Türkiye Ziraat Odaları Birliği Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, temmuz ayında üretici ve market fiyatlarında yaşanan değişimler ile çiftçilerin kullandığı temel girdilerdeki maliyet hareketlerini değerlendirdi.

Türkiye genelindeki ziraat odalarından alınan verilerle hazırlanan araştırmaya göre, üretici ile market arasındaki fiyat makası temmuz ayında da birçok üründe yüksek seviyesini korudu. Üretici ile market arasındaki en yüksek fiyat farkı yüzde 461,2 ile havuçta kaydedildi.

Havucu yüzde 444,4’lük fiyat farkıyla elma, yüzde 236,6 ile yeşil mercimek, yüzde 231,6 ile kabak ve yüzde 219,5 ile maydanoz takip etti. Buna göre havuç markette üretici fiyatının yaklaşık 5,6 katına, elma 5,4 katına, yeşil mercimek 3,4 katına ve kabak 3,3 katına satıldı.

Üreticide 11 lira, markette 61 lira 73 kuruş

Temmuz ayı verilerine göre kilogramı üreticide 11 lira olan havuç market raflarında ortalama 61 lira 73 kuruşa ulaştı. Üreticide 18 lira 75 kuruş olan elma 102 lira 7 kuruşa, 24 lira 21 kuruş olan yeşil mercimek 81 lira 50 kuruşa, 17 lira 64 kuruş olan kabak ise 58 lira 49 kuruşa satıldı.

Adet fiyatı üreticide 6 lira 82 kuruş olarak belirlenen maydanozun market fiyatı da 21 lira 79 kuruşa çıktı.

Üretici-market fiyat farkının en yüksek olduğu ürünler

Ürün	Üretici fiyatı	Market fiyatı	Market/üretici farkı	Market fiyatının üreticiye oranı
Havuç	11,00 TL/kg	61,73 TL/kg	%461,2	5,6 kat
Elma	18,75 TL/kg	102,07 TL/kg	%444,4	5,4 kat
Yeşil mercimek	24,21 TL/kg	81,50 TL/kg	%236,6	3,4 kat
Kabak	17,64 TL/kg	58,49 TL/kg	%231,6	3,3 kat
Maydanoz	6,82 TL/adet	21,79 TL/adet	%219,5	3,2 kat

Markette 39 ürünün 19’unda fiyat yükseldi

Temmuz ayında marketlerde takip edilen 39 ürünün 19’unda fiyat artışı, 20’sinde ise fiyat düşüşü yaşandı.

Market fiyatı en fazla yükselen ürün yüzde 86,2 ile sivri biber oldu. Sivri biberi yüzde 53,3 ile kuru soğan, yüzde 23,4 ile mısırözü yağı, yüzde 22,8 ile kuru üzüm ve yüzde 15,5 ile patates takip etti.

Marketlerde fiyatı en fazla düşen ürün ise yüzde 49 ile karpuz olarak belirlendi. Karpuzun ardından yeşil fasulyenin fiyatı yüzde 39,6, kirazın yüzde 30,2, havucun yüzde 28,6 ve tavuk etinin yüzde 23,5 geriledi.

Markette fiyatı en fazla artan ürünler

Sıra	Ürün	Aylık fiyat değişimi
1	Sivri biber	%86,2
2	Kuru soğan	%53,3
3	Mısırözü yağı	%23,4
4	Kuru üzüm	%22,8
5	Patates	%15,5

Markette fiyatı en fazla düşen ürünler

Sıra	Ürün	Aylık fiyat değişimi
1	Karpuz	-%49,0
2	Yeşil fasulye	-%39,6
3	Kiraz	-%30,2
4	Havuç	-%28,6
5	Tavuk eti	-%23,5

Üreticide en yüksek artış kuru soğanda görüldü

Üretici fiyatları incelendiğinde temmuz ayında takip edilen 31 ürünün 8’inde fiyat artışı, 16’sında fiyat düşüşü yaşandı. Yedi ürünün üretici fiyatında ise herhangi bir değişiklik olmadı.

Üreticide fiyatı en fazla yükselen ürün yüzde 52,9 ile kuru soğan oldu. Kuru soğanı yüzde 49,2 ile sivri biber, yüzde 31,8 ile çilek, yüzde 13,9 ile domates ve yüzde 13,7 ile patates takip etti.

