Nöbetçi Eczaneler
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 1 Eylül 2026’da Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) Devlet Başkanları Zirvesi kapsamında bulunduğu Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te temaslarını sürdürdü.
Erdoğan’ın programının en önemli başlıklarından biri Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile gerçekleştirdiği görüşme oldu.
İki liderin görüşmesinde Türkiye-Rusya ilişkilerinin mevcut durumu, ekonomik ve ticari iş birliği, enerji projeleri, Akkuyu Nükleer Güç Santrali, turizm ve tarım alanındaki ortaklık ele alındı.
Görüşmede Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı İbrahim Kalın da yer aldı.
Erdoğan: Türkiye-Rusya ilişkileri bugün çok daha ileri bir düzeyde
Görüşmenin başında değerlendirmelerde bulunan Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye ile Rusya arasındaki ilişkilerin geldiği seviyeye dikkati çekti.
Erdoğan, “Bugün böyle bir fırsatı değerlendirmeyi önemli buluyorum. Türkiye ile Rusya ilişkileri gerçekten her döneme göre bugün çok daha ileri bir düzeyde.” ifadelerini kullandı.
Türkiye-Rusya ilişkilerinde turizmin özel bir yere sahip olduğunu belirten Erdoğan, Rus turistlerin Türkiye açısından taşıdığı öneme de dikkat çekti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın görüşmede yaptığı açıklamanın tamamı şöyle:
“Rus turistlerin Türkiye’deki önemi çok çok farklı. Bugün Antalya’nın en önemli turist ağını Rusya’dan gelen dostlar oluşturuyor. Tabii bunun yanında Sayın Başkan’ın da ifade ettiği gibi Rusya-Türkiye ilişkilerinde Akkuyu Santrali büyük önem arz etmektedir. Şu anda artık Akkuyu Santrali’nin bitim dönemine girmiş vaziyetteyiz. Artık Akkuyu Santrali bitsin, açılışını yapalım diye bekliyoruz. Çünkü Akkuyu Nükleer Santrali’nin açılışıyla birlikte yeni bazı santrallerin açılış adımlarını da yine birlikte atacağız. Bu hazırlıkların içerisindeyiz. Bütün bunların yanında tarımda, enerjide güçlü bir birlikteliğimiz var.”
Erdoğan’ın açıklamaları, iki ülke ilişkilerinde özellikle enerji alanındaki iş birliğinin yeni projelerle genişletilmesinin gündemde olduğunu ortaya koydu.
Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin devreye alınmasının ardından yeni nükleer enerji yatırımları konusunda Türkiye ile Rusya’nın birlikte hareket edebileceğine ilişkin mesaj da görüşmenin dikkat çeken başlıklarından biri oldu.
Putin: Türkiye ayrıcalıklı ortaklarımızdan biri
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin de görüşmenin başında yaptığı konuşmada Cumhurbaşkanı Erdoğan ile yeniden bir araya gelmekten duyduğu memnuniyeti dile getirdi.
Putin, iki liderin bir süredir yüz yüze görüşmediğini belirterek:
“Yeniden görüşmekten memnuniyet duydum. İkili ilişkilerimizi kontrol altında tutuyoruz.”
dedi.
Türkiye’nin Rusya açısından dış politika ve ekonomi alanındaki önemine dikkat çeken Putin, iki ülke arasındaki hükümetlerarası mekanizmaların aktif biçimde çalışmayı sürdürdüğünü söyledi.
Putin’in Türkiye-Rusya ilişkileri ve Akkuyu Nükleer Güç Santrali konusunda yaptığı açıklamanın tamamı şöyle:
“Türkiye, dış politika ve ekonomi alanlarında ayrıcalıklı ortaklarımızdan biri. Hükûmetlerarası Komisyon aktif şekilde çalışıyor. İlginiz sayesinde ekonomik iş birliği yüksek seviyede kalıyor. Ortak projeler hayata geçirilmeye devam ediyor. Bunlardan biri Akkuyu Nükleer Güç Santrali. Santralin ilk ünitesini bu yıl devreye sokma hedefi koydunuz. Bu böyle olacak.”
