Türkiye’de bu yıl hububat üretiminde tarihi rekor beklentisi oluştu. Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan nisan ayı “Fenolojik Değerlendirme-Hububat ve Bakliyatta Yağış, Ekiliş ve Gelişim Analizi Raporu”na göre, üretim sezonunun geçen yıla kıyasla daha iyi gerçekleşmesi bekleniyor.
Raporda, hasat dönemine kadar üretimi olumsuz etkileyebilecek bir durum yaşanmaması halinde ülke genelinde hububat üretiminde tarihin en yüksek miktarına ulaşılabileceği öngörüldü.
Yağışlar gelişimi destekledi
TMO’nun analizine göre Türkiye’de nisan ayında yağışlar, hem mevsim normallerine hem de geçen yılın aynı ayına göre artış gösterdi.
Ekim-nisan döneminde gerçekleşen yağışların genel olarak yeterli ve yer yer mevsim normallerinin üzerinde seyretmesi, hububatın gelişim dönemlerini olumlu etkiledi.
Yağışlar; bitkilerin çıkış, kardeşlenme, sapa kalkma ve generatif gelişim dönemlerini desteklerken, birçok üretim merkezinde geçen yıla göre daha iyi bir gelişim görünümü ortaya çıktı.
Üst gübreleme büyük ölçüde tamamlandı
Rapora göre, üretim alanlarında üst gübreleme uygulamaları büyük ölçüde tamamlandı.
Yağışların etkisiyle uygulanan gübrelerin toprakta çözünerek bitki tarafından etkin şekilde alındığı gözlemlendi. Bu durumun, verim beklentisini destekleyen unsurlardan biri olduğu değerlendirildi.
Yabancı ot mücadelesi de birçok bölgede tamamlandı.
Bölgelerde fenolojik dönemler farklı ilerliyor
Bitki gelişim süreci bölgelere göre farklılık gösteriyor.
Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde çiçeklenme ile süt olum dönemleri devam ederken, Marmara ve Ege bölgelerinde başaklanma ve çiçeklenme dönemleri yaygınlaştı.
İç Anadolu, Doğu Anadolu ve Karadeniz bölgelerinde ise yağış, nem, sıcaklık ve toprak koşullarına bağlı olarak gelişim süreci farklı seyrediyor.
Yoğun yağış alan bölgelerde hastalık riski
Türkiye genelinde olumlu gelişim görünümüne rağmen, yoğun yağış ve nem koşulları bazı bölgelerde hastalık riskini artırdı.
Rapora göre septorya yaprak lekesi, sarı pas, kök boğazı çürüklüğü ve külleme hastalıklarına yer yer rastlanıyor.
Özellikle yoğun yağış alan bölgelerde fungal hastalık riskinin yükseldiği, bazı alanlarda lokal düzeyde verim kaybı riskinin bulunduğu belirtildi.
Güneydoğu’da kök çürüklüğü ve septorya öne çıkıyor
Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde kök çürüklüğü ve septorya daha belirgin görülüyor.
Marmara ve Ege bölgelerinde ise sarı pas ve kök boğazı hastalıkları ön plana çıkıyor.
Akdeniz Bölgesi’nde taban suyu yüksek alanlarda su baskını kaynaklı stres ve hastalıklar dikkati çekerken, İç Anadolu ve Doğu Anadolu bölgelerinde yer yer taban suyu yükselmesi, don ve aşırı nem kaynaklı lokal etkiler gözleniyor.
Karadeniz Bölgesi’nde de yüksek nem nedeniyle hastalık riskinin arttığı bildirildi.
Marmara ve Ege’de olumlu sezon beklentisi
Raporda Marmara ve Ege bölgelerinde verim ve kalite açısından olumlu bir sezon beklendiği belirtildi.
Akdeniz Bölgesi’nde kıraç alanlarda yüksek verim öngörülürken, taban arazilerde yer yer su baskını kaynaklı kayıpların yaşanabileceği değerlendiriliyor.
Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yağışların etkisiyle verim potansiyelinin arttığı, ancak hastalık baskısına bağlı lokal düşüşlerin görülebileceği ifade edildi.
İç Anadolu’da verim beklentisi yükseldi
Türkiye’nin önemli hububat üretim merkezlerinden İç Anadolu Bölgesi’nde dengeli yağış rejimi ve yeterli toprak nemi sayesinde geçen yıla göre daha yüksek verim beklentisi oluştu.
Doğu Anadolu Bölgesi’nde ise aşırı yağışlar nedeniyle bazı tarımsal işlemlerde gecikmeler yaşandı. Buna karşın drenajı iyi olan alanlarda gelişimin olumlu seyrettiği bildirildi.
Mayıs ve haziran belirleyici olacak
Hububat gelişimi mevcut iklim koşulları çerçevesinde olumlu görünüm sergilese de nihai verim açısından mayıs ve haziran ayları belirleyici olacak.
Bu dönemde gerçekleşecek sıcaklık ve yağış rejimi, dane dolumu, hastalık baskısı ve verim üzerinde doğrudan etkili olacak.
TMO analizinde, hastalık ve zararlılarla etkin mücadelenin sürdürüldüğü, drenaj ve bakım uygulamalarının yeterli olduğu alanlarda yüksek verim beklentisinin korunduğu belirtildi.
Lokal kayıplar yaşanabilir
Su baskını görülen ve hastalıkla mücadelenin yetersiz kaldığı alanlarda lokal verim kayıpları oluşabileceği değerlendiriliyor.
Buna rağmen genel tabloda Türkiye’de üretim sezonunun geçen yıla kıyasla daha iyi geçmesi bekleniyor.
Hasat dönemine kadar hububat üretimini olumsuz etkileyebilecek don, aşırı sıcak, kuraklık, hastalık veya su baskını gibi ciddi bir gelişme yaşanmaması halinde, ülke genelinde tarihin en yüksek hububat üretim miktarına ulaşılması öngörülüyor.




