Otomotiv ihracatı yılın ilk 4 ayında 13,8 milyar dolara ulaştı

OSD, bu yılın ocak-nisan dönemine ait üretim ve ihracat adetleri ile pazar verilerini açıkladı.

Buna göre, yılın ilk 4 ayında toplam otomotiv üretimi geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 3 azalarak 448 bin 428 olarak kaydedildi.

Otomobil üretimi ise yüzde 15 gerileyerek 250 bin 276 oldu. Traktör üretimiyle birlikte toplam üretim ise 455 bin 526’yı buldu.

Ocak-nisan döneminde ticari araç grubunda üretim, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 17, ağır ticari araç grubunda yüzde 20, hafif ticari araç grubunda ise yüzde 17 arttı.

Bu dönemde, otomotiv sanayisinin kapasite kullanım oranı yüzde 63 oldu. Araç grubu bazında kapasite kullanım oranları ise hafif araçlarda (otomobil + hafif ticari araç) yüzde 64, kamyon grubunda yüzde 59, otobüs-midibüs grubunda yüzde 70 ve traktörde yüzde 28 seviyesinde gerçekleşti.

Yılın ilk 4 ayında 300 bin 718 adetlik otomotiv ihracatı

Otomotiv ihracatı, ocak-nisan döneminde geçen yılın aynı dönemine göre adet bazında yüzde 9 gerileyerek 300 bin 718 olarak kayıtlara geçti.

Bu dönemde otomobil ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 27 gerilerken, ticari araç ihracatı ise yüzde 15 arttı. Aynı dönemde, traktör ihracatı da yüzde 19 artarak 4 bin 66 olarak gerçekleşti.

Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre, toplam otomotiv ihracatı, 2026 yılı ocak-nisan döneminde yüzde 18’lik pay ile sektörel ihracat sıralamasında ilk sıradaki yerini korudu. Söz konusu dönemde toplam otomotiv ihracatı 2025’in aynı dönemine kıyasla yüzde 9 artarak 13,8 milyar dolara ulaştı.

Uludağ Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği verilerine göre, aynı dönemde otomobil ihracatı yüzde 3 azalarak 3,5 milyar dolar oldu. Bu dönemde dolar bazında ana sanayi ihracatı ise yüzde 8, tedarik sanayi ihracatı da yüzde 7 arttı.

Otomobilde yerli payı yüzde 35 oldu

Yılın ilk 4 ayında toplam pazar, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 3 azalarak 382 bin 124 düzeyinde gerçekleşti.

Bu dönemde otomobil pazarı da yüzde 6 düşüşle 290 bin 870 olarak kayıtlara geçti.

Ticari araç pazarına bakıldığında ise yılın ilk 4 ayında geçen yılın aynı dönemine göre toplam ticari araç pazarı yüzde 6, hafif ticari araç pazarı yüzde 9 büyürken, ağır ticari araç pazarı yüzde 6 geriledi.

Söz konusu dönemde otomobil satışlarındaki yerli araç payı yüzde 35, hafif ticari araç pazarında ise yüzde 24 olarak gerçekleşti.

Türkiye Otomotiv Sektöründe İlk Çeyrek Tablosu: Ticari Araç İhracatı Öne Çıktı

Türkiye otomotiv endüstrisi, 2026 yılının ilk çeyreğinde hem üretim hem ihracat tarafında karma bir tablo ortaya koyarken, özellikle ticari araç segmentindeki güçlü performans dikkat çekti. Uludağ Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği (OİB), Otomotiv Sanayii Derneği (OSD) ve Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine dayanan sonuçlara göre, sektör ihracatta liderliğini korurken bazı alanlarda daralma yaşandı.

Türkiye otomotiv endüstrisi, 2026 yılının ilk çeyreğinde üretimde düşüşe rağmen ihracattaki liderliğini korudu. Sektörde özellikle ticari araç segmenti güçlü performansıyla öne çıkarken, otomobil üretimi ve ihracatındaki gerileme dikkat çekti.

Uludağ Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği (OİB), Otomotiv Sanayii Derneği (OSD) ve Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine göre, yılın ilk üç ayında toplam otomotiv ihracatı geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 3 artarak 9,9 milyar dolara ulaştı. Sektör, yüzde 18’lik payla Türkiye’nin ihracat lideri olmayı sürdürdü.

