Nöbetçi Eczaneler
MERSİN – 4 Kasım 2026
Türkiye’nin ilk nükleer güç santrali olan Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nde (NGS), birinci güç ünitesinin işletmeye alınmasına yönelik hazırlıklar kapsamında önemli bir aşama tamamlandı.
Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom tarafından Mersin’in Gülnar ilçesinde inşa edilen Akkuyu NGS’de, Dünya Nükleer Operatörleri Birliği (WANO) tarafından yürütülen işletme öncesi eş değerlendirme çalışması sona erdi.
Uluslararası uzmanlardan oluşan ekip, birinci güç ünitesinin devreye alınmasına ve sonraki işletme dönemine yönelik hazırlıklarını kapsamlı şekilde değerlendirdi.
İki hafta süren incelemelerde ekipmanların teknik durumu, personelin eğitim seviyesi, güvenlik uygulamaları, acil durumlara hazırlık ve santralin organizasyon yapısı ele alındı.
Değerlendirme sonucunda santralin beş güçlü yönü belirlenirken geliştirilmesi gereken alanlara ilişkin öneriler de Akkuyu NGS yönetimine sunuldu.
Altı ülkeden 17 uzman Akkuyu’da inceleme yaptı
WANO tarafından gerçekleştirilen işletme öncesi eş değerlendirmenin iki hafta süren ana aşamasına Belarus, Bulgaristan, Çin, Rusya, Slovakya ve ABD’den toplam 17 uzman katıldı.
Uzmanlar, WANO’nun Moskova, Paris, Atlanta ve Şanghay’daki bölgesel merkezleri ile dünyanın farklı ülkelerinde faaliyet gösteren nükleer güç santrallerinden seçildi.
Değerlendirme ekibinde şu santrallerde görev yapan uzmanlar da yer aldı:
- Rusya’daki Kursk, Smolensk, Novovoronej ve Leningrad nükleer güç santralleri
- Belarus Nükleer Güç Santrali
- Bulgaristan’daki Kozloduy Nükleer Güç Santrali
- Slovakya’daki Bohunice Nükleer Güç Santrali
- Mısır’da yapımı devam eden El-Dabaa Nükleer Güç Santrali
Çalışmaların ikinci haftasında WANO Moskova Merkezi Direktörü Vasiliy Aksenov ile nükleer sektör danışmanı ve Belarus NGS Başmühendisi Anatoliy Bondar da inceleme ekibine katıldı.
Nükleer güvenlikten personel eğitimine kadar bütün süreçler incelendi
Uluslararası uzmanlar değerlendirme kapsamında santralin işletme dokümanlarını inceledi, çalışanların faaliyetlerini gözlemledi ve tesislerde saha denetimleri gerçekleştirdi.
İncelemelerde özellikle ekipmanların teknik durumu, işletme ve bakım çalışmalarının organizasyonu, personel eğitimi, organizasyon yapısı, acil durumlara hazırlık, yangından korunma, radyasyon güvenliği ve mühendislik desteği üzerinde duruldu.
Daha önce gerçekleştirilen ayrı bir değerlendirme aşamasında ise ana kontrol odasında görev yapacak vardiya ekiplerinin tam ölçekli simülatördeki çalışmaları incelenmişti.
Böylece yalnızca santralin teknik altyapısı değil, sistemleri yönetecek personelin operasyonel hazırlığı da değerlendirme kapsamına alındı.
Akkuyu Nükleer Genel Müdürü Butckikh: Güvenli ve güvenilir işletmeye odaklanıyoruz
AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Sergei Butckikh, işletme öncesi gerçekleştirilen uluslararası değerlendirmenin santralin gelecekteki faaliyetleri açısından önemli olduğunu belirtti.
