KOBİ’lere yeşil dönüşüm için 3 milyar liralık destek! Başvurular 31 Ocak’ta sona erecek

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Türkiye’deki sanayi işletmelerinin çevre dostu üretime geçişini hızlandırmak, kaynak verimliliğini artırmak ve sürdürülebilir üretim modellerini yaygınlaştırmak amacıyla yeni bir destek programını hayata geçiriyor.

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, KOSGEB tarafından yürütülen Yeşil Sanayi Destek Programı kapsamındaki “Sanayide Temiz ve Döngüsel Ekonomi Teklif Çağrısı” için toplam 3 milyar liralık kaynak ayrıldığını duyurdu.

Program kapsamında imalat sektöründeki KOBİ’lerin enerji, su ve ham madde tüketimini azaltmaya, atıkların geri dönüştürülmesine ve döngüsel ekonominin geliştirilmesine yönelik yatırımları desteklenecek.

İşletmelere proje başına 7 milyon liraya kadar destek

Bakan Kacır’ın açıkladığı program kapsamında işletmelerin hazırlayacağı projelere en fazla 7 milyon lira destek verilecek.

Destek oranı yüzde 70 olarak belirlenirken projelerin uygulama süresi 12 ay olacak.

İşletmelere sağlanacak desteğin geri ödemelerinde de kolaylık sunulacak. Buna göre geri ödemeler ilk 24 ay boyunca yapılmayacak, toplam 36 aylık süre içerisinde faizsiz olarak gerçekleştirilecek.

Yeşil Sanayi Destek Programı’nın ayrıntıları

Destek konusu Açıklama
Program Yeşil Sanayi Destek Programı
Teklif çağrısı Sanayide Temiz ve Döngüsel Ekonomi
Toplam destek kaynağı 3 milyar TL
Proje başına üst limit 7 milyon TL
Destek oranı %70
Proje süresi 12 ay
Geri ödeme süresi 36 ay
İlk ödemesiz dönem 24 ay
Faiz Faizsiz
Başvurabilecek işletmeler İmalat sektöründeki KOBİ’ler
Son başvuru tarihi 31 Ocak 2027

Bakan Kacır destek programının bütün ayrıntılarını açıkladı

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, KOBİ’lerin çevre dostu üretim ve yeşil dönüşüm yatırımlarını desteklemeye devam ettiklerini belirterek programın kapsamı ve başvuru sürecine ilişkin şu açıklamayı yaptı:

“Destek oranı yüzde 70, proje süresi ise 12 ay olarak belirlendi. Geri ödemeler, ilk 24 ayı ödemesiz olmak üzere toplam 36 ayda faizsiz olarak gerçekleştirilecek. İmalat sektöründe faaliyet gösteren KOBİ’lerimizin başvurabileceği çağrı kapsamında enerji, su ve ham madde verimliliği, atık geri dönüşümü, endüstriyel simbiyoz ve döngüsel ekonomi alanlarındaki projelere destek sağlanacak. KOBİ’lerimizin yeşil dönüşüm yatırımlarını hayata geçirme zamanı. Son başvuru tarihi 31 Ocak 2027.”

Hangi yatırımlar desteklenecek?

Yeni destek programında özellikle sanayi işletmelerinin üretim süreçlerinde kullandıkları kaynakların daha verimli hale getirilmesi hedefleniyor.

Bakan Kacır’ın açıklamasına göre desteklenecek proje alanları şöyle:

Destek alanı Projelerin temel amacı
Enerji verimliliği Üretimde enerji tüketiminin azaltılması
Su verimliliği Sanayide suyun daha etkin kullanılması
Ham madde verimliliği Üretimde ham madde kayıplarının azaltılması
Atık geri dönüşümü Atıkların yeniden değerlendirilmesi
Endüstriyel simbiyoz İşletmeler arasında kaynak ve yan ürünlerin değerlendirilmesine yönelik iş birliği
Döngüsel ekonomi Kaynakların yeniden kullanımını sağlayan üretim modellerinin geliştirilmesi

Programın özellikle üretimde enerji ve su tüketimini azaltmak isteyen, atıklarını değerlendirmeyi hedefleyen ve kaynak kullanımını iyileştirmeye yönelik yatırım planlayan KOBİ’ler açısından önemli bir finansman imkânı oluşturması bekleniyor.

Konya’daki sanayi işletmeleri de başvurabilecek

Türkiye’nin önemli sanayi ve üretim merkezlerinden biri olan Konya’daki imalatçı KOBİ’ler de programın hedef kitlesi arasında bulunuyor.

Makine, otomotiv yan sanayi, gıda, metal işleme, plastik ve diğer imalat alanlarında faaliyet gösteren KOBİ’ler, çağrının şartlarını karşılayan yeşil dönüşüm projeleriyle destek için başvurabilecek.

Özellikle Konya sanayisinde enerji ve su tüketiminin azaltılması, üretim atıklarının değerlendirilmesi ve ham madde verimliliğinin artırılması gibi yatırımlar, programın desteklediği alanlarla örtüşüyor.

Antalya’da düzenlenen COP31 İklim Zirvesi’nde de Konya’nın yeşil sanayi dönüşümü gündeme gelirken açıklanan yeni destek, kentteki işletmelerin sürdürülebilir üretim yatırımlarını finanse etmeleri açısından değerlendirilebilecek.

İlk 24 ay geri ödeme yapılmayacak

Programın dikkat çeken özelliklerinden biri, işletmelere sağlanan geri ödeme kolaylığı oldu.

Bakan Kacır’ın açıklamasına göre desteklerin geri ödemesi toplam 36 ay içerisinde faizsiz olarak gerçekleştirilecek.

İlk 24 ay boyunca geri ödeme yapılmayacak olması, işletmelerin yatırımlarını hayata geçirirken finansman planlamalarını kolaylaştırabilecek.

Bununla birlikte işletmelerin yararlanabileceği kesin destek tutarı, projelerin kapsamına ve programın başvuru şartlarına göre belirlenecek.

Başvurular 31 Ocak 2027’de sona erecek

KOSGEB tarafından yürütülen Sanayide Temiz ve Döngüsel Ekonomi Teklif Çağrısı’na başvurmak isteyen imalatçı KOBİ’ler için son tarih 31 Ocak 2027 olarak açıklandı.

İşletmelerin, başvuru öncesinde projelerini destek kapsamına uygun şekilde hazırlamaları ve KOSGEB tarafından yayımlanan çağrı koşullarını incelemeleri gerekiyor.

Başvuru süreci ve ayrıntılı koşullara KOSGEB’in resmî internet sitesi olan www.kosgeb.gov.tr üzerinden ulaşılabilecek.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, 3 milyar liralık yeni destekle KOBİ’lerin yeşil dönüşüm yatırımlarını hızlandırmayı, enerji ve kaynak verimliliğini artırmayı ve sanayide çevre dostu üretimi yaygınlaştırmayı hedefliyor.

COP31’de Konya’nın yeşil sanayi dönüşümü masaya yatırıldı: Vali Akın, Başkan Altay ve oda başkanlarından önemli mesajlar

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Antalya’da kurulan Konya standı, yeşil sanayi dönüşümü ve sürdürülebilir ekonomi konularının ele alındığı önemli bir buluşmaya ev sahipliği yaptı.

“Yerel Yönetimlerin Yeşil Sanayi Dönüşümündeki Rolü: Sürdürülebilir Üretim ve Yeşil Ekonomi” başlıklı panelde, Konya’nın sanayi gücü, iklim değişikliğine uyum çalışmaları, yeşil finansman imkânları ve tarımsal üretimin geleceği değerlendirildi.

