yeniden başladı

Irak Elektrik Bakanlığı, İran gazı tedarikinin kademeli olarak yeniden başladığını açıkladı. Bakanlık Sözcüsü Ahmed Musa, gaz akışının yaklaşık 5 milyon metreküp seviyesinde olduğunu ve bu miktarın zamanla artacağını söyledi.

15.54 – İngiltere, Diego Garcia Üssü’nün hedef alındığını doğruladı

İngiliz Savunma Bakanlığı, Hint Okyanusu’ndaki Chagos Adaları’nda bulunan Diego Garcia Üssü’nün İran tarafından hedef alındığını, ancak hiçbir füzenin üsse ulaşmadığını doğruladı. Bakanlık yetkilileri, iki balistik füzenin ateşlendiğini, bunlardan birinin başarısız olduğunu, diğerinin ise önlendiğini bildirdi.

15.11 – Katz’tan saldırıları yoğunlaştırma tehdidi

İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, ABD ile birlikte İran’a yönelik saldırıların yoğunluğunun önümüzdeki hafta önemli ölçüde artacağını söyledi. Katz, İran’ın askeri komuta kademesi ve stratejik noktalarının hedef alınmaya devam edeceğini ifade etti.

14.54 – ABD üsleri ağır savaş başlıklı saldırılarla hedef alındı

İran, Tel Aviv ve Rişon Leziyon’daki hedeflerin ağır savaş başlığı taşıyan füzelerle vurulduğunu, Kuveyt, Suudi Arabistan ve Irak’taki ABD üslerinin de İHA ve füze saldırılarında hedef alındığını duyurdu.

14.31 – İsrail savaş uçağına füze ateşlendi

İsrail ordusu, İran semalarında bir savaş uçağına karadan havaya füze ateşlendiğini açıkladı. Açıklamada, uçakta herhangi bir hasar oluşmadığı bildirildi. İran Silahlı Kuvvetleri ise İsrail’e ait bir F-16 savaş uçağının ülkenin orta kesimlerinde vurulduğunu duyurdu.

14.26 – Arakçi, savaşın sona ermesi için şartları açıkladı

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, savaşı sonlandıracak herhangi bir çözümün gelecekte yeni saldırılar olmayacağına dair güvenceleri ve savaş sırasında verilen zararın tazmin edilmesini içermesi gerektiğini söyledi. Arakçi, Hürmüz Boğazı’nın açık olduğunu, yalnızca İran’a saldırılara katılan ülkelere ait gemilere kısıtlama getirildiğini belirtti.

14.24 – Hizbullah ile İsrail askerleri arasında çatışma

Hizbullah, İsrail ordusunun hava ve kara saldırıları düzenlediği Lübnan’ın güneyinde çatışmalar yaşandığını açıkladı. Açıklamada, İsrail askerleri ile bazı yerleşim alanlarının roketlerle hedef alındığı bildirildi.

13.35 – Natanz’a saldırının ABD tarafından yapıldığı açıklandı

İsrail devlet televizyonu KAN, Natanz Nükleer Tesisi’ne yönelik hava saldırılarının ABD savaş uçakları tarafından sığınak delici bombalarla gerçekleştirildiğini duyurdu. İran Atom Enerjisi Kurumu, saldırı sonrası herhangi bir radyoaktif sızıntı olmadığını açıkladı.

12.20 – Natanz Nükleer Santrali hedef alındı

Tasnim Haber Ajansı, ABD-İsrail ortak hava saldırısında Natanz Nükleer Santrali’nin vurulduğunu duyurdu. Açıklamada santralde nükleer sızıntı tespit edilmediği belirtildi.

11.47 – Bağdat’ta Irak Ulusal İstihbarat Teşkilatı binası hedef alındı

Irak’ın başkenti Bağdat’taki Irak Ulusal İstihbarat Teşkilatı binasının İHA ile hedef alındığı bildirildi. Fas Büyükelçiliği’nin de binanın yakınında bulunduğu kaydedildi.

11.41 – İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan: İslam ülkeleriyle çatışma niyetimiz yok

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, İslam ülkeleri ve komşu devletlerle çatışma niyetlerinin olmadığını açıkladı. Pezeşkiyan, İsrail’in bölgedeki anlaşmazlıktan çıkar sağlayan tek ülke olduğunu belirtti.

11.12 – Bağdat’ta Fas Büyükelçiliği yakınlarında duman yükseldi

Bağdat’ın Mansur bölgesindeki Fas Büyükelçiliği yakınlarında bir İHA’nın düşmesi sonucu duman yükseldiği bildirildi. Irak makamları olayla ilgili henüz açıklama yapmadı.

10.50 – İran’dan BAE’ye uyarı

İran Devrim Muhafızları Ordusu’na bağlı Hatemul Enbiya Merkez Karargahı, BAE’ye yönelik açıklamasında, İran’a ait Ebu Musa ve Büyük Tunb adalarına saldırı düzenlenmesi halinde Ras el-Haimah’ın ağır saldırılarla karşılaşacağını duyurdu.

10.38 – Tahran’da patlama sesleri duyuldu

İran medyasına göre Tahran’ın doğusunda patlama sesleri duyuldu, hava savunma sistemleri devreye girdi. Bölgede art arda iki patlama meydana geldiği ve duman yükseldiği aktarıldı.

10.01 – İran’dan İsrail’e yeni saldırı dalgası

İsrail ordusu, İran’ın yeni bir misilleme saldırısı başlattığını duyurdu. Halka sığınaklara gitmeleri ve tehdit sona erene kadar güvenli alanlarda kalmaları çağrısı yapıldı.

09.54 – Katar saldırısı enerji piyasalarında sarsıntı yarattı

Katar’daki kritik enerji tesisine düzenlenen saldırı sonrası küresel enerji piyasalarında endişe derinleşti. Analistler, LNG arzında yaşanan daralmanın dünya genelinde fiyatları yukarı çekebileceğini belirtti.

09.45 – MOSSAD Başkanı Barnea’nın İran değerlendirmesi gündemde

İsrail merkezli Kanal 12’nin haberine göre MOSSAD Başkanı David Barnea, İran yönetiminin devrilmesinin mümkün olabileceği yönünde değerlendirmelerde bulundu. Haberde, operasyonun askeri hedeflerine ulaşılması halinde İran’da yeni bir toplumsal hareketlilik beklendiği ifade edildi.

09.38 – ABD, Orta Doğu’ya binlerce asker sevk ediyor

ABD’nin Orta Doğu’ya 3 savaş gemisi ve binlerce asker göndermeye hazırlandığı bildirildi. Washington’ın İran üzerindeki baskıyı artırmak amacıyla Hark Adası’na yönelik seçenekleri değerlendirdiği aktarıldı.

09.16 – Suudi Arabistan gece boyunca saldırı altında kaldı

Suudi Arabistan Savunma Bakanlığı, ülkenin gece boyunca aralıksız hava saldırısına maruz kaldığını açıkladı. Hava savunma sistemlerinin 51 İHA’yı imha ettiği bildirildi.

08.21 – İsrail’in orta ve güney kesimlerinde sirenler çaldı

İran’ın yeni füze saldırısı sonrası İsrail’in orta ve güney bölgelerinde sirenler devreye girdi. İsrail ordusu, vatandaşlardan bir sonraki duyuruya kadar sığınaklarda kalmalarını istedi.

07.30 – Arakçi: Hürmüz Boğazı açık, temas halinde güvenli geçiş sağlamaya hazırız

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Hürmüz Boğazı’nın kapalı olmadığını ve Tahran ile temas kuran ülkelere güvenli geçiş sağlanabileceğini açıkladı. Arakçi, İran’ın ateşkes değil, savaşın eksiksiz ve kalıcı şekilde sona ermesini istediğini söyledi.

06.30 – İsrail’in Lübnan’ın güneyine saldırısında 1 kişi hayatını kaybetti

Lübnan resmi haber ajansına göre İsrail’in sabaha karşı Ganduriye beldesinde bir evi hedef aldığı saldırıda 1 kişi öldü, 2 kişi yaralandı. Ayrıca Nakura beldesine yönelik topçu atışlarının yeniden başladığı belirtildi.

06.00 – Tahran ve Kerec’te yeniden patlama sesleri duyuldu

İran medyası, Tahran ve Kerec kentlerinin gece bir kez daha hedef alındığını aktardı. Tahran’ın batısında şiddetli patlama meydana geldiği, bazı bölgelerde elektrik kesintisi yaşandığı bildirildi.

05.30 – İsrail: Tahran’daki rejime ait hedeflere yeni saldırılar başlattık

İsrail Savunma Kuvvetleri, Tahran’daki rejime ait hedeflere yönelik yeni bir saldırı dalgası başlatıldığını duyurdu. Saldırıların hangi unsurları hedef aldığına ilişkin ayrıntılı bilgi paylaşılmadı.