Putin, Türkiye ile Rusya arasındaki ilişkilerin yalnızca enerji ve ekonomiden ibaret olmadığını, kültürel ve insani alanlarda da önemli bir iş birliği potansiyeli bulunduğunu belirtti.
Rusya’dan Türkiye’ye yönelik turizm hareketliliğinin arttığını ifade eden Putin, açıklamasını şöyle sürdürdü:
“Türkiye’ye Rus turist akışı artıyor. Geçen yıl 7 milyona yakın Rus turist Türkiye’yi ziyaret etti. Bugün, karşılıklı çıkarlarımızı ilgilendiren bu ve diğer konuları görüşmek için fırsatımız var. Görüşmemize çok sevindim.”
Akkuyu, turizm, tarım ve enerji masadaydı
Erdoğan ve Putin’in kamuoyuna açık bölümdeki mesajları, görüşmenin ekonomik ilişkiler ekseninde dört temel başlıkta yoğunlaştığını gösterdi.
Bunların başında Akkuyu Nükleer Güç Santrali geldi. Cumhurbaşkanı Erdoğan santralin tamamlanma aşamasına geldiğini belirtirken, Putin ilk ünitenin 2026 yılında devreye alınmasına yönelik hedefin gerçekleşeceğini ifade etti.
İkinci önemli başlık turizm oldu. Putin, önceki yıl Türkiye’ye gelen Rus turist sayısının 7 milyona yaklaştığını belirtirken Erdoğan da özellikle Antalya turizminde Rus ziyaretçilerin çok önemli bir paya sahip olduğunu vurguladı.
Erdoğan ayrıca tarım ve enerji alanlarında Türkiye ile Rusya arasında güçlü bir birliktelik bulunduğunun altını çizdi.
Erdoğan, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Caparov ile görüştü
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Bişkek’teki temasları Rusya Devlet Başkanı Putin ile gerçekleştirilen görüşmeyle sınırlı kalmadı.
Erdoğan, zirveye ev sahipliği yapan Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov ile de bir araya geldi.
Görüşme, Şanghay İşbirliği Örgütü Devlet Başkanları Zirvesi kapsamında Bişkek’te gerçekleştirildi.
Erdoğan ŞİÖ Zirvesi’nde konuştu
Cumhurbaşkanı Erdoğan daha sonra Şanghay İşbirliği Örgütü Devlet Başkanları Zirvesi’ne katılarak liderlere hitap etti.
Konuşmasına Nepal’de yaşanan doğal felakette hayatını kaybedenler için taziyelerini ileterek başlayan Erdoğan, zirvenin düzenlenmesindeki katkıları dolayısıyla başta Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov olmak üzere emeği geçenlere teşekkür etti.
Diyalog Ortaklığına kabul edilen Laos’u tebrik eden Erdoğan, Kırgızistan’a da Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi 2027-2028 dönemi geçici üyeliğine seçilmesi dolayısıyla başarı dileklerini iletti.
“Şanghay İşbirliği Teşkilatı çok kutuplu düzenin vazgeçilmez unsurlarından biri”
Erdoğan konuşmasının önemli bölümünü uluslararası sistemde yaşanan değişime ve Şanghay İşbirliği Teşkilatının bu sistem içerisindeki yerine ayırdı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bu bölümdeki açıklamasının tamamı şöyle:
“Yaklaşık 3,5 milyar insanı ve 35 trilyon dolarlık yurt içi hasılayı temsil eden Şanghay İşbirliği Teşkilatı son 25 yılda çok kutuplu düzenin vazgeçilmez unsurlarından biri haline gelmiştir. Asya Pasifik Bölgesi’yle Orta Doğu’yu aynı zeminde buluşturan teşkilatı, Birleşmiş Milletler’in destekleyicisi ve tamamlayıcısı olarak görüyoruz. Şanghay İşbirliği Teşkilatı her şeyden evvel bizim bölgesel sahiplenmeyi merkeze alan çok boyutlu dış politikamızla örtüşen bir yapıya sahiptir. Türkiye olarak etrafımızda yaşanan çatışmaların diyalog ve diplomasi yoluyla çözüme kavuşturulması için sorumluluk alıyor, bölgemizle birlikte tüm dünyada barış için, huzur ve istikrar için çalışmaya devam ediyoruz.”