📊 GENEL OTOMOTİV GÖSTERGELERİ (2026 İLK ÇEYREK)

Gösterge 2026 (Ocak-Mart) Değişim
Toplam otomotiv ihracatı 9,9 milyar $ %3 artış
Toplam otomotiv üretimi 321.856 adet %7 düşüş
Otomobil üretimi 181.364 adet %18 düşüş
Toplam ihracat (adet) 215.323 adet %15 düşüş
Kapasite kullanım oranı %60 –

Buna karşın üretim tarafında daralma yaşandı. Toplam otomotiv üretimi yüzde 7 düşüşle 321 bin 856 adede gerilerken, otomobil üretimi yüzde 18 azalarak 181 bin 364 olarak kaydedildi.

🚚 TİCARİ ARAÇ (EŞYA TAŞIMAYA MAHSUS) İHRACATI

Kategori 2025 İlk Çeyrek 2026 İlk Çeyrek Değişim
İhracat değeri 1,418 milyar $ 1,550 milyar $ %9,3 artış
Toplam ihracattaki pay – %15,7 –
İhracat yapılan ülke sayısı – 67 ülke –

Ticari araçlar lokomotif oldu

Sektörün en güçlü kalemi ise ticari araç ihracatı oldu. “Eşya taşımaya mahsus motorlu taşıtlar” ihracatı, yılın ilk çeyreğinde yüzde 9,3 artarak 1,55 milyar dolara yükseldi ve toplam ihracatın yüzde 15,7’sini oluşturdu.

Aynı dönemde 67 ülkeye ticari araç ihracatı gerçekleştirilirken, Birleşik Krallık yaklaşık 296 milyon dolarla en büyük pazar oldu. Bu ülkeyi 220 milyon dolarla Fransa ve 215 milyon dolarla Almanya izledi.

🌍 EN FAZLA İHRACAT YAPILAN ÜLKELER

Sıra Ülke 2026 İhracat ($) Değişim
1 Birleşik Krallık 296 milyon %14 artış
2 Fransa 220 milyon %82,7 artış
3 Almanya 215 milyon %6,5 düşüş
4 İtalya 172 milyon %12 artış
5 Slovenya 157 milyon %22 düşüş
6 Belçika 136 milyon %48 artış
7 İspanya 87 milyon %45 düşüş
8 Avustralya 41 milyon %107 artış
9 Avusturya 30 milyon %36 artış
10 İrlanda 19 milyon %6 düşüş

Fransa’ya ihracatta yüzde 82,7’lik güçlü artış dikkat çekerken, Avustralya’ya yapılan ihracatın yüzde 107 yükselmesi yeni pazar genişlemesine işaret etti. İlk 10 pazarın 8’inin Avrupa Birliği ülkesi olması ise Avrupa’nın sektördeki belirleyici rolünü koruduğunu gösterdi.

ÜRETİM VE KAPASİTE VERİLERİ

Kategori 2026 İlk Çeyrek Değişim
Toplam üretim 321.856 %7 düşüş
Otomobil üretimi 181.364 %18 düşüş
Ticari araç üretimi – %14 artış
Ağır ticari araç – %20 artış
Hafif ticari araç – %13 artış

Üretimde düşüş, ticari araçta artış

Genel üretimdeki gerilemeye rağmen ticari araç üretiminde artış yaşandı. İlk çeyrekte ticari araç üretimi yüzde 14, ağır ticari araç üretimi yüzde 20 ve hafif ticari araç üretimi yüzde 13 yükseldi.

🏭 Kapasite Kullanımı

Araç Grubu Oran
Hafif araçlar %62
Kamyon %57
Otobüs-midibüs %69
Traktör %28

Bu dönemde, otomotiv sanayisinin kapasite kullanım oranı yüzde 60 oldu. Araç grubu bazında kapasite kullanım oranları ise hafif araçlarda (otomobil ve hafif ticari araç) yüzde 62, kamyon grubunda yüzde 57, otobüs-midibüs grubunda yüzde 69 ve traktörde yüzde 28 seviyesinde gerçekleşti.

