ABD Başkanı Donald Trump ile İtalya Başbakanı Giorgia Meloni arasında İran savaşı sonrası başlayan gerilim, karşılıklı sert açıklamalarla yeniden tırmandı. Trump, Meloni’nin Fransa’daki G7 Zirvesi sırasında kendisiyle fotoğraf çektirmek istediği yönündeki iddiasını yineleyerek, İtalyan liderin siyasi puan kazanmak için yeniden yakınlaşmaya çalıştığını savundu.
Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, “İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, Fransa’daki G7 toplantısı esnasında benimle tekrar tekrar fotoğraf çektirmek istedi” ifadelerini kullandı. ABD Başkanı, Meloni’nin ülkesindeki popülerliğinin düşük olduğunu öne sürerek bunun nedeninin, İtalya’nın İran’a karşı yürütülen askeri süreçte ABD’ye destek vermemesi olduğunu iddia etti.
Trump açıklamasında, İtalya’nın ABD’nin İran’a yönelik saldırılarında kendi havaalanları ve iniş pistlerinin kullanılmasına izin vermediğini belirterek, “Şimdi ABD, İran’ı askeri olarak yendikten sonra o, puanlarını yükseltmek için yeniden dost olmak istiyor. Teşekkürler almayayım” dedi.
Meloni’den sert yanıt: İtalya egemen bir devlettir
İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, Trump’ın açıklamalarına sosyal medya hesabından yaptığı uzun bir açıklamayla yanıt verdi. Meloni, tartışmayı daha fazla uzatmak istemediğini belirtirken, Batı’nın birliğine inandığını ve yaşananların görev sorumluluğuyla bağdaşmadığını ifade etti.
Meloni, Trump’ın kendisine yönelik sözlerini “sürekli ve sebepsiz saldırılar” olarak nitelendirerek, “Popülerliğime gelince, senin dostun olmak bana kesinlikle fayda sağlamadı. Popülerliğim de seninle olan ilişkimden kaynaklanmıyor. Benim popülerliğim, İtalya’nın ulusal çıkarlarını savunma kapasiteme bağlıdır ve ben de her zaman tam olarak bunu yaptım” dedi.
İtalya’daki Amerikan askeri üslerinin kullanımına ilişkin de açıklama yapan Meloni, bu üslerin anlaşmalarla düzenlendiğini ve kendisi başbakan olduğu sürece bu anlaşmaların ihlal edilmeyeceğini vurguladı. Meloni, “İtalya egemen bir devlettir. Her halükarda benim popülerliğim seni ilgilendirmez. Sana kendi popülerliğine odaklanmanı tavsiye ederim” ifadelerini kullandı.
G7 Zirvesi’ndeki fotoğraf iddiası krize dönüştü
Trump ile Meloni arasındaki son gerilim, Fransa’da 15-17 Haziran tarihlerinde düzenlenen G7 Liderler Zirvesi’ndeki görüşmeye ilişkin açıklamalarla başladı. Trump, İtalyan televizyon kanalı La7’ye verdiği demeçte, Meloni’nin kendisiyle fotoğraf çektirmek için ısrar ettiğini ileri sürdü.
ABD Başkanı, Meloni için “Benimle fotoğraf çektirmek için yalvardı. Fotoğraf çektirmeyi çok istiyordu, çekilmezdim ama ona acıdım” ifadelerini kullandı.
Meloni ise bu sözlere sert tepki göstererek Trump’ın açıklamalarının gerçeği yansıtmadığını söyledi. İtalya Başbakanı, “Donald Trump’ın açıklamaları tamamen uydurmadır. Açıkçası hayretler içindeyim. ABD Başkanı’nın müttefiklerine neden böyle davrandığını bilmiyorum. Bu ilk kez olmuyor. Batı’nın düşmanlarına karşı aynı kararlılığı göstermemesi üzücü. Şunun unutulmaması gerekiyor ki ben ve İtalya asla yalvarmayız” açıklamasını yaptı.
Tajani ABD ziyaretini iptal etti
Trump’ın Meloni’ye yönelik sözleri İtalya’da siyasi tepkiyle karşılandı. İtalya Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, gelişmeler üzerine 21-22 Haziran’da ABD’ye yapacağı ziyareti iptal etti.