Butckikh, yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“AKKUYU NÜKLEER, Akkuyu NGS’nin tüm yaşam döngüsü boyunca işletmeci kuruluş olarak görev yapacak. Bu nedenle ilk güç ünitesinin devreye alınmasına hazırlanırken, santralin gelecekte güvenliği, güvenilirliği ve verimli işletilmesini odağımıza alıyoruz. Projeyi hayata geçirirken dünya nükleer sektörünün geliştirdiği ileri uluslararası uygulama ve yaklaşımları sistemli biçimde benimsiyoruz. WANO’nun işletme öncesi eş değerlendirmesi, bu çalışmaların önemli bir parçası. Bu değerlendirme sayesinde bağımsız bir uzman değerlendirmesinden yararlanabiliyor, meslektaşlarımızla deneyim paylaşabiliyor ve üretim süreçlerini daha da iyileştirebileceğimiz alanları belirleyebiliyoruz. WANO ekibine profesyonel çalışmaları, yapıcı diyalogları ve değerli önerileri için teşekkür ediyorum.”
Uluslararası uzmanlar Akkuyu’nun 5 güçlü yönünü belirledi
WANO uzmanları tarafından gerçekleştirilen incelemelerde Akkuyu NGS’nin beş güçlü yönü öne çıktı.
Bu alanlardan ikisi personel eğitimine ilişkin uygulamalardan oluştu.
1. Tam ölçekli simülatörün güncel tutulması
Birinci güç ünitesinin işletme koşullarını yansıtan tam ölçekli simülatörün, ünitenin mevcut teknik durumuyla uyumlu tutulduğu belirlendi.
Santraldeki sistemlerde gerçekleştirilen değişikliklerin simülatör modeline kısa sürede aktarılması, işletme personelinin güncel koşullarda eğitim almasını sağlayan önemli bir uygulama olarak değerlendirildi.
2. Türk mühendislerin kapsamlı eğitimi
Akkuyu NGS’de görev yapan Türk mühendislerin aldığı kapsamlı eğitim, uzmanlar tarafından güçlü yönlerden biri olarak gösterildi.
Eğitim faaliyetlerinin Türk ve Rus uzmanlar arasında ortak bir mesleki çalışma ortamının oluşmasına katkı sağladığı belirtildi.
3. İnşaat aşamasında etkin konfigürasyon yönetimi
Santralin tasarım dokümantasyonu ile ekipman montajına ilişkin bilgilerin özel bir yazılım aracılığıyla tek bir veri kaynağında birleştirilmesi olumlu değerlendirildi.
Bu sistem sayesinde ekipmanların sahadaki mevcut durumlarının tasarım gerekleriyle uyumu kontrol edilebiliyor.
4. Demineralize su üretimindeki uygulamalar
Kimya alanında, kimyasal yöntemlerle demineralize su üretimini optimize eden çözümler uzmanların dikkatini çekti.
Suyun özelliklerinin kontrol edilmesi ve kimyasal süreçlerin yönetilmesi, nükleer santral sistemlerinin işletilmesinde önemli teknik alanlar arasında bulunuyor.
5. Yangınlara karşı çok katmanlı koruma sistemi
Akkuyu NGS sahasının orman ve arazi yangınlarına karşı oluşturduğu çok katmanlı koruma sistemi de güçlü yönlerden biri olarak gösterildi.
Sistem kapsamında yangınların erken tespiti, mevsimsel önleyici uygulamalar ve gönüllü itfaiye ekiplerinin katılımıyla gerçekleştirilen çalışmalar bulunuyor.
WANO Direktörü Aksenov: Personelin işletmeye hazırlığını belirlemek temel amacımız
WANO Moskova Merkezi Direktörü Vasiliy Aksenov, uluslararası eş değerlendirmenin temel amacının birinci güç ünitesinin işletme dönemine ne ölçüde hazır olduğunu ortaya koymak olduğunu söyledi.
Aksenov, nükleer santrallerde personelin eğitimi ve vardiya ekiplerinin uyumlu çalışmasının önemine işaret ederek şunları kaydetti:
“İşletme öncesi eş değerlendirmenin temel amacı, santral ekibinin işletme dönemine ne ölçüde hazır olduğunu belirlemektir. Ünite personeli nükleer güvenlikten, radyasyon güvenliğinden ve teknik güvenlikten sorumludur. Bu nedenle sürekli eğitim, ekipmana hâkimiyet ve vardiya ekiplerinin uyum içinde çalışması özel önem taşıyor. Diğer santrallerin deneyimleri, üzerinde durulması gereken konuların önceden belirlenmesine yardımcı oluyor. Akkuyu NGS uzmanlarının, yeni güç ünitelerinin kısa süre önce devreye alındığı santrallere yapacağı ziyaretler de dâhil olmak üzere, deneyim paylaşımını sürekli desteklemeye hazırız.”
