ABD-İran müzakereleri anlaşma sağlanamadan sona erdi

ABD ile İran arasında, Pakistan’ın başkenti İslamabad’da yapılan doğrudan müzakereler “bir anlaşmaya varılamadan” sona erdi. Gün boyunca taraflardan art arda gelen açıklamalarda, görüşmelerin seyrine ilişkin farklı değerlendirmeler öne çıkarken, özellikle nükleer mesele, Hürmüz Boğazı, savaş tazminatı, yaptırımların kaldırılması ve bölgesel güvenlik başlıklarının müzakere masasındaki temel konular olduğu görüldü. Yaklaşık 21 saat sürdüğü belirtilen temasların ardından taraflar ortak bir çerçeve üzerinde uzlaşamadı.

Görüşmeler öncesinde İslamabad’da hazırlıklar tamamlandı

Müzakereler öncesinde Pakistan’ın başkenti İslamabad’da diplomatik hazırlıkların tamamlandığı bildirildi. Tarafların doğrudan görüşme gerçekleştirmesi, hem bölgedeki savaşın etkileri hem de ABD-İran hattındaki yüksek tansiyon nedeniyle uluslararası kamuoyu tarafından yakından takip edildi. Görüşmelerin Pakistan’ın arabuluculuk ve ev sahipliğinde yürütülmesi, İslamabad’ı gün boyunca diplomasinin merkezlerinden biri haline getirdi.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance: Bir anlaşmaya varamadan ABD’ye geri dönüyoruz

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Pakistan’ın başkenti İslamabad’da İran’la yapılan doğrudan müzakerelerin “bir anlaşmaya varılamadan” sona erdiğini açıkladı.

ABD Başkan Yardımcısı Vance, toplam 21 saat sürdüğü belirtilen doğrudan görüşmelerin ardından basın mensuplarına açıklama yaptı.

Vance, “21 saattir bu konuyla uğraşıyoruz ve İranlılarla bir dizi önemli görüşme yaptık. Bu iyi haber. Kötü haber ise bir anlaşmaya varamamış olmamız. Bence bu, ABD için olduğundan çok İran için kötü bir haber. Dolayısıyla bir anlaşmaya varamadan ABD’ye geri dönüyoruz.” ifadelerini kullandı.

ABD Başkan Yardımcısı, İran’ın nükleer silah konusunda istedikleri taahhüdü vermediğini vurgulayarak, “Gerçek şu ki, İran’ın nükleer silah peşinde koşmayacağına ve nükleer silaha ulaşmasını sağlayacak araçları aramayacağına dair kesin bir taahhüt görmemiz gerekiyor. İranlıların uzun vadede nükleer silah geliştirmeyeceklerine dair temel bir taahhüdü görüyor muyuz? Henüz bunu görmedik.” değerlendirmesinde bulundu.

ABD olarak temel taleplerini en net şekilde ortaya koyduklarını ancak İran’ın “bu şartları kabul etmemeyi tercih ettiğini” söyleyen Vance, ABD Başkanı Donald Trump’la da defalarca telefonda görüştüklerini kaydetti.

Vance, “Buradan ayrılıyoruz ve çok basit bir teklifle, nihai ve en iyi teklifimiz olan bir mutabakat metniyle ayrılıyoruz. İranlıların bunu kabul edip etmeyeceğini göreceğiz.” şeklinde konuştu.

Pakistan’dan taraflara ateşkes taahhütlerini sürdürme çağrısı

Pakistan Dışişleri Bakanı Muhammed İshak Dar, İslamabad’da Tahran ile Washington arasında yürütülen görüşmelerde ortak bir çerçeveye ve anlaşmaya ulaşılamamasının ardından, tarafların ateşkes taahhütlerini sürdürmelerinin hayati önem taşıdığını vurguladı. Pakistan Dışişleri Bakanlığının, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya hesabından yaptığı açıklamaya göre, Dar, barış görüşmeleri davetini kabul ettikleri için İran ve ABD’ye teşekkür etti. Kalıcı barış ve refahın yalnızca bölge için değil, küresel düzeyde de kritik olduğuna işaret eden Dar, “Tarafların ateşkes taahhütlerini sürdürmeleri hayati önem taşımaktadır.” değerlendirmesinde bulundu.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Bekayi: “ABD’ye bu kadar güvensizlik varken anlaşmaya varılmaması doğaldır”

İran devlet televizyonuna konuşan İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, “Bu görüşmeler, ABD ve İsrail’in 9 ay içerisinde ikinci kez giriştikleri ve 40 gün süren bir savaşın ardından, sadece güvensizlik değil, kuşku ve şüphenin hakim olduğu bir atmosferde yapıldı. Bu nedenle tek bir toplantıda anlaşmaya varılmaması doğaldır. Zaten kimsenin böyle bir beklentisi de yoktu.” dedi.

Bekayi, görüşmelerin devam edip etmeyeceğine ilişkin açıklama yapmadı.

Öte yandan Mehr Haber Ajansı, İran heyetinin Pakistan’dan ayrıldığını duyurdu.

