Nöbetçi Eczaneler
Ramazan ayında yemek saatleri ve beslenme düzeni değişirken, sindirim sistemi de bu yeni ritme uyum sağlamaya çalışıyor. Uzmanlar, uzun süreli açlığın ardından yapılan hızlı ve dengesiz tüketimin; hazımsızlık, şişkinlik, reflü ve kabızlık gibi şikâyetleri artırabildiğine dikkat çekiyor. Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Gastroenteroloji ve Dahiliye Uzmanı Prof. Dr. Aytaç Atamer, Ramazan’da sindirim sağlığını korumak için dikkat edilmesi gereken temel başlıkları paylaştı.
“Ramazan’a Uygun Alışkanlıklar Geliştirmek Önemli”
Ramazan’da beslenme şekli, yemek saatleri ve günlük hareket miktarının değiştiğini hatırlatan Prof. Dr. Atamer, bu döneme uygun yeni alışkanlıklar geliştirilmesinin büyük önem taşıdığını belirtti. Atamer’e göre Ramazan, aynı zamanda nefis terbiyesi ve porsiyon kontrolünü öğrenmek için bir fırsat; bayram sonrasında da dengeli beslenmenin sürdürülmesi ise sağlıklı bir yaşam tarzının anahtarı.
Su Tüketimi “Bir Anda” Değil, Zamanla
Gün boyu sıvı alınamaması nedeniyle su kaybının daha belirgin hale geldiğini belirten Prof. Dr. Atamer, su tüketiminin iftar ve sahur arasına dengeli şekilde yayılması gerektiğini vurguladı:
“Bir anda içilen bir litre suyun faydası sınırlı olacaktır. Bunun yerine su tüketimi iftar ve sahur arasına yayılmalı. Günlük ortalama 2-3 litre su hedeflenmeli. Sahurda en az yarım litre su içilmesi önerilir.”
Atamer, çay ve kahvenin aşırı tüketiminin susama merkezini baskılayabildiğini ve idrar söktürücü etkisiyle su kaybını artırabildiğini belirterek Ramazan boyunca kontrollü tüketilmesini önerdi. Gazlı ve şekerli içeceklerden de uzak durulması gerektiğini söyledi.
Porsiyon Kontrolü Şart: “Her Şeyi Tabağa Doldurmayın”
İftarda göz ve mide açlığı nedeniyle porsiyonun kolayca büyüyebileceği uyarısında bulunan Prof. Dr. Atamer, küçük porsiyonlarla başlamanın devamını da kontrol altında tuttuğunu vurguladı. “Tabağa tüm ürünleri doldurmak yerine, her ürün tüketildikten sonra diğer yemeğe geçilmeli” diyen Atamer, karbonhidrat seçiminde de daha dengeli alternatifleri işaret etti: beyaz unlu ürünler yerine bulgur, esmer pirinç, çavdar ve tam buğday gibi seçeneklerin tercih edilebileceğini söyledi.
Protein Ağırlığı İştah Kontrolünü Destekler
Protein alımının azaltılmasının iştah yönetimini zorlaştırabileceğini ve Ramazan sonunda yağ oranını artırabileceğini belirten Atamer, daha dengeli bir protein planı önerdi. Balığın haftada iki kez tüketilmesi, kızartma yerine daha sağlıklı pişirme yöntemlerinin seçilmesi gerektiğini dile getirdi. Aşırı yağlı et ürünleri ve yağlı peynir gibi seçeneklerin kilo alımına yol açabileceğini vurguladı; sahurda yumurtanın ihmal edilmemesi gerektiğini söyledi.
“Bir Lokma En Az 20 Kez Çiğnenmeli”
Sindirim sistemini rahatlatan en önemli davranışlardan birinin yavaş yemek olduğunu belirten Prof. Dr. Atamer, katı bir lokmanın en az 20 kez çiğnenmesini önerdi. İftarda ilk çorbanın ardından 15 dakika ara verilmesinin; beynin doyma sinyalini doğru şekilde oluşturmasına yardımcı olacağını hatırlattı. Atamer, ilk lokmadan itibaren doyma sinyalinin oluşması için ortalama 13 dakikaya ihtiyaç olduğunu belirtti.
Sahurda Tatlı Yok, İftarda Sınırlı
Prof. Dr. Atamer, sahurda tatlı tüketilmemesi gerektiğini vurgularken, iftarda ise haftada en fazla 1-2 kez hafif tatlıların tercih edilebileceğini söyledi. Sütlü tatlılar ve güllaç gibi seçeneklerin daha uygun olabileceğini; ancak tatlının yemekten en az bir saat sonra tüketilmesi gerektiğini belirtti. Şerbetli tatlılardan uzak durulmasını önerdi.
Meyve ve çiğ kuruyemişin de kontrollü tüketilmesi gerektiğini vurgulayan Atamer, meyvelerde günde iki porsiyon sınırının aşılmamasını; ceviz, badem, fındık gibi seçeneklerin ölçülü miktarlarda sahur ve iftarda yer alabileceğini ifade etti.