Panel; Konya Valisi İbrahim Akın, Dünya Belediyeler Birliği (UCLG) Başkanı ve Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay, Konya Ticaret Odası (KTO) Başkanı Selçuk Öztürk, Konya Sanayi Odası (KSO) Başkanı Mustafa Büyükeğen ve Konya Ticaret Borsası (KTB) Başkanı Hüseyin Çevik’in katılımıyla gerçekleştirildi.

Toplantının moderatörlüğünü İLBANK Uluslararası İlişkiler Grup Başkanı Şevket Altuğ Taşdemir üstlendi.

Başkan Altay: “Bugüne kadar katıldığım en başarılı COP”

Panelde konuşan Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay, Türkiye’nin ev sahipliğinde düzenlenen COP31’de Konya’yı en iyi şekilde temsil etmek için çalıştıklarını belirtti.

Daha önce dünyanın farklı ülkelerinde düzenlenen COP toplantılarına katıldığını hatırlatan Altay, Antalya’daki organizasyonu değerlendirdi.

Başkan Altay, Türkiye’nin ev sahipliğinden duyduğu memnuniyeti dile getirerek şu ifadeleri kullandı:

“Başta ev sahibimiz Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’a ve COP Başkanımız, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanımız, kıymetli hemşehrimiz Murat Kurum’a ülkemiz adına teşekkür ediyoruz.”

Altay, COP31’in bugüne kadar katıldığı en başarılı COP organizasyonu olduğunu vurguladı.

Konya için iki önemli uluslararası finansman anlaşması

COP31 Yerel ve Bölgesel Yönetimler Elçisi olarak yerel yönetimlerin iklim politikalarının karar alma süreçlerine daha fazla katılması ve finansman imkânlarının geliştirilmesi için çalıştıklarını ifade eden Altay, Konya açısından iki önemli gelişmeyi hatırlattı.

Başkan Altay, Meke Gölü’nün yeniden canlandırılması ve Beyşehir Gölü’nün korunmasına yönelik iki uluslararası finansman anlaşması gerçekleştirildiğini belirtti.

Konya’nın çevre ve iklim çalışmalarının yanı sıra sanayi, ticaret ve istihdam gücünün de önemli olduğunu anlatan Altay, şehirlerin gelişmesinde üretimin belirleyici rol oynadığını söyledi.

Altay, konuşmasında şu ifadeleri kullandı:

“Hep ifade ediyorum; şehri ne kadar güzelleştirirseniz güzelleştirin, istihdam oluşturamıyorsanız o şehirde yaşama şansınız yok. Bugün Türkiye’de en az işsizlik oranları Konya’daysa bunda Konya’nın sanayisinin, ticaretinin çok büyük katkısı var. Odalarımızın çok büyük katkısı var. Burada oda başkanlarımıza da bir kez daha hayırlı olsun diyorum. Yeni dönemde inşallah bu konuyu çok daha yoğun bir şekilde çalışırız.”

“Konya, gelenlerin çok takdir ettiği bir şehre dönüştü”

Konya’daki kurumlar arasındaki birlik ve beraberliğin şehrin gelişimine önemli katkı sağladığını ifade eden Başkan Altay, kentin sanayi altyapısı, düzenli şehirleşmesi ve çevre yatırımlarıyla dikkat çektiğini söyledi.

Konya’yı ziyaret eden kişilerin şehirdeki değişimi takdir ettiğini dile getiren Altay, şöyle konuştu:

“Bu da artık Konya’ya gelenlerin daha çok takdir ettiği bir şehre dönüştürdü. Burada da karşılaştığımız insanlar oluyor. ‘Başkanım Konya’ya geldim. Konya ne kadar çok değişmiş, Konya ne kadar temiz, Konya ne kadar düzenli. Organize sanayisi ne kadar pırıl pırıl, yeşil alanları, havuzları, peyzajı, üretim, fabrikaları ne kadar büyük’ diye ifade ediyorlar. Biz de bundan gurur duyuyoruz. İnşallah bu COP toplantısının bu konuları tekrar masaya yatırmaya, önümüzde yol haritamızı güncellemeye ve hazırlıklarımızı tamamlamaya vesile olmasını temenni ediyorum.”

Vali Akın: “Yeşil dönüşüm artık zorunluluk haline geliyor”

Konya Valisi İbrahim Akın, panelde yaptığı konuşmada Konya’nın Türkiye’nin önemli üretim ve sanayi merkezleri arasında yer aldığını belirtti.

Konya’da 12 organize sanayi bölgesi bulunduğunu, sanayi sitesi sayısının 200’e yaklaştığını ve sanayideki istihdam hacminin 220 bin kişiye ulaştığını ifade eden Vali Akın, sanayi kuruluşlarının yeşil dönüşüm sürecine hazırlanması gerektiğini vurguladı.

Vali Akın, şunları söyledi:

“Bugün Konya, 12 organize sanayi bölgesi ve 200’e yaklaşan sanayi siteleri, 220 binleri bulan istihdam hacmiyle önemli bir sanayi şehri haline geldi. Artık yeşil dönüşüm bir çevreci yaklaşımdan öte enerji verimliliği, maliyetlerin düşürülmesi, hammadde kullanımında optimizasyonun sağlanması noktasında da bizleri zorluyor ve zorunlu hale getiriyor. İnşallah sanayimizdeki üretim yapan sanayicilerimiz de iklim değişikliğinin getireceği bu sorunu kendilerine bir avantaja dönüştürür ve şimdiden gerekli adımları atmak suretiyle geleceğe hazırlanırlar. Bizler de odalarımızla, belediyelerimizle ve valiliğimizle, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarımızda bu konuda sanayicilerimizle birlikte çalışmaya, emek vermeye gayret göstereceğiz.”

Konya’nın sanayi gücü

Gösterge Vali Akın’ın paylaştığı bilgi
Organize sanayi bölgesi 12
Sanayi sitesi 200’e yakın
Sanayide istihdam hacmi Yaklaşık 220 bin kişi

Vali Akın, yeşil dönüşümün yalnızca çevresel bir sorumluluk olmadığını, aynı zamanda enerji verimliliği, maliyetlerin azaltılması ve hammaddelerin daha etkili kullanılması açısından ekonomik bir gereklilik haline geldiğini ifade etti.

Vali Akın’dan COP31 organizasyonuna övgü

Konya Büyükşehir Belediyesinin COP31 kapsamında yürüttüğü tanıtım çalışmalarına da değinen Vali İbrahim Akın, organizasyonda emeği geçenlere teşekkür etti.

Akın, konuşmasını şu sözlerle tamamladı:

“COP31 kapsamında Konya’mızı en iyi şekilde tanıtmak adına bu ortamı hazırlayan değerli Büyükşehir Belediye Başkanımıza, belediyelerimize ve çok kıymetli çalışma arkadaşlarına şehrimiz adına şükranlarımı sunmak istiyorum. Hakikaten COP31 bugün herkesin gıptayla baktığı örnek bir organizasyon olarak ülkemiz adına gurur verici bir netice ortaya koydu.”

KTO Başkanı Selçuk Öztürk: “Konya sanayisi bir dönüşümün eşiğinde”

Konuşmaların ardından gerçekleştirilen panel bölümünde Konya Ticaret Odası Başkanı Selçuk Öztürk, küresel ekonomide yaşanan değişimin Konya sanayisi açısından yeni bir dönemi beraberinde getirdiğini belirtti.

Yeşil dönüşümün yalnızca uyulması gereken yeni kurallar olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan Öztürk, sürecin ekonomik fırsatlara dönüştürülmesinin önemine işaret etti.

Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefi ve Avrupa Birliği’nin uygulamalarının yeni bir ekonomik modelin oluşmasına neden olduğunu ifade eden Öztürk, Konya’nın bu değişime hazırlanması gerektiğini söyledi.

