Nöbetçi Eczaneler
Türkiye’de 2026 yılı dane mısır hasadı yaklaşırken gözler üretim miktarı, ithalat ve oluşacak yeni sezon fiyatlarına çevrildi. KONPADER (Konya Pancar ve Tarım Ürünleri Üreticileri Derneği) Başkanı Ahmet Bestil, üreticinin düşük fiyattan ürün satmak zorunda kalmaması için bu yıl mısırda Toprak Mahsulleri Ofisi tarafından alım fiyatı açıklanmamasını istedi. Bestil, fiyatın serbest piyasada arz ve talebe göre oluşmasının üretici açısından daha doğru olacağını savundu.
Türkiye’de mısır üretiminin 2026 yılında geçen yıla göre gerilemesi beklenirken, yüksek iç talep ve devam eden ithalat ihtiyacı fiyat tartışmasını daha da önemli hale getirdi. İlk resmi tahminlerde bu yıl 8 milyon tonluk mısır üretimi öngörülürken, bazı uluslararası projeksiyonlarda üretimin 7,1 milyon tona kadar gerileyebileceği tahmin ediliyor. Buna karşılık pazarlama yılı bazında mısır ithalatının 4,8 milyon ton seviyesinde gerçekleşebileceği öngörülüyor.
Bestil: Mısırda çiftçinin zarar etmesini istemiyoruz
Konya Pancar ve Tarım Ürünleri Üreticileri Derneği Başkanı Ahmet Bestil, mısır üreticisinin hasat döneminde oluşabilecek fiyat baskısından korunması gerektiğini belirterek, 2026 sezonu için müdahale fiyatı yerine serbest piyasanın esas alınmasını istedi.
Bestil açıklamasında, “Konya Pancar ve Tarım Ürünleri Üreticileri Derneği olarak Tarım ve Orman Bakanlığımızdan ricamız; 2026 yılı için altın sarısı diye adlandırdığımız danelik mısıra ton alım fiyatı açıklanmamasıdır. Bu, üretici üyelerimizin isteğidir. Serbest ekonomiye bırakalım; arz ve talebe göre mısır fiyatları zaten oluşuyor. 2026 buğday ton alım fiyatını Toprak Mahsulleri Ofisi açıkladı. Çiftçilerimiz buğdayı tüccara 14-15 bin lira seviyelerinden sattı, şimdi buğday fiyatları 19 bin liraya geldi, yakında 20 bin lira bandına varacak. Mısırda da çiftçimizin zarar etmesini istemiyoruz” ifadelerini kullandı.
Bestil’in çıkışının temelinde, hasadın yoğunlaştığı dönemde piyasaya aynı anda yüksek miktarda ürün girmesi sonucu fiyatların baskılanması ve üreticinin nakit ihtiyacı nedeniyle ürününü düşük fiyattan elden çıkarmak zorunda kalması endişesi bulunuyor.
2026’da 8 milyon ton mısır bekleniyor
Türkiye’de mısır üretimi son yıllarda 8 milyon tonun üzerine çıkmasına rağmen 2026 için ilk resmi tahmin aşağı yönlü bir tablo ortaya koydu.
2025 yılında yaklaşık 8,5 milyon ton olan dane mısır üretiminin 2026 yılında yüzde 5,9 azalarak 8 milyon tona gerilemesi bekleniyor. Uluslararası piyasa tahminleri ise özellikle ekim alanlarındaki daralmaya dikkat çekerek üretimin 7,1 milyon ton civarında kalabileceğini öngörüyor.
Mısır ekim alanlarında özellikle su sıkıntısının yoğun olduğu İç Anadolu ve Ege’de daralma beklenirken, Güneydoğu Anadolu’da pamuktan mısıra yönelen üreticilerin ekilişleri kısmen artırabileceği değerlendiriliyor. Ancak Güneydoğu’daki artışın diğer bölgelerdeki kaybı tamamen kapatması beklenmiyor.
