Nöbetçi Eczaneler
Türkiye, İran, Suudi Arabistan ve Pakistan, Orta Doğu’daki güvenlik sorunlarını ve bölgesel gelişmeleri ele almak üzere İran’ın başkenti Tahran’da üst düzey bir toplantı gerçekleştirdi.
26 Ekim 2026 Pazartesi günü İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai’nin ev sahipliğinde düzenlenen toplantıya, dört ülkeden diplomasi, istihbarat, savunma ve askerî yönetim alanlarında görev yapan üst düzey temsilciler katıldı.
Türkiye’yi Millî İstihbarat Teşkilatı (MİT) Başkanı İbrahim Kalın’ın temsil ettiği görüşmelerde, Suudi Arabistan adına Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman, Pakistan adına Genelkurmay Başkanı Asım Münir yer aldı. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi de toplantıya katıldı.
| Ülke | Temsilci | Görevi |
|---|---|---|
| Türkiye | İbrahim Kalın | MİT Başkanı |
| İran | Muhsin Rızai | Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri |
| İran | Mesud Pezeşkiyan | Cumhurbaşkanı |
| İran | Abbas Erakçi | Dışişleri Bakanı |
| Suudi Arabistan | Halid bin Selman | Savunma Bakanı |
| Pakistan | Asım Münir | Genelkurmay Başkanı |
Görüşmelerde başta bölgesel güvenlik olmak üzere İsrail’in Orta Doğu’daki faaliyetleri, Filistin ve Lübnan’daki gelişmeler, bölgede yaşanan askerî gerilimler ve ülkeler arasındaki güvenlik iş birliği konuları değerlendirildi.
Toplantının tamamlanmasının ardından yapılan ortak açıklamada, dört ülkenin bölgesel barış ve güvenlik alanındaki iş birliğini güçlendirmek amacıyla görüşmelerini sürdürme konusunda anlaşmaya vardığı bildirildi.
İran’dan bölgesel güvenlik konusunda açıklama
Toplantının ev sahibi İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai, görüşmelerin ardından ülkesinin yarı resmî Tesnim Haber Ajansına açıklamalarda bulundu.
Dört ülkenin bölgesel güvenlik konularını kapsamlı biçimde görüştüğünü belirten Rızai, güvenliğin bölge ülkelerinin kendi aralarındaki iş birliğine dayanması gerektiğini ifade etti.
Rızai, “Batı Asya’daki güvenliğin bölge içine dayanması sonucuna vardık. Her türlü dış müdahale önlenmeli.” dedi.
Bölge ülkelerinin daha önce iş birliğine başlaması gerektiğini savunan Rızai, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’dan üst düzey temsilcilerin Tahran’a gelmesinin önemine değindi.
Rızai, söz konusu ziyaretin ABD’nin tehditlerinin dünya genelindeki etkisinin sınırlı olduğunu gösterdiğini ileri sürdü.
Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan heyetleriyle yapılan görüşmelerde olumlu bir atmosfer oluştuğunu dile getiren Rızai, İran ile birlikte dört ülkenin bölgedeki krizlerin çözümünde iş birliği yapabileceğini söyledi.
İranlı yetkili, İsrail’in Lübnan ve Suriye’nin güneyindeki faaliyetleri ile Gazze Şeridi ve Batı Şeria’daki saldırılarını da gündeme getirdi.
Rızai, İsrail’in söz konusu bölgelerdeki saldırılarına son vermesi gerektiğini belirtti.
Pezeşkiyan: İslam ülkelerinin birliğini sağlayacak her mutabakatı destekliyoruz
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan da Tahran’daki toplantı kapsamında Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan’ın üst düzey temsilcileriyle bir araya geldi.
İran Cumhurbaşkanlığından yapılan yazılı açıklamaya göre Pezeşkiyan, görüşmede İslam ülkeleri arasındaki ilişkilerin geliştirilmesi, bölgesel anlaşmazlıkların giderilmesi ve ortak imkânlardan yararlanılması gerektiğini vurguladı.
Pezeşkiyan, “İslam ülkeleri ortak kapasitelerinden faydalanarak dünyaya adalet ve kalkınma modeli sunabilir. İslam ülkelerinin birliğini sağlayacak her mutabakatı destekliyoruz.” ifadelerini kullandı.