KTO Başkanı Öztürk, konuşmasında şu ifadeleri kullandı:

“Burada ne yapacağız peki? İki tane şey var: Birincisi; bir zorluk karşısında vah tüh diyebilirsiniz veya onu avantaja çevirebilirsiniz, faydaya çevirebilirsiniz. Bizim de yapmamız gereken aslında bu. Bu saatten sonra biz bu kuralları değiştiremeyeceğimize, bunları desteklediğimize göre işte 2053 kararlarımız var, Cumhurbaşkanımız imzaladı. Sıfır emisyon kararımız var, Avrupa Birliği’nin uygulamaları var. O zaman aslında yeni bir ekonomik model oluşuyor, yeni bir ekonomik sistem oluşuyor. Bizler üyelerimizi şehir olarak buna hazırlamak mükellefiyetindeyiz. Ümit ediyorum ki Konya, dünyanın ekonomik anlamda bize dayattığı bu dönüşümü avanta çevirerek tekrar gelecek 25 yılda Türkiye ekonomisini yukarıya daha hızlı çekecek illerden bir tanesi olacaktır.”

Öztürk, Konya’daki sanayi ve ticaret kuruluşlarının yeşil dönüşümün gerektirdiği yeni üretim ve ticaret koşullarına hazırlanmasının önemini vurguladı.

KSO Başkanı Büyükeğen’den KONYARAY vurgusu

Konya Sanayi Odası Başkanı Mustafa Büyükeğen ise yeşil sanayi dönüşümü kapsamında yürüttükleri çalışmaları değerlendirdi.

Sanayicilerin dönüşüm sürecinde bilgiye, teknolojiye ve finansmana erişiminin desteklenmesi gerektiğini belirten Büyükeğen, ulaşım kaynaklı karbon emisyonlarının azaltılması açısından KONYARAY Projesi’nin önemine dikkat çekti.

Büyükeğen, KONYARAY’ın Konya Organize Sanayi Bölgesi’nde çalışanların raylı sistemle ulaşımını sağlayacağını, trafik yoğunluğunu azaltacağını ve ulaşım kaynaklı emisyonların düşürülmesine katkıda bulunacağını ifade etti.

KSO Başkanı Büyükeğen, şunları söyledi:

“KSO olarak sanayicilerimizin bu dönüşüm için ihtiyaç duyduğu bilgiyi, teknolojiye ve finansmana erişimi desteklemeye devam edeceğiz.

Ben burada özellikle Konya’mızın emisyonlarını azaltma hedeflerine katkı sağlayacak yatırımlarından biri olan KONYARAY projesinin olduğunu düşünüyorum. Proje Konya Organize Sanayi Bölgemizde çalışan raylı sistemle bölgeye ulaşımları sağlayacak. Ulaşım kaynaklı emisyonların azaltılmasına önemli katkılar sağlayarak hem trafik yoğunluğunu azaltacak ve böylelikle de önemli trafik kazalarının da önüne geçmiş olacağız. Bu yatırımı Konya’mıza kazandıran Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığımıza ve Konya Büyükşehir Belediye Başkanımız Sayın Uğur İbrahim Altay Bey’e de çok teşekkür ediyorum.”

Büyükeğen, raylı sistem ulaşımının yaygınlaşmasının sanayi bölgelerine erişimi kolaylaştırmasının yanında çevresel sürdürülebilirliği de destekleyeceğini belirtti.

KTB Başkanı Hüseyin Çevik: “Suyu üretim planlamasının merkezine koymalıyız”

Panelin tarım ve su kaynaklarına ilişkin bölümünde konuşan Konya Ticaret Borsası Başkanı Hüseyin Çevik, iklim değişikliğinin Konya’daki tarımsal üretimi doğrudan etkilediğini söyledi.

Bölgenin yıllık ortalama yağış miktarının 280-300 milimetre düzeyinde olduğunu belirten Çevik, son yıllarda bazı dönemlerde bu miktarın 180 milimetreye kadar gerilediğini ifade etti.

Yağışların azalması ve düzensizleşmesinin tarımın sürdürülebilirliği açısından risk oluşturduğuna dikkat çeken Çevik, tarımsal üretim planlamasının su kaynaklarına göre yapılması gerektiğini vurguladı.

KTB Başkanı Çevik, konuşmasında şu değerlendirmelerde bulundu:

“Tarım, üstü açık bir işletme gibidir. İklim değişikliği nedeniyle yağışların zamanında ve dengeli gerçekleşmemesi, bir bölgede aşırı yağış yaşanırken başka bir bölgede kuraklığın etkili olması üretimimizi zorlaştırıyor. Bu nedenle Tarım ve Orman Bakanlığımızın son yıllarda üzerinde durduğu üretim planlamasını son derece önemli buluyoruz. Üretim planlamasının merkezine suyun konulması gerekiyor. Konya’nın 19 ilçesinin su kısıtı bulunan alanlar kapsamında değerlendirilmesi de bu konunun önemini ortaya koyuyor.”

Konya’da tarım ve yağış verileri

Gösterge KTB Başkanı Çevik’in açıklaması
Bölgenin yıllık ortalama yağışı 280-300 mm
Son yıllarda görülen düşük yağış düzeyi 180 mm’ye kadar
Su kısıtı kapsamında değerlendirilen Konya ilçesi 19
Öncelikli ihtiyaç Suya göre üretim planlaması
Önerilen sulama yöntemleri Damla ve yağmurlama

Tarımsal üretimde nöbetleşe ekim ve modern sulama önerisi

KTB Başkanı Hüseyin Çevik, su kaynaklarının korunması için tarımsal üretim deseninin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Su tüketimi yüksek bitkilerin aynı parselde sürekli yetiştirilmesi yerine nöbetleşe ekim uygulamalarının önemine dikkat çeken Çevik, bu yöntemle su kaynaklarının daha verimli kullanılabileceğini ifade etti.

Modern sulama sistemlerinin yaygınlaştırılmasının da büyük önem taşıdığını belirten Çevik, özellikle damla ve yağmurlama sulama yöntemlerine geçişin desteklenmesi gerektiğini söyledi.

Çevik, iklim değişikliğinin getirdiği riskler karşısında tarımsal üretimin sürdürülebilirliğinin suyun verimli kullanılması ve doğru üretim planlamasıyla sağlanabileceğini vurguladı.

Konya’nın yeşil dönüşüm yol haritası değerlendirildi

COP31 kapsamında gerçekleştirilen panelde, Konya’nın iklim değişikliğiyle mücadele sürecinde sanayi, ticaret, ulaşım ve tarım alanlarının birlikte ele alınması gerektiği üzerinde duruldu.

Konya Valisi İbrahim Akın, Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay ve oda başkanlarının açıklamalarında; üretimin sürdürülebilirliği, enerji verimliliği, iklim finansmanı, ulaşım kaynaklı emisyonların azaltılması ve su kaynaklarının korunması öne çıkan başlıklar oldu.

Panelde ele alınan öncelikler şöyle özetlendi:

Konu Öncelik
Yeşil sanayi dönüşümü Enerji verimliliği ve maliyetlerin azaltılması
Ticaret ve ekonomi İşletmelerin yeni ekonomik koşullara hazırlanması
İklim finansmanı Uluslararası iş birliklerinin geliştirilmesi
KONYARAY Ulaşım kaynaklı emisyonların azaltılması
Tarımsal üretim Su kaynaklarına göre üretim planlaması
Sulama Modern sistemlerin yaygınlaştırılması
Göllerin korunması Meke Gölü ve Beyşehir Gölü projeleri

Toplantıya ayrıca MHP Konya İl Başkanı Sedat Göncü ile Ilgın Belediye Başkanı Ömer Apil de katıldı.