🛒 İÇ PAZAR VERİLERİ

Kategori 2026 İlk Çeyrek Değişim
Toplam pazar 274.346 %4 düşüş
Otomobil pazarı 210.688 %6 düşüş
Ticari araç pazarı – %3 artış
Hafif ticari araç – %4 artış
Ağır ticari araç – %6 düşüş

İç pazarda daralma sürüyor

İç pazarda da sınırlı bir daralma gözlendi. Toplam pazar yüzde 4 küçülerek 274 bin 346’ya gerilerken, otomobil pazarı yüzde 6 düşüşle 210 bin 688 olarak gerçekleşti.

Ticari araç pazarı ise yüzde 3 büyürken, hafif ticari araçta yüzde 4 artış, ağır ticari araçta ise yüzde 6 düşüş kaydedildi.

📦 İHRACAT (ADET BAZINDA)

Kategori Adet Değişim
Toplam otomotiv 215.323 %15 düşüş
Otomobil – %29 düşüş
Ticari araç – %5 artış
Traktör 2.835 %12 artış

İhracat adet bazında geriledi

İhracat değer bazında artarken, adet bazında düşüş yaşandı. Yılın ilk çeyreğinde toplam otomotiv ihracatı adet bazında yüzde 15 azalarak 215 bin 323’e geriledi.

Bu dönemde otomobil ihracatı yüzde 29 düşerken, ticari araç ihracatı yüzde 5 arttı. Traktör ihracatı ise yüzde 12 yükseldi.

Öte yandan yerli araçların payı otomobilde yüzde 36, hafif ticari araçta yüzde 23 seviyesinde kaldı.

 

Ağır vasıtalara takograf zorunluluğu: 75 bin TL’ye varan ceza yolda

İçişleri Bakanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğü (EGM), milyonlarca araç sahibini ve özellikle ticari araç almayı planlayanları yakından ilgilendiren yeni düzenleme hakkında kritik uyarıda bulundu. Karayolları Trafik Kanunu’nda yapılan değişiklikle birlikte belirli araç gruplarında takograf cihazı bulundurma ve kullanma zorunluluğu getiriliyor.

Hangi araçları kapsıyor?

Düzenleme, kanunun yürürlüğe girmesinin ardından ilk kez tescil edilecek (sıfır) araçlar için geçerli olacak. Buna göre:

  • Azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramın üzerinde olan kamyonlar,

  • Yük taşımacılığında kullanılan çekici türü motorlu taşıtlar,

belediye veya mücavir alan ayrımı olmaksızın takograf cihazı bulundurmak ve kullanmak zorunda olacak.

2026 ceza tutarları netleşti

EGM tarafından yapılan bilgilendirmeye göre, kurallara aykırı hareket edenleri ciddi yaptırımlar bekliyor:

  • Takograf ve hız sınırlayıcı bulundurmayanlara: 75.000 TL

  • Takograf cihazını kullanmayanlara: 75.000 TL

  • Diğer zorunlu ekipmanları bulundurmayanlara: 1.000 TL

Yetkililer, denetimlerin artırılacağını ve ihlallerin tespiti halinde idari para cezalarının gecikmeksizin uygulanacağını vurguluyor.

“Mağduriyet yaşanmaması için”

Emniyet Genel Müdürlüğü’nün, Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu’na gönderdiği yazıda, düzenlemenin yürürlüğe girmesinin ardından özellikle yeni araç satın alacak kişilerin bilgilendirilmesi istendi. Amaç, sürücülerin ve işletmelerin cezai yaptırımlarla karşılaşmaması.

Kimler muaf?

Düzenleme herkesi kapsamıyor.

  • Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce üretilmiş araçlarda zorunluluk aranmayacak.

  • Hizmet niteliği bakımından yönetmelikle muaf tutulan taşıtlar kapsam dışında kalacak.

Yürürlük tarihi bekleniyor

Resmi Gazete’de yayımlanması beklenen değişiklik sonrası, özellikle sıfır kamyon veya çekici almayı planlayanların araç donanımında takograf cihazının bulunup bulunmadığını kontrol etmeleri gerekiyor. Aksi halde araç trafiğe çıktığı andan itibaren ağır para cezalarıyla karşı karşıya kalınabilecek.