Küresel piyasalarda yapay zeka ve jeopolitik risk baskısı: Gözler Fed kararında

Küresel piyasalarda yatırımcıların odağı bu hafta ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz kararına çevrildi. ABD’de enflasyonun güçlü kalmaya devam etmesi, istihdam piyasasından gelen veriler ve enerji fiyatlarındaki yükseliş, faiz artırım beklentilerini güçlendirdi.

ABD’de ağustos ayında Tüketici Fiyat Endeksi aylık bazda yüzde 0,4, yıllık bazda ise yüzde 3,4 arttı. Çekirdek enflasyonun aylık yüzde 0,3 ile beklentilerin üzerinde gerçekleşmesi de sıkı para politikası beklentilerini destekledi.

Para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed’in bu haftaki toplantısında faiz artırımına gitme ihtimali yüzde 87’ye yükseldi.

ABD tahvil faizi yüzde 5 sınırına dayandı

Faiz artırım beklentilerinin güçlenmesiyle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,98’e çıkarak Ekim 2023’ten bu yana en yüksek seviyesini gördü.

Tahvil faizi daha sonra yüzde 4,97 civarında dengelenirken dolar endeksi yüzde 0,2 yükselişle 99,4 seviyesinde işlem gördü.

Altının ons fiyatı ise güçlü dolar ve yükselen tahvil faizlerinin etkisiyle yüzde 0,5 gerileyerek 4 bin 329 dolar seviyesine indi.

Brent petrol 107 doların üzerine çıktı

Küresel piyasaların bir diğer önemli gündem maddesini Orta Doğu’daki gelişmeler oluşturuyor.

Suudi Arabistan’ın Hürmüz Boğazı’na alternatif olarak kullandığı ve günlük 7 milyon varil kapasiteli olduğu belirtilen Petroline Doğu-Batı Petrol Boru Hattı’nın, Irak’tan düzenlenen saldırılar sonrasında kapanması petrol arzına yönelik endişeleri artırdı.

Kasım vadeli Brent petrolün varil fiyatı yeni haftanın ilk işlem gününde yüzde 2,6 artarak 107,3 dolara yükseldi.

İran ile Arap ülkeleri arasında Hürmüz Boğazı konusunda yapılması planlanan bölgesel toplantının ertelenmesi de enerji piyasalarındaki belirsizliği artırdı.

Yapay zeka şirketlerinde yavaşlama endişesi

Piyasalardaki satış baskısının bir diğer nedeni ise yapay zeka sektöründe teknoloji geliştirme hızının yavaşlayabileceğine yönelik tartışmalar oldu.

Anthropic Üst Yöneticisi Dario Amodei, yapay zeka sistemlerinin kontrolüne ilişkin riskleri gerekçe göstererek şirketlere modellerin geliştirilme hızının azaltılması çağrısında bulundu.

Tesla ve SpaceX CEO’su Elon Musk ile OpenAI CEO’su Sam Altman’ın da bu değerlendirmelere destek vermesi, teknoloji şirketlerinin hisselerinde satış baskısını artırdı.

Wall Street cuma gününü yükselişle kapattı

ABD borsalarında geçen haftanın son işlem gününde ise pozitif bir görünüm izlendi.

ABD’de Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi eylülde 47,8’e gerilerken, kısa vadeli enflasyon beklentisi yüzde 4’ten yüzde 4,6’ya yükseldi.

Federal hükümetin bütçe açığı ise ağustosta geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 52 azalarak 167 milyar dolara düştü.

Yeni haftanın ilk gününde ABD endeks vadeli kontratlarında ise negatif seyir öne çıktı.

Avrupa’da gözler İngiltere Merkez Bankasında

Avrupa piyasalarında bu hafta İngiltere Merkez Bankasının faiz kararı takip edilecek.

Bankanın politika faizini sabit bırakması beklenirken, enerji maliyetlerinin enflasyonu artırması nedeniyle yılın ilerleyen döneminde faiz artışı ihtimali de gündemde bulunuyor.

Cuma günü Avrupa borsalarının performansı şöyle gerçekleşti:

İngiltere ekonomisinin temmuz ayında beklentilerin üzerinde yüzde 0,4 büyümesi de piyasaların yakından izlediği gelişmeler arasında yer aldı.

Asya’da teknoloji hisselerine satış

Asya piyasalarında yeni haftada karışık seyir görülürken özellikle teknoloji şirketlerindeki sert kayıplar dikkati çekti.

Güney Koreli SK Hynix hisseleri yüzde 5,6, Samsung Electronics yüzde 3,5, Japon SoftBank Group hisseleri ise yüzde 11,4 değer kaybetti.

Bölgede bu hafta Japonya Merkez Bankasının faiz kararı da izlenecek. Bankanın yüzde 1 seviyesindeki politika faizini 25 baz puan artırabileceği beklentisi öne çıkıyor.

Asya borsalarındaki görünüm:

Borsa İstanbul haftayı yükselişle tamamladı

Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi cuma gününü yüzde 0,51 yükselişle 14.467,25 puandan tamamladı.

VİOP’ta BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat da akşam seansında normal seans kapanışının yüzde 0,14 üzerinde işlem gördü.

Dolar/TL cuma gününü yüzde 0,1 düşüşle 48,5121 seviyesinde tamamlarken, yeni haftanın ilk işlem gününde bankalararası piyasada yüzde 0,2 yükselişle 48,6200 seviyesinden işlem görüyor.

Yeni haftada kritik gündem: Fed ve merkez bankaları

Küresel piyasalarda bu hafta yatırımcıların gündeminde ağırlıklı olarak merkez bankaları bulunacak.

Fed’in faiz kararı başta olmak üzere İngiltere Merkez Bankası ve Japonya Merkez Bankasının kararları, petrol fiyatlarındaki hareketlilik ve Orta Doğu’daki gelişmeler piyasaların yönü üzerinde belirleyici olacak.

Yurt içinde veri gündeminin sakin olması beklenirken, Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde’ın açıklamaları da yakından takip edilecek.