Konya standında gerçekleştirilen panel, kentin sanayi ve tarım potansiyelinin iklim değişikliğiyle mücadele hedefleri doğrultusunda değerlendirilmesine ve yerel yönetimler ile ekonomik kuruluşların ortak çalışma alanlarının ele alınmasına imkân sağladı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın COP31’de dünya liderlerini karşıladığı yol Konya’nın yüksek teknolojisiyle hazırlandı

Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31), Konya’da geliştirilen çevre teknolojisinin uluslararası alanda uygulamaya dönüştürüldüğü bir projeye sahne oldu.

Konya Büyükşehir Belediyesi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve Hexagraphene Nanoteknoloji firmasının iş birliğiyle geliştirilen nanografen katkılı asfalt teknolojisi, dünya liderlerinin COP31 zirve alanına ulaşmak için kullandıkları özel güzergâhta uygulandı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın dünya liderlerini karşıladığı COP31 Liderler Yolu, Konya’da yürütülen araştırma ve geliştirme çalışmalarının ardından hazırlanan yenilikçi asfalt teknolojisiyle düzenlendi.

Konya Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan açıklamaya göre proje, plastik atıkların değerlendirilmesini sağlayan özel bir üretim süreciyle gerçekleştirildi. Plastik atıkların karbonla sentezlenmesi sonucunda elde edilen nanografen, asfalt karışımında katkı maddesi olarak kullanıldı.

Uygulamanın, geleneksel asfalt yöntemlerine göre enerji tüketimini ve karbon emisyonunu azaltması, yol dayanıklılığını artırması ve atık plastiklerin yeniden değerlendirilmesine katkı sunması amaçlanıyor.

Antalya’daki COP31 Liderler Zirvesi, 11-12 Kasım 2026 tarihlerinde Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ev sahipliğinde gerçekleştiriliyor.

Konya’da geliştirilen teknoloji dünya liderlerinin kullandığı yola uygulandı

Konya Büyükşehir Belediyesi’nin çevresel sürdürülebilirlik ve yenilikçi ulaşım altyapısı alanındaki çalışmaları kapsamında geliştirilen proje, Antalya’daki COP31 organizasyonunda kullanıldı.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Hexagraphene Nanoteknoloji firmasının da yer aldığı çalışma, “Düşük Karbonlu Yeşil Yol Pilot Projesi” adıyla yürütülüyor.

Projede, plastik atıkların ileri teknoloji yöntemleriyle değerlendirilerek nanografen katkı maddesine dönüştürülmesi esas alınıyor.

Elde edilen malzeme, bitümlü asfalt karışımlarına eklenerek yol yapımında kullanılıyor.

Konya’da gerçekleştirilen pilot uygulamanın ardından teknolojinin COP31 Liderler Yolu’na taşınmasıyla yerel ölçekte geliştirilen çalışmanın uluslararası bir organizasyonda kullanılması sağlandı.

Başkan Altay: Konya’nın yenilikçi yaklaşımı dünyayla buluşuyor

Dünya Belediyeler Birliği (UCLG) Başkanı, Konya Büyükşehir Belediye Başkanı ve COP31 Yerel ve Bölgesel Yönetimler Elçisi Uğur İbrahim Altay, uygulamanın Konya açısından önemini değerlendirdi.

İklim değişikliğiyle mücadelenin yalnızca çevresel farkındalıkla değil; bilim, teknoloji ve somut projelerle mümkün olabileceğine dikkat çeken Başkan Altay, çevreyi koruyan ve kaynakları verimli kullanan çalışmalar geliştirmeyi önemsediklerini belirtti.

Konya’da yürütülen Ar-Ge faaliyetlerinin COP31 kapsamında dünya liderlerinin kullandığı güzergâhta uygulanmasından duyduğu memnuniyeti ifade eden Altay, şöyle konuştu:

COP 31’de Konya Büyükşehir Belediyesi olarak önemli roller üstlendik ama bizim için en kıymetlisi dünya liderlerinin geçtiği yolda yapmış olduğumuz uygulama. Konya Büyükşehir Belediyesi olarak Ar-Ge sonucunda yapmış olduğumuz grafen yol dünyada bir ilk ve COP’un önemli çıktılarından birisi haline geldi. Karbon salınımını ve plastik atıkları azaltan bu uygulamamız dünyaya ve tüm şehirlere örnek bir uygulama.

Başkan Altay, nanografen katkılı asfalt teknolojisinin hem çevresel sürdürülebilirlik hem de şehirlerin gelecekteki ulaşım altyapısı açısından önemli bir örnek oluşturduğunu vurguladı.

“Konya Büyükşehir Belediyemizin tüm dünyaya bir çevre hediyesidir”

Projenin geliştirilmesinde kurumlar arası iş birliğinin önemine değinen Uğur İbrahim Altay, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile ortak yürütülen çalışmaların somut sonuçlarından birinin nanografen katkılı yol uygulaması olduğunu ifade etti.

Başkan Altay, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

Bunun en güzel örneklerinden birisi de bu grafen yol. Bir belediyecilik başarısı ve birlikte çalışma başarısı. Bakanlığımıza da bu uygulamaya gösterdikleri destekten dolayı teşekkür ediyorum. Antalya’da dünya liderlerini misafir ettik ama dünya liderlerinin geçtiği yol Konya Büyükşehir Belediyemizin tüm dünyaya bir çevre hediyesidir.

“COP31 Liderler Yolu’nda kullandığımız uygulama tüm dünyaya örnek olacak”

Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay, teknolojinin Konya’daki pilot uygulamasının ardından Antalya’da dünya liderlerinin kullandığı güzergâhta hayata geçirilmesinin şehir adına önemli olduğunu söyledi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde Türkiye’nin iklim değişikliğiyle mücadelede yürüttüğü çalışmalara değinen Altay, daha az enerji tüketen ve daha dayanıklı ulaşım altyapıları oluşturmayı hedeflediklerini belirtti.

Başkan Altay, konuşmasının devamında şu ifadeleri kullandı:

Dünyanın dört bir yanından devlet ve hükümet başkanlarının kullandığı bu güzergâhta, ülkemizin geliştirdiği çevreci bir teknolojinin yer alması, Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde Türkiye’nin iklim değişikliğiyle mücadelede ortaya koyduğu vizyonu da göstermektedir. Bizim hedefimiz yalnızca yol yapmak değil; daha az karbon üreten, daha az enerji tüketen, daha dayanıklı ve gelecek nesillere daha yaşanabilir bir dünya bırakan şehirler inşa etmektir. COP31 liderler yolunda kullandığımız bu uygulamanın tüm dünyaya da örnek olacağına inanıyorum. Süreçteki sonsuz destekleri için Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanımız, COP31 Başkanımız Sayın Murat Kurum’a teşekkür ediyorum.

Nanografen katkılı asfalt teknolojisi nasıl geliştirildi?

Konya Büyükşehir Belediyesi’nin açıklamasında, uygulamanın geliştirilme sürecine ilişkin teknik ayrıntılar da paylaşıldı.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Konya Büyükşehir Belediyesi ve Hexagraphene Nanoteknoloji firmasının ortak yürüttüğü çalışma kapsamında plastik atıklar özel bir işlemden geçirildi.

Atık plastiklerin karbonla sentezlenmesine dayanan teknolojiyle nanografen elde edildi. Üretilen nanografen, bitümlü asfalt karışımlarında katkı maddesi olarak kullanıldı.

Böylece plastik atıkların yol altyapısında değerlendirilmesini amaçlayan bir uygulama geliştirildi.

Projenin ilk aşamasında Konya’da 1 kilometre uzunluğunda pilot yol uygulaması gerçekleştirildi.

Bu alanda farklı karışım oranları ve üretim sıcaklıklarında hazırlanan asfalt örnekleri test edildi.

