Cari açık martta 9,7 milyar dolara yükseldi

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) Mart 2026 dönemine ilişkin ödemeler dengesi verilerine göre, cari işlemler hesabı martta 9 milyar 672 milyon dolar açık verdi. Altın ve enerji hariç cari işlemler hesabında ise 3 milyar 886 milyon dolarlık açık kaydedildi.

Dış ticaret açığı 9,5 milyar dolar oldu

TCMB verilerine göre, ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığı mart ayında 9 milyar 515 milyon dolar olarak gerçekleşti.

Yıllıklandırılmış verilere göre mart ayında cari açık yaklaşık 39,7 milyar dolara ulaştı. Aynı dönemde ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret dengesi 77,8 milyar dolar açık verdi.

Hizmetler dengesi ise yıllıklandırılmış bazda 63,1 milyar dolar fazla kaydetti. Birincil gelir dengesi 23,8 milyar dolar, ikincil gelir dengesi ise 1,1 milyar dolar açık verdi.

Hizmetler dengesinden 2,6 milyar dolarlık net giriş

Mart ayında hizmetler dengesi kaynaklı net girişler 2 milyar 592 milyon dolar oldu.

Bu kalem altında taşımacılık hizmetlerinden 1 milyar 627 milyon dolar, seyahat kaleminden ise 2 milyar 246 milyon dolar net gelir sağlandı.

Cari işlemler hesabı verileri

Kalem Mart 2025 Mart 2026 2025 Ocak-Mart 2026 Ocak-Mart 2026 Şubat 12 aylık 2026 Mart 12 aylık
Cari işlemler hesabı -4.904 -9.672 -14.141 -23.696 -34.956 -39.724
Ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret dengesi -4.852 -9.515 -15.865 -23.905 -73.182 -77.845
Toplam mal ihracatı 23.421 21.694 65.640 62.082 268.895 267.168
Toplam mal ithalatı 28.273 31.209 81.505 85.987 342.077 345.013
Hizmetler dengesi 2.684 2.592 7.992 7.578 63.176 63.084
Hizmet gelirleri 7.436 7.517 21.648 21.629 122.513 122.594
Hizmet giderleri 4.752 4.925 13.656 14.051 59.337 59.510
Birincil gelir dengesi -2.727 -2.503 -6.113 -6.611 -24.042 -23.818
Birincil gelirler 867 675 2.640 2.038 10.793 10.601
Birincil giderler 3.594 3.178 8.753 8.649 34.835 34.419
İkincil gelir dengesi -9 -246 -155 -758 -908 -1.145

Grafiklerde cari açıktaki bozulma öne çıktı

Grafik Kapsam Öne çıkan görünüm
Grafik 1: Cari işlemler hesabı Aylık ve 12 aylık cari denge Martta aylık cari açık sertleşirken, 12 aylık cari açık da aşağı yönlü seyrini sürdürerek yaklaşık 39,7 milyar dolara ulaştı.
Grafik 2: Ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret dengesi 12 aylık ihracat, ithalat ve dış ticaret dengesi İthalatın ihracatın üzerinde kalmasıyla dış ticaret açığı 12 aylık bazda 77,8 milyar dolara çıktı.
Grafik 3: Cari işlemler hesabı ve finansmanı 12 aylık finansman kalemleri Finansmanda krediler ve doğrudan yatırımlar katkı sağlarken, portföy yatırımları, mevduatlar ve rezervlerdeki azalış dikkat çekti.

Finans hesabında 16,7 milyar dolarlık çıkış

Mart ayında finans hesabı 16 milyar 679 milyon dolar açık verdi.

Yıllıklandırılmış cari açığın finansmanına net doğrudan yatırımlar 2,1 milyar dolar, krediler 38,6 milyar dolar ve ticari krediler 3 milyar dolar katkı verdi. Buna karşılık net portföy yatırımları 3,3 milyar dolar, net efektif ve mevduatlar ise 19,7 milyar dolar negatif yönlü etki yaptı.

Merkez Bankası net rezerv azalışı yıllıklandırılmış bazda 52,5 milyar dolar oldu.

Doğrudan yatırımlarda net çıkış kaydedildi

Mart ayında doğrudan yatırımlar kaynaklı net çıkış 212 milyon dolar olarak gerçekleşti.

Yurt dışı yerleşiklerin Türkiye’ye toplam doğrudan yatırımları 1 milyar 15 milyon dolar artarken, yurt içi yerleşiklerin yurt dışındaki doğrudan yatırımları 1 milyar 227 milyon dolar arttı.

Gayrimenkul yatırımlarında ise yurt içi yerleşikler yurt dışında 187 milyon dolarlık gayrimenkul alımı yaptı. Yurt dışı yerleşiklerin Türkiye’deki net gayrimenkul alımı ise 243 milyon dolar oldu.

Portföy yatırımlarında 14,8 milyar dolarlık net çıkış

Portföy yatırımları mart ayında 14 milyar 800 milyon dolar net çıkış kaydetti.

Yurt dışı yerleşikler hisse senedi piyasasında 1 milyar 79 milyon dolar, DİBS piyasasında ise 6 milyar 399 milyon dolar net satış yaptı.