Üretici fiyatı en fazla düşen ürün ise yüzde 51,1 ile havuç oldu. Havuçtan sonra karpuzun üretici fiyatı yüzde 49, kabağın yüzde 43,7, yeşil mercimeğin yüzde 38,6 ve salatalığın yüzde 29,6 geriledi.

Üreticide fiyatı en fazla artan ürünler

Sıra	Ürün	Aylık fiyat değişimi
1	Kuru soğan	%52,9
2	Sivri biber	%49,2
3	Çilek	%31,8
4	Domates	%13,9
5	Patates	%13,7

Üreticide fiyatı en fazla düşen ürünler

Sıra	Ürün	Aylık fiyat değişimi
1	Havuç	-%51,1
2	Karpuz	-%49,0
3	Kabak	-%43,7
4	Yeşil mercimek	-%38,6
5	Salatalık	-%29,6

Arz geçişi kuru soğan fiyatını yükseltti

Türkiye Ziraat Odaları Birliği Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, üretici fiyatlarındaki değişimlerde ürünlerin hasat dönemleri, bölgesel üretim geçişleri, arz miktarı ve tüketici talebinin belirleyici olduğunu bildirdi.

Çukurova Bölgesi’nde yazlık kuru soğan çeşitlerinin hasadının geçen ay tamamlandığını belirten Bayraktar, İç Anadolu Bölgesi’nde erkenci çeşitlerin hasadının henüz yeni başlaması nedeniyle piyasada geçici bir arz daralması yaşandığını kaydetti. Üretim bölgeleri arasındaki bu geçiş döneminin kuru soğan fiyatlarını artırdığı ifade edildi.

Kıyı kesimlerindeki seralarda sivri biber ve domates üretiminin sona ermesi de piyasaya sunulan ürün miktarını azalttı. Arzın daralmasıyla birlikte her iki ürünün üretici fiyatlarında yükseliş yaşandı.

Çilekte üretim sezonunun sonuna yaklaşılması da arzı sınırlandırdı ve fiyatların yükselmesine neden oldu.

Yayla üretimi kabak ve salatalık fiyatlarını düşürdü

Kabak, salatalık ve patlıcanda ise yayla bölgelerindeki üretimin devreye girmesiyle piyasaya sunulan ürün miktarı arttı. Ancak talebin yükselen arzı karşılayacak düzeyde olmaması üretici fiyatlarının gerilemesine yol açtı.

Yazlık patateste ilkbahar döneminde uzun süre etkili olan yağışların ürünlerde bozulmaya neden olduğu, bunun da arzı azalttığı belirtildi. Patates arzındaki daralma, üretici fiyatlarına artış olarak yansıdı.

Havuç ve yeşil mercimekte ise mevsimsel arz artışı ile tüketici talebindeki zayıflık fiyatların düşmesinde etkili oldu.

Karpuzun hasattan sonra uzun süre depolanamayan bir ürün olması ve talebin beklentilerin altında kalması da üretici fiyatındaki yüzde 49’luk gerilemenin başlıca nedenleri arasında gösterildi.

Üretici, hal, pazar ve market fiyatlarının tamamı

Aşağıdaki fiyatlar, 27 Temmuz 2026 tarihinde seçilmiş ürünlerde belirlenen ortalama üretici, hal, pazar ve market fiyatlarını gösteriyor.