Trump, NATO’ya öfkeli: Kimsenin yardımına ihtiyacımız yok

ABD Başkanı Donald Trump, İran savaşı 18’inci gününe girerken NATO müttefiklerine yönelik sert açıklamalarda bulundu. Trump, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiğini dronlar, füzeler ve mayınlarla tehdit etmesinin ardından müttefiklerden deniz desteği istediğini, ancak çok sayıda ülkenin bu çağrıya olumsuz yanıt verdiğini söyledi.

Hürmüz Boğazı gerilimi krizi büyüttü

Washington yönetimi son günlerde Hürmüz Boğazı’nda gemi geçişlerinin güvenli biçimde sağlanması için müttefikleriyle temaslarını artırmıştı. Reuters ve AP’ye göre Trump, yalnızca NATO ülkelerinden değil, Çin, Japonya ve Güney Kore gibi ülkelerden de destek aradı; ancak Avrupa’daki birçok müttefik ile bazı ortaklar operasyona askeri katkı vermeye sıcak yaklaşmadı.

Trump’tan müttefiklere “tek yönlü yol” çıkışı

Trump, Truth Social üzerinden yaptığı paylaşımda, NATO’yu uzun zamandır “tek yönlü bir yol” olarak gördüğünü savundu. Oval Ofis’te de benzer mesajlar veren Trump, müttefik ülkelerin İran’ın nükleer silah sahibi olmaması gerektiği yönündeki ABD tutumunu desteklediğini, ancak iş fiili katkıya geldiğinde geri adım attığını söyledi. Reuters’ın aktardığına göre Trump bu tavrı “çok büyük bir aptallık” olarak nitelendirdi.

Trump açıklamasında, “Biz onları koruyacağız ama onlar bizim için hiçbir şey yapmayacak” diyerek NATO içindeki yük paylaşımı tartışmasını yeniden gündeme taşıdı. ABD Başkanı, İran ordusunun büyük ölçüde etkisiz hale getirildiğini, bu nedenle artık NATO’nun yardımına ihtiyaç duymadıklarını ve böyle bir yardım istemediklerini ifade etti. Aynı değerlendirmeyi Japonya, Avustralya ve Güney Kore için de kullandı.

Trump, şunları söyledi:

“Ancak bu davranışları beni şaşırtmadı çünkü her yıl bu ülkeleri korumak için yüz milyarlarca dolar harcadığımız NATO’yu her zaman tek yönlü bir yol olarak gördüm. Biz onları koruyacağız ama onlar bizim için hiçbir şey yapmayacak, özellikle de ihtiyaç duyduğumuzda. Neyse ki, İran’ın ordusunu yok ettik.

Donanmaları yok, hava kuvvetleri yok, hava savunma ve radarları yok ve belki en önemlisi, hiçbir seviyede liderleri yok. Bir daha bizi, Ortadoğu’daki müttefiklerimizi veya dünyayı tehdit etmeyecekler Bu kadar büyük bir askeri başarılar kazandığımız için artık NATO ülkelerinin yardımına ihtiyacımız yok ve istemiyoruz.

Asla ihtiyaç duymadık. Aynı şekilde Japonya, Avustralya veya Güney Kore için de. İşin doğrusu, ABD başkanı olarak konuşursam, dünyadaki en güçlü ülke olarak, kimsenin yardımına ihtiyaç duymuyoruz.”

Avrupa’dan peş peşe ret mesajları

Trump’ın çağrısına karşı Avrupa’dan temkinli ve mesafeli yanıtlar geldi. Reuters’a göre Polonya Başbakanı Donald Tusk, ülkesinin İran’a kara, hava ya da deniz unsuru göndermeyeceğini açıkça ilan etti. Haberde Almanya, İspanya ve İtalya gibi ülkelerin de Hürmüz Boğazı için askeri destek konusunda istekli görünmediği belirtildi.

Avrupalı başkentlerde, Washington’un İran savaşındaki hedefleri ve operasyonun kapsamı konusunda netlik bulunmadığına ilişkin değerlendirmeler de öne çıktı. AP’nin aktardığına göre birçok müttefik, doğrudan askeri angajmandan kaçınırken enerji güvenliği ve deniz taşımacılığı risklerini diplomatik yollarla yönetme arayışını sürdürüyor.

Savaşın gölgesinde yeni NATO tartışması

Trump’ın çıkışı, yalnızca İran savaşı bağlamında değil, NATO’nun işleyişi ve ABD’nin ittifak içindeki rolü açısından da yeni bir tartışma başlattı. Reuters, Trump’ın bu kez NATO’dan çekilme tehdidini yinelemediğini; buna karşın müttefiklerin kriz anında Washington’a destek vermemesini sert biçimde eleştirdiğini yazdı.

İran savaşı derinleşirken Hürmüz Boğazı çevresindeki güvenlik krizi küresel enerji piyasaları açısından kritik önem taşımayı sürdürüyor. ABD’nin müttefiklerinden beklediği desteği bulamaması ise savaşın askeri boyutunun yanı sıra Batı ittifakı içindeki siyasi gerilimleri de görünür hale getirdi.

Canlı Blok | Savaşın 17’nci gününde Orta Doğu ateş çemberi

Orta Doğu’da çatışma hattı 17’nci gününde daha da genişledi. İran ile İsrail arasında karşılıklı misillemeler sürerken, İsrail’in Lübnan’ın güneyine kara harekâtı başlattığını duyurması, savaşın yeni bir cepheye taşındığı yorumlarına yol açtı. Gece boyunca Tel Aviv semalarında patlamalar yaşandığı aktarılırken, ABD Başkanı Donald Trump ve İranlı yetkililerden peş peşe gelen açıklamalar, bölgedeki gerilimin sadece askeri değil diplomatik düzlemde de sertleştiğini gösterdi.

Krizin bir başka boyutu ise enerji ve ulaşım hatlarında hissedildi. Hürmüz Boğazı çevresindeki gerilim nedeniyle Avustralya ve Japonya’nın bölgeye gemi göndermeyeceğini açıklaması dikkat çekerken, Dubai Uluslararası Havalimanı’nda uçuşların askıya alınması, savaşın sivil yaşam ve küresel lojistik üzerindeki etkisini bir kez daha ortaya koydu.

CANLI ANLATIM

23:47 | Trump: Savaş yakında bitecek
ABD Başkanı Donald Trump, “Bu savaşı bu hafta bitirebilir miyiz?” sorusuna, “Evet, tabii. Yakında biter. Fazla sürmez ve bittiğinde çok daha güvenli bir dünyamız olacak. Yakında bitecek” yanıtını verdi.

Trump, açıklamasının devamında İran’ın nükleer silah sahibi olmasına karşı olduklarını belirterek, böyle bir ihtimalin tüm Orta Doğu açısından ciddi bir tehdit oluşturacağını savundu. İran’ın nükleer silaha sahip olması halinde bunu kullanacağını iddia eden Trump, bunun yalnızca İsrail’i değil, tüm bölgeyi tehlikeye atacağını öne sürdü.

Trump ayrıca açıklamasında, “Oğul Hamaney ölmüş olabilir” ifadesini de kullandı.

22:35 | Bağdat’ta art arda patlama sesleri
Irak’ın başkenti Bağdat’ta gece saatlerinde art arda şiddetli patlama sesleri duyuldu. ABD Büyükelçiliği’nin bulunduğu Yeşil Bölge yakınları başta olmak üzere kentin farklı noktalarından patlama seslerinin yükseldiği bildirildi. Olayın nedeni ve hedef alınan bölgelere ilişkin Irak makamlarından henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

21:08 | Irak’ta dev petrol sahasına İHA saldırısı
Irak’ın en büyük enerji tesisleri arasında gösterilen Basra’daki Mecnun Petrol Sahası’nın insansız hava araçlarıyla hedef alındığı iddia edildi. Saldırı öncesinde petrol sahasında görev yapan yabancı çalışanların bölgeden ayrıldığı aktarılırken, saldırıya ait olduğu öne sürülen görüntüler sosyal medyada paylaşıldı. Irak makamları ise olayla ilgili henüz resmi bir açıklama yapmadı.

20:23 | İsrail’de birkaç noktaya füze saldırısı

İsrail’in Kanal 12 televizyonunun haberine göre, Hizbullah’ın saldırısı nedeniyle ülkenin kuzeyindeki birçok kentte sirenler çaldı. Roketlerin yanı sıra insansız hava araçlarının da kullanıldığı saldırılarda, İsrail’in kuzeyinde birden fazla noktaya doğrudan isabet olduğu aktarıldı. Nahariye’de bazı noktalarda hasar meydana gelirken, bir eve isabet eden roket nedeniyle yangın çıktı. İsrail acil yardım servisi, bölgede 3 kişiye zehirlenme belirtileri nedeniyle müdahale edildiğini, 40 yaşındaki bir kişinin de başına şarapnel isabet etmesi sonucu orta derecede yaralandığını bildirdi.