Belediyenin verdiği bilgilere göre asfalt karışımları, 12 ay boyunca ulusal ve uluslararası standartlara uygun bilimsel ölçüm, analiz ve performans testlerinden geçirildi.

12 aylık testlerin ardından en uygun karışım belirlendi

Konya’daki pilot uygulama sürecinde asfaltın çevresel etkileri ve teknik performansı birlikte değerlendirildi.

Yapılan testlerde farklı üretim sıcaklıkları ve katkı oranları kullanıldı.

Çalışmalar sonucunda 140 derece sıcaklıkta hazırlanan ve yüzde 5 özel sentezli nanografen içeren asfalt karışımı, çevresel sürdürülebilirlik ve teknik performans açısından en uygun seçenek olarak belirlendi.

Nanografen katkılı asfaltın teknik özellikleri

Teknik özellik Proje bilgisi
Projenin adı Düşük Karbonlu Yeşil Yol Pilot Projesi
İlk pilot uygulama Konya
Pilot yol uzunluğu 1 kilometre
Performans test süresi 12 ay
Belirlenen üretim sıcaklığı 140 °C
Nanografen katkı oranı %5
Temel ham madde yaklaşımı Plastik atıkların karbonla sentezlenmesi
Uygulama alanı Bitümlü asfalt karışımları
COP31 uygulaması Antalya Liderler Yolu

Söz konusu teknik veriler, Konya Büyükşehir Belediyesi’nin proje açıklamasında yer alan sonuçlara dayanıyor.

Bir kilometrelik yolda yılda 420 ton karbon emisyonu azaltımı öngörülüyor

Konya Büyükşehir Belediyesi tarafından paylaşılan proje sonuçlarına göre nanografen katkılı asfaltın geleneksel asfalt uygulamalarına kıyasla çevresel ve teknik avantajlar sağlaması bekleniyor.

Belediyenin açıklamasında, 1 kilometre uzunluğunda ve 3,5 metre genişliğindeki yol uygulaması esas alınarak yıllık karbon emisyonunda 420 ton azaltım sağlandığı belirtildi.

Aynı ölçekteki uygulamada 940 kilogram plastik atığın geri dönüştürülerek ekonomiye kazandırıldığı ifade edildi.

Proje verilerinde ayrıca enerji tasarrufu, yolun kullanım ömrü, yüzey sıcaklığı, tekerlek izi oluşumu ve trafik gürültüsü bakımından çeşitli kazanımlar sıralandı.

Nanografen katkılı asfaltın açıklanan çevresel ve teknik kazanımları

Gösterge Açıklanan kazanım
Yıllık karbon emisyonu azaltımı 420 ton
Geri dönüştürülen plastik atık 940 kilogram
Enerji tasarrufu %24
Yol kullanım ömrü 2 katına çıkış
Asfalt yüzey sıcaklığı %27 azalma
Tekerlek izi oluşumu %39 azalma
Araç tekerleklerinden kaynaklanan yol gürültüsü %10 azalma
H₂S gazı emisyonu Sıfırlama

Enerji tüketiminde yüzde 24 tasarruf

Projede öne çıkan başlıklardan biri asfaltın üretim aşamasındaki enerji tüketimi oldu.

Belediyenin açıkladığı verilere göre nanografen katkılı asfalt uygulamasında geleneksel asfalt yöntemlerine kıyasla yüzde 24 enerji tasarrufu sağlanıyor.

Asfaltın üretim sıcaklığının ve katkı maddelerinin teknik özelliklerinin, enerji tüketimini azaltmaya yönelik çalışmalarda önemli rol oynadığı belirtiliyor.

Projenin daha düşük enerji tüketimiyle yol altyapısı oluşturulmasına katkı sunması hedefleniyor.

Yolun kullanım ömründe iki kat artış

Nanografen katkılı asfaltın teknik performansına ilişkin açıklanan sonuçlarda yolun kullanım ömrüne de dikkat çekildi.

Belediyenin proje verilerine göre yeni nesil asfaltın kullanım ömrü, geleneksel asfalt uygulamalarına kıyasla iki katına çıkabiliyor.

Yol ömrünün uzaması, asfaltın daha uzun süre kullanılması ve yenileme ihtiyacının azaltılması açısından önem taşıyor.

Ancak uygulamanın farklı iklim, trafik yükü ve zemin koşullarındaki uzun dönem performansının değerlendirilmesi, yaygın kullanım aşamasında ayrıca önem taşıyacak.

Asfalt yüzey sıcaklığında yüzde 27 azalma

Projenin dikkat çeken bir diğer sonucu, asfalt yüzey sıcaklığındaki değişim oldu.

Konya Büyükşehir Belediyesi’nin paylaştığı verilere göre nanografen katkılı asfalt uygulamasında yüzey sıcaklığı yüzde 27 azalıyor.

Ayrıca tekerlek izi oluşumunda yüzde 39, araç lastiklerinin yol yüzeyiyle temasından kaynaklanan gürültüde ise yüzde 10 azalma sağlandığı bildirildi.

Proje kapsamında hidrojen sülfür (H₂S) gazı emisyonunun sıfırlandığı da açıklanan teknik sonuçlar arasında yer aldı.

Bu sonuçlar, asfaltın çevresel etkilerinin yanı sıra yol kullanım konforu ve dayanıklılığının da proje kapsamında değerlendirildiğini ortaya koyuyor.

Plastik atıklar yol altyapısına kazandırılıyor

Düşük Karbonlu Yeşil Yol Pilot Projesi’nin temel özelliklerinden biri, plastik atıkların yeniden değerlendirilmesini esas alması.

Projede plastik atıklar, özel sentezleme yöntemiyle nanografen üretiminde kullanılıyor.

Elde edilen katkı maddesi asfalt karışımına eklenerek yol yapımına dahil ediliyor.

Konya Büyükşehir Belediyesi, bu yöntemle atık yönetimi ile ulaşım altyapısını bir araya getiren bir model geliştirmeyi amaçlıyor.

Projenin yaygınlaştırılması halinde plastik atıkların değerlendirilmesine yönelik yeni uygulama alanları oluşturulması hedefleniyor.

Uluslararası sertifikalandırma süreci devam ediyor

Konya Büyükşehir Belediyesi’nin açıklamasına göre uygulamanın uluslararası standartlara uygun sertifikalandırma çalışmaları sürüyor.

Projenin ayrıca Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) ile uyumlu hale getirilmesine yönelik süreçlerin devam ettiği belirtildi.

Bu çalışmalar kapsamında karbon azaltımının doğrulanması, ölçüm sonuçlarının belgelendirilmesi ve uluslararası mekanizmalarla uyumun sağlanması hedefleniyor.

Sertifikalandırma sürecinin tamamlanması, proje kapsamında açıklanan çevresel kazanımların uluslararası ölçekte değerlendirilmesi bakımından önem taşıyor.

Konya’dan dünyaya yaygınlaştırılması hedefleniyor

Konya’da geliştirilen ve Antalya’daki COP31 Liderler Yolu’nda uygulanan teknolojinin önümüzdeki dönemde daha geniş alanlarda kullanılması planlanıyor.

Projenin yaygınlaştırılmasıyla birlikte doğrulanmış karbon azaltımlarının Türkiye’nin Ulusal Katkı Beyanı (NDC) hedefleriyle ilişkilendirilmesi amaçlanıyor.

Ayrıca uluslararası kuruluşlarla ortak yatırımların geliştirilmesi, teknoloji transferi, yeni pilot uygulamalar ve bilgi birikiminin paylaşılması hedefleniyor.

Konya Büyükşehir Belediyesi, bu teknolojinin farklı şehirlerde uygulanabilecek örnek bir çevre projesine dönüşebileceğini belirtiyor.

