Nöbetçi Eczaneler
Yaz mevsimiyle birlikte yükselen sıcaklıklar, tatil ve seyahat planları ile açık hava etkinliklerindeki artış, günlük yaşam alışkanlıklarında önemli değişikliklere neden oluyor.
Özellikle kanser tedavisi devam eden hastaların sıcak havalarda sağlıklarını koruyabilmek için daha dikkatli olmaları gerekiyor. Sıvı kaybı, güneş ışınlarının cilt üzerindeki etkisi, gıda kaynaklı rahatsızlıklar ve enfeksiyon riski, tedavi konforunu doğrudan etkileyebiliyor.
Memorial Şişli Hastanesi Onkoloji Bölümü’nden Doç. Dr. Nilay Şengül, kanser hastalarının yaz döneminde tedavilerini güvenli ve daha konforlu sürdürebilmeleri için dikkat etmeleri gereken 10 önemli noktayı anlattı.
1. Tedaviye yaz tatili arası vermeyin
Kanser tedavisinin yılın diğer dönemlerinde olduğu gibi yaz aylarında da planlanan şekilde sürdürülmesi gerekiyor.
Kemoterapi, immünoterapi veya hedefe yönelik tedavi alan hastalarda sıcak havaların etkileri farklılık gösterebiliyor. Ancak doğru önlemler alındığında tedavinin aksatılmadan sürdürülmesi ve yaz mevsiminin güvenli biçimde geçirilmesi mümkün olabiliyor.
Tedavi planında değişiklik yapılmaması ve ilaçların düzensiz kullanılmaması gerektiğini belirten uzmanlar, günlük yaşamın hava koşullarına göre düzenlenmesini öneriyor.
2. Sıvı kaybına karşı önlem alın
Yaz aylarında artan terleme, vücudun daha fazla sıvı kaybetmesine neden oluyor. Kanser tedavisi gören kişiler açısından yeterli sıvı tüketimi, genel sağlık ve tedaviye uyum bakımından önem taşıyor.
Kalp veya böbrek hastalığı bulunmayan kişilerin günlük yaklaşık 2-2,5 litre su tüketmesi öneriliyor. Ancak tüketilmesi gereken sıvı miktarının kişinin sağlık durumuna göre hekim tarafından belirlenmesi gerekiyor.
Susama hissini beklemeden düzenli aralıklarla su içilmesi ve günün en sıcak saatlerinde açık havada uzun süre kalınmaması tavsiye ediliyor.
3. Güneş ışınlarından korunun
Bazı kemoterapi ilaçları ve hedefe yönelik tedaviler, cildin güneşe karşı hassasiyetini artırabiliyor. Bu durum güneş yanığı, cilt tahrişi ve lekelenme riskini yükseltebiliyor.
Özellikle 11.00-16.00 saatleri arasında doğrudan güneş altında bulunulmaması gerekiyor. Dışarı çıkılması zorunlu olduğunda en az 30-50 koruma faktörlü güneş kremi kullanılması, geniş kenarlı şapka takılması ve açık renkli, ince, pamuklu kıyafetlerin tercih edilmesi öneriliyor.
4. Hafif ve güvenli gıdaları tercih edin
Yüksek sıcaklıklar, kanser hastalarında iştah değişikliklerine neden olabiliyor. Ağır ve yağlı yiyecekler yerine mevsim sebze ve meyveleri ile yeterli protein içeren dengeli öğünlerin tercih edilmesi gerekiyor.
Tedavi sırasında bazı hastaların bağışıklık sistemi zayıflayabildiği için gıda güvenliği de büyük önem taşıyor.
Açıkta satılan, uygun koşullarda muhafaza edilmediği düşünülen veya hijyeninden emin olunmayan yiyeceklerden kaçınılması tavsiye ediliyor. Besinlerin güvenilir yerlerden temin edilmesi ve doğru şartlarda hazırlanması enfeksiyon riskinin azaltılmasına yardımcı oluyor.
5. Egzersizi serin saatlerde yapın
Uygun düzeyde fiziksel aktivite, kanser tedavisi gören birçok hastanın enerji seviyesini ve ruh halini destekleyebiliyor.
Sabah erken saatlerde veya akşam serinliğinde yapılacak 20-30 dakikalık yürüyüşler, kas gücünün korunmasına katkı sağlayabiliyor.
Ancak aşırı sıcak havalarda yoğun egzersizlerden kaçınılması ve fiziksel aktivitenin kişinin sağlık durumu ile tedavi sürecine göre planlanması gerekiyor.
6. Uyku ve dinlenmeyi ihmal etmeyin
Kaliteli uyku, vücudun kendini yenilemesi ve tedavi sürecinin daha rahat geçirilmesi açısından önem taşıyor.
Yaz aylarında sıcaklıkların yükselmesi uyku kalitesini düşürebiliyor. Bu nedenle yatak odasının serin ve iyi havalandırılmış olması, düzenli uyku saatlerine uyulması ve dinlenmeye yeterli zaman ayrılması öneriliyor.
7. Enfeksiyonlara karşı dikkatli olun
Kanser tedavisi gören bazı hastaların bağışıklık sistemi enfeksiyonlara karşı daha hassas hale gelebiliyor.
Bu nedenle el hijyenine dikkat edilmesi, güvenli gıdaların tüketilmesi ve hekimin gerekli gördüğü durumlarda kalabalık ortamlarda maske kullanılması önem taşıyor.
Yaz döneminde artan seyahat ve toplu etkinlikler sırasında kişisel hijyen kurallarına daha fazla özen gösterilmesi gerekiyor.
8. Tatil planını doktorunuzla yapın
Seyahat ve tatil planlarının tedavi programı dikkate alınarak hazırlanması gerekiyor. Tedavi tarihleri, kan değerleri, kontroller ve ilaçların saklama koşulları önceden değerlendirilmelidir.
Bazı ilaçların yüksek sıcaklıklardan korunması gerektiği için taşıma ve saklama talimatlarının dikkatle incelenmesi önem taşıyor.
Seyahat öncesinde hastayı takip eden hekimle görüşülmesi, tedavide yaşanabilecek aksaklıkların önlenmesine yardımcı olabiliyor.
9. Psikolojik desteği önemseyin
Kanser tedavisi yalnızca fiziksel değil, duygusal açıdan da destek gerektiren bir süreç olarak öne çıkıyor.
Sevilen kişilerle zaman geçirmek, hobilerle ilgilenmek, nefes egzersizleri yapmak ve uygun koşullarda doğayla temas etmek stresin azaltılmasına katkı sağlayabiliyor.
Olumlu yaşam alışkanlıkları, hastaların motivasyonlarını korumalarına ve yaşam kalitelerini artırmalarına yardımcı olabiliyor.
10. En küçük değişikliği hekiminizle paylaşın
Yaz aylarında kanser hastalarının yeterli su tüketimine, güneşten korunmaya, dengeli beslenmeye, düzenli harekete, kaliteli uykuya ve enfeksiyonlardan korunmaya özen göstermesi gerekiyor.
Tedavi planının aksatılmaması ve sağlık durumunda yaşanan her türlü değişikliğin hekime bildirilmesi büyük önem taşıyor.
Doç. Dr. Nilay Şengül, yaşam tarzında yapılacak küçük fakat bilinçli düzenlemelerle hastaların yaz mevsimini daha güvenli geçirebileceğini ve tedavi süreçlerini daha konforlu sürdürebileceğini belirtti.