ANKARA – Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken, akaryakıt fiyatlarında vergi kaynaklı artışların ekonominin hemen her alanını etkilediğini belirterek, özellikle ticari araç kullanan esnafın giderek ağırlaşan bir maliyet yüküyle karşı karşıya kaldığını söyledi.
Akaryakıttaki fiyat artışlarının yalnızca araç sahiplerini ilgilendiren bir konu olmadığının altını çizen Palandöken, taşımacılıktan üretime, tarımdan gıdaya ve hizmet sektörüne kadar birçok alanda akaryakıtın temel maliyet unsurlarından biri olduğunu vurguladı.
Motorinde 1 Eylül itibarıyla 3,60 liralık artış
Palandöken, 1 Eylül itibarıyla motorinin litre fiyatına KDV dahil 3,60 liralık artış yansıdığını belirterek, önümüzdeki aylarda vergi kaynaklı artışların devam etmesinin beklendiğine dikkat çekti.
Mevcut kademeli takvime işaret eden Palandöken, motorindeki ÖTV’nin ekim ayında 6 lira, kasım ayında 9 lira ve aralık ayında 12 liraya ulaşmasının öngörüldüğünü ifade etti.
Akaryakıt maliyetlerindeki yükselişin ekonomide zincirleme bir etki oluşturduğunu dile getiren Palandöken, özellikle mal ve hizmet taşımacılığındaki maliyetlerin artmasının birçok ürünün nihai satış fiyatına yansıyabileceğini kaydetti.
“Akaryakıttaki her yükseliş maliyetleri artırıyor”
Palandöken, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
“1 Eylül itibarıyla motorinin litre fiyatına KDV dahil 3,60 liralık artış yansıdı. Mevcut kademeli takvime göre motorinde ÖTV’nin Ekimde 6 TL, Kasımda 9 TL, Aralıkta 12 TL olacağı öngörülüyor. Akaryakıt fiyatlarındaki her yükseliş taşımadan üretime, gıdadan her türlü hizmete kadar iğneden ipliğe her şeyin maliyetini artırıyor. Özellikle ticari araç kullanan esnafımız açısından akaryakıt en önemli gider kalemlerinden biri. Bu artışların maliyetler üzerinden fiyatlara yansıması ise enflasyonu yeniden körükleme riski taşıyor. Önümüzdeki aylarda akaryakıt üzerindeki vergi yükünün daha da artacak olması, esnafımızın maliyet baskısını artırırken vatandaşımızın da alım gücünü olumsuz etkileyecek. Enflasyonla mücadelede kalıcı sonuç alınması ve maliyet artışlarının fiyatlara yansımasının önüne geçilmesi için akaryakıtta acilen eşel mobil sistemine geçilmeli, vergi yükü makul seviyelere çekilerek esnafımız ve vatandaşımız rahatlatılmalıdır.”
Esnaf için en önemli giderlerden biri
Akaryakıt fiyatlarındaki artışın özellikle taksi, minibüs, servis, nakliye, kargo, tarım ve diğer ticari faaliyetlerde araç kullanan esnaf açısından doğrudan maliyet anlamına geldiğini vurgulayan Palandöken, maliyetlerdeki yükselişin işletmelerin fiyatlarını da yukarı yönlü baskıladığını belirtti.
Akaryakıt fiyatlarında yaşanan artışların taşımacılık maliyetlerini artırması, ürünlerin üretim noktasından tüketiciye ulaştırılmasına kadar geçen süreçte yeni maliyetler oluşturuyor. Bu durum özellikle gıda, perakende, lojistik ve hizmet sektörlerinde fiyatlara yansıma riskini beraberinde getiriyor.
Enflasyon uyarısı
Palandöken, akaryakıt üzerindeki vergi yükündeki artışın enflasyonla mücadeleyi de zorlaştırabileceğine dikkat çekti.
Akaryakıt maliyetinin yalnızca doğrudan araç kullananları değil, taşıma ve lojistik hizmetlerinden yararlanan bütün sektörleri ilgilendirdiğini belirten Palandöken, artışların üretici ve esnaf tarafından tamamen karşılanmasının mümkün olmadığı durumlarda maliyetlerin tüketici fiyatlarına yansıdığını ifade etti.
Bu nedenle akaryakıtta yapılacak her vergi artışının piyasadaki fiyatlama davranışları üzerindeki etkisinin de dikkate alınması gerektiğini kaydetti.
Palandöken’den “eşel mobil” çağrısı
TESK Genel Başkanı Palandöken’in çözüm önerisinin merkezinde ise eşel mobil sistemi yer aldı.
Eşel mobil sistemi, akaryakıtın rafineri çıkış fiyatı veya döviz kuru gibi unsurlar nedeniyle yükselmesi halinde, fiyat artışının bir bölümünün ÖTV’den karşılanarak pompa fiyatına doğrudan yansımasının sınırlandırılmasına dayanıyor.
Palandöken, sistemin yeniden devreye alınmasıyla hem esnafın işletme maliyetlerindeki artışın sınırlandırılabileceğini hem de tüketici fiyatları üzerindeki dolaylı baskının azaltılabileceğini savundu.
Akaryakıt üzerindeki vergi yükünün makul seviyelerde tutulması gerektiğini belirten Palandöken, özellikle önümüzdeki aylarda öngörülen artışlar öncesinde tedbir alınmasının hem esnaf hem de vatandaş açısından önem taşıdığını vurguladı.
TESK Başkanı Palandöken’e göre, akaryakıt fiyatlarında yaşanacak yeni yükselişler yalnızca pompada kalmayacak; taşımadan üretime, gıdadan hizmet sektörüne kadar “A’dan Z’ye” bütün ekonomiyi etkileyerek vatandaşın alım gücü üzerinde de yeni bir baskı oluşturacak.