Konya’nın çevre teknolojisi COP31’in gündemine taşındı

Türkiye’nin ev sahipliğinde 9-20 Kasım 2026 tarihlerinde Antalya’da gerçekleştirilen COP31, iklim değişikliğiyle mücadele, temiz enerji, sürdürülebilir ulaşım, karbon emisyonlarının azaltılması ve şehirlerin iklim değişikliğine uyumu gibi başlıkları gündeme taşıyor.

Konya Büyükşehir Belediyesi’nin nanografen katkılı asfalt çalışması da bu süreçte, atıkların yeniden değerlendirilmesi ve ulaşım altyapısının çevresel etkilerinin azaltılmasına yönelik bir uygulama olarak öne çıktı.

Belediyenin açıklamasına göre Konya’daki pilot çalışmadan elde edilen sonuçların Antalya’da dünya liderlerinin kullandığı güzergâha taşınması, projenin uluslararası alanda tanıtılmasına imkân sağladı.

Konya Büyükşehir Belediyesi’nin hedefi, bu teknolojiyi yalnızca belirli bir yol uygulamasıyla sınırlı tutmayarak geleceğin şehirlerinde kullanılabilecek sürdürülebilir bir ulaşım altyapısı modeline dönüştürmek.

Karatay’da yeşil dönüşüm mahalle mahalle büyüyor: 50 bin metrekarelik yeni park yatırımı

Karatay Belediyesi’nin ilçeye yeni yeşil alanlar ve sosyal yaşam alanları kazandırmak amacıyla başlattığı park yatırımlarında çalışmalar devam ediyor.

Daha önce kamuoyuna duyurulan yeni park ve yeşil alan projelerini yerinde inceleyen Karatay Belediye Başkanı Hasan Kılca, ekiplerden çalışmaların son durumu hakkında bilgi aldı.

Karatay’ın farklı mahallelerinde sürdürülen projelerle birlikte toplam 50 bin metrekarelik alanda yeni park ve yeşil alan yatırımları hayata geçiriliyor.

Projelerle ilçenin yeşil dokusunun güçlendirilmesinin yanı sıra çocukların, gençlerin ve ailelerin bir arada vakit geçirebileceği yeni sosyal yaşam alanlarının oluşturulması hedefleniyor.

Parklar farklı yaş gruplarına göre tasarlanıyor

Devam eden çalışmaları inceleyen Başkan Hasan Kılca, parkların yalnızca yeşil alan olarak değil, farklı yaş gruplarının sosyal ve sportif ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde tasarlandığını söyledi.

Yeni park projelerinde yeşil alan ve peyzaj düzenlemelerinin yanı sıra çocuk oyun alanları, spor alanları, yürüyüş güzergâhları ve dinlenme bölümleri de oluşturuluyor.

Kılca, yatırımların tamamlanmasıyla Karatay’ın yaşam kalitesine önemli katkı sağlanacağını ifade etti.

İşgalaman’a 12 bin metrekarelik yeşil kuşak

İşgalaman Mahallesi’nde yaklaşık 12 bin metrekarelik alanda yeni yeşil kuşak park çalışması sürdürülüyor.

Çalışmanın tamamlanmasıyla birlikte mahalle sakinlerinin kullanabileceği yeni bir sosyal yaşam alanı hizmete sunulacak.

Ahmet Çalık Parkı’nın 5. etabı devam ediyor

Akabe Mahallesi’nde ise Ahmet Çalık Parkı’nın 5. etabındaki çalışmalar devam ediyor.

Parkın Çayır Camii’ne kadar uzanan bölümü ile Maslahat Sokak’taki toplam 17 bin 640 metrekarelik alanın, ilçenin önemli yeşil yaşam alanlarından biri haline getirilmesi planlanıyor.

Yine Akabe Mahallesi Babadostu Sokak’ta 10 bin 257 metrekarelik, Mengene Mahallesi Hasoğuz Sokak’ta ise 5 bin 837 metrekarelik alanda park ve yeşil alan çalışmaları sürdürülüyor.

Bu yatırımlarla birlikte Karatay’ın park ağı da her geçen yıl genişletiliyor.

“Kişi başına düşen yeşil alan miktarımız artıyor”

Karatay Belediye Başkanı Hasan Kılca, ilçenin gelişmesiyle birlikte vatandaşların sosyal ihtiyaçlarına cevap verecek alanların da artırılması gerektiğini belirtti.

Yeşil alan ve sosyal yaşam yatırımlarının önümüzdeki dönemde de devam edeceğini ifade eden Kılca, şunları söyledi:

“Karatay’ımızı yeşil alanlarla donatmaya devam ediyoruz. Bu yıl da birçok mahallemizde park çalışmalarımızı yürütüyoruz. Bu yıl içerisinde ayrıca Bisiklet ve Kaykay Parkı’mızı da çocuklarımızın hizmetine sunmuş olacağız. Karatay’ın birçok bölgesinde inşallah bisiklet ve kaykay parklarımızı çoğaltacağız. Öncelikli olarak Mengene Mahallemizden başladık. Yine devamındaki park çalışmalarımıza ekiplerimiz devam ediyor.”

Başkan Kılca, Karatay’daki yeşil alan miktarını her yıl artırdıklarını vurgulayarak şöyle devam etti:

“Karatay’ı yeşil bir Karatay oluncaya kadar parklarla donatmaya devam edeceğiz. Kişi başına düşen yeşil alan miktarını her yıl oldukça artırıyoruz. Karatay’ımıza, Konya’mıza hayırlı olsun.”

Bisiklet ve Kaykay Parkı’nda çalışmalar sürüyor

Başkan Hasan Kılca, yeni park yatırımları kapsamında yapımı devam eden Bisiklet ve Kaykay Parkı’nda da incelemelerde bulundu.

Park içerisindeki tepelerin oluşturulduğunu belirten Kılca, özellikle çocukların alanı kullanmak için sabırsızlandığını söyledi.

Çalışmalar tamamlanmadan parkın kullanılmasının sürüş güvenliği açısından uygun olmadığını belirten Kılca, alanın kısa süre içerisinde tamamlanarak çocukların hizmetine sunulacağını ifade etti.

Kılca, “Bisiklet ve Kaykay Parkı’mızda tepelerimizi oluşturduk. Çocuklarımızın heyecanını anlıyorum, mevcut haliyle bile kullanmak istiyorlar. Ancak şu an sürüş güvenliği yok. Kısa sürede tamamlayacağız” dedi.

Karatay Belediyesi, devam eden park yatırımlarıyla ilçenin yeşil alan miktarını artırırken, farklı yaş gruplarının spor yapabileceği, dinlenebileceği ve sosyal yaşamın içinde yer alabileceği yeni alanları da mahallelere kazandırmayı hedefliyor.

Yeşil dönüşümde bölgesel güç: Türkiye’nin yenilenebilir enerji atılımı

Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. İzzet Arı, Türkiye’nin yenilenebilir enerji ve batarya alanındaki stratejik dönüşümünü analiz için kaleme aldı.

***

“Rüzgar ve güneş enerjisi 2025’te elektrik üretiminin yüzde 21,65’ine ulaşırken Türkiye, 33,9 GW depolamalı rüzgar (RES) ve güneş (GES) enerjisi tahsis etmesiyle öne çıkmaktadır.” Türkiye’nin enerji panoraması, 2025 yılı itibarıyla tarihi bir eşiği aşmıştır. Türkiye rüzgar ve güneş enerjisinde 2025 yılında ilk kez ülkenin elektrik üretiminin yüzde 21,65’ini karşılamıştır. [1] Bu oran, Türkiye’yi Orta Doğu, Kafkasya ve Orta Asya’daki 16 ülke arasında yüzde 20 eşiğini aşan tek ülke konumuna taşımaktadır. [2] Buna ek olarak, 2022’den bu yana onaylanan 33,9 GW depolamalı RES ve GES kapasitesiyle Türkiye, Almanya ve İtalya dahil tüm Avrupa Birliği (AB) üyelerini geride bırakmıştır. [3,4] Rakamların ötesinde bu tablo, Türkiye’nin enerji güvenliği, dış politika ve bölgesel liderlik ekseninde ciddi bir kırılma noktasına geldiğine işaret etmektedir.