Yurt dışındaki tahvil ihraçlarında diğer sektörlerde 870 milyon dolarlık net alış görülürken, bankalar ve Genel Hükümet ihraçlarında sırasıyla 897 milyon dolar ve 1 milyar 213 milyon dolarlık net satış gerçekleşti.

Rezervlerde 43,4 milyar dolarlık azalış

Yurt dışından kredi kullanımlarında bankalar 1 milyar 26 milyon dolar, diğer sektörler 1 milyar 190 milyon dolar net kullanım gerçekleştirdi. Genel Hükümet ise 22 milyon dolar net geri ödeme yaptı.

Diğer yatırımlar altında, yurt dışı bankaların yurt içindeki mevduatları toplam 6 milyar 915 milyon dolar azaldı. Bu azalışın 4 milyar 131 milyon doları Türk lirası, 2 milyar 784 milyon doları yabancı para cinsi mevduatlardan kaynaklandı.

Resmi rezervlerde mart ayında 43 milyar 420 milyon dolar net azalış kaydedildi.

Finans hesabı verileri

Kalem Mart 2025 Mart 2026 2025 Ocak-Mart 2026 Ocak-Mart 2026 Şubat 12 aylık 2026 Mart 12 aylık
Finans hesabı -7.520 -16.679 -16.398 -39.936 -64.076 -73.235
Doğrudan yatırımlar, net -262 212 -748 2.974 -2.577 -2.103
Portföy yatırımları, net 3.513 14.800 -2.135 4.648 -7.984 3.303
Portföy yatırımları, varlık 832 3.351 1.215 6.348 16.662 19.181
Portföy yatırımları, yükümlülük -2.681 -11.449 3.350 1.700 24.646 15.878
Diğer yatırımlar, net 4.355 11.729 -1.920 -2.804 -29.323 -21.949
Efektif ve mevduatlar 7.568 17.128 9.095 14.520 10.155 19.715
Krediler -3.709 -4.256 -12.588 -13.778 -38.064 -38.611
Ticari krediler 501 -1.140 1.581 -3.543 -1.387 -3.028
Rezerv varlıklar -15.126 -43.420 -11.595 -42.054 -24.192 -52.486
Net hata ve noksan -2.621 -6.996 -2.277 -16.166 -28.901 -33.276

Veriler milyon ABD doları cinsindendir. Finans hesabı grafiğinde ana kalemler eksi ile çarpılmış olarak gösterilmiştir.

 

 

Türklerin yurt dışı gayrimenkul alımı martta yüzde 18 geriledi

Türkiye’de yerleşiklerin yurt dışından gayrimenkul alımı için ödediği tutar, mart ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 18 azalarak 187 milyon dolara düştü. Böylece yurt dışı gayrimenkul alımlarında son 13 ayın en düşük seviyesi kaydedildi.

2025’te 2,6 milyar doları aşmıştı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) ödemeler dengesi verilerine göre, Türkiye’deki yerleşiklerin yurt dışından gayrimenkul alımı için ödediği tutar 2025 yılında 2 milyar 675 milyon dolara yükselmişti.

Bu yılın ocak ayında söz konusu tutar, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 44,4 artışla 208 milyon dolara çıktı. Şubatta ise yüzde 18,4 yükselişle 225 milyon dolar oldu.

Martta son 13 ayın en düşük seviyesi görüldü

Mart ayında ise yurt dışı gayrimenkul alımlarında düşüş yaşandı. Verilere göre, Türkiye’de yerleşiklerin yurt dışından gayrimenkul alımı için ödediği tutar martta geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 18 azalarak 187 milyon dolara geriledi.

Mart 2025’te bu tutar 227 milyon dolar seviyesindeydi. Böylece mart ayı verisi, son 13 ayın en düşük seviyesi olarak kayıtlara geçti.

Uzmanlar, düşüşte Türk yatırımcıların yurt dışında en fazla gayrimenkul aldığı merkezlerden Dubai’nin, ABD-İsrail ile İran arasında yaşanan savaşın ekonomik ve jeopolitik etkilerinden doğrudan etkilenmesinin belirleyici olduğunu belirtti.

“Dubai’deki saldırılar satışları azalttı”

Gayrimenkul Hizmet İhracatçıları Derneği (GİGDER) Başkanı Bayram Tekçe, AA muhabirine yaptığı açıklamada, “Dubai, Türklerin konut alımı için yurt dışında en çok tercih ettiği ülke ve bölgelerin ilk sıralarında. Martta burada yaşanan saldırılar bu pazardan alımları neredeyse durdurdu. Dolayısıyla bu durum satışların azalmasına neden oldu. Öte yandan son aylarda Yunanistan’ın Türkiye’ye yönelik olumsuz tavırları da bu ülkeden alımları kısmen de olsa negatif etkiledi. Yunanistan’ın İsrail ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile işbirlikleri, adalara asker yerleştirme ve silahlandırma girişimleri yatırımcılarımızı olumsuz etkiliyor” ifadelerini kullandı.

Tekçe, ateşkes süreciyle birlikte Dubai konut piyasasında hareketliliğin kısmen başladığını belirterek, “Eskisi gibi olmasa da Türklerde de hareket var. Şu anda açıkça kampanyası yapılmıyor ancak müşteri ile alım için gittiğimizde yüzde 15-20 civarında indirimler alabiliyoruz” dedi.