İran, Hürmüz Boğazı ve bölgesel konuların süreci zorlaştırdığını söyledi

İranlı sözcü, anlaşmaya varılamamasındaki diğer bir sebebin, kendine özgü zorlukları bulunan Hürmüz Boğazı ve bölge konularının bu müzakerelere ilave edilmesiyle görüşmelerin daha karmaşık hale gelmesi olduğunu kaydetti. Bekayi, görüşmelerin devam edip etmeyeceğine ilişkin açıklama yapmadı. Öte yandan Mehr Haber Ajansı, İran heyetinin Pakistan’dan ayrıldığını duyurdu. Bu gelişme, temasların en azından ilk aşamasının tamamlandığı ve tarafların başkentlerine dönerek yeni pozisyon değerlendirmesi yapabileceği yorumlarına neden oldu.

İran devlet televizyonu: ABD’nin aşırı talepleri nedeniyle anlaşma sağlanamadı

İran devlet televizyonu, Pakistan’ın başkenti İslamabad’da düzenlenen İran-ABD görüşmelerinin sona erdiğini duyurdu. İslamabad’da yaklaşık 21 saat süren ABD-İran müzakerelerinde özellikle Hürmüz Boğazı meselesi ve nükleer materyallerin ülke dışına çıkarılması gibi konularda anlaşma sağlanamadığı belirtildi. İran heyetinin, çeşitli girişimlerle ABD tarafını ortak bir çerçeveye yönlendirmeye çalıştığı öne sürülürken, ABD tarafının aşırı taleplerinin ortak bir çerçeve ve anlaşmanın oluşmasını engellediği iddia edildi. Böylece İran medyası, sonuçsuzluğun temel sorumluluğunu Washington’a yükleyen bir çerçeve sundu.

Bekayi: Başarı, karşı tarafın aşırı taleplerden kaçınmasına bağlı

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından, İslamabad’daki görüşmelere ilişkin bir başka açıklama daha yaptı. Pakistan’da İran heyeti için yoğun ve uzun bir günün geçtiğini ifade eden Bekayi, müzakerelerin ana başlıkları arasında Hürmüz Boğazı, nükleer mesele, savaş tazminatı, yaptırımların kaldırılması, İran ve bölgeye yönelik savaşın tamamen sona erdirilmesi gibi konuların ele alındığını bildirdi. Bekayi, “Bu diplomatik sürecin başarısı, karşı tarafın ciddiyetine ve iyi niyetine, aşırı taleplerden ve yasa dışı isteklerden kaçınmasına ve İran’ın meşru hak ve çıkarlarını kabul etmesine bağlıdır.” ifadelerini kullandı.

İran, ABD ve İsrail’e yönelik sert mesajlarını sürdürdü

İranlı sözcü, ABD’nin sözünde durmama ve kötü niyetli davranışlarını unutmadıklarını, ABD ve İsrail’in işlediği ağır suçları da affetmeyeceklerini vurguladı. Bu açıklamalar, müzakere masasında diplomasi sürse de Tahran’ın kamuoyuna dönük söyleminde sert çizgisini koruduğunu ve görüşmeleri yalnızca teknik değil siyasi ve askeri bir hesaplaşmanın devamı olarak sunduğunu ortaya koydu.

“Şiddetli gerginlik” iddiaları yalanlandı

Fars Haber Ajansı, İslamabad’daki müzakerelere ilişkin haberinde, Batılı medyada İran ve ABD heyetleri arasındaki görüşmelerde “şiddetli gerginlik” meydana geldiği iddialarının gerçeği yansıtmadığını belirtti. Müzakere protokolüne göre, İslamabad’daki görüşmelerin yapıldığı otelde hiçbir medya kuruluşunun bulunmadığı, yalnızca ABD-İran müzakere heyetleri ve Pakistanlı yetkililerin yer aldığı, bu nedenle hiçbir basın mensubunun görüşme sürecini içeriden gözlemleme erişiminin bulunmadığı belirtildi. Bu yüzden “şiddetli gerginlik”, “üyelerin el sıkışması” veya “Tahran’dan yeni bir ismin katılması” gibi yayılan haberlerin doğruyu yansıtmadığı kaydedildi.

İran medyası önce üçlü görüşmelerin sona erdiğini duyurmuştu

İran resmi haber ajansı IRNA, Pakistan’ın başkenti İslamabad’daki görüşmelere ilişkin bilgi verdi. Pakistan’ın arabuluculuğunda gerçekleşen İran ve ABD heyetleri arasındaki müzakerelerin 14 saat sonra sona erdiği ve iki tarafın teknik ekiplerinin, uzmanlar tarafından hazırlanan metinler üzerinde karşılıklı olarak değişim yaptıkları belirtildi. Bazı anlaşmazlıklara rağmen müzakerelerin devam edeceği kaydedildi. İran devlet televizyonu da Pakistan’ın tavsiyesi ve her iki tarafın kabulü üzerine müzakerelerin sabah devam edeceğini duyurmuştu. Bu açıklamalar, gün içinde müzakerelerin tamamen bitmesinden çok aşamalı ve dalgalı bir seyir izlediğini gösterdi.