Ürün	Üretici	Hal	Pazar	Market	Hal/üretici farkı	Pazar/üretici farkı	Market/üretici farkı
Havuç	11,00	25,53	40,00	61,73	%132,1	%263,6	%461,2
Elma	18,75	57,50	71,25	102,07	%206,7	%280,0	%444,4
Yeşil mercimek	24,21	57,00	81,00	81,50	%135,4	%234,6	%236,6
Kabak	17,64	28,00	41,67	58,49	%58,7	%136,2	%231,6
Maydanoz (adet)	6,82	7,80	17,17	21,79	%14,4	%151,7	%219,5
Salatalık	12,34	13,30	28,33	38,99	%7,7	%129,5	%215,8
Patlıcan	18,30	22,00	33,33	56,61	%20,2	%82,1	%209,3
Marul (adet)	13,53	17,80	34,17	40,81	%31,5	%152,5	%201,6
Karpuz	4,78	11,00	14,00	14,09	%130,1	%192,9	%194,8
Sivri biber	45,76	68,00	78,00	126,66	%48,6	%70,5	%176,8
Domates	19,36	29,50	40,83	52,87	%52,4	%110,9	%173,1
Çilek	56,66	99,38	145,00	149,48	%75,4	%155,9	%163,8
Kuru üzüm	110,00	—	289,00	289,75	—	%162,7	%163,4
Fındık, iç	410,00	—	1.050,00	1.050,79	—	%156,1	%156,3
Şeftali	37,50	43,33	62,50	95,74	%15,6	%66,7	%155,3
Kuru kayısı	270,00	—	675,00	675,06	—	%150,0	%150,0
Antep fıstığı	600,00	—	1.496,00	1.496,19	—	%149,3	%149,4
Limon	40,00	65,00	76,67	98,82	%62,5	%91,7	%147,0
Kuru incir	250,00	—	605,00	605,53	—	%142,0	%142,2
Nohut	34,06	65,00	81,00	81,78	%90,8	%137,8	%140,1
Yeşil soğan (demet)	22,50	45,83	46,88	52,97	%103,7	%108,3	%135,4
Kuru fasulye	39,86	68,00	93,00	93,34	%70,6	%133,3	%134,2
Kiraz	63,75	76,88	110,00	139,20	%20,6	%72,5	%118,3
Yeşil fasulye	46,25	63,75	75,00	98,14	%37,8	%62,2	%112,2
Kırmızı mercimek	41,83	58,00	79,00	79,12	%38,7	%88,9	%89,1
Kuzu eti	633,25	—	—	1.186,73	—	—	%87,4
Patates	23,30	28,40	38,00	42,56	%21,9	%63,1	%82,7
Pirinç	51,85	68,00	85,00	93,84	%31,1	%63,9	%81,0
Dana eti	593,29	—	—	974,88	—	—	%64,3
Kuru soğan	39,00	40,55	50,00	58,96	%4,0	%28,2	%51,2
Yumurta (adet)	3,23	—	4,50	4,87	—	%39,3	%50,8
Zeytinyağı	261,66	—	—	318,74	—	—	%21,8
Beyaz peynir	—	—	—	396,06	—	—	—
Kaşar peyniri	—	—	—	524,80	—	—	—
Yoğurt	—	—	—	88,06	—	—	—
Tereyağı	—	—	—	673,25	—	—	—
Mısırözü yağı	—	—	—	148,61	—	—	—
Ayçiçek yağı	—	—	—	126,71	—	—	—
Tavuk eti	—	—	—	114,31	—	—	—
Toz şeker	—	—	—	54,09	—	—	—

Not: Fiyatlar aksi belirtilmedikçe TL/kg cinsindendir. Hal, pazar ve market verileri Ankara, İzmir, İstanbul, Mersin, Antalya ve Bursa’dan derlenen ortalama fiyatlardan oluşuyor. Üretici fiyatları ise ürünlere göre önemli üretim merkezlerinden alındı. Pirinç, kuru fasulye, nohut, kırmızı mercimek ve yeşil mercimek için hal fiyatları toptan satış fiyatlarını gösteriyor. Dana eti, kuzu eti, Antep fıstığı ve fındık fiyatları serbest piyasa fiyatlarıdır.

Market fiyatlarındaki aylık değişimin tamamı

Ürün	26 Haziran 2026	27 Temmuz 2026	Aylık değişim
Sivri biber	68,03	126,66	%86,2
Kuru soğan	38,47	58,96	%53,3
Mısırözü yağı	120,40	148,61	%23,4
Kuru üzüm	235,98	289,75	%22,8
Patates	36,83	42,56	%15,5
Elma	89,87	102,07	%13,6
Kuru fasulye	82,26	93,34	%13,5
Nohut	73,49	81,78	%11,3
Antep fıstığı	1.352,59	1.496,19	%10,6
Yeşil mercimek	75,45	81,50	%8,0
Pirinç	88,06	93,84	%6,6
Patlıcan	53,91	56,61	%5,0
Zeytinyağı	305,13	318,74	%4,5
Ayçiçek yağı	121,54	126,71	%4,3
Kaşar peyniri	512,92	524,80	%2,32
Beyaz peynir	387,42	396,06	%2,2
Kuzu eti	1.174,47	1.186,73	%1,0
Kırmızı mercimek	78,70	79,12	%0,5
Domates	52,83	52,87	%0,1
Yeşil soğan (demet)	53,09	52,97	-%0,2
Tereyağı	677,24	673,25	-%0,6
Dana eti	984,88	974,88	-%1,0
Yoğurt	89,30	88,06	-%1,4
Kabak	61,76	58,49	-%5,3
Fındık, iç	1.131,54	1.050,79	-%7,1
Toz şeker	58,66	54,09	-%7,8
Kuru kayısı	736,47	675,06	-%8,3
Maydanoz (adet)	23,78	21,79	-%8,4
Çilek	164,91	149,48	-%9,4
Yumurta (adet)	5,48	4,87	-%11,1
Limon	116,41	98,82	-%15,1
Kuru incir	721,24	605,53	-%16,0
Salatalık	47,51	38,99	-%17,9
Marul (adet)	52,63	40,81	-%22,5
Tavuk eti	149,36	114,31	-%23,5
Havuç	86,45	61,73	-%28,6
Kiraz	199,48	139,20	-%30,2
Yeşil fasulye	162,45	98,14	-%39,6
Karpuz	27,62	14,09	-%49,0

