ABD-İsrail-İran savaşının 20’nci gününde bölgedeki gerilim daha da yükseldi. Gün boyunca İran’ın saldırıları, ABD’nin sert açıklamaları, İsrail’deki kritik hedefler ve Körfez ülkelerine yayılan alarm hali peş peşe gündeme geldi.
ABD-İsrail-İran savaşının 20’nci gününde Orta Doğu adeta ateş çemberine döndü. Füzeler peş peşe ateşlenirken, İran’dan yeni misilleme mesajları geldi, ABD’den ise savaşın dozunu daha da yükselten açıklamalar yapıldı. Gün boyunca hem cephe hattında hem de diplomatik sahada tansiyonu artıran gelişmeler yaşandı.
İran’dan ABD’ye ait F-35 iddiası
Günün en dikkat çeken başlıklarından biri İran’ın ABD’ye ait bir F-35 savaş uçağını vurduğu iddiası oldu. CNN’e dayandırılan bilgiye göre İran tarafından vurulan ABD’ye ait F-35, Orta Doğu’daki bir ABD hava üssüne acil iniş yaptı. Centcom’un, savaş uçağının İran üzerinde bir muharebe görevi yürütürken acil inişe zorlandığını söylediği aktarıldı.
Bu gelişme, savaşın hava cephesinde de yeni ve daha kritik bir aşamaya taşındığı yorumlarına neden oldu.
Hayfa’da elektrik kesintileri ve rafineri hasarı
İran’ın füze saldırılarının ardından İsrail’in Hayfa kentinde elektrik kesintileri yaşandığı bildirildi. Kentte elektrik ve petrol tesislerinin bulunduğu endüstri bölgesinden siyah dumanların yükseldiği aktarıldı. Saldırıda Hayfa’daki petrol rafinerisinde de hasar oluştuğu ifade edildi.
Enerji altyapısının hedef alınması, çatışmanın yalnızca askeri alanla sınırlı kalmadığını, ekonomik ve stratejik hedeflerin de doğrudan vurulduğunu ortaya koydu.
BAE’ye füze ve İHA saldırısı
Birleşik Arap Emirlikleri’nden yapılan açıklamada, İran’ın füze ve insansız hava aracı saldırısı sonrası hava savunma sistemlerinin devreye girdiği belirtildi. Bu gelişme, savaşın etkilerinin yalnızca İran ve İsrail hattında kalmadığını, Körfez’e de yayıldığını gösterdi.
Bölgedeki alarm hali, hava savunma sistemlerinin art arda devreye girmesiyle daha görünür hale geldi.
Çin’den dikkat çeken uyarı
Çin Dışişleri Bakanı Vang Yi, Orta Doğu’daki çatışmanın giderek tırmandığını ve genişlediğini belirterek, bunun artık yalnızca bölgesel barış ve istikrarı değil, uluslararası enerji, finans, ticaret ve gemiciliği de etkileyerek tüm ülkelerin çıkarlarına zarar verdiğini söyledi.
Çin Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasına göre Vang, İngiliz mevkidaşı Yvette Cooper ile telefonda görüştü. Vang, uzayan çatışmaların kazananının olmayacağını, ateşkesin halkların ortak iradesi olduğunu vurguladı ve tüm tarafları askeri operasyonları durdurmaya çağırdı.
İngiliz Bakan Cooper da çatışmanın en kısa sürede sona erdirilmesi, diplomatik müzakerelerin yeniden başlatılması ve uzun vadeli bir çözüm bulunması için yakın temas içinde olunmasını umduklarını dile getirdi.
İran ordusu hedef listesini açıkladı
İran ordusu yaptığı açıklamada, Kudüs’te bulunan İsrail İç Güvenlik Bakanlığı’nın, Tel Aviv’deki Kanal 13 televizyonunun, Arar garnizonundaki kara kuvvetleri birliği binası ile tesislerinin hedef alındığını duyurdu.
Açıklamada, İsrail İç Güvenlik Bakanlığı’nın kriz yönetiminin kalbi olduğu, Kanal 13’ün ise İran’a karşı yürütülen psikolojik savaşta önemli bir rol oynadığı savunuldu. Arar üssünün de Lübnan ve Suriye sınırlarına yakın stratejik konumu nedeniyle İsrail Kara Kuvvetleri’nin ana karargâhlarından biri olduğu belirtildi.
İran, bu saldırıda yeni bir yıkıcı insansız hava aracı filosunun kullanıldığını da öne sürdü.
Russia Today ekibinin bulunduğu alan vuruldu
Günün dikkat çeken gelişmelerinden biri de Lübnan’da yaşandı. İsrail ordusunun, canlı yayın sırasında Rus basın kuruluşu Russia Today ekibinin bulunduğu noktayı vurduğu aktarıldı. Muhabir ve kameramanın saldırıdan kıl payı kurtulduğu belirtildi.
Bu saldırı, çatışma alanında görev yapan medya mensuplarının da doğrudan risk altında olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.