“Geçici bir yavaşlama”

Uluslararası gayrimenkul uzmanı ve Woven Üst Yöneticisi Burak Ustaoğlu da mart ayında görülen yüzde 18’lik düşüşü geçici bir yavaşlama olarak değerlendirdiklerini belirterek, “Bunun en büyük nedeni, Türk yatırımcısının en yoğun olduğu Dubai pazarındaki kısa süreli bekleme süreci oldu. Ancak son dönemde yeniden geri dönüşler başladı. Talep tekrar yükseliyor” açıklamasında bulundu.

Ustaoğlu, Türk yatırımcıların Dubai’nin yanı sıra Golden Visa gibi avantajlar sunan Yunanistan ve benzeri alternatif pazarlara yönelik araştırmalarını da sürdürdüğünü kaydetti.

Yurt dışı gayrimenkul alım tutarları

TCMB verilerine göre, Türklerin yurt dışından gayrimenkul alımı için ödediği tutarlar şöyle gerçekleşti:

Tarih Tutar
Ocak 2025 144 milyon dolar
Şubat 2025 190 milyon dolar
Mart 2025 227 milyon dolar
Nisan 2025 232 milyon dolar
Mayıs 2025 238 milyon dolar
Haziran 2025 214 milyon dolar
Temmuz 2025 253 milyon dolar
Ağustos 2025 288 milyon dolar
Eylül 2025 211 milyon dolar
Ekim 2025 225 milyon dolar
Kasım 2025 201 milyon dolar
Aralık 2025 252 milyon dolar
Ocak 2026 208 milyon dolar
Şubat 2026 225 milyon dolar
Mart 2026 187 milyon dolar

Cari açıkta sert bozulma: Şubat’ta 7,5 milyar dolarlık açık, rezervlerde güçlü erime

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın Şubat 2026 ödemeler dengesi verileri, dış denge cephesinde baskının belirgin biçimde arttığını gösterdi. Cari işlemler hesabı şubatta 7 milyar 501 milyon dolar açık verdi. Altın ve enerji hariç cari dengenin de 1 milyar 462 milyon dolar açık vermesi, bozulmanın yalnızca enerji fiyatları veya altın ithalatıyla açıklanamayacak kadar geniş tabanlı olduğuna işaret etti. Aynı ay ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığı 7 milyar 478 milyon dolar olarak gerçekleşti. Rapordaki temel çerçeve açık: Hizmet gelirleri hâlâ güçlü bir tampon oluşturuyor, ancak mal ticaretindeki zayıflık, gelir dengesi kaynaklı çıkışlar ve rezervlerdeki erime finansman kalitesine ilişkin soru işaretlerini büyütüyor.

Yıllıklandırılmış verilere bakıldığında tablo daha da çarpıcı. Şubat itibarıyla 12 aylık cari açık yaklaşık 35,4 milyar dolara yükselirken, ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığı 73,2 milyar dolara ulaştı. Buna karşılık hizmetler dengesi aynı dönemde 62,6 milyar dolar fazla verdi. Ancak bu güçlü fazlaya rağmen birincil gelir dengesindeki 24 milyar dolarlık açık ve ikincil gelir dengesindeki 0,9 milyar dolarlık açık, cari denge üzerinde ilave yük yarattı. Bu kompozisyon, Türkiye’nin dış denge yapısında klasik kırılganlığın sürdüğünü gösteriyor: Mal ticaretindeki açık, hizmet gelirleriyle önemli ölçüde dengeleniyor; fakat kâr transferleri, faiz ödemeleri ve benzeri gelir çıkışları denklemi yeniden bozuyor.

Dış açık neden büyüdü?

Raporun ikinci sayfasındaki anlatım ve tablo birlikte okunduğunda, şubat ayındaki bozulmanın merkezinde dış ticaret açığı bulunuyor. Cari açık ile dış ticaret açığının neredeyse başa baş seyretmesi, asıl baskının mal ticaretinden geldiğini ortaya koyuyor. Altın ve enerji hariç göstergenin de eksi bölgede kalması ise sorunun yalnızca oynak kalemlerden kaynaklanmadığını, çekirdek dış dengenin de zayıfladığını düşündürüyor. Sayfa 2’deki grafiklerde de aylık cari açık serisinin yeniden derinleştiği, 12 aylık eğilimin ise toparlanmakta zorlandığı görülüyor. Aynı sayfadaki dış ticaret grafiği de ithalat ile ihracat arasındaki farkın yüksek seyrini koruduğunu görsel olarak teyit ediyor.

Bu tablo, ekonominin döviz kazandırıcı faaliyetlerinde hizmetler hariç belirgin bir ivme kaybı olduğunu düşündürüyor. Özellikle iç talep, üretim yapısı ve ithalata bağımlılık ilişkisi dikkate alındığında, dış ticaret açığındaki bu seviyenin sürdürülebilirliği tartışmalı bir görünüm yaratıyor. Veriler, ihracat tarafında yeterli ivmenin oluşmadığını ya da ithalatı dengeleyecek güçte olmadığını; buna karşılık enerji, ara malı ve diğer ithalat kalemlerinin cari dengeyi zorlamayı sürdürdüğünü gösteriyor. Bu çıkarım, rapordaki dış ticaret açığı verisi ve yıllıklandırılmış açık büyüklüğüyle doğrudan uyumlu.