Tabloya göre temmuz ayında fiyatı artan ürünlerin başında sebze grubu yer aldı. Özellikle sivri biberdeki yüzde 86,2’lik ve kuru soğandaki yüzde 53,3’lük artış, tüketicilerin mutfak harcamalarına doğrudan yansıdı.

Buna karşılık yaz mevsiminin etkisiyle karpuz, yeşil fasulye, kiraz, havuç ve salatalık gibi ürünlerde çift haneli fiyat düşüşleri kaydedildi. Ancak üretici fiyatlarındaki gerilemenin bazı ürünlerde aynı oranda tüketiciye yansımadığı görüldü.

Üretici fiyatlarındaki aylık değişimin tamamı

Ürün	26 Haziran 2026	27 Temmuz 2026	Aylık değişim
Kuru soğan	25,50	39,00	%52,9
Sivri biber	30,68	45,76	%49,2
Çilek	43,00	56,66	%31,8
Domates	17,00	19,36	%13,9
Patates	20,50	23,30	%13,7
Kiraz	57,50	63,75	%10,9
Kırmızı mercimek	38,78	41,83	%7,9
Pirinç	50,36	51,85	%3,0
Limon	40,00	40,00	%0,0
Elma	18,75	18,75	%0,0
Kuru fasulye	39,86	39,86	%0,0
Kuru üzüm	110,00	110,00	%0,0
Kuru incir	250,00	250,00	%0,0
Fındık, iç	410,00	410,00	%0,0
Yeşil fasulye	46,25	46,25	%0,0
Zeytinyağı	273,12	261,66	-%4,2
Kuzu eti	666,83	633,25	-%5,0
Dana eti	629,05	593,29	-%5,7
Nohut	36,78	34,06	-%7,4
Antep fıstığı	650,00	600,00	-%7,7
Yeşil soğan (demet)	24,50	22,50	-%8,2
Maydanoz (adet)	7,66	6,82	-%10,9
Yumurta (adet)	3,63	3,23	-%11,0
Marul (adet)	17,00	13,53	-%20,4
Kuru kayısı	350,00	270,00	-%22,9
Patlıcan	25,80	18,30	-%29,1
Salatalık	17,53	12,34	-%29,6
Yeşil mercimek	39,43	24,21	-%38,6
Kabak	31,35	17,64	-%43,7
Karpuz	9,38	4,78	-%49,0
Havuç	22,50	11,00	-%51,1

Üretici fiyatlarında dikkati çeken en önemli gelişmelerden biri, üreticide fiyatı yüzde 51,1 düşen havucun markette hâlâ kilogram başına 61 lira 73 kuruşa satılması oldu. Benzer şekilde üreticide yüzde 43,7 ucuzlayan kabağın market fiyatındaki gerileme yalnızca yüzde 5,3’te kaldı.

Yeşil mercimeğin üretici fiyatı bir ayda yüzde 38,6 düşerken market fiyatı yüzde 8 yükseldi. Bu tablo, üretici fiyatında yaşanan gerilemenin her üründe tüketiciye aynı oranda yansımadığını ortaya koydu.

Gübre fiyatlarında yıllık artış yüzde 71’e ulaştı

Tarımsal üretimin sürdürülebilirliği açısından en önemli başlıklardan biri olan girdi maliyetlerinde yıllık artışlar devam etti.

Temmuz ayında haziran ayına göre 20.20.0 kompoze gübresinin fiyatı yüzde 0,1, amonyum nitrat gübresinin fiyatı yüzde 0,2 yükseldi. Buna karşılık ÜRE gübresinde yüzde 10,9, amonyum sülfat gübresinde yüzde 8,6 ve DAP gübresinde yüzde 1,2 düşüş görüldü.