Enerji bağımsızlığına yaklaşan dönüşüm

Enerji bağımsızlığı meselesi Türkiye için on yıllar boyunca kronik bir kırılganlık kaynağı olmuştur. 2014 yılında doğal gazın elektrik üretimindeki payı yüzde 47,85’e ulaşmış; bu bağımlılık hem cari açığı derinleştirmiş hem de dış politikada kimi zaman bir kısıt unsuruna dönüşmüştür. 2025 verilerine göre ise aynı oran yüzde 22,18’e gerilemiştir. [5] Yenilenebilir enerjinin elektrik üretimindeki katkısı, enerji ithalat faturasını doğrudan hafifletmektedir. Aşağıdaki grafikte, Türkiye’nin 2015-2025 yılları arasındaki yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretimi gösterilmektedir.

2015 yılında yüzde 31,48 olan yenilenebilir enerji kaynaklarının payı 2025 yılında yüzde 40,82 olarak gerçekleşmiş, güneş ve rüzgardan elektrik üretimi toplamda 77.282 GWh ile tarihi rekor kırmıştır. 2023 yılından günümüze kadar güneş, rüzgar ve jeotermalden üretilen elektrik miktarı hidroelektrikten daha fazla katkı sağlamaktadır. Bu da iklim değişikliğine bağlı yağışların azalması riskine [6] karşın yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanım potansiyelini korumaktadır.

Batarya teknolojisi: Dönüşümün kilit halkası

Yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımındaki artış, batarya ve depolama konusunu önemli hale getirmektedir.

Türkiye 33,9 GW onaylanmış depolamalı RES ve GES kapasitesi ortaya koyarak, yalnızca bir hedef belirlememekte; aynı zamanda enerji sisteminin geleceğe taşınmasının mühendislik altyapısının da rotasını çizmektedir. 2022’den itibaren yürürlüğe giren düzenlemeyle, yeni rüzgar ve güneş santrallerinin kurulu güçleriyle eşit oranda batarya kapasitesi kurmaları zorunlu tutulmuştur. [8] Bu politika, arzın talebe uymadığı anlarda enerji depolamayı olanaklı kılarak yenilenebilir kaynakların baz yük niteliği kazanmasının önünü açmaktadır.

Bu kapasite, Türkiye’nin mevcut rüzgar ve güneş kurulu gücünün yaklaşık yüzde 83’üne karşılık gelmekte; Almanya ve İtalya gibi öncü AB ülkelerinin toplam planlı kapasitesinin (12-13 GW) iki buçuk katını aşmaktadır. [9] Batarya maliyetlerindeki küresel düşüş trendi de bu tablo için elverişli bir zemin oluşturmaktadır. Bununla birlikte Türkiye için dikkat çekici bir yapısal kaygı mevcuttur. Türkiye’deki projelerin büyük bölümü yaklaşık bir saatlik depolama süresine sahipken küreselde ortalama 2,5 saatin üzerindedir. Bu durum sistem esnekliğini kısıtlayabilmekte ve ilerleyen dönemde daha uzun süreli depolama yatırımlarını zorunlu kılmaktadır.

Enerji güvenliği ve dış politika boyutu

Enerji güvenliği, yalnızca teknik bir mesele olmaktan çıkıp dış politikanın kurucu bir bileşeni haline gelmiştir. Türkiye, fosil yakıt ithalatını azaltma kapasitesini geliştirdikçe, enerji arzını araçsallaştırmaya çalışan dış baskılara karşı daha güçlü bir konuma oturmaktadır. Özellikle Rusya-Ukrayna Savaşı sonrası Avrupa’da yaşanan enerji krizinin ortaya koyduğu gibi, tedarik zincirlerindeki kırılganlıklar jeopolitik denklemleri doğrudan biçimlendirmektedir.

Türkiye’nin Kasım 2026’da Antalya’da düzenlenecek COP31 İklim Zirvesi’ne ev sahipliği yapacak olması, bu bölgesel liderliği uluslararası diplomasi arenasına taşıma fırsatı sunmaktadır. İklim müzakerelerinin merkezinde bulunan Türkiye, hem müzakere gücünü artırmakta hem de yatırımcı ve teknoloji ortakları nezdinde cazibesini pekiştirmektedir.

Avrupa ile ilişkide yeni bir denklem

Türkiye, toplam yenilenebilir enerji payı bakımından Avrupa’nın en yüksek üretim yapan 24 ülkesi arasında 16. sırada yer almakta; yüzde 41 oranındaki yenilenebilir enerji kullanımıyla AB ortalamasının (yüzde 48) altında kalmaktadır. [10] Ancak batarya proje stoku bakımından tablo tersine dönmekte ve Türkiye tablonun başına geçmektedir. Bu asimetrik tablo, Avrupa ile ilişkide hem rekabetçi hem de tamamlayıcı bir dinamik yaratmaktadır.

Rekabet boyutunda, Türkiye, enerji depolama teknolojilerinde öncü konumunu pekiştirirse Avrupa’nın dengeleme piyasalarında stratejik bir aktör haline gelebilir. İşbirliği boyutunda ise Dünya Bankası, Avrupa Yatırım Bankası ve Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası gibi kuruluşlarla şebeke modernizasyonu alanındaki ortak yatırım potansiyeli büyümektedir. Öte yandan Türkiye’nin AB Emisyon Ticaret Sistemi ile uyum süreci ve Yeşil Mutabakat kapsamında sınırda karbon düzenlemeleri, Türk ihracatçılar için uzun vadede belirleyici bir dış etken olmaya devam edecektir.

Türkiye’nin bölgesel enerji merkezi (hub) olma hedefi uzun süredir gündemdedir; ancak 2025 verileri bu hedefi ilk kez somut bir altyapıya yaslamaktadır. Coğrafi konumu itibarıyla Avrupa, Orta Asya ve Orta Doğu arasında bir köprü işlevi gören Türkiye, geniş enterkonneksiyon seçeneklerine ve çeşitlendirilmiş bir elektrik üretim karmasına sahiptir. Ancak bu hedefe ulaşmak için aşılması gereken eşikler de belirgindir. Türkiye’nin 2035’te 120 GW [11] rüzgar ve güneş kurulu gücü hedefini tutturabilmesi geçen yıllara göre daha fazla yeni kapasite devreye almasını gerektirmektedir. Şebeke altyapısının güçlendirilmesi ve depolama sürelerinin uzatılması, stratejik yol haritasının kritik bileşenlerini oluşturmaktadır.

Türkiye’nin 2025 performansı, enerji dönüşümünün önemli bir ivme kazandığını ortaya koymaktadır. Rüzgar ve güneşin elektrik üretiminde yüzde 21,65’lik payı ile 33,9 GW batarya kapasitesi, yalnızca teknik başarıların değil; uygulamaya konulan politika araçlarının, piyasa koşullarının ve stratejik öngörünün birleşik çıktısıdır. Bu süreç, Türkiye’yi enerji tüketen bir ülkeden bölgesel enerji düzeninin şekillenmesine katkı koyan bir aktöre dönüştürme potansiyeli taşımaktadır. Bununla birlikte, bu dönüşümün henüz tamamlanmadığını yeşil dönüşümde bölgesel güç olmak için hedeflenen rakamlara yönelik yeni ilave yatırımların gerekli olduğunu göstermektedir.

