Uzun süren tatil veya iş yolculukları, vücudun saatler boyunca aynı pozisyonda kalmasına neden oluyor. Özellikle dört saatten uzun yolculuklarda bacakların uzun süre hareketsiz kalması, toplardamarlardaki kan akışını yavaşlatabiliyor.
Bu durum, çoğunlukla bacakların derin toplardamarlarında pıhtı oluşmasıyla ortaya çıkan derin ven trombozu (DVT) riskini artırabiliyor. Oluşan pıhtının akciğerlere ulaşması ise hayati risk taşıyan pulmoner emboliye yol açabiliyor.
Kimler daha fazla risk altında?
Daha önce pıhtı geçirenler, yakın zamanda ameliyat olan veya hastanede yatanlar, aktif kanser hastalığı bulunanlar, ileri yaştaki kişiler ve fazla kilolu bireylerde risk daha yüksek olabiliyor.
Yaz aylarında sıcak havaya bağlı sıvı kaybının artması da dolaşım üzerinde olumsuz etki yaratabiliyor. Ancak uzun yolculuklarda en önemli risk faktörlerinden biri hareketsizlik olarak öne çıkıyor.
Bu belirtilere dikkat
Derin ven trombozu her zaman belirgin şikâyetlere neden olmayabiliyor. Bununla birlikte özellikle uzun yolculuk sonrasında;
- Tek bacakta şişlik,
- Ağrı veya hassasiyet,
- Kızarıklık,
- Isı artışı
gibi belirtilerin ortaya çıkması halinde tıbbi değerlendirme öneriliyor.
Pıhtının akciğere ulaşması durumunda ise ani nefes darlığı, göğüs ağrısı, çarpıntı, baş dönmesi, bayılma veya kanlı öksürük görülebiliyor. Bu belirtilerde acil sağlık değerlendirmesi gerekiyor.
Yolculuklarda pıhtı riskini azaltan 8 önlem
- Düzenli hareket edin: Uygun olduğunda koltuğunuzdan kalkarak kısa yürüyüşler yapın.
- Otomobil yolculuğunda mola verin: Düzenli aralıklarla durup birkaç dakika yürüyün.
- Ayak bileklerinizi hareket ettirin: Ayaklarınızı yukarı-aşağı ve dairesel şekilde oynatın.
- Baldır kaslarını çalıştırın: Ayak parmaklarını ve topukları sırayla kaldırın.
- Bacak bacak üstüne atmayın: Bacaklarınızı rahat ve hareket edebilir pozisyonda tutun.
- Yeterli su tüketin: Özellikle sıcak havalarda sıvı kaybına karşı düzenli su için.
- Sıkı kıyafetlerden kaçının: Bel ve bacak bölgesini sıkmayan rahat giysiler tercih edin.
- Risk grubundaysanız hekime danışın: Daha önce pıhtı geçirenlerde veya başka risk faktörleri bulunanlarda kompresyon çorabı ya da ilaçla korunma gerekip gerekmediğine hekim karar vermeli.
Uzmanlar, uzun yolculuklarda basit hareketlerin ve yeterli sıvı tüketiminin dolaşımı desteklediğini, özellikle risk grubunda bulunan kişilerin yolculuk öncesinde sağlık durumlarını değerlendirmelerinin önemli olduğunu vurguluyor.