Erdoğan böylece Türkiye’nin ŞİÖ’ye bakışını yalnızca ekonomik iş birliği perspektifiyle değil, çok kutuplu uluslararası sistem ve bölgesel diplomasi çerçevesinde ortaya koydu.
“Her alanda iş birliğimizi ilerletmenin gayreti içinde olacağız”
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın konuşmasının bir diğer önemli başlığı ulaşım ve enerji koridorları oldu.
Türkiye’nin Asya ile Avrupa arasındaki coğrafi ve ekonomik konumuna dikkat çeken Erdoğan, özellikle Hazar Geçişli Orta Koridor Girişimi ile Çin’in Kuşak ve Yol Girişimi arasındaki uyumun artırılması gerektiği mesajını verdi.
Erdoğan’ın bu konudaki açıklamasının tamamı şöyle:
“Teşkilatın sadece barış ve istikrarın temininde değil, halklarımızın refahı için çok önemli olan kesintisiz ve güvenli ulaştırma koridorlarının tesisiyle enerji arzı güvenliği gibi alanlarda da rol oynayabileceğini düşünüyoruz. Ülkemizin Teşkilat coğrafyasının Batı pazarlarına erişimi noktasında bilhassa enerji koridorlarının çeşitlendirilmesi ve jeopolitik risklerin yönetilmesinde kritik rolünün altını çizmek istiyorum. Hazar Geçişli Orta Koridor Girişimi’ni, Kuşak ve Yol Girişimi’yle de uyumlu hale getirilmesini istiyor, bu bağlamda Teşkilat bünyesindeki iş birliğine büyük önem veriyoruz. Yükselen bir yıldız olarak gördüğümüz Şanghay İşbirliği Teşkilatıyla her alanda iş birliğimizi ilerletmenin gayreti içinde olacağız.”
Bu mesajlar, Türkiye’nin Asya ile Avrupa arasındaki ticaret, ulaştırma ve enerji güzergâhlarında merkez ülke konumunu güçlendirmeyi hedeflediğini ortaya koydu.
COP31 için Antalya daveti
Cumhurbaşkanı Erdoğan, konuşmasında iklim değişikliği, düzensiz göç, terörizm, sınır aşan suçlar ve gıda güvenliğini de küresel sistem açısından öne çıkan ortak tehditler arasında sıraladı.
Türkiye’nin 11-12 Kasım 2026 tarihlerinde Antalya’da COP31 Zirvesi’ne ev sahipliği yapacağını belirten Erdoğan, ŞİÖ ülkelerinin liderlerini de Türkiye’ye davet etti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bu bölümdeki açıklaması şöyle:
“İklim değişikliği, düzensiz göç, terörizm, sınır aşan suçlar ve gıda güvenliği gibi meseleler artık birçok ülke için tehdit teşkil etmektedir. Türkiye olarak iklim değişikliğinin farklı coğrafyalar üzerindeki olumsuz etkileriyle mücadelede üzerimize düşeni yapmayı hedefliyoruz. Bu amaçla 11-12 Kasım 2026 tarihlerinde Antalya’da COP31 Zirvesi’ne ev sahipliği yapacağız. Bu önemli zirvede siz değerli dostlarımızı da aramızda görmekten büyük bir memnuniyet duyacağımızı ifade etmek isterim. Sözlerime son verirken, Teşkilatımızın Şanghay ruhundan aldığı motivasyonla gerçek anlamda çok kutuplu bir dünya inşa edilmesinde önemli rol üstleneceğine inandığımı bir kez daha vurguluyorum. Kırgızistan’dan dönem başkanlığını devralacak olan Pakistan’a başarılar diliyor, toplantılarımızın bölgemiz ve ülkelerimizin ortak geleceği için hayırlara vesile olmasını temenni ediyorum.”