Türkiye açısından mısır yalnızca doğrudan gıda ürünü olarak değil, yem, nişasta, glikoz, yağ ve farklı sanayi kollarında kullanılan stratejik bir ürün konumunda. Hayvancılık ve kanatlı sektöründeki yüksek yem talebi nedeniyle ülkedeki mısır tüketiminin büyük kısmı yem sanayisine gidiyor.
Son 10 yılda mısır üretimi 5,7 milyon tondan 9 milyon tona kadar çıktı
Türkiye’nin son 10 yıllık mısır üretim rakamları incelendiğinde üretimin dalgalı olmakla birlikte genel olarak yükseldiği görülüyor.
| Yıl | Mısır üretimi |
|---|---|
| 2016 | 6,4 milyon ton |
| 2017 | 5,9 milyon ton |
| 2018 | 5,7 milyon ton |
| 2019 | 6 milyon ton |
| 2020 | 6,5 milyon ton |
| 2021 | 6,75 milyon ton |
| 2022 | 8,5 milyon ton |
| 2023 | 9 milyon ton |
| 2024 | 8,1 milyon ton |
| 2025 | 8,5 milyon ton |
Bu rakamlara göre Türkiye, 2016-2025 dönemindeki 10 yılda toplam yaklaşık 71 milyon 350 bin ton mısır üretti.
Üretimde en dikkat çekici sıçrama 2022 ve 2023 yıllarında yaşandı. 2022’de 8,5 milyon tona çıkan üretim, 2023’te 9 milyon tonla son yılların en yüksek seviyesine ulaştı. 2024’te üretimin 8,1 milyon tona gerilemesinin ardından 2025’te yeniden 8,5 milyon tona yükseldi.
2026’da beklenen 8 milyon tonluk üretimin gerçekleşmesi halinde ise iki yıl önce görülen 9 milyon tonluk zirvenin yaklaşık 1 milyon ton altında kalınacak.
Üretim arttı ancak ithalat ihtiyacı ortadan kalkmadı
Türkiye’de mısır üretiminin yükseldiği yıllarda dahi yem ve sanayi talebindeki artış nedeniyle ithalat devam etti.
Pazarlama yılı esasına göre son 10 yıllık ithalat seyri yaklaşık olarak şöyle gerçekleşti:
| Pazarlama dönemi | Mısır ithalatı |
| 2016/17 | 2,08 milyon ton |
| 2017/18 | 3,41 milyon ton |
| 2018/19 | 3,64 milyon ton |
| 2019/20 | 3,08 milyon ton |
| 2020/21 | 1,75 milyon ton |
| 2021/22 | 3,51 milyon ton |
| 2022/23 | 2,66 milyon ton |
| 2023/24 | 3,23 milyon ton |
| 2024/25 | 5,66 milyon ton |
| 2025/26 | yaklaşık 4,8 milyon ton beklenti |
Üretim rakamları takvim yılına, ithalat rakamları ise pazarlama yılına göre tutulduğu için iki serinin bire bir karşılaştırılmaması gerekiyor. Ancak tablo, Türkiye’nin yüksek üretime rağmen mısır ithalatından tamamen çıkamadığını açık biçimde ortaya koyuyor.
Son 10 pazarlama döneminde, 2025/26 sezonuna ilişkin tahmin de dahil edildiğinde mısır ithalatı yaklaşık 33,8 milyon ton düzeyine ulaşıyor.
Özellikle 2024/25 dönemindeki yaklaşık 5,66 milyon tonluk ithalat dikkat çekiyor. Bu miktar son 10 yıllık dönemin en yüksek seviyesini oluşturuyor.
2025/26 sezonunda 4 milyon ton mısır şimdiden ithal edildi
Mevcut pazarlama yılında da ithalat yüksek seviyede seyrediyor. Eylül 2025-Mayıs 2026 döneminde Türkiye’nin yaklaşık 4 milyon ton mısır ithal ettiği hesaplanıyor.