[1] TEİAŞ (2026), https://ytbsbilgi.teias.gov.tr/ytbsbilgi/frm_istatistikler.jsf

[2] Ember. (2026). Türkiye Electricity Review 2026. Ember Energy Research CIC, Londra. Erişim: ember-energy.org/latest-insights/turkiye-electricity-review-2026/

[3] JRC (2026), https://ses.jrc.ec.europa.eu/storage-inventory

[4] ETKB (2024) https://enerji.gov.tr/Media/Dizin/BHIM/tr/Duyurular//Lansman%20EN_202410221149.pdf

[5] TEİAŞ (2026), https://ytbsbilgi.teias.gov.tr/ytbsbilgi/frm_istatistikler.jsf

[6] Isik, M., Ari, I., & Sarica, K. (2021). Challenges in the CO2 emissions of the Turkish power sector: Evidence froma two-level decomposition approach. Utilities Policy, 70(June), 101227. https://doi.org/10.1016/j.jup.2021.101227

[7] Yazar tarafından TEİAŞ YTBS (https://ytbsbilgi.teias.gov.tr/ytbsbilgi/frm_istatistikler.jsf) verileri kullanılarak hazırlanmıştır.

[8] EPDK). (2026). Yenilenebilir Enerji Kaynaklarını Destekleme Mekanizması (YEKDEM) revize maliyet tablosu. Erişim: epdk.gov.tr

[9] Ember. (2026). Türkiye Electricity Review 2026. Ember Energy Research CIC, Londra. Erişim: ember-energy.org/latest-insights/turkiye-electricity-review-2026/

[10] Ember. (2026, Ocak). European Electricity Review 2026. Ember Energy Research CIC, Londra. Erişim: ember-energy.org/latest-insights/european-electricity-review-2026

[11] ETKB (2024) https://enerji.gov.tr/Media/Dizin/BHIM/tr/Duyurular//Lansman%20EN_202410221149.pdf

 

[Doç. Dr. İzzet Arı, Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Öğretim Üyesidir.]

Suudi şirketlerden Türkiye’ye 2 milyar dolarlık enerji yatırımı: Sivas ve Karaman yatırım için seçildi

Türkiye ile Suudi Arabistan arasında yenilenebilir enerji alanında yeni bir yatırım anlaşması imzalandı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından duyurulan hükümetlerarası anlaşma kapsamında Suudi şirketlerinin Türkiye’de toplam 5.000 MW kapasiteye kadar güneş ve rüzgâr santrali inşa etmesi hedefleniyor. İlk aşamada Sivas ve Karaman’da toplam 2.000 MW gücünde güneş enerjisi santrali projelerinin hayata geçirilmesi planlanıyor.

Anlaşma, Riyad’da, Alparslan Bayraktar ile Abdulaziz bin Selman Al-Suud arasında imzalandı. Bakan Bayraktar, sürecin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın resmî ziyareti kapsamında yürütüldüğünü belirterek anlaşmayı X üzerinden kamuoyuna duyurdu.

İki fazlı model: 2.000 MW GES, ardından 3.000 MW’lık ikinci faz

Bakanlığın basın açıklamasına göre yatırım planı iki fazdan oluşuyor. Birinci fazda Sivas ve Karaman’daki toplam 2.000 MW kapasiteli GES projeleri devreye alınacak. İkinci fazda ise tarafların mutabık kalacağı koşullarla 3.000 MW büyüklüğünde ilave yenilenebilir enerji santrallerinin geliştirilmesi öngörülüyor. Böylece toplam kapasitenin 5.000 MW düzeyine taşınması hedefleniyor.

  • Birinci Faz: Sivas ve Karaman’da toplam 2.000 MW kapasiteli güneş enerjisi santrali projeleri
  • İkinci Faz: Tarafların üzerinde mutabık kalacağı koşullarda geliştirilecek 3.000 MW’lık yenilenebilir enerji santralleri
Basın açıklamasında, ilk faz yatırımlarının yaklaşık 2 milyar ABD doları büyüklüğe ulaşacağı ve kurulacak santrallerin iki milyondan fazla hanenin elektrik ihtiyacını karşılayacağı ifade edildi. Ayrıca, bu fazın Türkiye’de inşa edilen yenilenebilir enerji santralleri arasında rekabetçi elektrik satış fiyatlarıyla öne çıktığı kaydedildi.
Bakanlığın açıklamasında dikkat çeken bir diğer başlık, üretilecek elektriğin bir devlet şirketi tarafından 30 yıl boyunca satın alınacağı bilgisi oldu. Projelerin hayata geçirilmesinde ise yerli ekipman ve hizmet tedarikçilerinden azami düzeyde yararlanılması hedeflendiği aktarıldı.
Metinde anlaşmanın temel amacının; yenilenebilir enerji ve “yeşil teknoloji” alanlarında iş birliğini artırmak, enerji çeşitliliğini güçlendirmek, enerji güvenliğine katkı sunmak ve düşük karbonlu ekonomiye geçişi desteklemek olduğu belirtildi. Ayrıca yatırım ortaklığının geliştirilmesi, bilgi transferi ve kapasite artırımı gibi unsurların da anlaşmanın çerçevesinde yer aldığı vurgulandı.
  • Toplam hedef: 5.000 MW (iki faz)
  • İlk faz: Sivas + Karaman’da 2.000 MW GES
  • Yatırım büyüklüğü: ~2 milyar dolar
  • Etkisi: 2 milyon+ haneye elektrik
  • Model: Devlet şirketinden 30 yıl alım + yerli tedarik vurgusu

Fiyatlama ve alım garantisi: “rekabetçi fiyat” vurgusu

Bakan Bayraktar’ın paylaştığı bilgilere göre elektrik alım fiyatları, 25 yıl boyunca geçerli olmak üzere Karaman projesi için 1,995 euro cent/kWh, Sivas projesi için 2,3415 euro cent/kWh olarak belirlendi. Bayraktar, bu seviyelerin yeni yatırımları Türkiye’de inşa edilen yenilenebilir santraller arasında düşük elektrik satış fiyatıyla öne çıkaracağını ifade etti.

Öte yandan Bakanlığın “Basın Açıklaması” metninde, üretilecek elektriğin bir devlet şirketi tarafından 30 yıl boyunca satın alınacağı bilgisi yer aldı. Bu çerçevede, alım süresi ve mekanizmasına ilişkin detayların uygulama aşamasında netleşmesi bekleniyor.

Varılan mutabakata ilişkin yapılan açıklama şöyle:

Finansman dış kaynakla, yerlilik hedefi %50

Açıklamalara göre projelerin finansmanının tamamının dış finansman yoluyla sağlanması ve uluslararası finans kuruluşlarından kredi temin edilmesi planlanıyor. Ayrıca yatırımlarda %50 yerlilik oranı hedeflenirken, yerli ekipman ve hizmet tedarikçilerinden “azami düzeyde” yararlanılacağı vurgulandı.

2,1 milyon haneye elektrik, 2035 hedefiyle uyum

Yaklaşık 2 milyar dolarlık yatırım ölçeğiyle kurulacak GES’lerin 2,1 milyon hanenin elektrik ihtiyacını karşılayacağı belirtildi. Bayraktar, bu adımı Türkiye’nin 2035’e kadar 120.000 MW güneş ve rüzgâr kurulu gücüne ulaşma hedefi açısından “önemli bir eşik” olarak değerlendirdi.

Bakanlık açıklamasında ise anlaşmanın; enerji güvenliğini güçlendirme, enerji çeşitliliğini artırma ve düşük karbonlu ekonomiye geçişi destekleme hedefleriyle uyumlu olduğu; ayrıca bilgi transferi ve kapasite geliştirme gibi başlıklarla iki ülke arasında stratejik iş birliğini derinleştirmeyi amaçladığı kaydedildi.