Tajani’nin ziyaretini iptal etmesi, Washington-Roma hattındaki gerilimin yalnızca iki lider arasındaki kişisel polemikle sınırlı kalmadığını, diplomatik ilişkilere de yansıdığını gösterdi.
İran savaşı iki liderin yakın ilişkisini bozdu
Trump ile Meloni, ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a saldırmasından önce yakın siyasi ilişkileriyle biliniyordu. Meloni, Trump’ın geçen yılki yemin törenine davet edilen tek Avrupalı lider olmuştu. Bu davet, iki lider arasındaki siyasi yakınlığın önemli göstergelerinden biri olarak değerlendirilmişti.
Ancak İran savaşı sürecinde Roma’nın Washington’a koşulsuz destek vermemesi, iki lider arasındaki ilişkileri hızla gerdi. İtalya’nın, 31 Mart’ta ABD’nin Orta Doğu’ya gönderdiği bazı uçakların Sicilya’daki Sigonella Üssü’nü kullanmasına izin vermediği ortaya çıktı.
Trump, bu gelişmenin ardından Meloni’yi hedef alan açıklamalar yaptı. ABD Başkanı, İtalya’ya her yıl milyarlarca dolar yatırım yaptıklarını savunarak, Roma yönetiminin İran’a yönelik askeri süreçte ABD’ye destek vermemesini eleştirdi.
Papa 14. Leo tartışması gerilimi artırdı
İki lider arasındaki gerilim yalnızca askeri üslerin kullanımıyla sınırlı kalmadı. Vatikan Devlet Başkanı Papa 14. Leo’nun İran savaşının sonlandırılması yönündeki çağrıları da tartışmanın yeni bir boyut kazanmasına yol açtı.
Trump, 12 Nisan’da Papa 14. Leo için “dış politikada zayıf ve berbat” ifadelerini kullandı. Meloni ise 13 Nisan’da yaptığı açıklamada, ABD Başkanı’nın Papa’ya yönelik sözlerinin “kabul edilemez” olduğunu belirterek tartışmaya dahil oldu.
Bunun üzerine Trump, 14 Nisan’da İtalyan Corriere della Sera gazetesine verdiği demeçte Meloni’yi sert sözlerle eleştirdi. Trump, “İnsanlar ondan memnun mu? Bunu hayal edemezdim. Ona şoke oldum. Cesur olduğunu düşünmüştüm ama yanılmışım” ifadelerini kullandı.
G7’deki görüşme gerilimi azaltmaya yetmedi
İki lider, aralarında soğuk rüzgarlar eserken Fransa’daki G7 Liderler Zirvesi’nde bir araya geldi. İtalyan basınına bilgi veren başbakanlık kaynakları, görüşmenin “açıklığa kavuşturma” niteliğinde olduğunu bildirdi.
Ancak zirve sonrası yapılan açıklamalar, görüşmenin gerilimi düşürmeye yetmediğini ortaya koydu. Trump’ın “fotoğraf çektirmek istedi” iddiasını yinelemesi ve Meloni’nin buna sert karşılık vermesi, Washington-Roma hattındaki krizin daha da derinleştiği yorumlarına neden oldu.
Batı ittifakı içinde yeni çatlak
Trump-Meloni polemiği, İran savaşı sonrası Batı ittifakı içindeki görüş ayrılıklarını da yeniden gündeme taşıdı. ABD yönetimi, İran’a yönelik askeri süreçte Avrupalı müttefiklerinden daha açık destek beklerken, İtalya’nın egemenlik ve anlaşma vurgusu yaparak üs kullanımına mesafeli yaklaşması Washington’da rahatsızlık yarattı.
Meloni ise açıklamalarında İtalya’nın ulusal çıkarlarını öncelediğini, askeri üslerin kullanımında mevcut anlaşmaların dışına çıkılmayacağını ve ülkesinin egemen bir devlet olarak karar aldığını vurguladı.
Karşılıklı açıklamalar, bir dönem yakın siyasi çizgide görülen Trump ve Meloni’nin İran savaşı sonrası artık açık bir diplomatik kriz yaşadığını gösteriyor. G7 Zirvesi’nde verilen görüntülerden çok, iki liderin birbirine yönelik sert sözleri uluslararası gündemin merkezine oturdu.