Hizmet gelirleri yine tampon oldu ama tek başına yetmedi

Ödemeler dengesi verilerinin en güçlü kalemi olmaya devam eden hizmetler dengesi, şubatta da cari dengeyi destekledi. Hizmetler kaynaklı net giriş bu ay 2 milyar 14 milyon dolar oldu. Bunun içinde taşımacılık hizmetlerinden 1 milyar 215 milyon dolar, seyahat kaleminden ise 1 milyar 841 milyon dolar net gelir elde edildi. Özellikle turizm ve taşımacılık gelirleri, Türkiye’nin kronik dış ticaret açığını yumuşatan ana destek unsurları olmayı sürdürdü.

Ancak burada kritik nokta şu: Hizmet gelirleri güçlü seyretse de, tek başına cari dengeyi pozitife çevirmeye yetmiyor. Bunun iki nedeni var. İlki, dış ticaret açığının çok yüksek seyretmesi. İkincisi ise birincil gelir dengesinde ortaya çıkan geniş açık. Yani ekonomi döviz kazanıyor; fakat bu kazanım mal ticaretindeki kayıp ve gelir transferleri nedeniyle yeterli olmuyor. Türkiye’nin dış denge yapısında uzun süredir görülen “turizm kurtarıyor ama yetmiyor” resmi, Şubat 2026 verilerinde de aynen sürüyor. Bu durum, hizmet gelirlerinin güçlü olmasının olumlu; fakat dış kırılganlığı tek başına çözemeyecek kadar sınırlı bir tampon olduğunu ortaya koyuyor.

Birincil gelir açığı yapısal baskıyı büyütüyor

Yıllıklandırılmış verilerde birincil gelir dengesinin 24 milyar dolar açık vermesi dikkat çekici. Bu kalem genel olarak doğrudan yatırımlardan doğan kâr transferleri, faiz ödemeleri ve benzeri gelir çıkışlarını yansıtır. Türkiye gibi dış finansmana bağımlı ekonomilerde bu kalemin bozulması, cari açığın yapısal niteliğini güçlendirir. Çünkü sorun sadece mal ve hizmet ticaretinde değil, geçmiş dönemde çekilen sermaye ve borçların yarattığı döviz çıkışlarında da yatmaktadır. Raporun sunduğu bu veri, cari açıktaki baskının neden geçici olmaktan çok yapısal bir görünüm taşıdığını anlamak açısından önemli.

Finansman kompozisyonu: Kalite tartışması büyüyor

Raporun üçüncü sayfasındaki finans hesabı bölümü, cari açığın nasıl finanse edildiğini ayrıntılı biçimde gösteriyor. Yıllıklandırılmış cari açığın finansmanında net doğrudan yatırımlar 2,6 milyar dolar, net portföy yatırımları 2,4 milyar dolar, krediler 38 milyar dolar ve ticari krediler 1,3 milyar dolar katkı verdi. Buna karşılık net efektif ve mevduatlar 11,5 milyar dolar negatif yönlü etki yaptı. En dikkat çekici unsur ise Merkez Bankası döviz cinsinden net rezerv azalmasının 24,2 milyar dolar olması. Bu bileşim, finansmanın niteliği açısından iki farklı gerçeği aynı anda söylüyor: Türkiye finansman buluyor, fakat bunu daha çok borçlanma ve rezerv kullanımıyla sağlıyor; uzun vadeli ve kalıcı sermaye girişleri ise görece sınırlı kalıyor.

Ekonomi açısından en sağlıklı finansman kalemi genellikle doğrudan yabancı yatırımlar kabul edilir. Çünkü bunlar üretim, teknoloji, istihdam ve uzun vadeli sermaye taahhüdü içerir. Oysa rapora göre doğrudan yatırımların yıllık katkısı 2,6 milyar dolar ile sınırlı. Portföy yatırımları ise daha oynak; küresel risk iştahına, faiz beklentilerine ve ülke risk primine çok daha hızlı tepki verebiliyor. Kredilerin 38 milyar dolarlık katkısı ise finansman yükünün büyük ölçüde borç kanalıyla taşındığını ortaya koyuyor. Bu da gelecek dönemler için faiz, çevrim ve vade risklerini artırıyor. Raporun sayfa 3’ündeki finansman grafiği de cari işlemler açığının uzun dönemli görünümünde krediler ve rezerv varlıkların belirgin ağırlığını görsel olarak destekliyor.

Doğrudan yatırımda net çıkış: Güven ve kalıcılık sorusu

Şubat ayı özelinde doğrudan yatırımlar kaleminde 138 milyon dolarlık net çıkış kaydedildi. Yurt dışı yerleşiklerin Türkiye’ye toplam doğrudan yatırımları 780 milyon dolar artarken, yurt içi yerleşiklerin yurt dışındaki doğrudan yatırımları 918 milyon dolar arttı. Yani Türkiye’ye gelen doğrudan yatırım var, ancak aynı dönemde Türkiye kaynaklı dış yatırım daha yüksek olduğu için net sonuç çıkış yönünde oluşuyor.

