Kuduz, riskli temas sonras\u0131nda do\u011fru ve zaman\u0131nda m\u00fcdahale edilmedi\u011finde \u00f6l\u00fcmc\u00fcl sonu\u00e7lara yol a\u00e7abilen ciddi bir enfeksiyon hastal\u0131\u011f\u0131 olarak \u00f6nemini koruyor.<\/p>\n
28 Eyl\u00fcl D\u00fcnya Kuduz G\u00fcn\u00fc dolay\u0131s\u0131yla a\u00e7\u0131klamalarda bulunan Memorial Diyarbak\u0131r Hastanesi Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Klinik Mikrobiyoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nden Uz. Dr. Yakup Demir, kuduzdan korunmada en kritik noktan\u0131n hastal\u0131k belirtileri ortaya \u00e7\u0131kmadan \u00f6nce do\u011fru m\u00fcdahalenin yap\u0131lmas\u0131 oldu\u011funu belirtti.<\/p>\n
Kuduzun sinir sistemini tutan zoonotik bir enfeksiyon oldu\u011funu ifade eden Demir, klinik belirtiler ba\u015flad\u0131ktan sonra hastal\u0131\u011f\u0131n neredeyse daima \u00f6l\u00fcmc\u00fcl seyretti\u011fini s\u00f6yledi. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k riskli temas sonras\u0131nda yara bak\u0131m\u0131, kuduz a\u015f\u0131s\u0131 ve gerekli durumlarda kuduz imm\u00fcnglobulininin zaman\u0131nda uygulanmas\u0131yla hastal\u0131\u011f\u0131n \u00f6nlenebildi\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n
Kuduz denildi\u011finde ilk olarak k\u00f6pek \u0131s\u0131r\u0131klar\u0131 akla gelse de enfekte memelilerin salyas\u0131yla temas\u0131n da risk olu\u015fturabilece\u011fini belirten Demir, \u00f6zellikle deriyi bozan t\u0131rmalamalar\u0131n, salyan\u0131n a\u00e7\u0131k yaraya veya g\u00f6z, a\u011f\u0131z ve burun gibi mukozalara temas etmesinin de de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fini ifade etti.<\/p>\n
\u201cKedi k\u00fc\u00e7\u00fckt\u00fc\u201d, \u201cYara \u00e7ok y\u00fczeyseldi\u201d ya da \u201cKanamad\u0131\u201d gibi de\u011ferlendirmelerin tek ba\u015f\u0131na kuduz riskini ortadan kald\u0131rmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Demir, temas\u0131n \u015fekli, hayvan\u0131n t\u00fcr\u00fc ve durumu ile yaran\u0131n \u00f6zelliklerinin birlikte de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fini kaydetti.<\/p>\n
Riskli temas sonras\u0131nda yap\u0131lmas\u0131 gereken ilk ve en \u00f6nemli uygulamalardan birinin yaran\u0131n gecikmeden bol su ve sabunla en az 15 dakika boyunca y\u0131kanmas\u0131<\/strong> oldu\u011funu belirten Demir, bu i\u015flemin vir\u00fcs y\u00fck\u00fcn\u00fcn azalt\u0131lmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olabilece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n Yaran\u0131n y\u0131kanmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan uygun bir antiseptik kullan\u0131labilece\u011fini ifade eden Demir, biber, k\u00fcl, bitkisel \u00fcr\u00fcn veya kimyasal maddelerin yaraya uygulanmamas\u0131 gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n \u0130lk m\u00fcdahalenin ard\u0131ndan ayn\u0131 g\u00fcn sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurulmas\u0131 gerekti\u011fini belirten Demir, kuduz profilaksisi, tetanoz durumu ve olas\u0131 bakteriyel enfeksiyon riskinin hekim taraf\u0131ndan birlikte de\u011ferlendirilmesinin \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n Bir hayvan\u0131n temas s\u0131ras\u0131nda sa\u011fl\u0131kl\u0131 g\u00f6r\u00fcnmesinin kuduz riskini tamamen ortadan kald\u0131rmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Demir, hayvan\u0131n t\u00fcr\u00fc, a\u015f\u0131 durumu, sahipli olup olmad\u0131\u011f\u0131, g\u00f6zlem alt\u0131na al\u0131n\u0131p al\u0131namayaca\u011f\u0131 ve temas\u0131n \u00f6zelliklerinin birlikte de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fini ifade etti.<\/p>\n Kedi ve k\u00f6peklerde uygun ko\u015fullarda 10 g\u00fcnl\u00fck g\u00f6zlemin \u00f6nemli olabilece\u011fini kaydeden Demir, bunun ki\u015finin sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurusunu ertelemesi anlam\u0131na gelmemesi gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n Riskli temaslarda kuduz profilaksisinin gerekip gerekmedi\u011finin klinik ve epidemiyolojik de\u011ferlendirmeyle belirlendi\u011fini belirten Demir, \u015f\u00fcpheli durumlarda laboratuvar sonucunu veya hayvanda belirti geli\u015fmesini beklemenin korunmay\u0131 geciktirebilece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n Hangi a\u015f\u0131 \u015femas\u0131n\u0131n uygulanaca\u011f\u0131na ve kuduz imm\u00fcnglobulininin gerekli olup olmad\u0131\u011f\u0131na sa\u011fl\u0131k profesyonellerinin karar vermesi gerekti\u011fini ifade etti.