İran’ın bölgesel iş birliğini geliştirmek konusunda kararlı olduğunu belirten Pezeşkiyan, açıklamasının devamında şunları kaydetti:
“İran, İslam ülkeleri arasındaki anlaşmazlıkları ortadan kaldırma ve ortak kapasitelerden yararlanma yönündeki adımları ve bölgede birlik, güvenlik ve kalkınmayı güçlendirmeyi sağlayacak her türlü mutabakatı desteklemektedir.”
Pakistan’ın girişimiyle düzenlendi
İran basınında yer alan bilgilere göre Tahran’daki dörtlü görüşme, Pakistan’ın girişimi ve İran’ın olumlu yaklaşımı üzerine gerçekleştirildi.
Toplantı öncesinde açıklama yapan İranlı yetkililer, bölgedeki güvenlik sorunlarının çözümünde bölge ülkelerinin daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini belirtti.
İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreter Yardımcısı Ali Bakıri, görüşmelerin Batı Asya’da bölgesel güvenlik iş birliğinin geliştirilmesi amacıyla düzenlendiğini bildirdi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi de ülkelerin ortak güvenlik ihtiyaçları doğrultusunda daha yakın ilişkiler kurması gerektiğini ifade etti.
Görüşmelerde, bölgedeki askerî gerilimin azaltılması ve diplomatik temasların sürdürülmesi konuları ele alındı.
Suudi Arabistan’dan müzakere ve diplomasi vurgusu
Suudi Arabistan yönetimi de Tahran’daki temaslara ilişkin açıklama yaptı.
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığının resmî haber ajansı SPA aracılığıyla yayımladığı açıklamada, Tahran ziyaretinin bölgesel gerilimin azaltılması ve diplomatik çözüm arayışlarının desteklenmesi amacıyla gerçekleştirildiği bildirildi.
Açıklamada, taraflar arasında müzakere kanallarının açılmasının önemine dikkat çekilerek Katar ve Pakistan’ın yürüttüğü arabuluculuk girişimlerine destek verildiği belirtildi.
Suudi Arabistan, bölgenin yeni bir askerî çatışmaya sürüklenmemesi için tarafların diplomatik girişimlere olumlu yaklaşması gerektiğini vurguladı.
Filistin ve Lübnan’daki gelişmeler görüşüldü
Dörtlü toplantının gündeminde Filistin ve Lübnan’daki gelişmeler de geniş yer tuttu.
İsrail’in Gazze Şeridi ve Batı Şeria’daki faaliyetleri ile Lübnan’ın güneyindeki güvenlik durumu görüşmelerde ele alındı.
İranlı yetkililer, İsrail’in söz konusu bölgelerdeki saldırılarının sona erdirilmesi gerektiğini belirterek bölge ülkeleri arasında daha güçlü iş birliği çağrısında bulundu.
Görüşmelerde, İsrail’in faaliyetlerinin bölgesel güvenliğe etkilerinin yanı sıra Filistin ve Lübnan’daki gelişmelerin diplomatik yollarla ele alınması üzerinde duruldu.
Dört ülkeden ortak bildiri
Toplantının sona ermesinin ardından İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi tarafından ortak açıklama yayımlandı.
Açıklamada, Türkiye, İran, Suudi Arabistan ve Pakistan temsilcilerinin bölgesel güvenlik konularında görüş alışverişinde bulunduğu belirtildi.
Dört ülkenin, bölgesel barış ve güvenlik dâhil olmak üzere ortak iş birliği alanlarının geliştirilmesi amacıyla diyaloğu sürdürme konusunda mutabakata vardığı bildirildi.
Ortak bildiride yeni bir askerî anlaşma veya savunma ittifakı ilan edilmedi. Görüşmelerin devamına ilişkin kararın dışında yeni bir toplantı tarihi de açıklanmadı.
Tahran’da gerçekleştirilen toplantı, dört ülkenin bölgesel güvenlik sorunlarının görüşülmesi amacıyla üst düzey temaslarını sürdürme kararıyla sona erdi.