Bu tablo birkaç açıdan önem taşıyor. İlk olarak, ülkeye gelen doğrudan yatırımın düzeyi cari açığın büyüklüğü yanında oldukça sınırlı kalıyor. İkinci olarak, yerleşiklerin yurt dışına yönelmesi, risk dağıtımı, varlık çeşitlendirmesi veya iç piyasaya ilişkin beklentiler bakımından dikkatle izlenmesi gereken bir eğilim. Doğrudan yatırımların zayıf kalması, cari açığın daha sağlıklı kaynaklarla finansmanını zorlaştırıyor ve ekonomiyi kısa vadeli sermaye hareketlerine daha bağımlı hale getiriyor. Bu nedenle Şubat verisindeki net çıkış, büyüklüğü tek başına çok yüksek olmasa da, finansman kalitesi tartışmasında sembolik olarak önemli bir gösterge niteliğinde.

Gayrimenkulde dikkat çekici denge

Rapor, gayrimenkul yatırımlarına dair de ayrı bir not düşüyor. Buna göre yurt içi yerleşikler yurt dışında 225 milyon dolarlık gayrimenkul alımı yaparken, yurt dışı yerleşikler Türkiye’de 230 milyon dolarlık net gayrimenkul alımı gerçekleştirdi. Bu iki rakam birbirine oldukça yakın. Bu durum, gayrimenkul kanalının bu ay itibarıyla net döviz kazancı açısından sınırlı bir katkı verdiğini düşündürüyor. Geçmişte bazı dönemlerde yabancıların Türkiye’deki gayrimenkul alımları öne çıkarken, bu veride karşılıklı yatırımın birbirine yakın seyretmesi dikkat çekiyor.

Portföy girişi var, ama bunun doğası kırılgan

Şubat ayında portföy yatırımları 780 milyon dolar net giriş kaydetti. Alt kırılımlar incelendiğinde, yurt dışı yerleşiklerin hisse senedi piyasasında 932 milyon dolar, devlet iç borçlanma senetleri piyasasında ise 366 milyon dolar net alış yaptığı görülüyor. Yurt dışındaki tahvil ihraçlarında ise bankalar ve genel hükümet tarafında sırasıyla 43 milyon dolar ve 674 milyon dolar net alış olurken, diğer sektör ihraçlarında 81 milyon dolarlık net satış gerçekleşti.

Bu veriler ilk bakışta olumlu okunabilir. Yabancı yatırımcının hem hisse senedi hem de DİBS tarafında net alıcı olması, finansal piyasalara belli ölçüde sermaye girişinin sürdüğünü gösteriyor. Ancak portföy yatırımları doğası gereği kalıcı değildir. Küresel faiz patikası, gelişmekte olan ülkelere yönelik risk algısı, kur oynaklığı ve ülkeye özgü politika sinyalleri bu tür akımların yönünü hızla değiştirebilir. Bu yüzden portföy girişleri, rezerv erimesi ve krediye dayalı finansmanla birlikte okunduğunda, dış finansman cephesinde rahatlama değil, daha çok geçici nefes alanı sağlıyor.

Kredi kanalı açık, ama maliyeti ve riski yüksek

Raporun dördüncü sayfasına göre yurt dışından kredi kullanımlarında bankalar 17 milyon dolar, genel hükümet 226 milyon dolar ve diğer sektörler 1 milyar 478 milyon dolar net kullanım gerçekleştirdi. Bu dağılım, özellikle reel sektör ve diğer sektörler tarafında dış kredi kanalının açık kaldığını gösteriyor. Yıllıklandırılmış finansman verisinde kredilerin 38 milyar dolarlık katkı sağlaması da bunun daha geniş çerçevesini oluşturuyor.

Ancak dış krediler cari açığın finansmanında kullanıldığında, bugünkü açığı kapatırken geleceğin ödeme yükünü büyütür. Faiz giderleri artar, vade çevrim baskısı oluşur, küresel finansal koşullar sıkılaştığında refinansman riski yükselir. Bu nedenle kredi finansmanı teknik olarak “kaynak bulundu” anlamına gelse de, kalite açısından güçlü bir hikâye sunmaz. Özellikle rezervlerin aynı dönemde ciddi biçimde eridiği bir tabloda, krediye dayalı finansmanın sürdürülebilirliği daha çok sorgulanır.

Mevduat çıkışı ve rezerv erimesi en kritik başlık

Verinin belki de en kritik bölümü rezervler. Resmi rezervlerde bu ay 10 milyar 630 milyon dolarlık net azalış oldu. Ayrıca yıllıklandırılmış bazda Merkez Bankası döviz cinsinden net rezerv azalması 24,2 milyar dolar seviyesine ulaştı. Bu, cari açığın yalnızca sermaye girişleriyle değil, rezerv kullanımıyla da finanse edildiğini gösteren çok güçlü bir işaret.

Diğer yatırımlar kaleminde yurt dışı bankaların yurt içindeki mevduatlarının toplamda 1 milyar 508 milyon dolar net azalış kaydetmesi de dikkat çekiyor. Bunun 882 milyon doları Türk lirası cinsi artıştan gelirken, yabancı para cinsi tarafta 2 milyar 390 milyon dolarlık net azalış söz konusu. Bu hareket, döviz likiditesi açısından rahatlatıcı değil, tersine baskılayıcı bir görünüm yaratıyor. Sermaye girişleri ve mevduat davranışları birlikte okunduğunda, Merkez Bankası rezervleri üzerindeki yükün neden arttığı daha net anlaşılıyor.

