Ana Sayfa Arama Galeri Video Yazarlar
Üyelik
Üye Girişi
Yayın/Gazete
Yayınlar
Kategoriler
Servisler
Nöbetçi Eczaneler Sayfası Nöbetçi Eczaneler Hava Durumu Namaz Vakitleri Puan Durumu
WhatsApp
Sosyal Medya

Merkez Bankası açıkladı! İmalat sanayisinde kapasite kullanımı geriledi, en düşük oran deri sektöründe

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Kasım 2026 dönemine ilişkin İmalat Sanayi Kapasite Kullanım Oranı sonuçlarını açıkladı. İmalat sanayisinde kapasite kullanım oranı aylık 0,1 puan gerileyerek yüzde 74,4 olurken, mevsimsel etkilerden arındırılmış oran yüzde 74,1’e düştü. En yüksek kapasite kullanım oranı yüzde 85,4 ile tütün ürünlerinde, en düşük oran yüzde 62,7 ile deri sektöründe görüldü. Dayanıklı tüketim ve yatırım mallarında yaşanan düşüş dikkat çekti.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Kasım 2026 dönemine ilişkin İmalat

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Kasım 2026 dönemine ilişkin İmalat Sanayi Kapasite Kullanım Oranı (KKO) verilerini yayımladı. İmalat sanayisinde faaliyet gösteren 1.960 iş yerinin katıldığı araştırmaya göre, sanayide kapasite kullanım oranı bir önceki aya kıyasla sınırlı düşüş gösterdi.

Kasım ayında mevsimsel etkilerden arındırılmamış kapasite kullanım oranı yüzde 74,4 seviyesinde gerçekleşirken, mevsimsel etkilerden arındırılmış kapasite kullanım oranı yüzde 74,1 oldu.

Veriler, imalat sanayisinde kapasite kullanımının geçen yılın aynı ayındaki seviyesini koruduğunu, ancak Ekim 2026’ya göre gerilediğini ortaya koydu.

İmalat sanayisinde kapasite kullanımı yüzde 74,4’e düştü

Merkez Bankası verilerine göre, Ekim 2026’da yüzde 74,5 olan mevsimsel etkilerden arındırılmamış kapasite kullanım oranı, Kasım ayında 0,1 puan azalarak yüzde 74,4’e geriledi.

Mevsimsel etkilerden arındırılmış kapasite kullanım oranı ise yüzde 74,3’ten yüzde 74,1’e düştü.

Kasım 2025’te de bu oranlar sırasıyla yüzde 74,4 ve yüzde 74,1 seviyesinde bulunuyordu.

Tablo 1 – İmalat sanayi kapasite kullanım oranlarının karşılaştırılması

Dönem KKO (%) Mevsimsellikten arındırılmış KKO (%)
Kasım 2025 74,4 74,1
Ekim 2026 74,5 74,3
Kasım 2026 74,4 74,1
Aylık değişim (puan) -0,1 -0,2
Yıllık değişim (puan) 0,0 0,0

İmalat sanayisinde mevcut üretim kapasitesinin kullanımında yaşanan sınırlı gerileme, sektörlerin üretim faaliyetlerindeki farklılaşmayı da gündeme getirdi.

En yüksek kapasite kullanımı tütün sektöründe gerçekleşti

Kasım ayında sektörlere göre kapasite kullanım oranları incelendiğinde, tütün ürünleri imalatı yüzde 85,4 ile ilk sırada yer aldı.

Ağaç ürünleri imalatında kapasite kullanım oranı yüzde 83,6, kağıt sektöründe yüzde 83,1, eczacılık ürünlerinde ise yüzde 80,4 olarak gerçekleşti.

Diğer ulaşım araçları imalatında yüzde 78,8, elektronik sektöründe yüzde 77,5 kapasite kullanım oranı kaydedildi.

Tablo 2 – Kapasite kullanım oranı en yüksek 10 sektör

Sıra Sektör KKO (%)
1 Tütün ürünleri 85,4
2 Ağaç ürünleri 83,6
3 Kağıt 83,1
4 Eczacılık ürünleri 80,4
5 Diğer ulaşım araçları 78,8
6 Elektronik 77,5
7 Kurulum ve onarım 76,0
8 Mobilya 75,5
9 Giyim 75,1
10 Ana metal 75,0

Bu sektörlerdeki kapasite kullanım oranlarının imalat sanayisinin genel ortalaması olan yüzde 74,4’ün üzerinde gerçekleştiği görüldü.

En düşük kapasite kullanımı deri ve makine sektörlerinde

Kasım 2026 verilerinde en düşük kapasite kullanım oranı yüzde 62,7 ile deri sektöründe kaydedildi.

Makine ve ekipman imalatı yüzde 64,1 ile ikinci en düşük kapasite kullanım oranına sahip sektör oldu.

İçecek sektöründe oran yüzde 68,4, diğer imalat faaliyetlerinde yüzde 68,8, tekstil sektöründe yüzde 70,4 seviyesinde gerçekleşti.

Tablo 3 – Kapasite kullanım oranı en düşük 10 sektör

Sıra Sektör KKO (%)
1 Deri 62,7
2 Makine ve ekipman 64,1
3 İçecek 68,4
4 Diğer imalatlar 68,8
5 Tekstil 70,4
6 Basım 70,8
7 Kauçuk ve plastik 71,4
8 Elektrikli teçhizat 72,1
9 Diğer mineral ürünler 72,3
10 Gıda 73,0

En yüksek kapasite kullanımının görüldüğü tütün sektörü ile en düşük oranın kaydedildiği deri sektörü arasında 22,7 puanlık fark oluştu.