19:53 | Trump: İran ve Hark Adası yerle bir edildi
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın askeri kapasitesine ağır darbe vurulduğunu öne sürdü. Trump, İran Hava Kuvvetleri, Deniz Kuvvetleri, uçaksavar sistemleri ve radarlarının hedef alındığını savunurken, Hark Adası’nda petrol sahaları dışında birçok noktanın vurulduğunu söyledi. Trump ayrıca İran’ın füze ve insansız hava aracı üretim tesislerine de saldırı düzenlediklerini iddia etti.

18:26 | Lübnan’da can kaybı 886’ya yükseldi
Lübnan Sağlık Bakanlığı, İsrail’in 2 Mart’tan bu yana ülkeye düzenlediği saldırılarda hayatını kaybedenlerin sayısının 36 artarak 886’ya yükseldiğini açıkladı. Yaralı sayısının ise 2 bin 141 olduğu bildirildi.

17:37 | Mücteba Hamaney’in askeri danışmanı belli oldu
İran’ın Mehr Haber Ajansı’nın haberine göre, Dini Lider Mücteba Hamaney, eski Devrim Muhafızları Komutanı Muhsin Rezayi’yi askeri danışmanı olarak atadı.

16:52 | İsrail: Tahran’da askeri uzay programları tesisi hedef alındı
İsrail ordusu, Tahran’da askeri uzay programlarıyla bağlantılı bir tesisin hedef alındığını açıkladı. Açıklamada, merkezin İsrail uyduları ve diğer ülkelerin uzay varlıklarına tehdit oluşturduğu ileri sürüldü. İsrail ordusu daha önce de İran Uzay Ajansı ana merkezi ile bir hava savunma üretim fabrikasına saldırı düzenlediğini duyurmuştu.

16:36 | CENTCOM: İran’da 100’den fazla donanma gemisi yok edildi
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı Komutanı Amiral Brad Cooper, İran’a yönelik yoğun hava operasyonlarının sürdüğünü açıkladı. Cooper, Hürmüz Boğazı bölgesindeki ticaret yollarının güvenliğinin öncelikli hedef olduğunu belirterek, saldırılarda İran’a ait 100’den fazla donanma gemisinin imha edildiğini söyledi.

16:10 | İsrail’in merkezinde patlama sesleri
Al Jazeera’nın aktardığına göre İsrail’in merkezinde patlama sesleri duyuldu. İsrailli Hayom gazetesi ise işgal altındaki Kudüs bölgesinde roket parçalarının düşmesi sonucu yangın çıktığını yazdı. İran’ın son füze saldırısının ardından işgal altındaki Kudüs’te bir binanın çatısına şarapnel parçası isabet ettiği de aktarıldı. İran ayrıca İsrail’in Güney Bölgesi Komutanlığı, Rafael şirketinin füze depoları ve Irak’ın kuzeyindeki Erbil’de İran karşıtı faaliyet yürüttüğü öne sürülen grupların füze ve İHA’larla hedef alındığını duyurdu.

16:05 | Hürmüz Boğazı’ndan İran’a ait olmayan ilk tanker geçti
Hürmüz Boğazı’ndan İran’a ait olmayan ilk ham petrol tankerinin geçtiği bildirildi. MarineTraffic verilerine göre, Abu Dabi’nin Das ham petrolünü taşıyan Pakistan bayraklı Aframax sınıfı Karachi tankeri, AIS sistemi açık şekilde boğazı geçen ilk İran dışı gemi oldu. Bu geçişin, bazı sevkiyatlar için müzakere edilmiş güvenli geçiş izni anlamına gelebileceği değerlendirildi.

15:58 | Beyaz Saray: NATO müttefiklerimiz daha çok çabalamalı
Beyaz Saray Basın Sözcüsü Karoline Leavitt, Başkan Trump’ın Hürmüz Boğazı’nın açılması için Avrupa’daki müttefikler ile Körfez ve Arap dünyasındaki ortaklarla görüştüğünü söyledi. Leavitt, özellikle NATO müttefiklerinin daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini belirtti.

15:45 | Katar ve Bahreyn’de sirenler çalıyor
İran’ın misillemelerinin ardından Katar ve Bahreyn’de sirenler çaldığı bildirildi. Bölgede şiddetli patlama seslerinin duyulduğu aktarıldı.

15:30 | Netanyahu’dan ikinci “ölmedim” videosu
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun öldüğüne ilişkin iddialar uluslararası kamuoyunda tartışılmaya devam ederken, Netanyahu sosyal medya hesabından yeni bir video paylaştı. Daha önce bir kahve dükkânından görüntü yayımlayan Netanyahu’nun, bu kez İsraillilerle bir araya geldiği anları paylaştığı görüldü. Sosyal medyada videoların yapay zekâ ürünü olduğu yönünde iddialar da gündeme geldi.

15:19 | CENTCOM: İran’la işimiz henüz bitmedi
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı Komutanı Brad Cooper, İran’ın 100’den fazla savaş gemisinin imha edildiğini savunarak, operasyonların sona ermediğini söyledi.

14:23 | Arakçi: ABD ve İsrail ile gerektiği sürece savaşmaya hazırız
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Tahran’ın ABD ve İsrail ile savaşı gerektiği kadar sürdürmeye hazır olduğunu söyledi. Arakçi, İran halkının kendisini savunmaktan çekinmeyeceğini belirterek, “Hürmüz Boğazı açık, ancak düşmanlarımıza kapalı” dedi.

14:09 | Starmer: Geniş çaplı savaşa dahil olmayacağız
İngiltere Başbakanı Keir Starmer, ülkesinin daha geniş çaplı bir savaşa dahil olmayacağını söyledi. Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul da Hürmüz Boğazı gerilimi ve İran’a yönelik saldırılar bağlamında uluslararası bir askeri operasyona katılmayacaklarını yineledi.

13:44 | Hizbullah’a ait silah deposu vuruldu: 2 ölü
İsrail ordusu, Lübnan’da Hizbullah’a ait bir silah deposunun hedef alındığını açıkladı. Saldırıda 2 Hizbullah üyesinin öldüğü bildirildi.

13:08 | İsrail’de sirenler çaldı
İran’dan yeni füze saldırısı başlatıldığının duyurulmasının ardından Tel Aviv başta olmak üzere İsrail’in birçok bölgesinde sirenler çaldı. İsrail ordusu, İran’dan atılan füzelerin önlenmesi için hava savunma sistemlerinin devreye girdiğini duyurdu. Tel Aviv, Lod ve işgal altındaki Batı Şeria’daki yasa dışı yerleşimlerde alarm verildi. Rishon Leziyon’da bir aracın şarapnel nedeniyle hasar gördüğü, 30 yaşındaki bir kadının da hafif yaralandığı açıklandı.

12:46 | İsrail: İran’a eş zamanlı saldırı dalgası başlattık
İsrail ordusu, İran’ın Tahran, Şiraz ve Tebriz kentlerindeki hedeflere yönelik hava saldırılarının başlatıldığını açıkladı.

12:30 | İran: 55. saldırı dalgası başladı
İran Devrim Muhafızları Ordusu, “Sadık Vaat 4 Operasyonu”nun 55. dalgası kapsamında İsrail ve ABD hedeflerine yeni saldırılar düzenlendiğini duyurdu. Açıklamada, İsrail’in askeri havacılık merkezleri ile BAE ve Bahreyn’deki ABD üslerinin füze ve İHA’larla hedef alındığı belirtildi.

11:57 | Tahran’da patlama sesleri
AFP’nin aktardığına göre, İran’ın başkenti Tahran’ın çok sayıda noktasından patlama sesleri duyuldu. İran’da ABD ve İsrail saldırıları sonucu hayatını kaybedenlerin sayısının en az 503’e yükseldiği de aktarıldı.

11:45 | İsrail: Hamaney’in uçağı vuruldu
İsrail ordusu, Tahran’daki Mehrabad Havalimanı’nda eski İran Dini Lideri Ali Hamaney’e ait olduğunu öne sürdüğü uçağın vurularak imha edildiğini açıkladı. İsrail tarafı, uçağın üst düzey İranlı yetkililer tarafından da kullanıldığını ve bu saldırının İran’ın koordinasyonunu zedelediğini savundu.

11:34 | İran yeni meşru hedefleri açıkladı
İran, Kızıldeniz’de bulunan ABD uçak gemisi USS Gerald R. Ford’un tehdit oluşturduğunu ve bölgedeki lojistik ile hizmet merkezlerinin artık İran Silahlı Kuvvetleri için meşru hedef sayıldığını duyurdu.

11:08 | Tel Aviv’de sirenler çalıyor
İran’ın misillemesinin ardından başta Tel Aviv olmak üzere İsrail’in birçok noktasında sirenler devreye girdi.

11:00 | Trump’ın İran’a karşı yeni planı
Axios’un haberine göre Trump yönetimi, Hürmüz Boğazı’ndan gemilerin güvenli geçişi için çok uluslu bir koalisyon oluşturmak üzere diplomatik temaslar yürütüyor. Haberde, bazı ülkelerden siyasi destek açıklamaları beklendiği ve savaş gemileri ile İHA desteğinin de gündeme gelebileceği belirtildi.