Rezervlerdeki bu azalma, ekonomik aktörler açısından birkaç nedenle kritik. Birincisi, rezervler dış şoklara karşı tampon işlevi görür. İkincisi, kur piyasasındaki oynaklığa karşı güven unsuru taşır. Üçüncüsü, kısa vadeli dış yükümlülüklerin çevrilmesi açısından izlenen temel göstergelerden biridir. Dolayısıyla rezerv erimesinin hızlandığı dönemler, dış denge verilerinde yalnızca teknik bir ayrıntı değil, makroekonomik kırılganlığın merkez göstergelerinden biri olarak değerlendirilir. Şubat verisi tam da böyle bir sinyal üretiyor.

Net hata noksan da yüksek

Raporun finans hesabı tablosunda net hata ve noksan kaleminin şubat ayında 6 milyar 471 milyon dolar olduğu görülüyor. Bu kalem, kaynağı tam sınıflandırılamayan döviz giriş-çıkışlarını yansıttığı için piyasa tarafından ayrıca izlenir. Yüksek seviyeler kısa vadede finansman rahatlığı sağlayabilir; ancak şeffaflık ve veri kalitesi tartışmaları nedeniyle sürdürülebilir ve öngörülebilir bir finansman unsuru olarak görülmez. Bu nedenle net hata ve noksanın yüksek gerçekleşmesi, finansman tarafında yapısal rahatlama anlamına gelmez; daha çok geçici bir dengeleyici gibi değerlendirilir.

Büyük resim: Hizmet gelirleri güçlü, ama dış denge hâlâ kırılgan

Şubat 2026 ödemeler dengesi verisinin ortaya koyduğu ana hikâye şu: Türkiye ekonomisi döviz kazanmaya devam ediyor, özellikle hizmet gelirleri tarafında güçlü bir performans sergiliyor; ancak bu performans yüksek dış ticaret açığını ve gelir dengesi kaynaklı çıkışları dengelemeye yetmiyor. Ortaya çıkan cari açık ise ağırlıklı olarak kredi, oynak portföy akımları, net hata noksan ve rezerv kullanımıyla finanse ediliyor. Bu kompozisyon, miktar olarak finansman bulunduğunu; fakat kalite olarak kırılganlığın sürdüğünü gösteriyor.

Bu nedenle veriler, yalnızca “cari açık arttı” şeklinde okunmamalı. Esas mesele, açığın nasıl oluştuğu ve hangi kaynaklarla kapatıldığı. Şubat raporu bu sorulara net yanıt veriyor: Açığın kökeninde mal ticaretindeki zayıflık ve yapısal gelir çıkışları var; finansmanında ise uzun vadeli üretken sermayeden çok borç ve rezerv çözülmesi öne çıkıyor. Bu yapı değişmediği sürece, hizmet gelirlerinin güçlü seyri değerli olsa da tek başına dış dengeyi kalıcı biçimde onarmaya yetmeyecek görünüyor.

TCMB açıkladı: Cari açık ocakta 6,8 milyar dolar oldu

TCMB verilerine göre ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığı ocakta 6 milyar 967 milyon dolar olarak gerçekleşti. Yıllıklandırılmış verilere bakıldığında ise cari açık yaklaşık 32,9 milyar dolar seviyesine ulaştı. Aynı dönemde ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret dengesi 71,2 milyar dolar açık verirken, cari dengedeki bozulmada dış ticaretin belirleyici olduğu görüldü.

Hizmet gelirleri cari dengeye destek verdi

Hizmetler dengesi kaleminde ise olumlu görünüm korundu. Ocak ayında hizmetler dengesi kaynaklı net girişler 2 milyar 639 milyon dolar oldu. Bu kalemde taşımacılık hizmetlerinden 1 milyar 687 milyon dolar, seyahat gelirlerinden ise 2 milyar 471 milyon dolar net gelir elde edildi. Hizmetler dengesindeki güçlü seyrin cari açığı sınırlayıcı bir etki yarattığı değerlendirildi.

Doğrudan yatırımlarda sınırlı giriş

Finans hesabı tarafında ocak ayında doğrudan yatırımlar kaynaklı net giriş 22 milyon dolar olarak kaydedildi. Yurt dışı yerleşiklerin Türkiye’ye toplam doğrudan yatırımları 716 milyon dolar artarken, yurt içi yerleşiklerin yurt dışındaki doğrudan yatırımları 694 milyon dolar yükseldi. Gayrimenkul yatırımlarında ise yurt içi yerleşiklerin yurt dışında 208 milyon dolarlık, yurt dışı yerleşiklerin de Türkiye’de 163 milyon dolarlık net alım yaptığı görüldü.

Portföy yatırımlarında güçlü giriş

Ocak ayında portföy yatırımları 8 milyar 392 milyon dolar tutarında net giriş kaydetti. Yurt dışı yerleşiklerin hisse senedi piyasasında 1 milyar 463 milyon dolar, DİBS piyasasında ise 4 milyar 10 milyon dolar net alım yaptığı belirtildi. Yurt dışındaki tahvil ihraçlarında da bankalar, genel hükümet ve diğer sektörler lehine net alımlar dikkat çekti. Bu tablo, yabancı yatırımcı ilgisinin finans hesabına güçlü katkı verdiğine işaret etti.