Sanayinin bütün sektörlerinde kapasite kullanım oranları

Merkez Bankasının yayımladığı sektörel veriler, imalat sanayisindeki kapasite kullanımının sektörler arasında farklı seviyelerde gerçekleştiğini ortaya koydu.

Tablo 4 – Kasım 2026 sektörlere göre kapasite kullanım oranlarının tamamı

Sektör Kapasite kullanım oranı (%)
Tütün ürünleri 85,4
Ağaç ürünleri 83,6
Kağıt 83,1
Eczacılık ürünleri 80,4
Diğer ulaşım araçları 78,8
Elektronik 77,5
Kurulum ve onarım 76,0
Mobilya 75,5
Giyim 75,1
Ana metal 75,0
Fabrikasyon metal 74,5
Kimyasal 74,2
Gıda 73,0
Motorlu kara taşıtları 73,0
Diğer mineral ürünler 72,3
Elektrikli teçhizat 72,1
Kauçuk ve plastik 71,4
Basım 70,8
Tekstil 70,4
Diğer imalatlar 68,8
İçecek 68,4
Makine ve ekipman 64,1
Deri 62,7

Merkez Bankası, kok kömürü ve rafine edilmiş petrol ürünleri imalatına ilişkin kapasite kullanım oranlarını istatistiki gizlilik ilkesi gereği yayımlamadı.

Dayanıklı tüketim mallarında kapasite kullanımı geriledi

Kasım ayında mal gruplarına göre kapasite kullanım oranlarında da farklılıklar yaşandı.

Dayanıklı tüketim mallarında kapasite kullanım oranı Ekim ayındaki yüzde 68,5 seviyesinden yüzde 67,7’ye geriledi.

Yatırım mallarında ise kapasite kullanımı yüzde 73,4’ten yüzde 72,5’e düştü.

Buna karşılık dayanıksız tüketim mallarında yüzde 73,1 olan kapasite kullanım oranı yüzde 73,6’ya yükseldi.

Tablo 5 – Mal gruplarına göre aylık kapasite kullanım değişimi

Mal grubu Ekim 2026 (%) Kasım 2026 (%) Değişim (puan)
Tüketim malları 72,3 72,6 +0,3
Dayanıklı tüketim malları 68,5 67,7 -0,8
Dayanıksız tüketim malları 73,1 73,6 +0,5
Ara malları 74,4 74,5 +0,1
Yatırım malları 73,4 72,5 -0,9

Aylık bazda en belirgin gerileme yatırım mallarında görüldü. Bu grupta kapasite kullanım oranı 0,9 puan azalırken, dayanıklı tüketim mallarında 0,8 puan düşüş yaşandı.

Dayanıklı tüketim mallarında yıllık düşüş 2,2 puana ulaştı

Merkez Bankasının Kasım 2025 ile Kasım 2026 verileri karşılaştırıldığında, dayanıklı tüketim mallarındaki kapasite kullanım oranının bir yılda 2,2 puan gerilediği görüldü.

Dayanıksız tüketim mallarında ise yıllık 1,2 puanlık artış kaydedildi.

Tablo 6 – Mal gruplarında yıllık karşılaştırma

Mal grubu Kasım 2025 (%) Kasım 2026 (%) Yıllık değişim (puan)
Tüketim malları 71,9 72,6 +0,7
Dayanıklı tüketim malları 69,9 67,7 -2,2
Dayanıksız tüketim malları 72,4 73,6 +1,2
Ara malları 75,2 74,5 -0,7
Yatırım malları 71,8 72,5 +0,7

Yıllık karşılaştırmada dayanıklı tüketim malları ve ara mallarında kapasite kullanım oranları gerilerken, diğer mal gruplarında artış kaydedildi.

Sanayi üretiminde kapasite kullanımı neyi gösteriyor?

Kapasite kullanım oranı, sanayi işletmelerinin mevcut üretim kapasitelerinin ne kadarından yararlandıklarını gösteren önemli ekonomik göstergeler arasında bulunuyor.

Kasım ayında yüzde 74,4 olarak açıklanan kapasite kullanım oranı, imalat sanayisinin mevcut üretim kapasitesinin yaklaşık dörtte üçünün kullanıldığını gösteriyor.

Bu oran, sanayideki üretim faaliyetlerinin ve işletmelerin mevcut kapasitelerini kullanma düzeylerinin değerlendirilmesinde önemli bir gösterge olarak takip ediliyor.

Ancak kapasite kullanım oranındaki düşüş, sanayi üretiminin de aynı oranda azaldığı anlamına gelmiyor. Üretim hacmi, yeni yatırımlar, kapasite genişlemeleri ve talep koşulları gibi unsurların da birlikte değerlendirilmesi gerekiyor.

Araştırmaya 1.960 sanayi işletmesi katıldı

Kasım 2026 İktisadi Yönelim Anketi, 2-13 Kasım tarihleri arasında gerçekleştirildi.

İmalat sanayisinde faaliyet gösteren 1.960 iş yerinin verdiği yanıtlar toplulaştırılarak kapasite kullanım oranları hesaplandı.

Merkez Bankasının açıkladığı veriler, Kasım ayında sanayinin genelinde kapasite kullanımının bir önceki aya göre sınırlı gerilediğini, buna karşılık sektörler ve mal grupları arasında farklı eğilimlerin bulunduğunu ortaya koydu.