Nöbetçi Eczaneler
Ramazan ayında uzun açlık saatleri ve iftar-sahurla sınırlanan öğün düzeni, vücudun alıştığı ritmi önemli ölçüde değiştiriyor. Bu dönemde doğru planlanmayan beslenme alışkanlıkları; enerji düşüklüğü, sindirim şikâyetleri ve kan şekeri dalgalanmaları gibi sorunları artırabiliyor. Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Derya Eren, Ramazan’da bilinçli ve dengeli beslenmenin hem fiziksel sağlığı korumaya hem de oruç sürecini daha konforlu geçirmeye yardımcı olacağını vurgulayarak en sık yapılan hataları sıraladı.
1) İftarı tek seferde ve hızlı yapmak
Uzun süren açlığın ardından hızlı yemek tüketimi; hazımsızlık, şişkinlik, ağrı ve krampları tetikleyebiliyor. Eren, sindirimi rahatlatmak için iftarı iki aşamaya bölmeyi öneriyor: Çorba gibi hafif bir başlangıç, ardından 15–20 dakika ara ve ana yemeğe geçiş. Lokmaların yavaş yenmesi ve iyi çiğnenmesi de önemli.
2) Yetersiz su içmek
İftar ile sahur arasında sıvı alımının ihmal edilmesi baş ağrısı ve halsizliği artırabiliyor. Uzman, bu süreçte toplam 10–15 bardak su hedeflenmesini; çay-kahvenin ise su tüketimini azaltabileceği için günde bir fincanla sınırlandırılmasını öneriyor.
3) Yemekten hemen sonra yürüyüşe çıkmak
Yemek biter bitmez yapılan yürüyüş, sindirim sorunlarına yol açıp reflüyü tetikleyebiliyor. Bu nedenle yürüyüş için en az 30 dakika beklemek gerekiyor.
4) Pideyi sık ve fazla tüketmek
Ramazan sofralarının vazgeçilmezi pideyi kontrolsüz tüketmek kilo artışına ve kan şekerinde ani yükselmelere neden olabiliyor. Uzman, avuç içi büyüklüğünde bir pidenin bir dilim ekmeğe eş değer olduğunu hatırlatıyor; pidenin haftada 2–3 günle sınırlandırılmasını, diğer günlerde tam tahıllı seçeneklere yönelinmesini öneriyor.
5) Sahuru atlamak
Sahuru atlamak, uzun açlık süresini daha zor hale getirip kan şekeri düşüklüğü, baş ağrısı, halsizlik ve mide sorunlarını artırabiliyor. Eren, sahurda süt, yumurta, peynir gibi tok tutan proteinler ile tam tahıllı ekmeğin mutlaka yer alması gerektiğini belirtiyor.
6) İftar sonrası tatlı krizlerini yönetememek
Kan şekerinin hızlı yükselip düşmesi tatlı isteğini artırabiliyor. Uzman, bunun yerine iftardan 1–2 saat sonra ara öğün yapılmasını; ara öğünde meyve + süt/kefir/yoğurt gibi dengeli seçeneklere yer verilmesini öneriyor. Haftada 1–2 gün ise ara öğün yerine sütlü tatlı tercih edilebileceğini ifade ediyor.
7) Kızartma ve aşırı yağlı yemeklere yüklenmek
Kızartma, kavurma ve yağlı yemekler; hazımsızlık, mide yanması ve reflü şikâyetlerini artırabiliyor, yorgunluk hissini tetikleyebiliyor. Eren, yemekleri haşlama, ızgara veya fırında pişirme yöntemleriyle hazırlamayı öneriyor.