Kredi kullanımı ve mevduat artışı öne çıktı

Yurt dışından kredi kullanımlarında bankalar 1 milyar 410 milyon dolar, diğer sektörler ise 1 milyar 740 milyon dolar net kullanım gerçekleştirdi. Genel hükümet tarafında ise 69 milyon dolarlık net geri ödeme yapıldı. Diğer yatırımlar altında yurt dışı bankaların yurt içindeki mevduatlarında toplam 5 milyar 694 milyon dolarlık net artış kaydedildi.

Rezervlerde yaklaşık 12 milyar dolarlık artış

Resmi rezervlerde ise ocak ayında 11 milyar 996 milyon dolarlık net artış yaşandı. TCMB’nin yıllıklandırılmış verilerine göre cari açığın finansmanında net doğrudan yatırımlar 2,7 milyar dolar, net portföy yatırımları 4,2 milyar dolar, krediler 36,1 milyar dolar ve ticari krediler 0,3 milyar dolar katkı verdi. Buna karşılık net efektif ve mevduatlar 10 milyar dolar negatif yönlü etki oluştururken, Merkez Bankası döviz cinsinden net rezerv azalışı 16,5 milyar dolar oldu.

TCMB: Aralık 2025’te cari açık 7,25 milyar dolar; 12 aylık açık 25,2 milyar dolar

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Veri Yönetişimi ve İstatistik Genel Müdürlüğü’nün yayımladığı “Ödemeler Dengesi Gelişmeleri – Aralık 2025” raporunda, yılın son ayında cari dengenin belirgin şekilde açık verdiği, hizmet gelirlerinin ise dengeyi desteklemeyi sürdürdüğü belirtildi. Aralık ayında cari açık 7,253 milyar dolar olurken; altın ve enerji hariç cari dengede 0,691 milyar dolar açık oluştu. Aynı dönemde ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığı 7,439 milyar dolar olarak gerçekleşti.

12 aylık görünüm: cari açık 25,2 milyar dolar; hizmetler 63,5 milyar dolar fazla

Yıllıklandırılmış (12 aylık) verilere göre Aralık itibarıyla cari açık yaklaşık 25,2 milyar dolar düzeyinde hesaplandı. 12 aylık ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığı 69,7 milyar dolar olurken, aynı dönemde hizmetler dengesi 63,5 milyar dolar fazla verdi. Birincil gelir dengesi 18,5 milyar dolar, ikincil gelir dengesi ise 528 milyon dolar açık kaydetti.

Aralık ayında hizmetler dengesi kaynaklı net giriş 2 milyar 651 milyon dolar olurken, bu kalem altında taşımacılık net geliri 1 milyar 674 milyon dolar, seyahat net geliri 2 milyar 533 milyon dolar olarak rapora yansıdı.

Cari işlemler tablosu: raporda yer alan tüm kalemler (milyon ABD doları)

Aşağıdaki değerler rapordaki Tablo 1 (Cari İşlemler Hesabı) verileridir; tutarlar milyon ABD doları cinsindedir:

Aralık 2024 – Aralık 2025 karşılaştırması

  • Cari işlemler hesabı: Aralık 2024 -4.716 | Aralık 2025 -7.253
  • ÖDE tanımlı dış ticaret dengesi: -6.231 | -7.439
  • Toplam mal ihracatı: 23.248 | 25.933
  • Toplam mal ithalatı: 29.479 | 33.372
  • Hizmetler dengesi: 3.031 | 2.651

o             Hizmet gelirleri: 9.121 | 9.224

o             Hizmet giderleri: 6.090 | 6.573

  • Birincil gelir dengesi: -1.629 | -2.368

o             Gelir: 1.093 | 1.177

o             Gider: 2.722 | 3.545

  • İkincil gelir dengesi: 113 | -97

Ocak–Aralık 2024 – Ocak–Aralık 2025 (kümülatif)

  • Cari işlemler hesabı: -10.415 | -25.207
  • ÖDE tanımlı dış ticaret dengesi: -55.987 | -69.688
  • Toplam mal ihracatı: 257.453 | 270.804
  • Toplam mal ithalatı: 313.440 | 340.492
  • Hizmetler dengesi: 61.369 | 63.508

o             Hizmet gelirleri: 117.189 | 122.613

o             Hizmet giderleri: 55.820 | 59.105

  • Birincil gelir dengesi: -15.869 | -18.499

o             Gelir: 9.536 | 11.203

o             Gider: 25.405 | 29.702

  • İkincil gelir dengesi: 72 | -528

12 aylık (Kasım 2025 – Aralık 2025)

  • Cari işlemler hesabı: Kasım -22.670 | Aralık -25.207
  • ÖDE tanımlı dış ticaret dengesi: -68.480 | -69.688
  • Toplam mal ihracatı: 268.119 | 270.804
  • Toplam mal ithalatı: 336.599 | 340.492
  • Hizmetler dengesi: 63.888 | 63.508

o             Hizmet gelirleri: 122.510 | 122.613

o             Hizmet giderleri: 58.622 | 59.105

  • Birincil gelir dengesi: -17.760 | -18.499

o             Gelir: 11.119 | 11.203

o             Gider: 28.879 | 29.702

  • İkincil gelir dengesi: -318 | -528

Finansman tarafı: 12 aylık cari açığın finansmanında rezervlerde 22,0 milyar dolarlık azalış

Raporda, Aralık 2025 itibarıyla yıllıklandırılmış cari açığın finansmanına net doğrudan yatırımların 3,3 milyar dolar ve kredilerin 36,2 milyar dolar katkı verdiği; buna karşılık net portföy yatırımlarının 1,7 milyar dolar, ticari kredilerin 2,2 milyar dolar ve net efektif ve mevduatların 15,6 milyar dolar “negatif yönlü” etki ettiği ifade edildi. Aynı bölümde, Merkez Bankası döviz cinsinden net rezerv azalışının 22,0 milyar dolar olduğu kaydedildi.

