Emeklilik, uzun y\u0131llar s\u00fcren \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131n\u0131n ard\u0131ndan dinlenmek, sevdikleriyle daha fazla zaman ge\u00e7irmek ve ertelenen planlar\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in yeni f\u0131rsatlar sunuyor. Ancak i\u015f ya\u015fam\u0131n\u0131n sona ermesi, baz\u0131 ki\u015filerde al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f d\u00fczenin kaybolmas\u0131na, sosyal ili\u015fkilerin azalmas\u0131na ve psikolojik uyum sorunlar\u0131na yol a\u00e7abiliyor.<\/p>\n
\u00dcsk\u00fcdar \u00dcniversitesi NP\u0130STANBUL Hastanesi Klinik Psikolo\u011fu Ulu\u011f \u00c7a\u011fr\u0131 Beyaz, emeklili\u011fin yaln\u0131zca ekonomik ko\u015fullar \u00fczerinden de\u011ferlendirilmemesi gerekti\u011fini belirterek bu d\u00f6neme ruhsal ve sosyal a\u00e7\u0131dan da haz\u0131rlanman\u0131n \u00f6nemini anlatt\u0131.<\/p>\n
Emeklilik planlar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funlukla maa\u015f, birikim, seyahat ve dinlenme \u00fczerine kuruldu\u011funu belirten Beyaz, \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131n\u0131n ki\u015finin ya\u015fam\u0131nda ekonomik kazanc\u0131n \u00f6tesinde bir anlam ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
Mesle\u011fin bireye aidiyet, sorumluluk ve sosyal ili\u015fkiler kazand\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eden Beyaz, i\u015f hayat\u0131ndan ayr\u0131lman\u0131n ki\u015finin kendisini tan\u0131mlama bi\u00e7imini de etkileyebilece\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n
Beyaz, \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/p>\n
\u201cBir ki\u015fi kendisini y\u0131llarca \u2018\u00f6\u011fretmenim\u2019, \u2018y\u00f6neticiyim\u2019 veya \u2018m\u00fchendisim\u2019 diyerek tan\u0131mlam\u0131\u015f olabilir. Emeklilik sonras\u0131nda bu kimli\u011fin g\u00fcndelik hayattaki kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 de\u011fi\u015fince \u2018Ben \u015fimdi kimim?\u2019 sorusu ortaya \u00e7\u0131kabilir. Burada ki\u015finin mesle\u011finin d\u0131\u015f\u0131nda kalan y\u00f6nlerini de fark etmesi \u00f6nemlidir. Arkada\u015fl\u0131klar\u0131, meraklar\u0131, de\u011ferleri ve ya\u015fam deneyimi emeklilikle ortadan kalkmaz.\u201d<\/p>\n
Yo\u011fun i\u015f temposundan uzakla\u015fman\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7ta rahatlama sa\u011flayabildi\u011fini belirten Beyaz, zamanla g\u00fcnl\u00fck sorumluluklar\u0131n azalmas\u0131n\u0131n baz\u0131 ki\u015filerde bo\u015fluk ve huzursuzluk hissi olu\u015fturabildi\u011fini ifade etti.<\/p>\n
Uzun y\u0131llar i\u015f hayat\u0131n\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 d\u00fczen i\u00e7inde ya\u015fayan bireylerin, emeklilik sonras\u0131nda bu yap\u0131y\u0131 \u00f6zleyebildi\u011fine dikkat \u00e7eken Beyaz, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n
\u201cY\u0131llarca \u2018bir emekli olsam dinlenece\u011fim\u2019 diyen bir ki\u015fi, emekli olduktan sonra huzursuz hissetti\u011finde kendisini su\u00e7layabiliyor. Oysa \u00f6zlenen \u015fey yaln\u0131zca i\u015f olmayabilir. \u0130\u015fin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 d\u00fczen, insanlarla temas ve bir \u015feyin par\u00e7as\u0131 olma duygusu da \u00f6zlenebilir. Bu ihtiya\u00e7lar\u0131 fark etmek, yeni ya\u015fam d\u00fczenini kurarken yol g\u00f6sterir.\u201d<\/p>\n
Emeklili\u011fin herkes taraf\u0131ndan ayn\u0131 \u015fekilde deneyimlenmedi\u011fini vurgulayan Beyaz, \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131n\u0131n sona ermesinin baz\u0131 ki\u015filer i\u00e7in ya\u015fam kalitesini art\u0131ran olumlu bir de\u011fi\u015fim oldu\u011funu belirtti.<\/p>\n
\u0130\u015f bask\u0131s\u0131n\u0131n azalmas\u0131, aileyle daha fazla zaman ge\u00e7irilmesi ve ertelenen ilgi alanlar\u0131na y\u00f6nelmenin bu d\u00f6nemin \u00f6nemli kazan\u0131mlar\u0131 aras\u0131nda bulundu\u011funu ifade eden Beyaz, \u015fu de\u011ferlendirmeyi yapt\u0131:<\/p>\n