<\/p>\n Kuduz imm\u00fcnglobulininin haz\u0131r antikorlar i\u00e7erdi\u011fini belirten Demir, bu uygulaman\u0131n v\u00fccut a\u015f\u0131yla aktif ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k geli\u015ftirene kadar h\u0131zl\u0131 ve ge\u00e7ici koruma sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n Her riskli temasta uygulanmas\u0131n\u0131n gerekmedi\u011fini kaydeden Demir, \u00f6zellikle a\u011f\u0131r riskli temaslarda ve daha \u00f6nce kuduz a\u015f\u0131s\u0131 yap\u0131lmam\u0131\u015f ki\u015filerde gereklili\u011fin hekim taraf\u0131ndan de\u011ferlendirildi\u011fini belirtti.<\/p>\n Riskli temas\u0131n \u00fczerinden g\u00fcnler ge\u00e7mi\u015f olsa bile sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurman\u0131n \u00f6nemini korudu\u011funu vurgulayan Demir, \u201cGe\u00e7 kald\u0131m, art\u0131k ba\u015fvurman\u0131n anlam\u0131 yok\u201d d\u00fc\u015f\u00fcncesinin yanl\u0131\u015f ve tehlikeli olabilece\u011fini ifade etti.<\/p>\n Kuduzun kulu\u00e7ka s\u00fcresinin de\u011fi\u015fken olabildi\u011fini, belirtiler ortaya \u00e7\u0131kmadan \u00f6nce uygulanan temas sonras\u0131 profilaksinin hastal\u0131\u011f\u0131n geli\u015fmesini \u00f6nleyebildi\u011fini belirten Demir, temas\u0131n \u00fczerinden zaman ge\u00e7mi\u015f olsa bile profesyonel de\u011ferlendirme yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n \u00c7ocuklar\u0131n hayvanlarla daha yak\u0131n temas kurabildi\u011fini ve k\u00fc\u00e7\u00fck bir t\u0131rmalamay\u0131 \u00f6nemsemeyebildi\u011fini belirten Demir, ailelerin \u00e7ocuklardaki a\u00e7\u0131klanamayan \u00e7izik ve \u0131s\u0131r\u0131klar\u0131 sorgulamas\u0131n\u0131n \u00f6nemli oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n \u00c7ocuklara yabanc\u0131 hayvanlara yakla\u015fmama, yemek yiyen veya yavrular\u0131n\u0131 koruyan hayvanlar\u0131 rahats\u0131z etmeme ve herhangi bir \u0131s\u0131r\u0131k ya da t\u0131rmalamay\u0131 vakit kaybetmeden bir yeti\u015fkine s\u00f6yleme al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n kazand\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n Uzmanlar, kuduzda en \u00f6nemli noktan\u0131n hastal\u0131k belirtileri ortaya \u00e7\u0131kmadan \u00f6nce do\u011fru m\u00fcdahalenin yap\u0131lmas\u0131 oldu\u011funu belirterek, \u0131s\u0131r\u0131k, t\u0131rmalama veya salyan\u0131n a\u00e7\u0131k yara ya da mukozaya temas\u0131 gibi durumlarda yaran\u0131n hemen temizlenmesi ve sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurulmas\u0131 gerekti\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Kuduz nadir g\u00f6r\u00fclen ancak klinik belirtiler ba\u015flad\u0131ktan sonra neredeyse daima \u00f6l\u00fcmc\u00fcl seyreden bir enfeksiyon. Uzmanlar, \u0131s\u0131r\u0131k veya t\u0131rmalama sonras\u0131 yaran\u0131n en az 15 dakika bol su ve sabunla y\u0131kanmas\u0131n\u0131 ve gecikmeden sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurulmas\u0131n\u0131 \u00f6neriyor.<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":52527,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[16187,16186,14359],"class_list":["post-52525","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-dunya-kuduz-gunu","tag-hayvan-isirigi","tag-kuduz"],"yoast_head":"\nHayvan\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 g\u00f6r\u00fcnmesi tek ba\u015f\u0131na yeterli de\u011fil<\/h2>\n
A\u015f\u0131 i\u00e7in hayvan\u0131n durumunu beklemek do\u011fru de\u011fil<\/h2>\n
Kuduz imm\u00fcnglobulini ne i\u015fe yar\u0131yor?<\/h2>\n
\u201cGe\u00e7 kald\u0131m\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcnmek tehlikeli olabilir<\/h2>\n
\u00c7ocuklarda daha dikkatli olunmal\u0131<\/h2>\n