Aylık düşüşlere rağmen gübre fiyatlarının geçen yılın aynı ayına göre yüksek seviyesini koruduğu görüldü. Son bir yılda amonyum nitrat gübresi yüzde 71, amonyum sülfat yüzde 59,4, 20.20.0 kompoze gübre yüzde 35,4, DAP yüzde 25 ve ÜRE gübresi yüzde 1,5 zamlandı.

Mazot bir ayda yüzde 19,4 arttı

Temmuz ayında en dikkat çekici maliyet artışı mazotta yaşandı. Mazotun litre fiyatı haziran ayında 65 lira 59 kuruş seviyesindeyken temmuz ayında 78 lira 32 kuruşa yükseldi.

Böylece mazot fiyatı bir ayda yüzde 19,4, son bir yılda ise yüzde 43,6 arttı. Mazottaki yükseliş; toprağın işlenmesinden sulamaya, hasattan ürünlerin pazara taşınmasına kadar tarımsal üretimin hemen her aşamasında maliyet baskısının artması anlamına geliyor.

Besi yeminin ton fiyatı aylık yüzde 0,1, süt yeminin ton fiyatı yüzde 0,4 geriledi. Ancak yıllık artış besi yeminde yüzde 29,6, süt yeminde yüzde 27,8 olarak hesaplandı.

Tarım ilacı fiyatları son bir yılda yüzde 27,8, tarımsal elektrik fiyatları ise yüzde 25,1 arttı.

Tarımsal girdi fiyatlarının tamamı

Girdi	Temmuz 2025	Haziran 2026	Temmuz 2026	Aylık değişim	Yıllık değişim
Amonyum sülfat yüzde 21	12.000 TL/ton	20.941 TL/ton	19.131 TL/ton	-%8,6	%59,4
Amonyum nitrat yüzde 26	13.427 TL/ton	22.913 TL/ton	22.963 TL/ton	%0,2	%71,0
ÜRE	26.778 TL/ton	30.513 TL/ton	27.178 TL/ton	-%10,9	%1,5
DAP	33.681 TL/ton	42.591 TL/ton	42.088 TL/ton	-%1,2	%25,0
20.20.0 kompoze gübre	20.740 TL/ton	28.057 TL/ton	28.089 TL/ton	%0,1	%35,4
Mazot	54,55 TL/litre	65,59 TL/litre	78,32 TL/litre	%19,4	%43,6
Besi yemi	13.831 TL/ton	17.943 TL/ton	17.925 TL/ton	-%0,1	%29,6
Süt yemi	14.950 TL/ton	19.170 TL/ton	19.100 TL/ton	-%0,4	%27,8
Deltametrin EC 25 g/litre	900 TL	1.150 TL	1.150 TL	%0,0	%27,8
Elektrik	377,21 kuruş/kWh	472,08 kuruş/kWh	472,08 kuruş/kWh	%0,0	%25,1

Üretici düşük fiyat, tüketici yüksek fiyatla karşı karşıya

Temmuz ayı verileri, tarımsal ürünlerde üretici ile tüketici arasındaki fiyat farkının birçok üründe devam ettiğini ortaya koydu. Özellikle üretici fiyatı gerileyen havuç, kabak ve yeşil mercimek gibi ürünlerde market fiyatlarının aynı ölçüde düşmemesi dikkati çekti.

Üretici, artan mazot, gübre, yem, elektrik ve tarım ilacı maliyetleriyle mücadele ederken bazı ürünlerde hasat döneminde oluşan arz fazlası nedeniyle ürününü düşük fiyatla satmak zorunda kaldı. Tüketici ise üreticide yaşanan fiyat düşüşlerine rağmen birçok ürünü yüksek fiyatlardan satın almaya devam etti.

Havuçta yüzde 461,2’ye, elmada yüzde 444,4’e ulaşan üretici-market fiyat farkı; üretim merkezi ile tüketici arasındaki tedarik, taşıma, depolama, paketleme ve perakende süreçlerinin ürün fiyatları üzerindeki etkisini bir kez daha gündeme taşıdı.

Türkiye Ziraat Odaları Birliği’nin verileri, tarım sektöründe yalnızca raf fiyatlarının değil, çiftçinin üretime devam edebilmesini sağlayacak girdi maliyetlerinin ve üretici gelirlerinin de birlikte değerlendirilmesi gerektiğini gösterdi.