Hegseth’ten sert sözler: “Bugün en büyük saldırı olacak”
ABD Savunma Bakanı Pege Hegseth, düzenlediği basın toplantısında son derece sert ifadeler kullandı. Hegseth, “Kararlı ve hassas bir operasyon gerçekleştiriyoruz. Birinci günden beri planlı olarak hedeflerimize ilerliyoruz. İran’ın füzelerini, roketatarlarını, nükleer altyapılarını ortadan kaldırıyoruz. Bunlar ilk günden beri hedeflerimizdi. 7 bine yakın hedef vurduk” dedi.
Hegseth açıklamasının devamında, “Kendi koşullarımızda savaşı kazanıyoruz. Onlara her gün daha büyük bir saldırı gerçekleştiriyoruz. Bugün de şimdiye kadarki en büyük saldırı olacak. Yukarıdan ölüm ve yıkım yağacak. İran’ın savunması tamamen imha edildi. Her şeylerini yok ettik. Denizaltılarının da 11 tanesini imha ettik. İran’ı ezici güçle avlıyoruz ama nankör müttefiklerimiz Trump’a teşekkür etmeliler” ifadelerini kullandı.
ABD Genelkurmay Başkanı: Çok fazla silahımız ve hedefimiz var
ABD Genelkurmay Başkanı Dan Caine de yaptığı açıklamada, İran’a ait 120 gemi ve 144 uçağın imha edildiğini söyledi. Caine, “İnanılmaz etkileyici bir odakla bunu yapıyor askerlerimiz. En büyük korkuları işlerini yapamamak. Çok fazla silahımız ve çok fazla hedefimiz var” diye konuştu.
Washington’dan gelen bu açıklamalar, ABD’nin savaşta geri adım atma niyetinde olmadığını ortaya koydu.
Hürmüz Boğazı için kritik hazırlık
İran’ın Hürmüz Boğazı ile ilgili bir yasa tasarısı üzerinde çalıştığı belirtilirken, bölgede yeni bir sistem tanımlanacağı da öne sürüldü. Küresel enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’na ilişkin bu hazırlık, uluslararası piyasalarda da dikkatle takip ediliyor.
Tahran’dan “misillemeler sürecek” mesajı
İran Silahlı Kuvvetleri, ülkedeki enerji tesislerine yönelik saldırılara karşı misillemelerin devam edeceğini duyurdu. Bu açıklama, Tahran yönetiminin saldırılara karşılık verme çizgisini sürdüreceğini açık biçimde ortaya koydu.
Devrim Muhafızları’ndan intikam yemini
İran Devrim Muhafızları da yayımladıkları yeni videoda ABD ve İsrail’in olası kara saldırısına hazır olduklarını duyurdu. Videoda, “Bir fırtına kopacak. Uyuyan İran’ı uyandırdınız. Kara saldırısına yüzde yüz hazırız. Sizi tam da bu topraklara gömeceğiz” ifadeleri kullanıldı.
Ayrıca İsrail’in orta ve geniş hedeflerine yönelik “Gerçek Vaat 4 Operasyonu”nun 64’üncü saldırısının başlatıldığı da ilan edildi.
İsrail basını: Savaş birkaç hafta daha sürebilir
İsrail basınından YNet, İsrail Güvenlik Kabinesi’nin bir gece önce toplandığını ve bakanlara savaşın birkaç hafta daha sürmesinin beklendiğinin söylendiğini öne sürdü. Bu değerlendirme, çatışmanın yakın vadede sona ermeyeceği yönündeki beklentileri güçlendirdi.
ABD Riyad Büyükelçiliği vatandaşlarını uyardı
ABD’nin Riyad Büyükelçiliği yaptığı açıklamada, vatandaşlarına güvenli şekilde seyahat edebilmeleri halinde ticari uçuşlarla Suudi Arabistan’dan ayrılmalarını tavsiye etti. Bu uyarı, savaşın bölgesel güvenlik riskini daha da artırdığına işaret etti.
İran’dan Bahreyn ve BAE’ye tazminat çıkışı
İran’ın Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi Said İravani, ABD ve İsrail’in İran’a saldırılarında topraklarının kullanılmasına engel olmayan Bahreyn ile Birleşik Arap Emirlikleri’nin Tahran’a tazminat ödemesi gerektiğini söyledi.
Bu açıklama, çatışmanın yalnızca askeri değil diplomatik ve hukuki başlıklarda da daha sert bir evreye girdiğini gösterdi.
Bölge yeni bir kırılma noktasında
Savaşın 20’nci gününde yaşanan gelişmeler, Orta Doğu’daki çatışmanın artık yalnızca İran ile İsrail arasında sınırlı bir denklem olmaktan çıktığını ortaya koydu. ABD’nin doğrudan ve sert açıklamaları, İran’ın art arda gelen misilleme mesajları, Körfez ülkelerine uzanan saldırılar ve enerji altyapısının hedef alınması, bölgenin çok daha büyük bir kriz alanına sürüklendiğini gösteriyor.