Erdoğan’dan Mekke Savunma İttifakı mesajı
Cumhurbaşkanı Erdoğan, ŞİÖ Zirvesi’ndeki konuşmasının son bölümünde Mekke Savunma İttifakı konusuna da değindi.
Erdoğan, Suudi Arabistan ve Pakistan ile hayata geçirilen ittifakın bölgesel sahiplenme ve kolektif caydırıcılık temelinde bölge ve dünya barışına katkı sağlayacağını ifade etti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bu konudaki açıklamasının tamamı şöyle:
“Suudi Arabistan ve Pakistan’la hayata geçirdiğimiz Mekke Savunma İttifakı, bölgesel sahiplenme ve kolektif caydırıcılık temelinde bölge ve dünya barışına, istikrarına önemli katkılar sağlayacaktır. Barışı konuşurken İsrail’in saldırıları nedeniyle çoğu çocuk ve kadın 74 bin insanın hayatını kaybettiği Gazze’yi ve Lübnan’ı unutmamalıyız. Bu saldırgan politikanın bedelini tüm bölgemiz ödemektedir. Tekrar Kırgızistan’dan dönem başkanlığını devralacak olan Pakistan’a başarılar diliyor, toplantılarımızın bölgemiz ve ülkelerimizin ortak geleceği için hayırlara vesile olmasını temenni ediyorum.”
Gazze ve Lübnan mesajı
Erdoğan’ın zirvede yaptığı konuşmada Orta Doğu’daki gelişmeler de geniş yer tuttu.
Cumhurbaşkanı, Gazze ve Lübnan’da yaşananlara dikkati çekerek İsrail’in politikalarının yalnızca çatışma bölgelerini değil, tüm bölgenin istikrarını etkilediğini söyledi.
Erdoğan, “Barışı konuşurken İsrail’in saldırıları nedeniyle çoğu çocuk ve kadın 74 bin insanın hayatını kaybettiği Gazze’yi ve Lübnan’ı unutmamalıyız. Bu saldırgan politikanın bedelini tüm bölgemiz ödemektedir.” ifadelerini kullandı.
Bişkek temaslarında üç temel başlık öne çıktı
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın 1 Eylül’deki Bişkek programının genel çerçevesinde ikili ilişkiler, ekonomik ve enerji iş birliği ile çok kutuplu dünya düzeni öne çıktı.
Rusya Devlet Başkanı Putin ile görüşmede Akkuyu Nükleer Güç Santrali, turizm, enerji, tarım ve ekonomik ilişkiler ele alınırken, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov ile gerçekleştirilen görüşmeyle ev sahibi ülkeyle temaslar sürdürüldü.
ŞİÖ Zirvesi’ndeki konuşmasında ise Erdoğan; Şanghay İşbirliği Teşkilatının küresel sistemdeki rolü, Orta Koridor, Kuşak ve Yol Girişimi, enerji arz güvenliği, iklim değişikliği, COP31, bölgesel güvenlik, Gazze ve Lübnan konularında Türkiye’nin yaklaşımını ortaya koydu.
Erdoğan’ın Bişkek’ten verdiği mesajlarda, Türkiye’nin bir taraftan Rusya başta olmak üzere bölge ülkeleriyle ekonomik ve enerji ilişkilerini geliştirmeyi, diğer taraftan Asya ile Avrupa arasındaki ulaştırma ve enerji hatlarında konumunu güçlendirmeyi hedeflediği görüldü.