Nöbetçi Eczaneler
Ramazan Bayramı boyunca Türkiye genelinde sağlık ve sosyal hizmet alanında görev yapan kamu çalışanları, vatandaşların hizmete kesintisiz erişimini sağlamak için bayramı görev başında geçirdi. Hastanelerden acil servislere, bakım merkezlerinden sosyal hizmet kuruluşlarına kadar geniş bir alanda sürdürülen bu yoğun mesai, bayramın ardından çalışma koşulları ve nöbet sistemine ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
Bayram sonrası değerlendirmede bulunan SAHİM-SEN Genel Başkanı Özlem Akarken, ortaya çıkan tablonun artık istisnai değil, yapısal bir mesele olarak görülmesi gerektiğini vurguladı. Sağlık ve sosyal hizmet çalışanlarının yalnızca bayram dönemlerinde değil, yılın genelinde de ağır bir nöbet yükü altında görev yaptığını belirten Akarken, mevcut sistemin daha adil ve sürdürülebilir hale getirilmesi gerektiğini ifade etti.
Bayramda 24 saat görev: fedakarlık mı, sistem sorunu mu?
Bayram süresince sağlık çalışanlarının 24 saate varan nöbetlerle görev yaptığına dikkat çekilirken, sosyal hizmet alanında çalışan personelin de çocuk, yaşlı ve engelli bakım hizmetlerinde kesintisiz sorumluluk üstlendiği belirtildi. Ancak bu yoğun tempo, nöbet sisteminin sürdürülebilirliği ve emeğin karşılığı konusunu yeniden tartışma konusu yaptı.
2026 yılı itibarıyla saatlik nöbet ücretlerinin ortalama 100 TL ile 300 TL arasında değiştiği, bazı uzmanlık alanlarında ise bu rakamın 400 TL seviyelerine kadar çıktığı ifade edildi. Bayram ve riskli birimlerde yapılan artışlara rağmen, çalışanların bu ücretlerin yükselen yaşam maliyetleri ve artan iş yükü karşısında yetersiz kaldığını dile getirdiği belirtildi.
SAHİM-SEN Genel Başkanı Özlem Akarken, “Bayramda 24 saat kesintisiz görev yapan bir çalışanın emeğini yalnızca saatlik ücret üzerinden değerlendirmek, sahadaki gerçekliği eksik okumaktır. Bu sadece bir ücret meselesi değil, doğrudan çalışma adaleti meselesidir” diyerek mevcut tabloya dikkat çekti.
AYM kararı tartışmanın seyrini değiştirdi
Mart 2026’da Anayasa Mahkemesi’nin nöbet ücretlerindeki üst sınırı iptal etmesi, uzun süredir eleştirilen “karşılıksız nöbet” uygulamasını hukuken sona erdirdi. Bu kararın, sağlık çalışanlarının tuttukları nöbetlerin tamamının ücretlendirilmesinin önünü açtığı ifade edildi.
Ancak sahadaki sorunların sadece bu düzenleme ile sınırlı olmadığını vurgulayan Akarken, “Bu karar önemli bir eşiktir ancak yeterli değildir. Çünkü mesele sadece kaç saat ücret alındığı değil, o saatlerin hangi koşullarda tutulduğu ve ne kadar sürdürülebilir olduğudur” ifadelerini kullandı.
Sosyal hizmet çalışanları da aynı yükü taşıyor
Bayram boyunca yalnızca sağlık çalışanlarının değil, sosyal hizmet alanında görev yapan personelin de kesintisiz hizmet verdiğine dikkat çekildi. Çocuk evleri, bakım merkezleri ve sosyal hizmet kuruluşlarında görev yapan çalışanların, kriz ve gece nöbetleriyle hizmetin devamlılığını sağladığı belirtildi.
Akarken, bu alandaki görünmeyen emeğe işaret ederek, “Sosyal hizmet çalışanlarımızın emeği çoğu zaman istatistiklere bile yansımıyor. Oysa onlar da en az sağlık çalışanları kadar ağır bir nöbet yükünü taşıyor. Bu alanın daha görünür hale gelmesi ve haklarının güçlendirilmesi gerekiyor” dedi.
“Nöbet fedakarlık değil, haktır”
Bayram boyunca görev yapan çalışanların emeğinin yalnızca sözlü takdirle değil, somut iyileştirmelerle karşılık bulması gerektiğini vurgulayan Akarken, “Bayramda ailesinden uzak görev yapan sağlık ve sosyal hizmet çalışanlarımız, sistemin en kritik yükünü taşıyor. Ancak bu emeğin karşılığının sınırlı kalması kabul edilebilir değildir. Nöbet sistemi çalışanlarımız için bir fedakarlık alanı değil, hakkaniyetli bir çalışma düzeni olmalıdır” açıklamasını yaptı.
Akarken ayrıca, nöbet sisteminin yalnızca ücret başlığıyla ele alınmaması gerektiğini, çalışma süreleri, personel planlaması ve iş yükü dengesiyle birlikte değerlendirilmesinin zorunlu olduğunu söyledi. “Daha adil, daha dengeli ve sürdürülebilir bir sistem için ortak akıl şart” diyen Akarken, bayram sonrasında gündeme gelen tartışmanın kalıcı çözümler üretmesi gerektiğini ifade etti.