Bu ithalatın yaklaşık 3 milyon tonu Ukrayna’dan, 700 bin tonu Rusya’dan ve 167 bin tonu Romanya’dan gerçekleştirildi.
2025/26 pazarlama yılının tamamında ithalatın yaklaşık 4,8 milyon tona ulaşması bekleniyor. Aynı seviyenin 2026/27 sezonunda da korunabileceği yönünde tahminler bulunuyor.
Bu tablo, yeni sezon fiyatının belirlenmesinde yalnızca Türkiye’deki hasadın değil, Karadeniz’deki savaşın, Ukrayna ve Rusya’daki fiyatların, navlun maliyetlerinin, döviz kurunun ve ithalat politikasının da belirleyici olacağını gösteriyor.
Türkiye’nin mısır ihtiyacı ne kadar?
Türkiye’nin yıllık mısır ihtiyacına ilişkin hesaplamalarda kullanılan yönteme göre farklı rakamlar ortaya çıkıyor.
Sektör temsilcileri son dönemde yem ve sanayi kullanımını da dikkate alarak yıllık toplam ihtiyacın 13-14 milyon tonun üzerinde olduğunu dile getiriyor. Uluslararası arz-talep projeksiyonlarında ise 2026/27 sezonu Türkiye toplam iç tüketiminin yaklaşık 11,5 milyon ton olması bekleniyor.
Her iki hesaplama da Türkiye’nin yalnızca yerli üretimle talebi tamamen karşılamakta zorlandığına işaret ediyor.
Resmi üretim tahminindeki 8 milyon ton ile 11,5 milyon tonluk iç tüketim tahmini karşılaştırıldığında yaklaşık 3,5 milyon tonluk fark ortaya çıkıyor. Ticari stoklar, ihracat, yeniden ihracat ve dönemler arasındaki stok geçişleri de hesaba katıldığında ithalat ihtiyacının 4 milyon tonun üzerine çıkabilmesi mümkün hale geliyor.
Mısırda 2026 fiyatı ne olacak?
Üreticinin en fazla merak ettiği konu ise yeni mahsul dane mısırın hangi fiyattan işlem göreceği.
2025 yılında Toprak Mahsulleri Ofisi mısır alım fiyatını ton başına 11 bin 300 lira olarak açıklamış, desteklerle birlikte üreticinin eline geçen tutarın yaklaşık 11 bin 968 liraya ulaşacağı belirtilmişti.
2026 yılı hasadı öncesinde ise mısır piyasası geçen yılın resmi alım fiyatının üzerinde seyrediyor.
Ağustos ayının ilk haftasında Adana’da birinci sınıf mısırın serbest piyasa fiyatı yaklaşık 12 bin-12 bin 400 lira/ton bandında bulunurken, elektronik ürün piyasasındaki ortalama fiyatın 14 bin lira/ton seviyesine kadar çıktığı görüldü. Haziran ayında önemli ticaret borsalarının ortalamasında da mısır yaklaşık 13 bin 400 lira/ton civarında işlem görüyordu.
Konya Ticaret Borsası verilerine göre ağustos ayının ilk yarısında mısır fiyatları kilogramda yaklaşık 14,5 lira, ton başına ise 14 bin 500 lira civarında seyrederken, 14 Ağustos’ta işlemler 14 bin 203 lira ile 14 bin 858 lira/ton aralığında gerçekleşti.
Dolayısıyla yeni sezon için piyasanın şu aşamada öne çıkardığı referans alanı kabaca 12 bin ile 14 bin lira/ton arasında bulunuyor.
Ancak bu rakamın sezonun nihai fiyatı olduğu söylenemez.
Üretimin düşmesi, yem ve sanayi talebinin yüksek kalması ve ithalatta yaşanabilecek lojistik sorunlar fiyatı yukarı çekebilir. Buna karşılık hasadın yoğunlaştığı haftalarda piyasaya kısa sürede yüksek miktarda ürün girmesi ve yeni ithalat kararları fiyat üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturabilir.
