\u00dcsk\u00fcdar \u00dcniversitesi NP\u0130STANBUL Hastanesi Uzman Dil ve Konu\u015fma Terapisti Hazel Ezgi D\u00fcndar, \u00e7ocuklarda dil ve konu\u015fma becerilerindeki farkl\u0131l\u0131klar\u0131n okul ya\u015fam\u0131na ve sosyal ili\u015fkilere yans\u0131malar\u0131na ili\u015fkin de\u011ferlendirmelerde bulundu.<\/p>\n
\u00c7ocuklarda konu\u015fma seslerinde ya\u015fanan her g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fcn okuma-yazma problemi anlam\u0131na gelmedi\u011fini belirten D\u00fcndar, konu\u015fma sesi bozukluklar\u0131n\u0131n farkl\u0131 d\u00fczey ve t\u00fcrlerde g\u00f6r\u00fclebildi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
D\u00fcndar, \u201cKonu\u015fma sesi bozuklu\u011fu dedi\u011fimiz bozuklu\u011fun i\u00e7erisinde farkl\u0131 d\u00fczeyler ya da farkl\u0131 bozukluklar da yer al\u0131r. \u00c7ocuk sadece sesi \u00fcretemiyor olabilir. Ancak bu sesin fark\u0131nda olabilir. Sadece \u2018kap\u0131\u2019ya \u2018tap\u0131\u2019 diyordur ama s\u00f6yledi\u011finin fark\u0131ndad\u0131r. Normalde i\u015fitsel olarak \u2018kap\u0131\u2019 ile \u2018tap\u0131\u2019y\u0131 ay\u0131rt ediyordur. Bu durumlarda okuma yazma g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc \u00e7ok g\u00f6rm\u00fcyoruz.\u201d dedi.<\/p>\n
Baz\u0131 \u00e7ocuklarda ses fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve artik\u00fclasyon becerilerinin geli\u015fimsel olarak geriden gelmesinin okuma-yazma s\u00fcrecinde risk olu\u015fturabilece\u011fini belirten D\u00fcndar, bu ayr\u0131m\u0131n do\u011fru yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
\u201c\u015eunu bilmek gerekir; dil bozukluklar\u0131n\u0131n zek\u00e2 ile do\u011frudan bir ili\u015fkisi yoktur.\u201d diyen D\u00fcndar, \u00e7ocuklar\u0131n belirli bir alanda deste\u011fe ihtiya\u00e7 duymas\u0131n\u0131n bili\u015fsel kapasite problemi anlam\u0131na gelmedi\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n
D\u00fcndar, \u201c\u00c7ocu\u011fun sadece o alanda desteklenmesi gerekir. Aileler \u00e7ok kayg\u0131lanabiliyor, ancak stres yapmamal\u0131lar. Artik\u00fclasyon bozukluklar\u0131 her d\u00fczeyde \u00e7ok sistematik bir \u015fekilde \u00e7\u00f6z\u00fclebilen sorunlard\u0131r.\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Konu\u015fman\u0131n anla\u015f\u0131lmamas\u0131n\u0131n \u00e7ocuklar\u0131n sosyal ya\u015fam\u0131n\u0131 da etkileyebilece\u011fine dikkat \u00e7eken D\u00fcndar, \u00e7ocu\u011fun s\u00fcrekli kendisini tekrar etmek zorunda kalmas\u0131n\u0131n zamanla kayg\u0131 ve geri \u00e7ekilmeye neden olabilece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
D\u00fcndar, bu s\u00fcre\u00e7te baz\u0131 \u00e7ocuklar\u0131n \u201cBen anla\u015f\u0131lm\u0131yorum\u201d, \u201cS\u0131n\u0131fta konu\u015fursam yine anla\u015f\u0131lmayaca\u011f\u0131m\u201d d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle arkada\u015flar\u0131yla ileti\u015fimini azaltabilece\u011fini ve derste bildi\u011fi sorulara ra\u011fmen s\u00f6z almaktan ka\u00e7\u0131nabilece\u011fini belirtti.<\/p>\n
Okul ya\u015fam\u0131ndaki heyecan ve stresin mevcut konu\u015fma sorunlar\u0131n\u0131 art\u0131rabilece\u011fini kaydeden D\u00fcndar, \u00f6zellikle kekemelikte bunun belirgin hale gelebildi\u011fini ifade etti.<\/p>\n
D\u00fcndar, \u201cHerhangi bir heyecan ya da stres s\u0131f\u0131rdan kekemelik olu\u015fturmaz. Bu zaten do\u011fu\u015ftan yatk\u0131n olunan bir durumdur.\u201d dedi.<\/p>\n
Kekemelik ya\u015fayan \u00e7ocuklara yakla\u015f\u0131mda konu\u015fma bi\u00e7iminden \u00e7ok s\u00f6ylediklerine odaklan\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulayan D\u00fcndar, \u015fu ifadeleri kulland\u0131:<\/p>\n