Aralık ayında doğrudan yatırımlar kaynaklı net çıkışlar 465 milyon dolar olarak raporlandı. Bu çerçevede yurt dışı yerleşiklerin Türkiye’ye toplam doğrudan yatırımları 642 milyon dolar artarken, yurt içi yerleşiklerin yurt dışındaki doğrudan yatırımları 1 milyar 107 milyon dolar arttı. Gayrimenkul kaleminde ise yurt içi yerleşiklerin yurt dışında 252 milyon dolar gayrimenkul alımı yaptığı; yurt dışı yerleşiklerin de Türkiye’de 287 milyon dolar net gayrimenkul alımı gerçekleştirdiği belirtildi.

Finans hesabı tablosu: raporda yer alan tüm kalemler (milyon ABD doları)

Aşağıdaki değerler rapordaki Tablo 2 (Finans Hesabı) verileridir; tutarlar milyon ABD doları cinsindedir:

Aralık 2024 – Aralık 2025

ÖdemelerDengesi_Aralık2025

  • Finans hesabı: -6.959 | -6.215
  • Doğrudan yatırımlar, net: -1.106 | 465
  • Portföy yatırımları, net: 1.181 | 73

o             Portföy yatırımları, varlık: 852 | 1.685

o             Portföy yatırımları, yükümlülük: -329 | 1.758

  • Diğer yatırımlar, net (mevduat, krediler vb): -5.542 | -2.471

o             Efektif ve mevduatlar: 1.537 | 5.367

o             Krediler: -4.698 | -7.315

o             Ticari krediler: -2.376 | -521

  • Rezerv varlıklar: -1.492 | -4.136
  • Net hata ve noksan: -2.234 | 1.041

Ocak–Aralık 2024 – Ocak–Aralık 2025 (kümülatif)

  • Finans hesabı: -21.838 | -42.002
  • Doğrudan yatırımlar, net: -5.050 | -3.255
  • Portföy yatırımları, net: -11.977 | 1.739

o             Portföy yatırımları, varlık: 9.532 | 14.048

o             Portföy yatırımları, yükümlülük: 21.509 | 12.309

  • Diğer yatırımlar, net: -5.369 | -18.459

o             Efektif ve mevduatlar: 13.898 | 15.602

o             Krediler: -19.603 | -36.243

o             Ticari krediler: 402 | 2.212

  • Rezerv varlıklar: 558 | -22.027
  • Net hata ve noksan: -11.297 | -16.647

12 aylık (Kasım 2025 – Aralık 2025)

  • Finans hesabı: Kasım -42.746 | Aralık -42.002
  • Doğrudan yatırımlar, net: -4.826 | -3.255
  • Portföy yatırımları, net: 2.993 | 1.739

o             Portföy yatırımları, varlık: 13.215 | 14.048

o             Portföy yatırımları, yükümlülük: 10.222 | 12.309

  • Diğer yatırımlar, net: -21.530 | -18.459

o             Efektif ve mevduatlar: 11.772 | 15.602

o             Krediler: -33.626 | -36.243

o             Ticari krediler: 357 | 2.212

  • Rezerv varlıklar: -19.383 | -22.027
  • Net hata ve noksan: -19.922 | -16.647

Portföy, krediler, mevduat ve rezerv ayrıntıları

TCMB raporunda Aralık ayında portföy yatırımlarının 73 milyon dolar net giriş kaydettiği belirtilirken; yurt dışı yerleşiklerin hisse senedi piyasasında 839 milyon dolar, DİBS piyasasında 501 milyon dolar net alış yaptığı bilgisi paylaşıldı. Yurt dışındaki tahvil ihraçlarında ise yurt dışı yerleşiklerin bankalar ve diğer sektörler ihraçlarında sırasıyla 383 milyon dolar ve 85 milyon dolar net alış yaptığı; Genel Hükümet ihraçlarında ise 140 milyon dolar net satış gerçekleştirdiği ifade edildi.

Yurt dışından kredi kullanımlarında Aralık ayında bankalar 1 milyar 317 milyon dolar, Genel Hükümet 567 milyon dolar ve diğer sektörler 4 milyar 333 milyon dolar net kullanım yaptı. Diğer yatırımlar altında, yurt dışı bankaların yurt içindeki mevduatları toplam 1 milyar 940 milyon dolar net azalış kaydederken; bunun 2 milyar 49 milyon doları TL cinsi azalış, 109 milyon doları yabancı para cinsi artış olarak ayrıştırıldı. Raporda ayrıca resmî rezervlerde bu ay 4 milyar 136 milyon dolar net azalış gerçekleştiği vurgulandı.