10:53 | Orta Doğu’daki savaş uydu görüntülerinde sansürlendi mi?
Açık kaynak istihbarat çalışmalarında kritik öneme sahip ticari uydu görüntülerine erişimin kısıtlandığı, bu nedenle bölgedeki gelişmelerin izlenmesinin zorlaştığı öne sürüldü.

10:28 | İran Kadın Milli Futbol Takımı’ndan dikkat çeken karar
Avustralya’ya iltica etmek isteyen İran Kadın Milli Futbol Takımı oyuncularından birinin daha karar değiştirdiği bildirildi. İki kişi dışında takımın ülkeye döneceği aktarıldı.

09:51 | Trump: 7 ülkeyle görüşüyoruz
ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nın güvenliğinin sağlanması için 7 ülkeyle görüşmeler yürüttüklerini açıkladı. Trump, Çin’e de iş birliği teklif ettiklerini belirterek, savaşın sona ermesiyle petrol fiyatlarının düşeceğini savundu.

09:36 | Dubai Havalimanı’nda uçuşlar kademeli başladı
Dubai Uluslararası Havalimanı yakınındaki yakıt tanklarından birine düzenlenen İHA saldırısı sonrası askıya alınan uçuşların kademeli olarak yeniden başladığı bildirildi.

09:16 | İsrail, Lübnan’a kara harekâtı başlattı
İsrail ordusu, Lübnan’ın güneyindeki önemli Hizbullah hedeflerine yönelik sınırlı ve hedef odaklı bir kara harekâtı başlattığını duyurdu.

09.14 | Avustralya ve Japonya’dan Hürmüz kararı

Avustralya ve Japonya, Hürmüz Boğazı’nın güvenliğini sağlamak amacıyla Orta Doğu’ya gemi gönderme yönünde herhangi bir planlarının olmadığını açıkladı.

Söz konusu açıklama, bölgedeki askeri gerilimin uluslararası deniz trafiği ve enerji güvenliği üzerindeki etkisinin yakından izlendiğini bir kez daha gösterdi.

09.08 | İngiliz basınından dikkat çeken iddia

İran’ın yeni dini lideri Mücteba Hamaney’e ilişkin iddialar dünya kamuoyunda tartışılmayı sürdürürken, İngiliz basınında dikkat çeken bir haber yayımlandı. The Sun’da yer alan haberde, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in bizzat devreye girdiği öne sürüldü.

İddianın içeriği uluslararası kamuoyunda yankı uyandırırken, konuya ilişkin resmî doğrulama ya da yalanlama olup olmayacağı merak konusu oldu.

08.19 | Arakçi: İsrail uluslararası hukuku ihlal ediyor

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının uluslararası hukuka aykırı olduğunu belirterek sert tepki gösterdi. Sosyal medya hesabından açıklama yapan Arakçi, Tahran’daki yakıt depolarının hedef alınmasının yalnızca askeri değil çevresel ve insani sonuçlar doğuracağını savundu.

Arakçi, saldırıların ekolojik yıkıma yol açtığını belirterek, bunun insan sağlığı ve çevre üzerinde nesiller boyu sürebilecek etkiler doğurabileceğini ifade etti. İranlı bakan, İsrail’in savaş suçlarından dolayı cezalandırılması gerektiğini söyledi.

07.20 | İran’dan İsrail’e gece boyunca füze saldırısı

İsrail basınında yer alan haberlere göre, İran gece boyunca Tel Aviv’e yönelik yoğun füze saldırıları gerçekleştirdi. Times of Israel, başkentte şiddetli patlamaların duyulduğunu ve İran füzelerinin aralıksız ateşlendiğini aktardı.

Gece boyunca yaşanan saldırıların ardından bölgede alarm seviyesinin yükseldiği bildirildi.

07.15 | ABD’den İran’ın uçak gemisi iddiasına yalanlama

ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın USS Abraham Lincoln uçak gemisine saldırdığı ve geminin yandığı yönündeki iddiaları yalanladı. Trump, paylaşılan görüntülerin gerçek olmadığını savunarak, söz konusu gemiye hiçbir saldırı olmadığını ve herhangi bir yangın yaşanmadığını söyledi.

Washington yönetiminin bu açıklaması, savaşın sadece sahada değil bilgi akışı ve propaganda alanında da sert biçimde sürdüğünü ortaya koydu.

07.00 | İsrail basını: Lübnan saldırıları mayıs sonuna kadar sürebilir

İsrail’in 2 Mart itibarıyla Lübnan’a başlattığı genişletilmiş saldırıların, Yahudiler açısından kutsal kabul edilen Şavuot Bayramı’na kadar devam edebileceği öne sürüldü.

İsrail basınında yer alan bu iddia, Lübnan cephesinde kısa süreli değil daha uzun soluklu bir askeri planlamanın gündemde olabileceği yorumlarına neden oldu.

06.30 | Trump: Bu işi bitireceğiz

ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın savunma kapasitesinin ciddi ölçüde zayıflatıldığını öne sürdü. İran’ın elindeki füze ve İHA sayısının büyük oranda azaldığını savunan Trump, İran’ın üretim kapasitesinin de hedef alındığını söyledi.

Trump, ABD ordusunun dünyadaki en güçlü askeri güç olduğunu belirterek, operasyonların süreceği mesajını verdi ve “Bu işi bitireceğiz” dedi.

06.00 | Dubai Havalimanı’nda uçuşlar askıya alındı

Birleşik Arap Emirlikleri, Dubai yakınlarındaki bir yakıt deposuna isabet eden insansız hava aracı nedeniyle çıkan yangının ardından Dubai Uluslararası Havalimanı’nda tüm uçuşların geçici olarak askıya alındığını duyurdu.

Bu gelişme, çatışmaların sadece savaşan taraflarla sınırlı kalmadığını, bölgesel ulaşım ve hava trafiğini de doğrudan etkilediğini gösterdi.

05.45 | İran’dan Trump’a meydan okuma

İran Devrim Muhafızları Ordusu Sözcüsü Ali Muhammed Naini, ABD Başkanı Trump’ın İran’ın deniz gücünün yok edildiği yönündeki açıklamalarına sert yanıt verdi. Hürmüz Boğazı’nın İran’ın kontrolünde olduğunu savunan Naini, “Cesareti varsa gemilerini Basra Körfezi’ne getirsin” ifadelerini kullandı.

Bu açıklama, Basra Körfezi ve Hürmüz hattında yeni bir askeri gerilim ihtimalini daha da güçlendirdi.

Gelişmeler ne anlama geliyor?

İsrail’in Lübnan’ın güneyine kara operasyonu başlattığını duyurması, çatışmanın coğrafi kapsamının genişlediğini gösteriyor. İran-İsrail hattındaki doğrudan saldırıların yanı sıra Lübnan cephesinin yeniden ısınması, savaşın bölgesel çapta daha karmaşık ve çok cepheli bir hal aldığını ortaya koyuyor.

Öte yandan Hürmüz Boğazı çevresindeki tehdit algısı, Dubai Havalimanı’ndaki uçuşların durması ve büyük güçlerden gelen sert açıklamalar, savaşın enerji arzı, deniz taşımacılığı ve sivil hava ulaşımı üzerinde daha ağır sonuçlar doğurabileceğine işaret ediyor.

İran’dan Netanyahu’ya açık tehdit: “Öldürmek için saldırmaya devam edeceğiz”

İran ile İsrail arasında günlerdir süren karşılıklı saldırılar, bu kez doğrudan siyasi lideri hedef alan sert bir açıklamayla daha da tırmandı. İran Devrim Muhafızları, yayımladığı son açıklamada İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’yu açık biçimde hedef gösterdi ve saldırıların süreceğini ilan etti. Açıklamada, Netanyahu’nun hayatta olduğu sürece izlenerek öldürülmesine yönelik saldırıların kararlılıkla sürdürüleceği belirtildi.

İran’dan sert açıklama

İran basınına yansıyan açıklamada, “Gerçek Vaat-4” adı verilen operasyonların yeni dalgasına işaret edildi. Metinde, Tel Aviv’deki bazı sanayi bölgeleri ile ABD güçlerinin bulunduğu öne sürülen noktalara füze ve insansız hava araçlarıyla saldırı düzenlendiği savunuldu. Bu söylem, savaşın yalnızca askeri hedefler üzerinden değil, siyasi ve psikolojik baskı üzerinden de yürütüldüğünü ortaya koydu.

Netanyahu’nun öldüğü iddiaları yeniden dolaşıma girdi

İran’ın açıklamasının ardından sosyal medyada Netanyahu’nun öldürüldüğüne ilişkin paylaşımlar yeniden hız kazandı. Özellikle son günlerde dolaşıma giren bazı görüntüler ve çevrim içi iddialar, İsrail Başbakanı’nın kamuoyu önünde görünmemesini tartışma konusu haline getirdi. Ancak bu iddiaları güçlendiren somut bir resmi doğrulama ortaya konulmadı.