\u201cUfak bir kayg\u0131dan dolay\u0131 biraz art\u0131\u015f oldu\u011funda \u00e7ocu\u011fun nas\u0131l s\u00f6yledi\u011fine de\u011fil, ne s\u00f6yledi\u011fine dikkat etmek gerekir. Bunu \u00e7ocu\u011fa hissettirmek \u00e7ok \u00f6nemlidir. Ne kadar tak\u0131l\u0131rsa tak\u0131ls\u0131n ya da nas\u0131l tak\u0131l\u0131rsa tak\u0131ls\u0131n sonuna kadar dinlenece\u011fini, bir problem olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissettirmek gerekir. G\u00f6z temas\u0131n\u0131 kesmeden sonuna kadar dinleyerek, konu\u015fma \u015fekliyle ilgili de\u011fil konu\u015fma i\u00e7eri\u011fiyle ilgili gerekli geri bildirimleri vermek \u00e7ocu\u011fun kendini daha g\u00fcvenli bir alanda hissetmesini sa\u011flar.\u201d<\/p>\n
D\u00fcndar, \u201cBir nefes al\u201d, \u201cBiraz yava\u015fla\u201d veya \u201cDaha rahat s\u00f6yle\u201d gibi ifadelerin \u00e7ocuk \u00fczerinde zaman bask\u0131s\u0131n\u0131 art\u0131rabilece\u011fine de dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n
Dil ve konu\u015fma terapisine ba\u015flamak i\u00e7in tek bir \u00f6l\u00e7\u00fct bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten D\u00fcndar, baz\u0131 i\u015faretlerin aileler a\u00e7\u0131s\u0131ndan yol g\u00f6sterici olabilece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Harf hatalar\u0131n\u0131n geli\u015fimle birlikte d\u00fczelmemesi, akademik becerileri etkilemeye ba\u015flamas\u0131, \u00e7ocukta sosyal kayg\u0131, \u00e7ekingenlik veya ka\u00e7\u0131nma davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fclmesi durumunda profesyonel destek al\u0131nabilece\u011fini belirten D\u00fcndar, konu\u015fma niteli\u011finin de de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fini kaydetti.<\/p>\n
D\u00fcndar, \u201cDil becerileri yeterli de\u011filse; yani akranlar\u0131ndan \u00e7ok daha farkl\u0131 bir \u015fekilde konu\u015fuyorsa, c\u00fcmle kurmas\u0131na ra\u011fmen c\u00fcmle niteli\u011fi 2-3 ya\u015f k\u00fc\u00e7\u00fck arkada\u015f gruplar\u0131na daha uygunsa ya da anla\u015f\u0131l\u0131rl\u0131\u011f\u0131 daha k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ocuklar gibiyse ba\u015fvurulmal\u0131d\u0131r.\u201d dedi.<\/p>\n
Yakla\u015f\u0131k 4,5-5 ya\u015flar\u0131nda \u00e7ocuklar\u0131n konu\u015fmas\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131l\u0131rl\u0131k ve nitelik a\u00e7\u0131s\u0131ndan yeti\u015fkin konu\u015fmas\u0131na yakla\u015fmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten D\u00fcndar, okul \u00e7a\u011f\u0131nda h\u00e2l\u00e2 belirgin farkl\u0131l\u0131klar\u0131n bulunmas\u0131 halinde uzun s\u00fcre beklenmemesi gerekti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Baz\u0131 \u00e7ocuklar\u0131n kelime kullanabilmesine ve c\u00fcmle kurabilmesine ra\u011fmen anlat\u0131m, s\u0131ralama ve duygular\u0131n\u0131 ifade etme konusunda g\u00fc\u00e7l\u00fck ya\u015fayabildi\u011fini belirten D\u00fcndar, dil geli\u015fiminin \u00e7ok daha geni\u015f bir alan\u0131 kapsad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n
D\u00fcndar, \u201cAkranlar\u0131na hafta sonu ne yapt\u0131\u011f\u0131 soruldu\u011funda b\u00fct\u00fcn bir g\u00fcn\u00fc, duygusunu ve detaylar\u0131 s\u0131ral\u0131 olarak anlatabilirken; baz\u0131 \u00e7ocuklar sadece \u2018hafta sonu parka gittik\u2019 diyebilir. Detayland\u0131ramama, s\u0131raland\u0131ramama ve duygular\u0131n\u0131 ifade edememe durumlar\u0131nda dil becerileri kelime bilmenin ya da anla\u015f\u0131l\u0131r s\u00f6ylemenin \u00f6tesinde geriden geliyor olabilir.\u201d dedi.<\/p>\n