Birinci güç ünitesinde hidrolik test aşaması tamamlandı
Nükleer sektör danışmanı ve Belarus NGS Başmühendisi Anatoliy Bondar, Akkuyu NGS’nin birinci güç ünitesinde yürütülen devreye alma çalışmalarının ilerlediğini belirtti.
Bondar, değerlendirme başladığında birinci ünitedeki hidrolik test aşamasının tamamlanmış olduğuna dikkat çekti.
Bu gelişmenin, ünite sistemlerinin sonraki devreye alma işlemlerine yönelik hazırlıkları açısından önemli olduğunu ifade eden Bondar, şu değerlendirmede bulundu:
“Akkuyu NGS ekibi, devreye alma çalışmalarında şimdiden önemli sonuçlar elde etti. Eş değerlendirme başladığında, birinci güç ünitesindeki devreye alma çalışmalarının hidrolik test aşaması tamamlanmıştı. Bu da ünite sistemlerinin sonraki devreye alma işlemleri için yüksek bir hazırlık düzeyine ulaştığını gösteriyor. Akkuyu’daki meslektaşlarımızla yürüttüğümüz çalışmalar, mesleki deneyimlerimizi paylaşmak için değerli bir fırsat sundu. İşletmeye ilişkin konuları açıkça tartıştık, deneyimlerimizi paylaştık ve olası çözümleri birlikte ele aldık. Bu çalışmalar her iki tarafın uzmanları için de yararlı oldu. Değerlendirme sırasında hazırlanan öneriler, Akkuyu NGS ekibinin işletme faaliyetlerini daha da iyileştirebileceği alanları belirlemesine yardımcı olacak.”
Akkuyu’daki güvenlik kültürü ve çalışanlar arasındaki iş birliği değerlendirildi
Uluslararası uzmanlar, teknik çalışmaların yanı sıra Akkuyu NGS’deki çalışma ortamını ve personelin güvenlik kültürüne yaklaşımını da ele aldı.
Santral yönetiminin değerlendirme sürecindeki açıklık düzeyinin, WANO kriterlerine göre üst düzeyde olduğu belirtildi.
Uzmanlar ayrıca çalışanların birbirlerine karşı gösterdiği yüksek saygı ve mesleki iş birliğini nükleer güvenlik kültürünün güçlü özellikleri arasında değerlendirdi.
İnceleme ekibi, çalışmanın sonunda düzenlenen kapanış toplantısında bulgularını Akkuyu NGS yönetimine sundu.
Hazırlanan önerilerin, düzeltici faaliyet planlarının oluşturulması ve işletme süreçlerinin iyileştirilmesinde kullanılması planlanıyor.
WANO değerlendirmesi ne anlama geliyor?
Dünya Nükleer Operatörleri Birliği (WANO), nükleer güç santrallerinin işletme güvenliğinin ve performansının geliştirilmesine yönelik uluslararası deneyim paylaşımı ve eş değerlendirme faaliyetleri yürütüyor.
WANO’nun işletme öncesi eş değerlendirmelerinde, farklı ülkelerdeki nükleer santrallerden gelen uzmanlar işletmeye hazırlık süreçlerini inceliyor ve geliştirilmesi gereken alanlarla ilgili öneriler hazırlıyor.
Bu kapsamda Akkuyu NGS’de gerçekleştirilen çalışma, birinci güç ünitesinin işletmeye hazırlanmasına yönelik uluslararası teknik değerlendirme süreçlerinden birini oluşturuyor.
WANO raporları tavsiye niteliği taşıyor. Dolayısıyla işletme öncesi eş değerlendirmenin tamamlanması, santralin işletme lisansını aldığı veya elektrik üretimine başladığı anlamına gelmiyor. Lisanslama ve işletmeye alma süreçleri ilgili düzenleyici kurumların yetki ve denetimi altında yürütülüyor.
Akkuyu NGS yönetimi, uluslararası uzmanların sunduğu öneriler doğrultusunda düzeltici faaliyetler hazırlayarak santralin işletme süreçlerini geliştirmeyi hedefliyor.