Nöbetçi Eczaneler
Konya Aydınlar Ocağı’nın mutat olarak düzenlediği Selçuklu Salı Sohbetleri’nde, Ocağın kuruluş serüveni ve kültürel faaliyetlerin geleceği ele alındı.
Konya Aydınlar Ocağı Başkanı Dr. Mustafa Güçlü, kuruluşunun 40. yılında Aydınlar Ocağı’nın varoluş sürecini, Konya’daki yapılanmasını ve 30 yıldır fasılasız devam eden Selçuklu Salı Sohbetleri’nin seyrini anlattı.
Güçlü, Konya Aydınlar Ocağı’nın 41. yılından, Selçuklu Salı Sohbetleri’nin ise 31. yılından gün aldığını belirterek, kültürel faaliyetlerde yeni nesle ulaşacak yöntemlerin geliştirilmesi gerektiğini vurguladı.
Selçuklu Salı Sohbetleri’nde 40 yıllık serüven konuşuldu
Konya Aydınlar Ocağı’nın geleneksel hale gelen Selçuklu Salı Sohbetleri’nin bu haftaki konuğu, aynı zamanda Ocağın Başkanı olan Dr. Mustafa Güçlü oldu.
Güçlü, konuşmasında yalnızca Konya Aydınlar Ocağı’nın kuruluşunu değil, Türkiye’de aydın, kültür, milli kimlik ve sivil toplum çizgisinin tarihsel arka planını da değerlendirdi.
Aydınlar Ocağı’nın kuruluş felsefesine değinen Güçlü, Türkiye’de milliyetçi ve mukaddesatçı aydınların halkla aydınlar arasındaki mesafeyi kapatma gayreti içinde hareket ettiğini söyledi.
“Türk Ocağı ve Milli Türk Talebe Birliği uzun yıllar kapalı kaldı”
Konuşmasında Osmanlı’nın son döneminden Cumhuriyet’in ilk yıllarına uzanan sivil toplum sürecini değerlendiren Dr. Mustafa Güçlü, Osmanlı’nın son döneminde Enver Paşa’nın kurduğu derneklerden söz etti.
Güçlü, Cumhuriyet’in kuruluş sürecinde Mustafa Kemal Atatürk’ün Nutuk’ta belirlediği çerçevenin Türkiye’nin şekillenmesinde etkili olduğunu belirterek, dönemin dernekler ve fikir hareketleri açısından da önemli kırılmalar içerdiğini ifade etti.
Dr. Güçlü, “Osmanlı’nın son döneminde Enver Paşa’nın kurduğu dernekler var. Daha sonra Mustafa Kemal’in Nutuk’ta belirlediği bir çerçeve var. 1919’da Samsun’a gittikten sonra yedi sene İstanbul’a gitmeyen Mustafa Kemal, Cumhuriyet Halk Partisi’nin kongresi için gittiğinde Nutuk denilen o söylevi altı gün altı saat okuyor ve o konuşmadaki anlayış, mantaliteye göre Türkiye şekillendiriliyor” dedi.
Güçlü, 1931’li yıllarda Türk Ocağı ve Milli Türk Talebe Birliği’ne birlikte çalışma teklifinin iletildiğini, kabul edilmemesi üzerine dönemin düşünce dünyasına uygun görülmeyen derneklerin kapatıldığını belirterek, “Milli Türk Talebe Birliği de, Türk Ocağı da 1946’ya kadar kapalı kaldı” ifadelerini kullandı.
“Aydınlar ile halk arasındaki makas büyüdü”
Cumhuriyet’in kuruluşundan sonra Osmanlı’nın son yüzyılında Batılılaşan, Avrupa’ya yönelen ve kendisini Batılı hisseden bir aydın tipinin ortaya çıktığını söyleyen Güçlü, bu dönemde Batı hayranlığının zirve yaptığını ifade etti.
Buna rağmen milli ve İslami duyarlılığı devam eden bir kesimin varlığını sürdürdüğünü belirten Güçlü, halk ile aydınlar arasındaki mesafenin özellikle son üç yüz yılda giderek açıldığını dile getirdi.
Güçlü, “Halk kendini milli kimlikte, Müslüman, Hanefi, Maturidi hissetse de aydınlar kendini Batılı hissediyordu. O bir avuç milliyetçi, muhafazakâr insan el altından bir şeyler yapmaya çalışıyordu” dedi.
