Çocukluk çağında sık görülen viral enfeksiyonlardan biri olan el ayak ve ağız hastalığı, son yıllarda yaygın görülen sağlık sorunları arasında yer alıyor. Dünya genelinde her yıl milyonlarca çocuğun yakalandığı bu enfeksiyonun en sık Coxsackie virüsünden kaynaklandığı belirtiliyor.
Genellikle kreş ve okul öncesi dönemde, özellikle 5 yaş altındaki çocuklarda görülen hastalığın bu yaş grubunda yaygın olmasının temel nedeni olarak bağışıklık sisteminin henüz tam gelişmemiş olması ve hijyen kurallarına yeterince dikkat edilmemesi gösteriliyor. El ve ayak bölgesinde döküntüler ile ağız içinde yaralarla kendini gösteren hastalık, çoğu zaman hafif seyretse de hızlı bulaşma özelliği nedeniyle dikkatle takip edilmesi gereken enfeksiyonlar arasında yer alıyor.
Acıbadem Kartal Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Muhammed Akif Atlan, genellikle 7 ila 10 gün içinde kendiliğinden geçen el ayak ve ağız hastalığının nadiren de olsa ciddi tablolara yol açabileceğini belirterek, erken dönemde doktora başvurmanın hem çocuğun sağlığını koruduğunu hem de hastalığın yayılmasını önlediğini söyledi.
Dr. Atlan, nadir de olsa sinir sistemi veya kalp tutulumu gibi ciddi komplikasyonlar gelişebileceğine dikkat çekerek, “Çocuk yeterli sıvı alamıyorsa, yüksek ateş uzun sürüyorsa, belirgin halsizlik varsa veya çocuk genel olarak iyi görünmüyorsa mutlaka yeniden doktora başvurulmalıdır. Erken değerlendirme, özellikle sıvı kaybına bağlı komplikasyonların önlenmesi açısından çok önemlidir” dedi.
En sık neden Coxsackie virüsü
El ayak ve ağız hastalığının genellikle Coxsackie virüsü ve halk arasında bağırsak virüsleri olarak bilinen enterovirüslerin neden olduğu viral bir enfeksiyon olduğu belirtiliyor. Hastalığın çoğunlukla hafif ateş, halsizlik ve iştahsızlıkla başladığını kaydeden Dr. Muhammed Akif Atlan, ilerleyen süreçte ağız içinde ağrılı yaralar geliştiğini, bu yaraların çocukların yemek yemesini zorlaştırabildiğini ifade etti.
Uzmanlara göre daha sonra el içi, ayak tabanı ve bazen kalça bölgesinde döküntüler ortaya çıkıyor. Bu döküntüler bazı vakalarda küçük kabarcıklar şeklinde görülebiliyor.
Çocuklarda hızla bulaşıyor
El ayak ve ağız hastalığı, hızla bulaşabilen viral enfeksiyonlar arasında yer alıyor. Virüs; hastalığı taşıyan çocuğun tükürüğü, burun akıntısı, dışkısı ve vücut salgılarıyla temas yoluyla kolayca bulaşabiliyor.
Dr. Muhammed Akif Atlan, özellikle çocukların bir arada bulunduğu kreş ve okul gibi toplu ortamlarda virüsün hızla yayılabildiğini vurgulayarak, çocuğun ellerinin sık sık yıkanmasının, oyuncakların ve ortak kullanılan yüzeylerin temizlenmesinin ve hasta çocukların mümkünse evde dinlendirilmesinin önemli olduğunu söyledi.
Tedavide amaç çocuğun konforunu artırmak
Hastalıkta döküntüler birkaç gün içinde azalırken, ağız yaralarının biraz daha uzun sürebildiği belirtiliyor. El ayak ve ağız hastalığına özgü özel bir tedavi bulunmadığı için tedavide temel amaç, çocuğun şikayetlerini azaltmak ve konforunu sağlamak oluyor.
Dr. Muhammed Akif Atlan, virüs kaynaklı olması nedeniyle bu hastalıkta antibiyotik tedavisinin etkili olmadığını belirterek, ateş düşürücüler ve yeterli sıvı alımının tedavinin temelini oluşturduğunu kaydetti. Ağız içindeki yaraların rahatlatılması amacıyla gargara veya ağrı kesici spreylerin kullanılabileceğini belirten Atlan, hijyen kurallarına dikkat edilmesi, sıvı alımının korunması ve yeterli istirahatin hastalığın yönetiminde en önemli noktalar olduğunu ifade etti.
Ebeveynlere 5 kritik uyarı
Uzmanlar, ebeveynlerin hastalık sürecinde bazı temel kurallara dikkat etmesi gerektiğini vurguluyor. Buna göre çocukların bol sıvı tüketmesi sağlanmalı, ağız yaralarını artırabilecek asidik ve sert gıdalardan kaçınılmalı, yumuşak ve ılık gıdalar tercih edilmeli, gereksiz antibiyotik kullanımından uzak durulmalı ve doktor önerisi dışında tedavi uygulanmamalı.




