Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu, 10 yıllık işletme süresini tamamlayan lisanssız elektrik üretim tesislerine ilişkin yeni bir düzenlemeye gitti. Düzenleme kapsamında, üretim ve tüketim noktaları farklı olan lisanssız üretim tesislerinde üretilen ihtiyaç fazlası elektrik enerjisinin tamamının satışa konu edilebilmesine olanak sağlandı.
Anadolu Ajansı muhabirinin Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan edindiği bilgiye göre, mevcut uygulamada üretim ve tüketimi aynı noktada olan tesislerin tüm üretimi satışa konu edilebiliyordu. Buna karşılık, üretim ve tüketim noktaları farklı olan tesislerde satışa konu edilebilecek ihtiyaç fazlası elektrik enerjisi miktarının Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından belirlenmesi öngörülüyordu.
Kurumun yaptığı değerlendirme sonucunda, 2026 yılı için üretim ve tüketim noktaları farklı olan lisanssız üretim tesislerinde üretilen ihtiyaç fazlası elektrik enerjisinin tamamının satılabilmesi kararlaştırıldı. Böylece 10 yıllık işletme süresini tamamlayan lisanssız üretim tesisleri açısından satışa konu edilebilecek enerji miktarına ilişkin belirsizlik önemli ölçüde giderilmiş oldu.
Kararda, üretim tesisiyle ilişkilendirilen tüketim tesislerinin tüketim miktarlarının düşük kalması, destek fiyatının belirlenmesinde saatlik piyasa takas fiyatının tavan fiyat olarak uygulanması, üretimin yüksek olduğu öğle saatlerinde piyasa takas fiyatlarının düşük seyretmesi ve santrallerin veriş yönlü sistem kullanım bedeli ödemesi gibi unsurlar dikkate alındı.
Dağıtım bedelinde önemli indirim
Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu, ihtiyaç fazlası elektriğin satışına ilişkin değerlendirmeler kapsamında veriş yönlü dağıtım bedeline yönelik de yeni bir düzenleme yaptı.
Bu kapsamda, 10 yıllık işletme süresini tamamlayan tesislerde daha önce on yıllık süre içerisinde uygulanan bedelin esas alınması yerine, yeni lisanssız üretim tesislerine uygulanan dağıtım bedelinin dikkate alınması kararlaştırıldı.
Düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle birlikte, haziran ayı itibarıyla 10 yılını dolduran lisanssız üretim tesisleri için uygulanan veriş yönlü dağıtım bedeli kilovatsaat başına 208,1065 kuruştan 65,6008 kuruşa düşecek.
Bu değişiklikle, söz konusu tesislerin maliyet yükünün azaltılması ve işletme döneminde karşılaştıkları operasyonel baskının hafifletilmesi hedefleniyor. Kararın, özellikle güneş enerjisi santralleri başta olmak üzere lisanssız üretim yatırımlarının sürdürülebilirliğini desteklemesi bekleniyor.
Yatırımların sürdürülebilirliği desteklenecek
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun aldığı karar, 10 yıllık destek süresini tamamlayan lisanssız üretim tesisleri açısından kritik bir adım olarak değerlendiriliyor. Söz konusu tesislerin, işletme sürelerinin dolmasının ardından üretime devam edebilmesi için gelir ve maliyet dengesinin korunması önem taşıyor.
İhtiyaç fazlası elektriğin tamamının satılabilmesine imkan tanınması ve veriş yönlü dağıtım bedelinde yapılan indirimle birlikte, santrallerin elektrik piyasasında faaliyetlerini sürdürebilmeleri için daha öngörülebilir bir çerçeve oluşturulması amaçlanıyor.
Düzenlemeyle ayrıca, üretim tesislerinin devre dışı kalmasının önüne geçilmesi ve mevcut yenilenebilir enerji kapasitesinin sistemde kalmaya devam etmesi hedefleniyor.
Lisans alma sürecine ilişkin mevzuat çalışmaları sürüyor
Öte yandan Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu, 10 yılını dolduran lisanssız üretim tesislerinin lisans alabilmesine imkan tanıyan kanun hükmü kapsamında yürütülen mevzuat çalışmalarını da sürdürüyor.
Bu çerçevede, söz konusu tesislerin lisans alabilmesi, başvuru belgeleri, lisans alma bedelleri ve diğer usul ve esaslara ilişkin düzenlemeler üzerinde çalışılıyor. Hazırlanan taslak metnin kısa süre içinde sektörün görüşüne açılması planlanıyor.
Mevzuat çalışmasının tamamlanmasıyla birlikte, özellikle güneşten elektrik üreten tesis sahiplerinin lisans alma ya da lisanssız üretime devam etme seçeneklerini daha sağlıklı değerlendirebilmesi amaçlanıyor. Böylece üreticilerin hangi kurallara tabi olacaklarını önceden görebilmeleri ve üretim faaliyetlerini buna göre planlayabilmeleri sağlanacak.
Yaz aylarında arz güvenliğine katkı hedefleniyor
Düzenlemenin enerji arz güvenliği açısından da önem taşıdığı belirtiliyor. Özellikle yaz aylarında klima kullanımına bağlı olarak elektrik talebinin arttığı dönemlerde, güneş enerjisi santrallerinin üretime devam etmesi sistem açısından kritik rol oynuyor.
Bu kapsamda alınan kararın, yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretiminin sürdürülmesine, mevcut kapasitenin korunmasına ve elektrik arz güvenliğinin desteklenmesine katkı sağlaması bekleniyor.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun kararıyla, 10 yılını dolduran lisanssız üretim tesisleri için hem satış imkanı genişletilmiş hem de dağıtım bedeli kaynaklı maliyetlerde önemli bir düşüş sağlanmış oldu.