Netanyahu videoyla mesaj verdi

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, öldüğüne ilişkin iddiaların ardından X hesabından kahve alırken çekilmiş bir video yayımladı. Netanyahu, söz konusu paylaşımda daha önce tartışma yaratan görüntülere de dolaylı biçimde yanıt verdi.

Videoda ellerini kameraya doğru kaldıran Netanyahu, parmaklarını göstererek “basın toplantısının yapay zeka ile üretildiği ve görüntülerde altı parmak bulunduğu” yönündeki iddialara karşı mesaj verdi. Böylece sosyal medyada dolaşıma giren görüntüler üzerindeki tartışma daha da büyüdü.

Savaşta söylem daha da sertleşti

28 Şubat’ta başlayan ABD-İsrail ortak hava saldırılarının ardından büyüyen çatışma, karşılıklı misillemelerle bölgesel bir güvenlik krizine dönüşmüş durumda. Son açıklamalar, tarafların artık yalnızca askeri noktaları değil, doğrudan lider kadroları da hedef alan bir söylem benimsediğini gösteriyor. Bu durum, savaşın seyrinin daha da sertleşebileceğine işaret ediyor.

Psikolojik savaş boyutu da büyüyor

Bölgedeki sıcak çatışmayla birlikte bilgi savaşı da aynı ölçüde yoğunlaşıyor. Sosyal medyada yayılan yapay zeka destekli içerikler, montaj görüntüler ve doğrulanmamış ölüm iddiaları, sahadaki askeri gerilime ek olarak kamuoyunu yönlendirmeye dönük yeni bir cephe oluşturuyor. Netanyahu’nun video yayımlaması da bu nedenle yalnızca bir görünürlük hamlesi değil, aynı zamanda söylentilere karşı verilmiş doğrudan bir yanıt niteliği taşıyor.

Bölgesel risk derinleşiyor

İran’ın kullandığı dil ve İsrail tarafındaki güvenlik alarmı, gerilimin daha geniş bir bölgeye yayılma ihtimalini artırıyor. Liderleri hedef alan açıklamalar, çatışmanın askeri boyutunu aşarak diplomatik ve stratejik sonuçlar doğurabilecek yeni bir eşiğe geldiğini gösteriyor. Özellikle ABD’nin de doğrudan denklemde bulunması, bundan sonraki adımların yalnızca İran-İsrail hattını değil, tüm bölgesel güvenlik mimarisini etkileyebileceği yorumlarına neden oluyor.

Canlı Blok | ABD-İsrail’in İran’a saldırısının 16. günü

Orta Doğu’da savaşın 16’ncı gününde cephe hattı daha da genişledi. Gece saatlerinden itibaren İran’ın İsrail’in orta kesimlerine yönelik yeni füze saldırıları, Tel Aviv ve çevresinde alarm verilmesine yol açtı. İsrail tarafında isabet ve yangın haberleri gelirken, İran’ın İsfahan kentinde düzenlenen saldırıda en az 15 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. Körfez hattında da İHA ve füze hareketliliği sürerken, bölgedeki askeri ve siyasi tansiyon yüksek seyrediyor.


CANLI ANLATIM

00:29 | İran: 700 füze ve 3 bin 600 İHA atıldı

İRAN: 700 FÜZE VE 3 BİN 600 İHA ATILDI

İran Devrim Muhafızları Ordusu Sözcüsü Muhammed Ali Naini, şu ana kadar ABD ve İsrail hedeflerine yaklaşık 700 füze ile 3 bin 600 civarında insansız hava aracı atıldığını açıkladı.

İran devlet televizyonuna konuşan Naini, saldırılarda ABD ve İsrail askerlerinden ölü ve yaralı sayısının yaklaşık 5 bin olduğunu öne sürdü. İranlı sözcü ayrıca 118 İHA’nın düşürüldüğünü söyledi.

Naini’nin verdiği rakamlar bağımsız kaynaklarca doğrulanmış değil. Ancak açıklama, Tahran yönetiminin hem askeri kapasitesini hem de yürüttüğü saldırıların etkisini yüksek göstermek istediğine işaret eden yeni bir propaganda mesajı olarak değerlendiriliyor.

22:48 | Körfez ülkelerine çağrı

KÖRFEZ ÜLKELERİNE ÇAĞRI

İran Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri Komutanı Tuğamiral Ali Rıza Tengsiri, Körfez ülkelerine yönelik dikkat çeken açıklamalarda bulundu.

Sosyal medya hesabından paylaşım yapan Tengsiri, geçmiş yıllarda bölge ülkelerinin yöneticilerine defalarca ABD ve yabancı ülkelerin güvenlik sağlamayacağını söylediklerini belirtti. İranlı komutan, ihtiyaç duyulduğunda çıkarlar uğruna bu ülkelerin feda edileceğini savundu.

Tengsiri’nin sözleri, Tahran’ın çatışmayı yalnızca askeri cephede değil, siyasi ve diplomatik zeminde de Körfez ülkeleri üzerinde baskı kurma aracı olarak kullandığını gösteriyor. Açıklama, bölgesel saflaşmayı derinleştirmeye dönük bir mesaj olarak öne çıkıyor.

22:45 | İran’da internet kesildi

İRAN’DA İNTERNET KESİLDİ

CNN Türk Özel Haberler Şefi Fulya Öztürk’ün Tahran’dan aktardığı bilgilere göre İran genelinde internet ve mobil hat hizmetleri kesildi.

Ülkedeki iletişim altyapısında yaşanan kesintinin nedeni hakkında henüz resmi bir açıklama yapılmadı. Kesintinin kapsamı ve ne kadar süreceği de belirsizliğini koruyor.

İran’da internet ve mobil iletişimin kesilmesi, savaş ve kriz dönemlerinde bilgi akışını kontrol altına alma yöntemlerinden biri olarak değerlendiriliyor. Bu durum, hem kamuoyunun haber alma imkanını daraltıyor hem de sahadaki gelişmelere ilişkin bağımsız doğrulamayı zorlaştırıyor.

20:58 | ‘Lincoln vuruldu’ iddiası

‘LİNCOLN VURULDU’ İDDİASI

İran medyasında, ABD’nin saldırılarında görev aldığı belirtilen Abraham Lincoln savaş gemisinin dron ve İHA saldırılarıyla hedef alındığı yönünde iddialar ortaya atıldı.

Söz konusu haberlerde geminin ağır hasar aldığı, hatta kullanılamaz hale geldiği öne sürüldü. Ancak ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı bu iddiaları yalanladı ve “İran Devrim Muhafızları yalan söylüyor. Lincoln, İran hava sahasına hakim olmaya devam ediyor” açıklamasını yaptı.

Karşılıklı açıklamalar, savaşın askeri cephesinin yanı sıra bilgi ve algı yönetimi boyutunun da sert biçimde sürdüğünü ortaya koyuyor. Özellikle yüksek sembolik değere sahip hedefler üzerinden yürütülen bu iddialar, psikolojik üstünlük kurma çabasının parçası olarak görülüyor.

20:06 | Bağdat’ta patlama sesleri

BAĞDAT’TA PATLAMA SESLERİ

Irak’ın Kerkük kentine bağlı Beşir nahiyesindeki Haşdi Şabi’nin 61. Alay Komutanlığı karargahındaki silah deposuna füze saldırısı düzenlendi.

Saldırı sırasında karargahta art arda patlamalar meydana gelirken, ilk belirlemelere göre can kaybı yaşanmadı. IKBY Doğal Kaynaklar Bakanlığı ise saldırılar nedeniyle bölgedeki petrol ve doğalgaz sahalarında üretimin durduğunu duyurdu.

Saldırının ardından enerji üretiminin aksaması, çatışmaların yalnızca askeri alanla sınırlı kalmadığını, ekonomik ve stratejik altyapıyı da doğrudan etkilediğini gösteriyor. Bölgedeki her yeni saldırı, Irak sahasının da çatışmanın daha görünür parçası haline geldiğine işaret ediyor.

17:02 | İran’a yönelik saldırılara ilişkin yeni görüntüler yayınlandı

İRAN’A YÖNELİK SALDIRILARA İLİŞKİN YENİ GÖRÜNTÜLER YAYINLANDI

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, İran hedeflerine düzenlediği saldırılara ait yeni görüntüler paylaştı.

Görüntülerin hangi operasyon anlarına ait olduğuna ilişkin ayrıntı paylaşılmazken, açıklama ABD tarafından yapıldı. Saldırıların İran hedeflerine yönelik olduğu belirtilirken, ilk bilançoya ilişkin bu kısa paylaşımda ek veri yer almadı.

Yeni görüntülerin servis edilmesi, ABD’nin yürüttüğü askeri operasyonlara dair hem psikolojik üstünlük hem de caydırıcılık mesajı verme çabasının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Bu tür paylaşımlar, savaşın yalnızca sahada değil, algı ve mesaj yönetimi boyutunda da sürdüğünü gösteriyor.

