Ağrı’da faaliyet gösteren özel bir kadın hastalıkları ve doğum kliniğinin sosyal medya hesabından yayımlanan ilan, kamuoyunda tartışma yarattı.
Kadın hastalıkları ve doğum uzmanı Op. Dr. Ali Çakır’ın vajinal estetik uygulamalarını tanıttığı Instagram paylaşımında “kadın sünneti” ifadesinin kullanılması üzerine Ağrı, Kars, Ardahan ve Iğdır Tabip Odası tarafından inceleme başlatıldı.
Kadın örgütleri ve sağlık meslek kuruluşları, kadın genital mutilasyonunun bir sağlık hizmeti ya da estetik işlem olarak tanıtılamayacağını belirterek ilana tepki gösterdi. Çakır ise kadın genital mutilasyonu uygulamadığını ve böyle bir işlemi desteklemediğini açıkladı.
Tabip Odası idari ve disiplin soruşturması başlattı
AKAI Tabip Odası Başkanı Prof. Dr. Barlas Sulu, doktor hakkında yürütülecek soruşturma kapsamında uzman bir hekimin bilirkişi olarak görevlendirileceğini söyledi.
Soruşturma sürecinde ilanda tanıtılan işlemle doktorun uyguladığı tıbbi müdahalenin aynı olup olmadığının inceleneceği, Ali Çakır’ın ifadesine başvurulacağı ve gerekli görülmesi halinde disiplin cezasının gündeme gelebileceği belirtildi.
Sulu, doktorun yaptığı işlemin kadın genital mutilasyonu değil, vajinal estetik kapsamında değerlendirilen bir uygulama olabileceğini ancak kullanılan ilan dilinin etik açıdan sorun oluşturduğunu ifade etti.
Sulu, konuya ilişkin değerlendirmesinde:
“Uygulamadan farklı bir ilan vermesi etik değil.”
ifadelerini kullandı.
Doktor: “Kadın genital mutilasyonu işlemini hiç yapmadım”
BBC Türkçe’ye açıklama yapan Op. Dr. Ali Çakır, uluslararası literatürde FGM olarak adlandırılan kadın genital mutilasyonu işlemini hiçbir zaman uygulamadığını söyledi.
Çakır, şu ifadeleri kullandı:
“Türkçeye ‘kadın sünneti’ olarak geçen kadın genital mutilasyonu-genital sakatlama işlemini hiç yapmadım.”
Kadın genital mutilasyonuna karşı olduğunu belirten Çakır, sosyal medya ilanında sözünü ettiği uygulamanın tıp literatüründe “hudoplasti” olarak adlandırıldığını savundu.
Hudoplastinin kadın genital mutilasyonu olarak değerlendirilmesini ve kendisinin bu uygulamayı yaptığına inanılmasını “şaşkınlık ve üzüntüyle” karşıladığını söyleyen Çakır, hakkında soruşturma açılmasını ise olağan bulduğunu belirtti.
Çakır:
“Kadın genital mutilasyonu yaptığı düşünülen bir doktora soruşturma açılması normaldir.”
dedi.
İlanın başlığı değiştirildi
Tepkilerin ardından sosyal medya ilanındaki “kadın sünneti” başlığı kaldırıldı. İfade, “hud derisi alma işlemi” şeklinde değiştirildi.
Çakır, hudoplastinin halk arasında “kadın sünneti” olarak bilindiğini öne sürerek, hastaların anlayabileceği daha uygun bir Türkçe karşılık konusunda belirsizlik yaşandığını söyledi.
Ancak kadın genital mutilasyonu ile hudoplastinin aynı anlamda kullanılmasının yanlış anlaşılmaya yol açtığını kabul eden Çakır, daha dar kapsamlı bir ifade tercih edilmesinin doğru olduğunu belirtti.
“Kadın genital mutilasyonunu asla önermiyorum”
Ali Çakır, kadın genital mutilasyonunun kalıcı sağlık sorunlarına neden olabileceğini belirterek bu uygulamayı kesinlikle önermediğini ifade etti.
Çakır, hudoplastinin ise yetişkin hastanın rızasıyla, sağlık gerekçeleri doğrultusunda ve steril koşullarda eğitimli bir cerrah tarafından yapılabilen genital estetik uygulaması olduğunu savundu.
Çakır açıklamasında şöyle konuştu:
“Kadın genital mutilasyonu sakatlıklara yol açtığından yapılmasını asla önermiyorum. Sağlık problemleri nedeniyle, erişkin, rızaya dayalı, steril koşullarda, eğitimli cerrahın yaptığı hudoplasti ise hastanın şikâyetlerini giderdiğinden birçok sağlık merkezinde güvenle yapılmakta ve önerilmektedir.”
Uzmanlar işlemin hudoplasti olabileceğini belirtti
Konuya ilişkin görüş bildiren bazı hekimler de Çakır’ın açıklamalarından, söz konusu işlemin kadın genital mutilasyonu değil hudoplasti olduğunun anlaşıldığını belirtti.
Türk Tabipleri Birliği Kadın Hekimlik ve Kadın Sağlığı Kolu Yürütme Kurulu Üyesi Ayşegül Gültekingil, kadın genital mutilasyonunun kadınlara yönelik bir şiddet biçimi olduğunu söyledi.
