Nöbetçi Eczaneler
Meme kanseri cerrahisinde uzun yıllardır uygulanan bazı yöntemler değişmeye başlıyor. Özellikle koltuk altındaki lenf bezlerinin geniş kapsamlı şekilde çıkarılması, artık her hasta için aynı şekilde uygulanmıyor.
Yeni çalışmalar, uygun hastalarda daha sınırlı cerrahiyle de başarılı sonuçlar alınabileceğine işaret ediyor.
Bekçi lenf bezleri ilk değerlendirme noktası
Meme kanserinin yayılımını değerlendirmek için öncelikle bekçi lenf bezleri inceleniyor.
Bu lenf bezleri, kanser hücrelerinin memeden ayrıldığında ilk ulaşabileceği bölgeler olarak kabul ediliyor. Ameliyat sırasında çıkarılan bu bezlerde kanser hücresi bulunup bulunmadığı araştırılıyor.
Geçmişte bekçi lenf bezlerinde kanser saptandığında, koltuk altındaki diğer lenf bezleri de sıklıkla çıkarılıyordu.
Her hastada geniş cerrahi gerekmeyebilir
Beş Avrupa ülkesinde yaklaşık 3 bin hastayla yürütülen SENOMAC çalışmasında, bir veya iki bekçi lenf bezinde kanser yayılımı bulunan hastalarda koltuk altındaki diğer lenf bezlerinin çıkarılmasının gerekli olup olmadığı değerlendirildi.
Çalışmanın sonuçları, uygun hastalarda ek lenf bezi cerrahisi yapılmadan da hastalığın kontrol altında tutulabileceğini gösterdi.
Bu yaklaşım, hem meme koruyucu cerrahi uygulanan hem de memesi tamamen alınan bazı hastalar açısından değerlendirildi.
Geniş cerrahi kalıcı sorunlara yol açabiliyor
Koltuk altındaki lenf bezlerinin geniş şekilde çıkarılması bazı hastalarda lenfödem olarak bilinen kol şişliğine yol açabiliyor.
Bunun yanı sıra ağrı, omuz hareketlerinde kısıtlılık ve günlük yaşam aktivitelerinde zorlanma da görülebiliyor.
Saç taramak, kolu yukarı kaldırmak veya bir rafa uzanmak gibi basit hareketler bile bazı hastalarda güçleşebiliyor.
Bu nedenle gereksiz cerrahi müdahalelerden kaçınılmasının, ameliyat sonrası yaşam kalitesini korumada önemli olduğu belirtiliyor.
Karar hastaya özel verilmeli
Yeni yaklaşım, meme kanseri olan tüm hastalarda koltuk altı ameliyatlarının tamamen bırakılacağı anlamına gelmiyor.
Tümörün büyüklüğü, lenf bezlerindeki yayılımın derecesi ve uygulanacak diğer tedaviler birlikte değerlendirilerek karar veriliyor.
Bazı hastalarda koltuk altındaki lenf bezlerinin daha geniş şekilde çıkarılması hâlâ gerekli olabiliyor.
Uzmanlar, tedavi planının hastanın genel durumu ve hastalığın özelliklerine göre kişiye özel belirlenmesi gerektiğini vurguluyor.