Sermaye Piyasası Kurulu, borsada işlem gören şirketlerde pay sahipliği ve fiili dolaşım oranlarının hesaplanmasına ilişkin önemli değişikliklere gitti.
Kurulun kararına göre, Borsa İstanbul’da işlem gören ihraççıların sermayesindeki pay sahipliği bildirim yükümlülüğü sınırı yüzde 3 olacak. Düzenleme, 11 Eylül 2026 gün sonundan itibaren uygulanmaya başlanacak.
Yeni sistem kapsamında, doğrudan yüzde 3 ve üzerinde pay sahibi olan gerçek ve tüzel kişileri gösteren tablo ile serbest fonlar dahil olmak üzere dolaylı yoldan yüzde 10 ve üzerinde pay sahibi olan gerçek ve tüzel kişilere ilişkin bilgiler Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) tarafından anlık olarak güncellenecek.
Ancak MKK tarafından açıklanacak dolaylı pay sahipliği verileri, pay alım teklifi yükümlülüğü gibi dolaylı pay sahipliğinin hukuki sonuç doğurduğu düzenlemelerde doğrudan esas alınmayacak. Bu veriler daha çok malvarlıksal hakların oranına ilişkin bilgi verme amacı taşıyacak.
Fiili dolaşım oranının tanımı değişiyor
SPK’nın kararında fiili dolaşımdaki pay kavramı, “halka açıklık oranını gösteren kavram” olarak tanımlandı.
Fiili dolaşımdaki pay oranı, MKK tarafından izlenebilen fiili dolaşımdaki pay adedinin, yine MKK tarafından izlenebilen toplam pay adedine bölünmesiyle hesaplanacak.
Bununla birlikte bazı paylar fiili dolaşım hesabına dahil edilmeyecek.
Kamu tüzel kişilerinin mülkiyetindeki paylar, şirketin kendi payları, şirket kurucularının ve konsolidasyona tabi ilişkili kuruluşların sahip olduğu paylar hesaplama dışında tutulacak.
Şirketlerin geri alım programları kapsamında edindiği paylar da fiili dolaşım oranına dahil edilmeyecek.
Ayrıca şirket sermayesinin yüzde 10 veya daha fazlasına sahip ortakların ellerindeki paylar da fiili dolaşım dışında değerlendirilecek.
Üst düzey yöneticilerin payları da kapsam dışında
Şirketin yönetim ve denetim kurulu üyeleri ile genel müdür, genel müdüre denk veya daha üst pozisyonda görev yapan kişilerin sahip olduğu paylar da fiili dolaşım hesabında dikkate alınmayacak.
Genel müdüre veya genel müdüre denk yöneticilere doğrudan bağlı çalışan genel müdür yardımcıları ve benzeri üst düzey yöneticilerin payları da aynı şekilde hesaplama dışında tutulacak.
Şirketlere ait sandık ve vakıfların sahip olduğu paylar da fiili dolaşıma dahil edilmeyecek.
Bunun yanında hukuken kısıtlı, alım satıma kapalı, hacizli ve yasaklı paylar da fiili dolaşım hesabının dışında bırakılacak.
Teminata verilen bazı paylar hesaplamaya dahil edilmeyecek
Sermaye piyasası mevzuatı kapsamında özkaynak olarak verilen paylar, kredili işlemler kapsamında teminata konu edilen paylar veya Takasbank piyasalarında teminata verilen paylar dışında kalan teminatlı paylar da fiili dolaşım dışında tutulacak.
SPK ayrıca, fiili dolaşım hesabına dahil edilmeyen paylara sahip kişilerin serbest veya serbest özel fonlar üzerinden ya da Borsa İstanbul’da işlem gören başka halka açık şirketler aracılığıyla dolaylı olarak sahip oldukları payların ilgili sahiplik oranına düşen kısmının da fiili dolaşıma dahil edilmeyeceğini kararlaştırdı.
Yurt dışında işlem gören paylar da kapsam dışında
Yeni düzenlemeye göre, yurt dışı piyasalarda işlem gören paylar da fiili dolaşımdaki pay tanımının dışında tutulacak.
Şirket sermayesinin yüzde 10 veya daha fazlasına sahip ortakların belirlenmesinde ise bu kişilerin serbest veya serbest özel fonlar ile halka açık şirketler üzerinden sahip oldukları dolaylı paylar da dikkate alınacak.
Bu hesaplama, ilgili fon veya halka açık şirketteki sahiplik oranları esas alınarak yapılacak.
Veriler günlük açıklanacak
Fiili dolaşımdaki pay adedi ve fiili dolaşım oranına ilişkin veriler, 11 Eylül 2026’dan itibaren MKK tarafından her gün hesaplanarak kamuoyuna duyurulacak.
Borsa İstanbul’da işlem gören tüm şirketler ise fiili dolaşım kriterleri kapsamında bulunan gerçek ve tüzel kişilerin kimlik ve unvan bilgilerini her ayın ilk iş gününde MKK’ye bildirecek.
SPK’nın yeni düzenlemesiyle birlikte, borsadaki şirketlerin ortaklık yapısının ve fiili halka açıklık oranlarının daha güncel ve ayrıntılı biçimde izlenmesi hedefleniyor.