Çakır’ın anlatmaya çalıştığı işlemin tıbbi literatürde hudoplasti olarak adlandırılan bir genital estetik müdahalesi olabileceğini belirten Gültekingil, iki önemli soruna dikkat çekti.
İlk sorunun, ilanda kullanılan “kadın sünneti” ifadesinin daha sonra değiştirilmesi olduğunu belirten Gültekingil, bunun tıbbi reklamların güvenilirliği konusunda soru işareti yarattığını ifade etti.
İkinci sorunun ise vajinal estetik uygulamalarının kadınlara dayatılan güzellik algısıyla ilişkisi olduğunu söyleyen Gültekingil, bu tür cerrahi işlemlerin ağrı ve komplikasyon riski taşıdığını belirtti.
“Kadın sünnetini değil genital estetik işlemlerini anlatıyorum”
Ali Çakır, kadın örgütlerinin “kadın sünnetini normalleştirdiği” yönündeki eleştirilerini de kabul etmedi.
Çakır, amacının kadın genital mutilasyonunu normalleştirmek olmadığını, sağlık gerekçeleriyle uygulanan genital estetik müdahaleleri hastalara anlatmaya çalıştığını söyledi.
Hastaların bu tür operasyonlar konusunda kaygılı olabildiğini belirten Çakır, yapılacak işlemin nasıl gerçekleştirileceğinin anlatılmasının hastaları rahatlattığını ifade etti.
Hastane anlaşmayı gözden geçirecek
Ali Çakır’ın ismi Ağrı’daki Özel Lena Hastanesi ve Özel Mediza Hastanesi ile de gündeme geldi.
Özel Lena Hastanesi, Çakır’ın bir süre önce hastanedeki görevinden ayrıldığını ve mesleki faaliyetlerine kendi kliniğinde devam ettiğini açıkladı.
Özel Mediza Hastanesi Başhekimi Metin Kaya ise Çakır’ın hastanenin ameliyathanesini kullanmasına yönelik yakın zamanda bir anlaşma yapıldığını bildirdi.
Haberlerin ardından yönetim kurulunun bu anlaşmayı yeniden değerlendireceğini belirten Kaya, hastane olarak kadın genital mutilasyonunu desteklemelerinin söz konusu olmadığını söyledi.
Kaya:
“Biz de böyle bir şeyi asla desteklemeyiz. Soruşturmanın sonucu ne olur bilemiyoruz ancak kendi araştırmamızı da yapacağız.”
ifadelerini kullandı.
Kadın örgütlerinden tepki
Türk Tabipleri Birliği Kadın Hekimlik ve Kadın Sağlığı Kolu, kadın genital mutilasyonunun Dünya Sağlık Örgütü başta olmak üzere uluslararası sağlık kuruluşları tarafından reddedildiğini hatırlattı.
TTB, kadınların beden bütünlüğünü hedef alan bir uygulamanın sosyal medya üzerinden reklam konusu yapılmasını eleştirdi.
İnsan Hakları Derneği de Ağrı’da bir hekimin “kadın sünneti” ifadesiyle reklam yapmasının düşündürücü olduğunu belirterek idari ve adli soruşturma çağrısında bulundu.
Eşitlik İçin Kadın Platformu ise sosyal medyada “kadın sünneti” adı altında reklam yapılmasının kabul edilemez olduğunu bildirdi. Platform, kadın genital mutilasyonunun hiçbir gerekçeyle meşrulaştırılamayacak ağır bir insan hakları ihlali olduğunu vurguladı.
Kadın genital mutilasyonu nedir?
Kadın genital mutilasyonu, tıbbi bir gerekçe bulunmaksızın kadın dış genital organlarının kısmen veya tamamen çıkarılması ya da bu organlara başka biçimlerde zarar verilmesi anlamına geliyor.
Dünya Sağlık Örgütü, uygulamanın herhangi bir sağlık yararı bulunmadığını belirtiyor.
Uygulamanın kısa ve uzun vadede şu sağlık sorunlarına yol açabileceği bildiriliyor:
- Şiddetli kanama ve enfeksiyon
- İdrar yapma sorunları
- Kist oluşumu
- Adet görmede güçlük
- Kronik ağrı
- Doğum sırasında komplikasyon
- Yenidoğan ölümleri riskinde artış
DSÖ ve Birleşmiş Milletler, kadın genital mutilasyonunu kadınlara ve kız çocuklarına yönelik ağır bir insan hakları ihlali ve ayrımcılık biçimi olarak değerlendiriyor.
Soruşturmanın sonucu bekleniyor
AKAI Tabip Odasının başlattığı soruşturmada, ilanın içeriği, kullanılan tıbbi terminoloji ve tanıtılan uygulamanın kapsamı uzman görüşleri doğrultusunda değerlendirilecek.
İncelemenin ardından doktor hakkında disiplin işlemi uygulanıp uygulanmayacağına karar verilecek. Ağrı İl Sağlık Müdürlüğünden ise konuya ilişkin henüz kamuoyuna açıklanmış bir değerlendirme bulunmuyor.