Bu nedenle üretici örgütlerinde “fiyatın erken sabitlenmemesi” yönündeki görüş giderek daha fazla gündeme geliyor.
Bestil rakam değil serbest piyasa istiyor
Ahmet Bestil’in açıklamasında dikkat çeken nokta, mısır için belirli bir ton fiyatı talep etmemesi oldu.
Bestil, “Mısır en az şu kadar lira olmalı” şeklinde bir rakam açıklamak yerine, Toprak Mahsulleri Ofisinin hiç fiyat açıklamamasını ve ürünün arz-talep dengesi içerisinde değerini bulmasını istiyor.
Bu yaklaşımın arkasında özellikle buğday piyasasında yaşandığını belirttiği fiyat hareketi bulunuyor. Bestil, hasadın ilk dönemlerinde ürününü tüccara 14-15 bin liradan satan çiftçilerin daha sonra oluşan yüksek fiyatlardan faydalanamadığını, aynı tablonun mısırda yaşanmaması gerektiğini savunuyor.
2026 yılı için ikinci grup ekmeklik ve makarnalık buğdayın resmi alım fiyatı ton başına 16 bin 500 lira olarak belirlenmişti. Desteklerle birlikte üreticinin eline geçmesi öngörülen rakam ise 19 bin 514 liraya ulaşıyor. Bu nedenle hububat piyasasında 19-20 bin liralık seviyeler üreticinin yakından takip ettiği önemli bir psikolojik eşik haline gelmiş durumda.
Mısırda destekler de fiyat kadar önemli
2026 üretim yılında dane mısır için temel destek dekara 403 lira, planlı üretim desteği yine dekara 403 lira olarak belirlendi. Yerli sertifikalı tohum kullanan üreticiler için dekara 186 liralık ilave destek öngörülüyor.
Ancak su kısıtı bulunan ve ilgili kapsamda belirlenen havzalarda dane mısır ekilişlerine temel, planlı üretim ve üretimi geliştirme desteklerinin ödenmemesi öngörülüyor.
Özellikle yeraltı su seviyesinin giderek düştüğü Konya gibi büyük üretim bölgelerinde bu uygulama, önümüzdeki yıllarda mısır ekim alanlarının seyri açısından önem taşıyor.
2026 sezonunda fiyatın yönünü arz-talep belirleyecek
Türkiye mısır piyasası 2026 hasadına üretimde düşüş beklentisi, yüksek yem talebi ve milyonlarca tonluk ithalat ihtiyacıyla giriyor.
Bir tarafta üretici artan gübre, mazot, tohum, sulama ve finansman maliyetlerinin karşılığını alabileceği bir fiyat beklerken, diğer tarafta yem ve hayvancılık sektörü mısır fiyatlarının aşırı yükselmesinin üretim maliyetlerini artırmasından endişe ediyor.
Bu nedenle 2026 mısır fiyatının yalnızca bir tarım ürünü fiyatı olmaktan çıkarak yem, et, süt, yumurta ve kanatlı eti maliyetlerini de doğrudan etkileyecek bir gösterge haline gelmesi bekleniyor.
Konya Pancar ve Tarım Ürünleri Üreticileri Derneği Başkanı Ahmet Bestil ise tartışmada üreticiden yana net bir tutum ortaya koyuyor. Bestil’e göre çözüm, hasadın başında piyasayı belirli bir rakama bağlamak yerine arz ve talebin fiyatı oluşturmasına izin vermek.
Türkiye’nin 2026’da 8 milyon ton civarında mısır üretmesi, buna karşılık milyonlarca tonluk ithalat ihtiyacının devam etmesi beklentisi dikkate alındığında, yeni sezonun en önemli başlıklarından biri mısırın tonu için oluşacak fiyat olacak.