\u201cBu nedenle s\u00fcrecin yaln\u0131zca kay\u0131plar \u00fczerinden anlat\u0131lmas\u0131, ki\u015filerin farkl\u0131 deneyimlerini g\u00f6zden ka\u00e7\u0131rabiliyor. Emeklilik mutlaka mutsuzluk ya da depresyon getiren bir d\u00f6nem de\u011fildir. Baz\u0131 ki\u015filer i\u00e7in ya\u015fam kalitesini art\u0131ran, kendi zaman\u0131n\u0131 y\u00f6netme f\u0131rsat\u0131 sunan bir de\u011fi\u015fimdir. \u00d6nemli olan ki\u015finin bu ge\u00e7i\u015fi nas\u0131l ya\u015fad\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Herkesin emeklilikten ayn\u0131 beklentiye sahip oldu\u011funu varsayamay\u0131z.\u201d<\/p>\n
\u00c7al\u0131\u015fma hayat\u0131nda sorumluluk \u00fcstlenen, karar veren veya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne ba\u015fvurulan ki\u015filerin emeklilik sonras\u0131nda daha az aranmay\u0131 de\u011fersizlik duygusuyla ili\u015fkilendirebildi\u011fini belirten Beyaz, bireyin de\u011ferinin yaln\u0131zca mesleki konumuna ba\u011fl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
\u0130\u015f hayat\u0131ndaki ili\u015fkilerin azalmas\u0131n\u0131n ki\u015finin kendisi hakk\u0131nda olumsuz d\u00fc\u015f\u00fcnceler geli\u015ftirmesine neden olabilece\u011fini ifade eden Beyaz, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
\u201cBir kurumda g\u00f6rev alm\u0131yor olmak, ki\u015finin birikiminin ve de\u011ferinin kayboldu\u011fu anlam\u0131na gelmez. Deneyim payla\u015fmak, birine yol g\u00f6stermek, bir konuda \u00f6\u011frenmeye devam etmek veya g\u00f6n\u00fcll\u00fc bir \u00e7al\u0131\u015fmaya kat\u0131lmak da anlaml\u0131 katk\u0131lard\u0131r. Ancak ki\u015finin de\u011ferini her zaman bir i\u015f ba\u015farmas\u0131na ba\u011flamamas\u0131 da \u00f6nemlidir.\u201d<\/p>\n
\u00c7al\u0131\u015fma hayat\u0131nda b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde i\u015f saatlerine g\u00f6re \u015fekillenen g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131n, emeklilikle birlikte ki\u015finin kendi tercihlerine b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatan Beyaz, bu \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn yeni al\u0131\u015fkanl\u0131klar olu\u015fturmay\u0131 da gerektirdi\u011fini belirtti.<\/p>\n
Uyku, beslenme, hareket, dinlenme ve sosyal ili\u015fkiler i\u00e7in ki\u015fiye uygun bir d\u00fczen olu\u015fturulmas\u0131n\u0131n yararl\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 ifade eden Beyaz, \u201cAma\u00e7, emeklili\u011fi yeni bir yo\u011fun \u00e7al\u0131\u015fma program\u0131na \u00e7evirmek de\u011fil; ki\u015finin kendisine uygun bir ritim bulmas\u0131d\u0131r\u201d dedi.<\/p>\n
Emeklili\u011fin aile i\u00e7indeki ili\u015fkileri ve beklentileri de de\u011fi\u015ftirebildi\u011fine dikkat \u00e7eken Beyaz, \u00f6zellikle e\u015flerin birlikte ge\u00e7irecekleri zaman konusunda farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncelere sahip olabilece\u011fini belirtti.<\/p>\n
Bu farkl\u0131l\u0131klar\u0131n a\u00e7\u0131k\u00e7a konu\u015fulmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulayan Beyaz, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
\u201cE\u015fler emeklili\u011fi farkl\u0131 bi\u00e7imlerde hayal etmi\u015f olabilir. Bir taraf s\u00fcrekli birlikte vakit ge\u00e7irmek isterken di\u011fer taraf kendi al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek isteyebilir. Bu farkl\u0131l\u0131klar\u0131n konu\u015fulmas\u0131 \u00f6nemlidir. Birlikte ge\u00e7irilen zaman kadar ki\u015fisel alan\u0131n da korunmas\u0131, yeni d\u00fczene uyumu kolayla\u015ft\u0131rabilir.<\/p>\n
Emekli olan ki\u015filerden torun bak\u0131m\u0131nda s\u00fcrekli sorumluluk almalar\u0131 da beklenebiliyor. Emekli olmak, ki\u015finin her an m\u00fcsait oldu\u011fu anlam\u0131na gelmez. Torunlar\u0131yla ilgilenmek isteyen biri i\u00e7in bu \u00e7ok de\u011ferli bir deneyim olabilir. Ancak ki\u015finin dinlenme, sosyalle\u015fme ve kendi ilgi alanlar\u0131na zaman ay\u0131rma ihtiyac\u0131 da vard\u0131r. Aile i\u00e7inde beklentilerin a\u00e7\u0131k\u00e7a konu\u015fulmas\u0131 ve s\u0131n\u0131rlar\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak g\u00f6zetilmesi gerekir.\u201d<\/p>\n