16:53 | İsrail’in Lübnan’a saldırılarında ölü sayısı 850’ye yükseldi

İSRAİL’İN LÜBNAN’A SALDIRILARINDA ÖLÜ SAYISI 850’YE YÜKSELDİ

Lübnan Sağlık Bakanlığı, İsrail’in 2 Mart’tan bu yana Lübnan’a düzenlediği saldırılarda hayatını kaybedenlerin sayısının 24 artarak 850’ye, yaralı sayısının ise 2 bin 105’e yükseldiğini duyurdu.

Açıklama Lübnan Sağlık Bakanlığı tarafından yapıldı. Saldırıların 2 Mart’tan bu yana Lübnan’da sürdüğü belirtilirken, ilk bilanço olarak 850 can kaybı ve 2 bin 105 yaralı bilgisi paylaşıldı.

Lübnan cephesindeki kayıpların artması, çatışmanın sadece İran-İsrail hattıyla sınırlı kalmadığını, bölgesel yayılma riskinin derinleştiğini gösteriyor. Bu tablo, savaşın çok cepheli bir güvenlik krizine dönüşme ihtimalini daha da güçlendiriyor.

16:21 | ‘İran’ın saldırısı ABD konsolosunun konutuna zarar verdi’

‘İRAN’IN SALDIRISI ABD KONSOLOSUNUN KONUTUNA ZARAR VERDİ’

İsrail’in Yediot Ahronot gazetesinin haberinde, “ABD konsolosunun Kudüs’te ikamet ettiği bina, İran tarafından fırlatılan ve önlenen bir füzeden çıkan şarapnellerle zarar gördü” ifadelerine yer verildi.

Haberde konsolosun adı verilmedi, olay sırasında binada bulunup bulunmadığı da belirtilmedi. Gelişmenin Kudüs’te yaşandığı aktarılırken, Tel Aviv ve Washington’dan konuya ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı; ilk bilançoda ise yapısal hasar öne çıktı.

ABD diplomatik unsurlarına ait bir konutun dolaylı da olsa etkilenmesi, çatışmanın uluslararası boyutunu daha görünür hale getiriyor. Bu tür gelişmeler, Washington’un savaşa ilişkin siyasi ve askeri pozisyonunun daha sert tartışılmasına yol açabilecek başlıklar arasında yer alıyor.

16:04 | ABD’nin Hark Adası’ndan petrol akışı devam ediyor

ABD’NİN HARK ADASI’NDAN PETROL AKIŞI DEVAM EDİYOR

ABD’nin İran’ın petrol terminallerinden Basra Körfezi’ndeki Hark Adası’na saldırısına rağmen adadan petrol yüklemelerinin devam ettiği bildirildi.

Küresel petrol ticaretini izleyen “tankertrackers”in uydu görüntülerine dayandırdığı habere göre, ABD’nin saldırısından iki gün sonra da sevkiyat sürdü. Basra Körfezi’nde, İran ana karasının yaklaşık 30 kilometre açığında bulunan Hark Adası çevresinde bir tankerin petrol yüklediği, 7 tankerin daha bölgede görüldüğü, 5 tankerin yakıt aldığı ve 2 tankerin yükleme için beklediği bilgisi paylaşıldı.

Hark Adası’ndan akışın sürmesi, İran’ın enerji ihracat omurgasının tamamen devre dışı bırakılmadığını ortaya koyuyor. Bu durum, savaşın ekonomik cephede hedeflenen etkiyi henüz tam olarak üretmediğini ve enerji piyasalarının çatışmayı çok yakından izlemeye devam edeceğini gösteriyor.

15:33 | Papa’dan ‘ateşi kesin’ çağrısı

PAPA’DAN ‘ATEŞİ KESİN’ ÇAĞRISI

Vatikan Devlet Başkanı Papa 14. Leo, Orta Doğu’daki halkların iki haftadır “korkunç bir şiddete maruz kaldıklarını” belirterek, çatışmanın sorumlularına “ateşkes” çağrısı yaptı.

Papa, açıklamasında binlerce masum insanın öldürüldüğünü, çok daha fazlasının evlerini terk etmek zorunda kaldığını söyledi. Açıklama Vatikan’dan yapılırken, özellikle Lübnan’daki durumun büyük endişe kaynağı olduğu vurgulandı; ilk insani bilanço olarak yaygın can kaybı ve yerinden edilme öne çıktı.

Papa’nın çağrısı, uluslararası toplumda ateşkes ve diplomasi baskısının büyüdüğünü gösteriyor. Ancak sahadaki askeri tırmanış sürdükçe, bu tür insani ve diplomatik çıkışların etkisi daha çok siyasi baskı alanında hissediliyor.

14:41 | İran, Tel Aviv’i ‘Siccil’ ile vurdu! ‘İlk kez kullandık’

İRAN, TEL AVİV’İ ‘SİCCİL’ İLE VURDU! ‘İLK KEZ KULLANDIK’

Tasnim Haber Ajansı’na göre, İran Devrim Muhafızları Ordusu, İsrail’e yönelik yürütülen “Gerçek Vaat 4” operasyonunun 54. dalgasının gerçekleştirildiğini ve saldırıda ilk kez ‘Siccil’ balistik füzesinin kullanıldığını duyurdu.

Açıklama İran Devrim Muhafızları Ordusu tarafından yapıldı. İran tarafı, Hürremşehr, Hayberşekan, Gadr, Emad ve ilk kez kullanılan katı yakıtlı stratejik Siccil füzesiyle İsrail’in hava operasyonlarını yöneten komuta ve karar merkezleri, askeri ve savunma sanayisi altyapıları ile askerî birliklerin toplandığı noktaların hedef alındığını bildirdi; ilk bilançoda hasar ve can kaybına ilişkin net veri paylaşılmadı.

İran’ın yeni ve stratejik bir füze sistemini ilk kez kullandığını duyurması, savaşın teknoloji ve menzil düzeyinde yeni bir eşiğe taşındığına işaret ediyor. Bu gelişme, İsrail’in savunma mimarisi üzerindeki baskının artabileceği ve karşılık düzeyinin sertleşebileceği anlamına geliyor.

14:25 | İsrail’de sirenler çaldı

İSRAİL’DE SİRENLER ÇALDI

İran’ın yeni füze misillemesinin ardından Tel Aviv başta olmak üzere İsrail’in birçok bölgesinde sirenler çaldı.

Gelişme İran’ın yeni saldırı dalgasının ardından yaşandı. Olayın merkezi başta Tel Aviv olmak üzere İsrail’in birçok bölgesi olurken, ilk anda sirenlerin devreye girmesi dışında resmi hasar ve can kaybı bilançosu paylaşılmadı.

Sirenlerin geniş bir coğrafyada devreye girmesi, İran’ın saldırı kapasitesinin İsrail iç hattında baskı oluşturmaya devam ettiğini gösteriyor. Bu durum hem sivil yaşamı hem de savunma sistemlerinin sürdürülebilirliğini doğrudan etkileyen bir unsur olarak öne çıkıyor.

13:07 | İran’dan ateşlenen füze Tel Aviv’in merkezine düştü

İRAN’DAN ATEŞLENEN FÜZE TEL AVİV’İN MERKEZİNE DÜŞTÜ

İran ordusu, İsrail’deki bazı hedeflere yönelik “güçlü insansız hava aracı saldırıları” gerçekleştirdiğini bildirdi. Öte yandan, CNN Türk canlı yayınında İsrail’in merkezine düşen bir füzenin park halindeki araca isabet ettiği ve bölgede yangın çıktığı görüldü.

Açıklamada saldırıların İsrail polis teşkilatına bağlı “Lahav 433” özel birimi karargahı ile Gilat savunma uydu haberleşme merkezini hedef aldığı ifade edildi. Tel Aviv merkezinde kaydedilen görüntülerde yangın çıktığı görülürken, CNN Türk muhabiri Emrah Çakmak bölgede geniş güvenlik önlemleri alındığını ve endişenin hakim olduğunu aktardı; ilk bilançoda görsel olarak yangın ve saha hareketliliği öne çıktı.

Tel Aviv merkezine düşen füze görüntüsü, savaşın sembolik ve psikolojik boyutunu derinleştiriyor. İsrail’in merkez bölgelerinin hedef alınabiliyor olması, çatışmanın caydırıcılık dengesinde yeni tartışmalar doğuruyor.

13:03 | İran, İsrail’de polis karargahlarını hedef aldı

İRAN, İSRAİL’DE POLİS KARARGAHLARINI HEDEF ALDI

İran ordusu, İsrail’in güvenlik merkezleri ve polis karargahlarını insansız hava araçlarıyla hedef aldığını açıkladı.

İran ordusundan yapılan açıklamada, “Lahav 433” adlı özel polis birimi ile “Gilat Defense” uydu iletişim merkezi dahil olmak üzere güvenlik merkezleri ve polis karargahlarının hedef alındığı bildirildi. Açıklama İran tarafından yapılırken, saldırının İsrail içindeki güvenlik altyapısını hedef aldığı ve ilk aşamada ayrıntılı hasar bilançosu verilmediği görüldü.