Menderes döneminde rahatlama oldu
Dr. Mustafa Güçlü, Demokrat Parti iktidarı ve Adnan Menderes döneminde kültürel ve dini hayat açısından bir rahatlama yaşandığını söyledi.
Bu dönemde imam hatip okullarının ve İslam enstitülerinin açıldığını ifade eden Güçlü, milliyetçi ve mukaddesatçı Türk aydınlarının da halk ile açılan makası kapatma amacıyla yeni faaliyetler yürütmeye başladığını dile getirdi.
Güçlü, “Neticede Menderes iktidar döneminde rahatlama oldu; imam hatipler, İslam enstitüleri açıldı. 54 milliyetçi mukaddesatçı Türk aydını da halk ile açılan makası kapatabilme gayesi ile Aydın Fikirler Kulüpleri adıyla faaliyetler yapmaya başladı” diye konuştu.
Aydınlar Ocağı’nın kuruluş süreci
Adalet Partisi iktidarı ve Süleyman Demirel’in başbakanlığı döneminde milliyetçi ve mukaddesatçı aydınların Türkiye Aydınlar Ocağı’nı kurmak için müracaatta bulunduğunu belirten Güçlü, bu girişimin Bakanlar Kurulu’ndan geçmediğini aktardı.
Güçlü, “Fakat Aydın Fikirler Kulübü’nün bu müracaatı Bakanlar Kurulu’ndan geçmedi. Çünkü Türk ve Türkiye ismi sembol, remz olarak Bakanlar Kurulu kararı gerektiriyordu. Faaliyet 1960’lı yıllarda başlasa da isminde Türkiye olmadan 1970 yılında kurulabildi” dedi.
Aydınlar Ocağı’nın diğer derneklerden farklı bir yapıya sahip olduğunu da belirten Güçlü, her şehrin kendi içinde bağımsız dernek kurduğunu, merkez-şube statüsünün bulunmadığını ancak gönül bağı ve irtibatın sürdüğünü ifade etti.
Konya Aydınlar Ocağı 1986’da kuruldu
Konya Aydınlar Ocağı’nın 8 Kasım 1986’da kurulduğunu belirten Dr. Mustafa Güçlü, kuruluşta Selçuk Üniversitesi hocalarının önemli rol üstlendiğini söyledi.
Güçlü, Konya’da Selçuk Üniversitesi hocaları Abdülkadir Akçin, Mehmet Kara, Mehmet Arslan, Ali Sinan, Akif Akkuş, Ahmet Bilge, Abdurrahman Kutlu ve sekreter olarak Orhan Aydın’ın yer aldığı dokuz kişilik bir ekip tarafından Konya Aydınlar Ocağı’nın kurulduğunu anlattı.
İlk başkan Prof. Dr. Abdülkadir Akçin oldu
Konya Aydınlar Ocağı’nın ilk başkanlığını Prof. Dr. Abdülkadir Akçin’in yaptığını kaydeden Güçlü, ilk genel kurulun ise 22 Kasım 1986’da gerçekleştirildiğini belirtti.
Bu genel kurulda Prof. Dr. Şaban Karataş’ın başkan seçildiğini ifade eden Güçlü, 1988’de Prof. Dr. Abdurrahman Kutlu başkanlığında yönetim değişikliği yaşandığını, ardından Opr. Dr. Mustafa Akın’ın başkan seçildiğini söyledi.
Güçlü, ilk yıllardaki sık yönetim değişikliklerinin sebebinin görev alan isimlerin yoğun çalışma temposu ve yeterli vakit ayıramamaları olduğunu dile getirdi.
Mehmet Ali Uz dönemi
Dr. Mustafa Güçlü, Konya Aydınlar Ocağı tarihinde Av. Mehmet Ali Uz’un önemli bir yere sahip olduğunu vurguladı.
Güçlü, Mehmet Ali Uz’un 1989-2002 yılları arasında 13 yıl başkanlık yaptığını belirterek, “Milliyetçi, mukaddesatçı camiada sevilen, ağırlığı olan bir insandı. Mesleği bu işler için müsaitti ve çok güzel faaliyetleri oldu. Bizim için unutulmazdır, pirimizdir” dedi.
