Nöbetçi Eczaneler
Almanya’da siyasi dengeleri sarsan seçim sonucu Saksonya-Anhalt eyaletinden geldi.
Eyalet seçim kurulunun açıkladığı geçici resmi sonuçlara göre AfD, oyların yüzde 43,8’ini alarak seçimi açık farkla kazandı. Parti, 2021 seçimlerinde yüzde 20,8 olan oy oranını 23 puan artırarak tarihinin en güçlü eyalet seçim sonuçlarından birine ulaştı.
Başbakan Friedrich Merz’in genel başkanlığını yaptığı Hristiyan Demokrat Birlik Partisi (CDU) ise büyük bir oy kaybı yaşadı. CDU, yüzde 37,1’den yüzde 17,2’ye gerileyerek ikinci sırada kaldı.
Sonuçların ardından konuşan Merz, yenilginin boyutunu gizlemedi.
Merz, “Hepimiz derin bir şok içindeyiz. Böyle bir sonuç beklemiyorduk.” ifadelerini kullandı.
Sonucun demokratik sürecin bir parçası olarak kabul edilmesi gerektiğini belirten Merz, buna rağmen siyasetin hiçbir şey olmamış gibi yoluna devam edemeyeceğini söyledi.
Merz, “Bu, CDU’nun yıllardır hatta on yıllardır aldığı en ağır seçim yenilgisidir.” değerlendirmesinde bulundu.
AfD 39 sandalye kazandı
83 sandalyeli Saksonya-Anhalt Eyalet Meclisi’nde ortaya çıkan sandalye dağılımı da AfD’nin yükselişinin boyutunu ortaya koydu.
Geçici resmi sonuçlara göre AfD 39 sandalye kazandı. CDU 15 sandalye elde ederken, SPD, Yeşiller ve Sol Parti 8’er milletvekili çıkardı. Sosyal Adalet ve Ekonomik Anlayış İttifakı (BSW) ise 5 sandalye kazandı.
Eyalette hükümet kurulabilmesi için 42 milletvekili gerekiyor. AfD böylece tek başına iktidar için gereken çoğunluğun yalnızca 3 sandalye gerisinde kaldı.
Ancak Almanya’daki diğer büyük partilerin AfD ile koalisyon yapmayı reddetmesi hükümet kurma sürecini oldukça karmaşık hale getiriyor.
AfD’nin yer almadığı bir çoğunluk hükümetinin kurulabilmesi için CDU, SPD, Yeşiller, Sol Parti ve BSW’nin tamamının aynı koalisyonda yer alması gerekiyor.
Bu tablo, Saksonya-Anhalt’ta uzun ve zorlu koalisyon görüşmelerinin yaşanabileceğine işaret ediyor.
CDU’nun oyları yarıdan fazla düştü
Seçim sonuçları, yalnızca AfD’nin yükselişini değil CDU’nun sert düşüşünü de ortaya koydu.
2021 yılında yüzde 37,1 oy alan CDU, bu seçimde yüzde 17,2’ye geriledi. Böylece parti yaklaşık 20 puanlık kayıp yaşadı.
SPD ise oylarını sınırlı ölçüde artırarak yüzde 9,3’e yükseldi ve üçüncü sırada yer aldı.
Yeşiller yüzde 8,9, Sol Parti yüzde 8,6, BSW ise yüzde 5,3 oy aldı.
FDP yüzde 2,6’da kalarak yüzde 5’lik seçim barajını aşamadı ve meclis dışında kaldı.
Seçime katılım oranının da yüksek olduğu görüldü. Yaklaşık 1,7 milyon seçmenin bulunduğu Saksonya-Anhalt’ta katılım yüzde 77,8 olarak gerçekleşti.
AfD: “Tarih yazdık”
AfD’nin eyalet başbakan adayı Ulrich Siegmund, seçim sonucunu “tarihi” olarak nitelendirdi.
Siegmund, ARD televizyonuna yaptığı açıklamada, “Tam olarak hedeflediğimiz şeyi başardık. Bu ülkede tarih yazdık.” dedi.
AfD’nin koalisyon ortağı bulamaması halinde nasıl bir yol izleneceğine ilişkin soruya da yanıt veren Siegmund, “Gerekirse yeni seçimler yapılır.” ifadelerini kullandı.
Merz: “Vazgeçmek benim için seçenek değil”
Seçim sonucu, Başbakan Friedrich Merz üzerindeki siyasi baskıyı da artırdı.
Merz, Almanya’nın kapsamlı reformlara ihtiyaç duyduğunu belirterek hükümetin aldığı kararları ve bu kararların gerekçelerini topluma daha iyi anlatması gerektiğini söyledi.
Almanya’nın tarihinden kaynaklanan özel bir sorumluluğu bulunduğunu vurgulayan Merz, anayasal düzenin ve demokratik değerlerin korunmaya devam edeceğini ifade etti.
Merz, “Oylamaya açık olmayan bir şey var, o da birlikte yaşama kurallarımız ve anayasada güvence altına alınan değerlerdir.” dedi.
Seçim yenilgisi nedeniyle kişisel bir sonuç çıkarmayı düşünüp düşünmediği sorulan Merz ise görevden ayrılmayı düşünmediğini açıkça ortaya koydu.
“Vazgeçmek, benim için bir seçenek değil.”
Saksonya-Anhalt sonucu Almanya siyasetini sarsabilir
AfD’nin yüzde 43,8’e ulaşması, Almanya’daki siyasi kutuplaşmanın ve özellikle doğu eyaletlerinde yaşanan oy değişiminin yeni bir göstergesi oldu.
Partinin tek başına hükümet kuramaması, seçim zaferine rağmen iktidara gelmesini garanti etmiyor. Buna karşılık diğer partilerin AfD’ye karşı oluşturduğu siyasi blok, hükümet kurulmasını matematiksel ve siyasi açıdan zorlaştırıyor.
Saksonya-Anhalt’taki sonuç bu nedenle yalnızca bir eyalet seçimi olarak değil, Almanya’daki merkez partilerin geleceği ve AfD’nin ülke siyasetindeki ağırlığı açısından da kritik bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
Önümüzdeki süreçte gözler hem eyalette kurulacak hükümete hem de CDU ve Merz yönetiminin bu ağır seçim yenilgisinin ardından izleyeceği politikaya çevrilecek.