ABD Başkanı Donald Trump’ın, İsrail’i Suriye ile bir güvenlik anlaşmasına zorladığı ve bu süreç için yaklaşık bir aylık takvim belirlediği iddia edildi. Middle East Eye’ın (MEE) görüştüğü kaynaklara göre Washington, Tel Aviv ve Şam arasında yürütülen temasların yakın zamanda somut bir sonuca ulaşması hedefleniyor.
Habere göre Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’ya mart ayına kadar Suriye ile anlaşma sağlanması yönünde baskı yapıyor. ABD’nin, tarafları güvenlik başlığı altında uzlaşmaya zorladığı ve anlaşmanın “yakın” olduğu ifade ediliyor.
Hermon Dağı en büyük engel
Sürece dair bilgi veren kaynaklar, İsrail ordusunun Hermon Dağı’ndaki (Cebel el-Şeyh) varlığının müzakerelerdeki en kritik başlık olduğunu vurguluyor. İsrail’in bu bölgeden çekilmeye sıcak bakmadığı, konunun Tel Aviv açısından “kırmızı çizgi” olarak görüldüğü belirtiliyor.
Trump’ın, Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara ile yaptığı son telefon görüşmesinde de bu başlığın gündeme geldiği aktarıldı. Görüşmeye yakın bir kaynak, “Trump, Netanyahu’ya Şam’la güvenlik anlaşmasını tamamlaması için bir ay süre verdiğini Şara’ya iletti. Hermon Dağı dışında temel konularda ilerleme sağlandı” ifadelerini kullandı.
“Birleşik Suriye” vurgusu
Kaynaklara göre Trump, görüşmede ABD’nin yaklaşımını net bir dille ortaya koyarak, “birden fazla değil, birleşik bir Suriye görmek istediklerini” dile getirdi. Körfez’den bir yetkili de bir aylık zaman çizelgesini doğruladı.
Trump, görüşmenin ardından gazetecilere yaptığı kısa açıklamada, Suriye Cumhurbaşkanı ile “çok iyi ve verimli bir görüşme” gerçekleştirdiğini söylemekle yetindi. Suriye yönetimi de görüşmenin olumlu geçtiğini belirtirken ayrıntı paylaşmadı.
ABD içinde görüş ayrılığı
Haberde, ABD Özel Temsilcisi Thomas Barrack’ın sürece öncülük ettiği, ancak bu yaklaşımın ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ve bazı Cumhuriyetçi isimler tarafından eleştirildiği aktarıldı. Barrack’ın, “ayrılıkçılık ve federalizm olmadan birleşik bir Suriye” politikasını savunduğu kaydedildi.
Öte yandan İsrail’e yakın Batılı kaynaklar, Tel Aviv’in Washington’daki görüş ayrılıklarının farkında olduğunu ve Hermon Dağı’nı Suriye’nin kuzeydoğusundaki gelişmelerden ayrı, doğrudan ulusal güvenlik meselesi olarak gördüğünü ifade etti.
Yeni mekanizma kurulmuştu
Bu ay Paris’te ABD arabuluculuğunda yapılan görüşmelerin ardından Suriye ve İsrail, askeri gerilimi azaltmak ve istihbarat paylaşımını koordine etmek amacıyla özel bir iletişim mekanizması kurulması konusunda anlaşmaya varmıştı.
İki ülke arasında 1974’ten bu yana ABD destekli bir güvenlik düzenlemesi bulunuyor. Ancak Esad yönetiminin 2024 sonunda devrilmesinin ardından İsrail, Suriye içindeki askeri hedeflere yönelik saldırılarını artırmış ve Golan Tepeleri’nin ötesindeki bazı bölgelerde kontrol sağlamıştı.