Başkanlık görevi Dr. Mustafa Güçlü’ye emanet edildi
Mehmet Ali Uz’un başkanlığı bırakmaya karar verdiği dönemde yönetimdeki isimlerin kendisi üzerinde ittifak ettiğini anlatan Güçlü, bir talebi olmamasına rağmen başkanlık görevini üstlenmesi için kendisine ısrar edildiğini söyledi.
Güçlü, “2002 yılında Mehmet Ali Uz ve yönetimde olan arkadaşların ısrarı ile başkan oldum” dedi.
Göreve geldikten sonra Aydınlar Ocağı’nın kuruluş felsefesine ve varlık sebebine uygun faaliyetleri sürdürmeye çalıştıklarını ifade eden Güçlü, Selçuklu Salı Sohbetleri’ni de kesintisiz şekilde devam ettirdiklerini belirtti.
Selçuklu Salı Sohbetleri 30 yıldır sürüyor
Konya Aydınlar Ocağı’nın en önemli faaliyetlerinden biri olan Selçuklu Salı Sohbetleri’nin 1996 yılında başlatıldığını belirten Güçlü, bu sohbetlerin 30 yıldır ara vermeden sürdüğünü söyledi.
Dr. Mustafa Güçlü, “Aydınlar Ocağı’nın kuruluş felsefesine, varlık sebebine uygun olarak faaliyetlerimizi sürdürmek üzere 30 yıl önce, 1996’da başlatılan Salı Sohbetlerimizi ara vermeden bugünlere getirdik” ifadelerini kullandı.
“Salon toplantıları eskisi kadar rağbet görmüyor”
Konuşmasının son bölümünde kültürel faaliyetlerin geleceğine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Güçlü, değişen çağın yeni yöntemleri zorunlu kıldığını söyledi.
Geleneksel salon toplantılarının eskisi kadar ilgi görmediğini ifade eden Güçlü, dijitalleşmenin kültürel faaliyetlerin biçimini de dönüştürdüğünü belirtti.
Güçlü, “Salon toplantıları eskisi kadar rağbet görmüyor. Genel kurulumuza bir yıl var ve önümüzdeki zamanı istişarelerle planlayacağız” dedi.
“Yeni nesle hitap edecek yollar üretmemiz gerekiyor”
Konya Aydınlar Ocağı Başkanı Dr. Mustafa Güçlü, yeni nesle ulaşmak için farklı yöntemlerin geliştirilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Güçlü, “Yeni nesle hitap edecek yollar üretmemiz gerekiyor. Dijital gelişimle birlikte çağın gereksinimleri de değişime uğradı” ifadelerini kullandı.
Konya Aydınlar Ocağı’nın kuruluş süreci
| Tarih / Dönem | Gelişme |
|---|---|
| 1970 | Aydınlar Ocağı faaliyetleri kurumsal zemine kavuştu |
| 8 Kasım 1986 | Konya Aydınlar Ocağı kuruldu |
| 22 Kasım 1986 | İlk genel kurul yapıldı |
| 1989-2002 | Av. Mehmet Ali Uz başkanlık yaptı |
| 1996 | Selçuklu Salı Sohbetleri başlatıldı |
| 2002 | Dr. Mustafa Güçlü başkan oldu |
| 2026 | Konya Aydınlar Ocağı 41. yılından, Selçuklu Salı Sohbetleri 31. yılından gün aldı |
Kültürel faaliyetlerde yeni dönem arayışı
Konya Aydınlar Ocağı’nda gerçekleştirilen program, geçmişten bugüne sivil toplum, kültür, fikir hayatı ve milli-manevi duyarlılık ekseninde yürütülen çalışmaların değerlendirilmesine sahne oldu.
Dr. Mustafa Güçlü’nün konuşmasında özellikle genç kuşaklara ulaşma meselesine yaptığı vurgu, Ocağın önümüzdeki dönemde dijital imkanları ve yeni iletişim yöntemlerini daha fazla gündemine alacağının işareti olarak değerlendirildi.
Konya Aydınlar Ocağı’nın, kuruluş felsefesine bağlı kalarak yeni nesle hitap eden kültürel faaliyet modelleri geliştirmesi bekleniyor.