Emeklilik sonras\u0131nda zaman zaman \u00fcz\u00fclmenin, eski \u00e7al\u0131\u015fma d\u00fczenini \u00f6zlemenin veya karars\u0131zl\u0131k ya\u015faman\u0131n ola\u011fan oldu\u011funu belirten Beyaz, baz\u0131 belirtilerin ise daha dikkatli de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
\u00d6zellikle uzun s\u00fcren isteksizlik, belirgin ilgi kayb\u0131, yo\u011fun umutsuzluk, sosyal hayattan uzakla\u015fma ve g\u00fcnl\u00fck i\u015flevlerde bozulman\u0131n g\u00f6z ard\u0131 edilmemesi gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n
Beyaz, \u00f6nemli bir uyar\u0131da bulundu:<\/p>\n
\u201cEmeklilik sonras\u0131nda ya\u015fanan her s\u0131k\u0131nt\u0131ya depresyon demek do\u011fru de\u011fildir. Ancak b\u00fct\u00fcn belirtileri \u2018emeklili\u011fe al\u0131\u015f\u0131yor\u2019 diyerek ge\u00e7i\u015ftirmek de uygun olmaz. Belirtiler s\u00fcr\u00fcyorsa, art\u0131yorsa veya g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131 etkiliyorsa profesyonel de\u011ferlendirme al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Kendine zarar verme d\u00fc\u015f\u00fcnceleri varsa yard\u0131m geciktirilmemelidir.\u201d<\/p>\n
Emeklilik \u00f6ncesinde i\u015f d\u0131\u015f\u0131ndaki sosyal ili\u015fkileri g\u00fc\u00e7lendirmenin, ki\u015fisel ilgi alanlar\u0131na zaman ay\u0131rman\u0131n ve aile i\u00e7indeki beklentileri konu\u015fman\u0131n yeni d\u00f6neme uyumu kolayla\u015ft\u0131rabilece\u011fini belirten Beyaz, psikolojik haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n \u00f6nemine dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n
Emeklilik s\u00fcrecine ili\u015fkin planlar\u0131n yaln\u0131zca ekonomik durum \u00fczerinden yap\u0131lmamas\u0131 gerekti\u011fini vurgulayan Beyaz, a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 \u015fu s\u00f6zlerle tamamlad\u0131:<\/p>\n
\u201cEmeklilik haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 yaln\u0131zca bir b\u00fct\u00e7e hesab\u0131 de\u011fildir. Ki\u015fi kimlerle g\u00f6r\u00fc\u015fmek istedi\u011fini, hangi alanlara zaman ay\u0131raca\u011f\u0131n\u0131 ve g\u00fcnlerine nas\u0131l anlam kataca\u011f\u0131n\u0131 da d\u00fc\u015f\u00fcnmelidir. Her \u015feyi \u00f6nceden \u00e7\u00f6zmek m\u00fcmk\u00fcn olmayabilir. K\u00fc\u00e7\u00fck ad\u0131mlarla ilerlemek ve ihtiya\u00e7lara g\u00f6re plan\u0131 de\u011fi\u015ftirmek, daha s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir yakla\u015f\u0131m sunar.\u201d<\/p>\n
Uzmanlara g\u00f6re emeklilik d\u00f6nemine sa\u011fl\u0131kl\u0131 uyum sa\u011flamak i\u00e7in ekonomik g\u00fcvencenin yan\u0131 s\u0131ra sosyal ili\u015fkilerin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi, ki\u015fisel s\u0131n\u0131rlar\u0131n korunmas\u0131, g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131n yeniden d\u00fczenlenmesi ve gerekti\u011finde profesyonel psikolojik destek al\u0131nmas\u0131 \u00f6nem ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Emeklilik, \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131n\u0131n sona ermesiyle birlikte ki\u015finin g\u00fcnl\u00fck al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131, sosyal ili\u015fkilerini ve kimlik alg\u0131s\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirebiliyor. Uzmanlar, ekonomik haz\u0131rl\u0131k kadar psikolojik haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n da \u00f6nemli oldu\u011funa dikkat \u00e7ekiyor. Klinik Psikolog Ulu\u011f \u00c7a\u011fr\u0131 Beyaz, emeklilik sonras\u0131 ya\u015fanan bo\u015fluk, de\u011fersizlik ve yaln\u0131zl\u0131k duygular\u0131n\u0131n her zaman depresyon anlam\u0131na gelmedi\u011fini, ancak uzun s\u00fcren belirtilerin ihmal edilmemesi gerekti\u011fini belirtti. <\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":57226,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18,11],"tags":[1835,17045,17044],"class_list":["post-57225","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","category-yasam","tag-emeklilik","tag-emeklilikte-uyum","tag-psikolojik-saglik"],"yoast_head":"\n