\u00c7ocuklar\u0131n okulda verilen \u00e7ok a\u015famal\u0131 y\u00f6nergeleri yerine getirmekte zorlanmas\u0131n\u0131n da her zaman dikkat problemiyle a\u00e7\u0131klanamayaca\u011f\u0131n\u0131 belirten D\u00fcndar, i\u015fitsel belle\u011fin bu noktada \u00f6nemli oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n
\u0130\u015fitsel belle\u011fin bilgiyi alma, i\u015fleme, k\u0131sa s\u00fcreli haf\u0131zada tutma ve o bilgi \u00fczerinde i\u015flem yapabilme becerisini i\u00e7erdi\u011fini belirten D\u00fcndar, \u00e7ok a\u015famal\u0131 y\u00f6nergelerde baz\u0131 \u00e7ocuklar\u0131n verilen bilginin yaln\u0131zca ilk veya son b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc hat\u0131rlayabildi\u011fini ifade etti.<\/p>\n
\u00c7ocu\u011fun kitap okumay\u0131 sevmemesinin farkl\u0131 nedenlere dayanabilece\u011fini belirten D\u00fcndar, bunlardan birinin de dil g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc olabilece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
D\u00fcndar, baz\u0131 \u00e7ocuklar\u0131n g\u00fcnl\u00fck ya\u015famda dili kullanabildi\u011fi halde metin i\u00e7indeki daha karma\u015f\u0131k yap\u0131 ve detaylarda zorlanabilece\u011fini, bunun da okumay\u0131 yorucu hale getirebilece\u011fini belirtti.<\/p>\n
Bu \u00e7ocuklar\u0131n metinleri anlamland\u0131rmak i\u00e7in akranlar\u0131na g\u00f6re daha fazla efor sarf edebilece\u011fini ifade eden D\u00fcndar, gerekli dil becerileri desteklendi\u011finde okudu\u011funu anlaman\u0131n ve okumadan keyif alman\u0131n kolayla\u015fabilece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Ekran kullan\u0131m\u0131n\u0131n dil geli\u015fimi \u00fczerindeki etkilerine de de\u011finen D\u00fcndar, yaln\u0131zca ekran s\u00fcresine de\u011fil, ekran\u0131n \u00e7ocu\u011fun hayat\u0131nda hangi etkinliklerin yerini ald\u0131\u011f\u0131na bak\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini belirtti.<\/p>\n
D\u00fcndar, \u201cT\u00fcm geli\u015fim alanlar\u0131nda oldu\u011fu gibi dil ve konu\u015fma geli\u015fiminde de \u00e7evresel uyaranlar ve sosyal etkile\u015fim \u00e7ok k\u0131ymetlidir. \u00c7ocuk ekran kar\u015f\u0131s\u0131ndayken etkile\u015fimden, temas kurmaktan, uyaran almaktan ya da uykusundan geri kal\u0131yorsa bu durum geli\u015fimin farkl\u0131 alanlar\u0131nda aksamaya yol a\u00e7ar.\u201d dedi.<\/p>\n
Ekran\u0131n do\u011frudan \u201czararl\u0131\u201d bir unsur olarak de\u011ferlendirilmesinden ziyade, sosyal etkile\u015fim, ileti\u015fim ve uyku gibi geli\u015fim i\u00e7in gerekli alanlardan ne kadar zaman ald\u0131\u011f\u0131na dikkat edilmesi gerekti\u011fini belirten D\u00fcndar, ekran kullan\u0131m\u0131n\u0131n bu denge g\u00f6zetilerek d\u00fczenlenebilece\u011fini ifade etti.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u00c7ocuklarda dil ve konu\u015fma becerilerinde ya\u015fanan g\u00fc\u00e7l\u00fcklerin yaln\u0131zca konu\u015fma bi\u00e7imiyle s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten uzmanlar, bu durumun okuma-yazma, akademik ba\u015far\u0131, sosyal ileti\u015fim ve kayg\u0131 \u00fczerinde de etkili olabilece\u011fine dikkat \u00e7ekiyor. Uzman Dil ve Konu\u015fma Terapisti Hazel Ezgi D\u00fcndar, dil bozukluklar\u0131n\u0131n zek\u00e2yla do\u011frudan ili\u015fkili olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayarak, akranlar\u0131ndan belirgin \u015fekilde farkl\u0131 konu\u015fan \u00e7ocuklarda terapi i\u00e7in uzun s\u00fcre beklenmemesi gerekti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":52576,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[9238,16197,16196],"class_list":["post-52575","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-cocuk-gelisimi","tag-dil-ve-konusma-terapisi","tag-konusma-guclugu"],"yoast_head":"\n