Polis ve güvenlik merkezlerinin hedef alınması, çatışmanın askeri üslerin ötesine taşarak iç güvenlik mekanizmalarına yöneldiğini gösteriyor. Bu durum, savaşın yalnızca cephe hattında değil, devlet kapasitesinin sinir uçlarında da etkili olmaya başladığını ortaya koyuyor.

12:41 | ’28 Şubat’tan bu yana en az 202 çocuk hayatını kaybetti’

’28 ŞUBAT’TAN BU YANA EN AZ 202 ÇOCUK HAYATINI KAYBETTİ’

ABD ve İsrail iş birliğinde İran’a yönelik başlatılan saldırılar 3. haftasına girdi. İran Sağlık Bakanlığı’na göre, 28 Şubat’tan bu yana devam eden saldırılarda en az 202 çocuk ile üçü hamile 223 kadın hayatını kaybetti.

Bilançoyu İran Sağlık Bakanlığı açıkladı. Açıklama, İran’daki saldırıların insani etkisine odaklanırken, ilk resmi kayıtlarda çocuk ve kadın ölümlerinin yüksekliği dikkat çekti.

Sivil kayıpların bu boyuta ulaşması, savaşın uluslararası meşruiyet tartışmalarını daha da büyütebilir. Özellikle çocuk ölümleri, diplomatik baskı ve küresel kamuoyu tepkisinin sertleşmesinde belirleyici rol oynayabilir.

12:02 | Arakçi: Enerji tesislerimiz hedef alınırsa, ABD şirketlerini hedef alırız

ARAKÇİ: ENERJİ TESİSLERİMİZ HEDEF ALINIRSA, ABD ŞİRKETLERİNİ HEDEF ALIRIZ

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ülkesinin enerji tesislerinin hedef alınması halinde bölgedeki Amerikan şirketlerinin tesislerini hedef alacaklarını söyledi.

El-Arabi el-Cedid gazetesine konuşan Arakçi, İran’ın saldırılarının yalnızca bölgedeki Amerikan üslerini ve çıkarlarını hedef aldığını savundu. Açıklamada, enerji tesislerine yönelik tehdit halinde Amerikan şirketlerinin hedef alınacağı belirtilirken, bölgede İran’a atfedilen bazı saldırıların “sahte bayrak” operasyonu olabileceği de öne sürüldü; ilk somut bilanço yerine tehdit ve suçlama düzeyi öne çıktı.

Arakçi’nin açıklaması, savaşın enerji altyapısı ve ekonomik hedefler üzerinden daha geniş bir bölgesel çatışmaya evrilebileceğini gösteriyor. Bu söylem, yalnızca askeri cephede değil, enerji güvenliği ve ticari varlıklar üzerinden de yeni risk alanları oluşturuyor.

11:37 | İsrail’de 100’den fazla yaralı

İSRAİL’DE 100’DEN FAZLA YARALI

İran’ın ABD-İsrail saldırılarına misillemesi devam ediyor. İsrail Sağlık Bakanlığı, İran’ın son 24 saatte ülkeye düzenlediği saldırılarda 108 kişinin yaralandığını bildirdi.

Açıklama İsrail Sağlık Bakanlığı tarafından yapıldı. Buna göre, İran ile savaşın başladığı 28 Şubat’tan bu yana aralarında askerlerin de bulunduğu toplam 3 bin 195 yaralının hastanelere getirildiği, bunlardan 81’inin hala tedavi gördüğü ifade edildi; ilk güncel bilanço ise son 24 saatte 108 yaralı oldu.

Yaralı sayısındaki artış, İran’ın misilleme kapasitesinin İsrail iç cephesinde baskı kurmayı sürdürdüğünü ortaya koyuyor. Bu tablo, savunma sistemleri kadar sağlık altyapısı ve sivil dayanıklılığın da savaşın önemli unsurlarından biri haline geldiğini gösteriyor.

11:18 | ‘Geniş çaplı saldırı başlattık’

‘GENİŞ ÇAPLI SALDIRI BAŞLATTIK’

İsrail ordusu, İran’a yönelik geniş kapsamlı bir saldırı dalgası başlattığını açıkladı.

IDF’nin resmi açıklamasında, operasyonda İran’ın altyapılarına yönelik çok sayıda saldırı gerçekleştirildiği belirtildi. Açıklama İsrail ordusu tarafından yapılırken, saldırıların kapsamına dair ilk aşamada hedef altyapı vurgusu dışında ayrıntılı bilanço paylaşılmadı.

Bu açıklama, çatışmanın durulma değil daha yüksek yoğunluk evresine geçtiğini gösteriyor. Altyapı odaklı saldırılar, savaşın uzun süreli yıpratma stratejisine evrildiğine işaret ediyor.

10:44 | ABD üssü böyle vuruldu! Savaşta bir ilk

ABD ÜSSÜ BÖYLE VURULDU! SAVAŞTA BİR İLK

Irak’taki Bağdat Uluslararası Havalimanı yakınlarındaki ABD’nin Victory Base üssüne düzenlenen saldırıya ait insansız hava aracı görüntüleri Hizbullah tarafından paylaşıldı.

Al Jazeera’dan edinilen bilgilere göre söz konusu saldırıda FPV tipi taarruz dronunun ABD savunma sistemlerini aşmada ilk kez başarıyla kullanıldığı iddia ediliyor. Olay Irak’ta, Bağdat Uluslararası Havalimanı yakınlarında yaşanırken, ilk bilançoda saldırının niteliği ve yöntemindeki yenilik öne çıktı.

Bu iddia doğruysa, savaşta düşük maliyetli ama yüksek etkili yeni saldırı yöntemlerinin öne çıkmaya başladığı anlamına gelir. Böyle bir gelişme, bölgedeki ABD üslerinin savunma konseptinin yeniden tartışılmasına yol açabilir.

10:25 | Trump: Duyduğuma göre Hamaney hayatta değilmiş

TRUMP: DUYDUĞUMA GÖRE HAMANEY HAYATTA DEĞİLMİŞ

ABD Başkanı Donald Trump, “koşullar henüz yeterince iyi olmadığı” gerekçesiyle, saldırıları sona erdirmek için İran ile bir anlaşma yapmak istemediğini söyledi.

Trump, NBC News televizyonuna verdiği demeçte İran ile yapılacak olası bir anlaşmanın şartlarının “çok sağlam” olması gerektiğini belirtti. Ayrıca Hark Adası’na yönelik saldırının büyük yıkım yarattığını savunarak Hürmüz Boğazı’nın güvenliği için plan üzerinde çalıştıklarını aktardı; Mücteba Hamaney için ise ölüm haberlerini henüz bir söylenti olarak nitelendirdi.

Trump’ın açıklamaları, diplomatik çözüm kapısını daraltan ve askeri baskıyı önceleyen bir yaklaşımın sürdüğünü gösteriyor. Bu söylem, çatışmanın siyasi tonunu sertleştirirken, müzakere ihtimalini de daha kırılgan hale getiriyor.

09:21 | İşte İran’ın Tel Aviv’de vurduğu yer

İŞTE İRAN’IN TEL AVİV’DE VURDUĞU YER

CNN Türk muhabiri Emrah Çakmak ile kameraman Halil Kahraman, İran’ın gece boyunca gerçekleştirdiği saldırılarla ilgili Tel Aviv’den son gelişmeleri aktardı.

Canlı yayında Tel Aviv’de gece boyunca üç kez yüksek sesli alarmların çaldığı, sığınaklara gidilmesinin istendiği ve şehir merkezine yakın bazı noktalarda yangın çıktığı aktarıldı. Muhabir Çakmak, özellikle Tel Aviv ve Holon çevresinde bazı stratejik noktaların bulunduğunu belirtirken, ilk sahadaki bilanço olarak alarm, yangın ve yoğun güvenlik önlemleri dikkat çekti.

Saha görüntüleri, İran saldırılarının yalnızca askeri değil psikolojik ve toplumsal etkisini de görünür kılıyor. Tel Aviv gibi merkez alanlarda oluşan alarm hali, savaşın gündelik hayat üzerindeki yıkıcı baskısını artırıyor.

07:41 | İsfahan’da patlama sesleri, en az 15 ölü

İran medyasına dayandırılan haberlere göre İsfahan kentinde sabah saatlerinde patlama sesleri duyuldu. Reuters’ın geçtiği haberde, kentteki bir fabrikaya düzenlenen saldırıda en az 15 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. Saldırının sivil altyapıyı vurduğu yönündeki bilgiler uluslararası kamuoyunda dikkat çekti.

07:33 | İsrail’den gizli savunma alımlarına ek bütçe

İsrail hükümetinin, savaş yönetimi ihtiyaçları için “gizli, acil ve hayati” savunma alımlarına ek kaynak ayırdığı bildirildi. Aynı süreçte ülke ekonomisine ilişkin büyüme beklentisinin aşağı yönlü revize edilmesi, savaşın mali yükünün daha görünür hale geldiğini gösterdi. Bu başlık, askeri harcamalar ile ekonomik baskının aynı anda arttığı yeni döneme işaret ediyor.