Trump: İran’la çok yoğun müzakereler içindeyiz

ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray’dan ayrılırken basın mensuplarına İran müzakereleri ile ilgili açıklama yaptı. Müzakerelerin sonucu ne olursa olsun ABD olarak İran karşısında “askeri olarak galip geldiklerini” savunan Trump, müzakerelerin sonucunu beklediklerini kaydetti. İslamabad’daki müzakerelerin halen devam ettiğini ifade eden ABD Başkanı, “İran’la çok yoğun müzakereler içindeyiz. Neler olacağını göreceğiz.” değerlendirmesinde bulundu. Müzakerelerden bir anlaşma çıkıp çıkmayacağını bilmediğini belirten Trump, “Belki bir anlaşma yaparlar, belki de yapmazlar. Amerika açısından bakıldığında biz kazandık.” yorumunu yaptı.

ABD Başkanı Trump: “İran’la çok yoğun müzakereler içindeyiz”

ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray’dan ayrılırken basın mensuplarına İran müzakereleri ile ilgili açıklama yaptı.

Müzakerelerin sonucu ne olursa olsun ABD olarak İran karşısında “askeri olarak galip geldiklerini” savunan Trump, müzakerelerin sonucunu beklediklerini kaydetti.

İslamabad’daki müzakerelerin halen devam ettiğini ifade eden ABD Başkanı, “İran’la çok yoğun müzakereler içindeyiz. Neler olacağını göreceğiz.” değerlendirmesini yaptı.

Müzakerelerden bir anlaşma çıkıp çıkmayacağını bilmediğini belirten Trump, “Belki bir anlaşma yaparlar, belki de yapmazlar. Amerika açısından bakıldığında biz kazandık.” yorumunu yaptı.

Hürmüz Boğazı’nın mayınlardan temizlenmesi konusuyla da yakından ilgilendiklerini anlatan Trump, “Muhtemelen Boğaz’da birkaç mayın kalmıştır. Orada mayın tarama gemilerimiz var. Bunları temizliyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.

Katar, durdurulan denizcilik faaliyetlerini yeniden başlatacağını açıkladı

Katar, ABD-İsrail ile İran arasında yaşanan savaş nedeniyle durdurulan denizcilik faaliyetlerini yeniden başlatacağını açıkladı. Katar Ulaştırma Bakanlığından yapılan açıklamada, denizcilik faaliyetlerinin 12 Nisan Pazar gününden itibaren yeniden başlayacağı belirtildi. Bu gelişme, bölgedeki tansiyon sürse de bazı ülkelerin ticari ve lojistik hareketliliği yeniden normalleştirmeye dönük adımlar attığını ortaya koydu.

Kaani: Direniş bugün daha güçlü ve birlik içindedir

İran Devrim Muhafızları Ordusu Kudüs Gücü Komutanı İsmail Kaani, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya hesabından konuya ilişkin açıklama yaptı. Direniş cephesinin yekpare ve birbiriyle uyum içinde olduğunu aktaran Kaani, “Siyonist rejim (İsrail), direnişe baskı ve masum halkı şehit ederek onların yenileceğini, zayıflayacağını ya da teslim olacağını sanmaktadır.” ifadelerini kullandı. Direniş cephesinin maruz kaldığı baskı oranında güçlendiği kültürüne sahip olduğunu belirten Kaani, “Direniş bugün, her zamankinden daha güçlü ve daha birlik içindedir.” değerlendirmesinde bulundu.

İran’dan Hürmüz Boğazı için sert askeri uyarı

İran devlet televizyonu, Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri tarafından yapılan açıklamayı, yani 58 numaralı bildiriyi yayımladı. Açıklamada, Hürmüz Boğazı’ndan askeri gemilerin geçişine yönelik her türlü girişime sert bir şekilde karşılık verileceği belirtildi. Geçiş izninin yalnızca belirli kurallar çerçevesinde sivil gemilere verildiği ifade edilen açıklamada, ABD savaş gemilerinin boğazdan geçtiğine dair haberler yalanlandı. Hürmüz Boğazı’nın kontrolünün Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri’nin elinde olduğu kaydedildi.

Diplomasi masasından sonuç çıkmadı, gerilim başlıkları masada kaldı

İslamabad’daki görüşmelerin ardından ortaya çıkan tablo, ABD ile İran arasında doğrudan temas kurulmasına rağmen temel anlaşmazlık alanlarının aşılamadığını gösterdi. Washington, İran’ın nükleer programına dair kesin güvence istediğini vurgularken; Tahran ise aşırı talepler, güvensizlik ortamı ve bölgesel savaş başlıklarının süreci çıkmaza soktuğunu savundu. Pakistan ateşkes vurgusuyla taraflara itidal çağrısı yaparken, Hürmüz Boğazı’ndan deniz güvenliğine, nükleer materyallerden yaptırımlara kadar uzanan geniş dosya seti, bundan sonraki süreçte de müzakerelerin en kritik başlıkları olmayı sürdürecek.