07:15 | Tel Aviv ve Kudüs hattında patlama sesleri

İran’dan fırlatılan füzelerin ardından Tel Aviv ve Kudüs çevresinde alarm verildi. İsrail’de hava savunma sistemleri devreye girerken, çeşitli noktalarda patlama sesleri duyuldu. İlk aşamada ağır bilanço açıklanmazken, acil yardım ekiplerinin sahaya yönlendirildiği aktarıldı.

06:18 | Devrim Muhafızları’ndan Netanyahu açıklaması

İran Devrim Muhafızları, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’yu öldürmeye yönelik saldırılara kararlılıkla devam edeceklerini açıkladı.

Tesnim Haber Ajansı, Devrim Muhafızlarının Gerçek Vaat-4 operasyonlarının 52. dalgasına ilişkin açıklamasını yayımladı.

Açıklamada, “Netanyahu’nun hayatta olması durumunda onu takip edip öldürmeye yönelik saldırılara kararlılıkla devam edeceğiz” ifadesi kullanıldı.

Devrim Muhafızlarının 52. dalga saldırılarında ağır füzelerle Tel Aviv’in sanayi bölgelerini hedef aldığı vurgulanan açıklamada, Erbil el-Harir Hava Üssü, Kuveyt’teki Ali el-Salem ve Camp Arifjan üslerindeki sanayi bölümleri ile ABD güçlerinin toplandığı merkezlere füze ve İHA’larla saldırı gerçekleştirildiği aktarıldı.

04:30 | Netanyahu’nun öldüğü iddiası yalanlandı

İsrail Başbakanlık Ofisi, Başbakan Binyamin Netanyahu’nun İran’ın misilleme saldırısında öldürüldüğüne ilişkin sosyal medyada yayılan iddiaları yalanladı.

İsrail Başkanlık Ofisi’nden yapılan açıklamada yanıtta, “Bunlar yalan haber, Başbakan iyi durumda.” ifadesine yer verildi.

Öte yandan Netanyahu’nun son ‘Güvenlik Bilgilendirme Toplantısına’ katılmadığı görüntüler iddiayı güçlendiren detay olarak dikkat çekti.

04:00 | İsrail’in orta kesimlerine şarapnel ve enkaz parçaları düştü

İran’dan yapılan füze saldırısının ardından İsrail’in orta kesimlerinde bazı bölgelere şarapnel ve füze parçalarının düştüğü bildirildi. Holon başta olmak üzere birkaç noktada yangın çıktığına ilişkin bilgiler öne çıktı. İsrail’in çok katmanlı hava savunma sistemine rağmen bazı füzelerin savunmayı aşabildiğine dair son günlerde görsel ve saha kayıtları yayımlanıyor.

03:30 | Suudi Arabistan hava sahasında yeni İHA alarmı

Körfez hattında savaşın etkisi sürerken Suudi Arabistan üzerinde yeni İHA önleme haberleri gündeme geldi. AP’nin son canlı aktarımına göre Suudi Arabistan pazar günü 10 İHA’nın düşürüldüğünü duyurdu. Bu durum çatışmanın yalnızca İsrail-İran hattında değil, bölgesel hava sahalarında da etkisini artırdığını gösteriyor.

03:00 | İsrail’de önleyici füze stokları tartışması

İsrail’in hava savunma sistemlerinde kullandığı önleyici füze stoklarında ciddi azalma yaşandığına ilişkin haberler İsrail basınında yer aldı. Konu, son günlerde artan İran saldırılarının savunma kapasitesi üzerindeki baskısını gündeme taşıdı. Bu başlık resmi teyit kadar saha yoğunluğunu yansıtan stratejik bir gösterge olarak izleniyor.

Cevdet Yılmaz: Bu savaşın bir an önce bitmesini istiyoruz

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, CNN Türk’te Ahmet Hakan’ın sunduğu Tarafsız Bölge programında gündeme ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu. Yılmaz, Türkiye’nin İran konusunda tavrının net olduğunu belirterek, savaşın sona ermesi için çok yönlü diplomatik çaba yürütüldüğünü ifade etti.

Türkiye’nin İran konusundaki tutumu

Yılmaz, Türkiye’nin hem İran halkının yanında ilkesel bir tutum sergilediğini hem de bölgedeki saldırı ve gerilim siyasetini kabul edilemez bulduğunu söyledi. Türkiye’nin dış politikada duygusal reflekslerle değil, çok boyutlu analizlerle hareket ettiğini belirten Yılmaz, yaşanan gelişmelerin soğukkanlı biçimde takip edildiğini kaydetti.

NATO, savunma sanayii ve Çelik Kubbe vurgusu

Programda yöneltilen, İran’dan atıldığı belirtilen füzeler ve NATO’nun rolüne ilişkin soruya da yanıt veren Yılmaz, Türkiye’nin NATO üyesi olduğunu ve kolektif güvenlik yapısının önem taşıdığını söyledi. Bununla birlikte Türkiye’nin son 23 yılda savunma sanayisinde büyük bir dönüşüm yaşadığını dile getiren Yılmaz, hava savunma kapasitesinin de sürekli geliştirildiğini vurguladı.

Çelik Kubbe sistemine de değinen Yılmaz, farklı hava savunma unsurlarının yapay zeka destekli biçimde eş zamanlı çalışabildiği bir yapı üzerinde ilerlediklerini anlattı. Türkiye’nin bu alanda önemli bir mesafe aldığını belirten Yılmaz, savunma teknolojilerinde gelişimin durağan olmadığını, önümüzdeki dönemde daha ileri bir noktaya ulaşılacağını söyledi.

Savaşın yayılma riski ve insani maliyet

Savaşın bölgeye yayılma riskine dikkat çeken Yılmaz, insani tablonun giderek ağırlaştığını belirtti. Bu savaşın yalnızca askeri sonuçlar doğurmadığını, aynı zamanda ekonomik ve çevresel maliyetler de ürettiğini ifade eden Yılmaz, çatışmanın daha fazla uzamadan sonlandırılması gerektiğini kaydetti.

Enerji ve arz güvenliği değerlendirmesi

Enerji arzı konusunda Türkiye’nin güçlü bir pozisyonda olduğunu vurgulayan Yılmaz, petrol ve LNG tedarikinde kaynak çeşitliliğine sahip olunduğunu söyledi. Türkiye’nin yerli ve yenilenebilir enerji yatırımları sayesinde arz yönlü bir kriz yaşamayacağını ifade eden Yılmaz, asıl etkinin maliyetler ve fiyatlar üzerinden hissedileceğini belirtti.

Ekonomide direnç mesajı

Ekonomiye ilişkin değerlendirmelerinde Türkiye’nin dış şoklara karşı dirençli bir yapıya sahip olduğunu belirten Yılmaz, cari açığın tarihi düşük seviyelerde olduğunu, bütçe açığının yönetilebilir düzeyde kaldığını ve bankacılık sisteminin güçlü yapısını koruduğunu söyledi. Merkez Bankası rezervlerinin de yeterli seviyelerde bulunduğunu kaydeden Yılmaz, makro ekonomik temellerin sağlam olduğunu ifade etti.

Yılmaz, savaşın etkilerinin enflasyon beklentilerini olumsuz etkileyebileceğini ancak Türkiye ekonomisinin bu tür şokları yönetme kapasitesine sahip olduğunu dile getirdi. Orta Vadeli Program’da gerekli görülmesi halinde eylül ayında revizyon yapılabileceğini belirten Yılmaz, ekonomik programın esas çerçevesinin korunduğunu vurguladı.

Terörsüz Türkiye ve bölgesel kalkınma

Programda iç güvenlik ve terörle mücadele başlığına da değinen Yılmaz, “Terörsüz Türkiye” sürecinin yalnızca güvenlik değil, aynı zamanda kalkınma ve toplumsal huzur açısından da stratejik önemde olduğunu söyledi. Doğu ve Güneydoğu Anadolu’nun ekonomik potansiyelinin terörün sona ermesiyle daha güçlü biçimde ortaya çıkacağını belirten Yılmaz, bölgesel istikrarın Türkiye ekonomisine doğrudan katkı sağlayacağını ifade etti.

Meclis komisyonu ve siyasi uzlaşı

Meclis bünyesinde kurulan Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’na da değinen Yılmaz, bu yapının demokratik siyaset açısından önemli bir kazanım olduğunu söyledi. Farklı siyasi görüşlerin ortak zeminde buluşabilmesini kıymetli gördüklerini belirten Yılmaz, Türkiye’nin içeride birliği güçlendirerek bölgesel tehditlere karşı daha sağlam duracağını kaydetti.

İsrail ve dış müdahale eleştirisi

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarına ilişkin değerlendirmesinde ise Yılmaz, bölgedeki güvensizliğin temel kaynaklarından birinin İsrail’in yayılmacı politikaları olduğunu savundu. İran’da dış müdahale yoluyla rejim değişikliği arayışlarının ise istikrar değil, daha fazla maliyet ve kaos üreteceğini ifade etti.