Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan, K\u0131rg\u0131zistan ziyaretinin ard\u0131ndan yurda d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcnde u\u00e7akta gazetecilerin sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tlarken T\u00fcrkiye’nin, hem Bat\u0131 hem de Do\u011fu ile dengeli ili\u015fkiler geli\u015ftirebilen bir \u00fclke oldu\u011funa vurgu yapt\u0131.<\/p>\n
K\u0131rg\u0131zistan Cumhurba\u015fkan\u0131 Sad\u0131r Caparov’un davetiyle T\u00fcrkiye’nin, diyalog orta\u011f\u0131 oldu\u011fu \u015eanghay \u0130\u015f Birli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc’n\u00fcn (\u015e\u0130\u00d6) bu y\u0131lki zirvesine \u015feref konu\u011fu olarak kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatan Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, ayr\u0131ca liderlerle birlikte 31 A\u011fustos ak\u015fam\u0131 6. D\u00fcnya G\u00f6\u00e7ebe Oyunlar\u0131’n\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f t\u00f6renine kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, K\u0131rg\u0131z halk\u0131n\u0131n 31 A\u011fustos Ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k G\u00fcn\u00fc’n\u00fc tebrik ederek, “K\u0131ymetli karde\u015fim, Say\u0131n Caparov nezdinde ev sahiplikleri i\u00e7in K\u0131rg\u0131z halk\u0131na en kalbi \u015f\u00fckranlar\u0131m\u0131 sunuyorum.” s\u00f6zlerini sarf etti.<\/p>\n
Bundan 30 y\u0131l \u00f6nce “\u015eanghay Be\u015flisi” ismiyle temeli at\u0131lan \u015eanghay \u0130\u015f Birli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc’n\u00fcn, zaman i\u00e7erisinde yakla\u015f\u0131k 30 \u00fclke ve uluslararas\u0131 kurulu\u015fu b\u00fcnyesinde toplayan en b\u00fcy\u00fck b\u00f6lgesel te\u015fkilat h\u00e2line geldi\u011fini belirten Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, Te\u015fkilat’\u0131n, Asya Pasifik b\u00f6lgesi ile Orta Do\u011fu’yu b\u00fcnyesinde bulu\u015fturan yegane bir yap\u0131 oldu\u011funu dile getirdi.<\/p>\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, \u015eanghay \u0130\u015f Birli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc’n\u00fcn, toplam 35 trilyon dolar\u0131 bulan bir ekonomik yap\u0131y\u0131 ve 4 milyar\u0131n \u00fczerinde n\u00fcfusu temsil etti\u011fine dikkati \u00e7ekerek, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“Bizim de sadece Te\u015fkilat \u00fcyesi \u00fclkelerle ticaret hacmimiz y\u0131ll\u0131k 150 milyar dolara yakla\u015f\u0131yor. T\u00fcrkiye olarak geli\u015fen ekonomimiz ve Do\u011fu ile Bat\u0131 aras\u0131ndaki stratejik konumumuz gere\u011fi bu b\u00fcy\u00fck ekonomik ve be\u015feri co\u011frafyayla ili\u015fkilerimizi art\u0131rman\u0131n gayretindeyiz. Esasen 2019 y\u0131l\u0131nda ilan etti\u011fimiz ‘Yeniden Asya’ giri\u015fimimiz de bu d\u00fc\u015f\u00fcncemizin yans\u0131mas\u0131d\u0131r. \u015eanghay \u0130\u015f Birli\u011fi Te\u015fkilat\u0131’yla bizi birbirimize yakla\u015ft\u0131ran bir di\u011fer \u00f6nemli husus, payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z b\u00f6lgesel sahiplenme k\u00fclt\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Zirvede yapt\u0131\u011f\u0131m hitapta bu hususa dikkat \u00e7ekerken ayn\u0131 zamanda \u00e7ok tarafl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve i\u015fbirli\u011fini esas alan diplomatik yakla\u015f\u0131m\u0131m\u0131z\u0131 anlatma f\u0131rsat\u0131 buldum. K\u00fcresel adalet, istikrar ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nmadan ayr\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemeyecek olan iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ile m\u00fccadele ve enerji gibi konulardaki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z hakk\u0131nda bilgi verdim.”<\/p>\n
Zirve marj\u0131nda mevkida\u015flar\u0131yla da g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc hat\u0131rlatan Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, “Azerbaycan, K\u0131rg\u0131zistan ve Rusya Federasyonu liderleriyle g\u00fcndemimizdeki konular\u0131 ayr\u0131nt\u0131l\u0131 \u015fekilde ele ald\u0131k. Ayr\u0131ca aralar\u0131nda Birle\u015fmi\u015f Milletler Genel Sekreteri’nin de yer ald\u0131\u011f\u0131 muhataplar\u0131mla fikir teatisinde bulunduk.” bilgisini payla\u015ft\u0131.<\/p>\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, en bat\u0131daki Asyal\u0131 ve en do\u011fudaki Avrupal\u0131 \u00fclke olarak T\u00fcrkiye ile ayn\u0131 de\u011ferlere sahip her giri\u015fimin do\u011fal par\u00e7as\u0131 olmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcreceklerini vurgulayarak, “Bilhassa b\u00f6lgemizde vuku bulan \u00e7e\u015fitli \u00e7at\u0131\u015fma ve krizlerin uluslararas\u0131 hukuk temelinde diyalog ve diplomasiyle \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne y\u00f6nelik ilkeli tutumumuzu devam ettirece\u011fiz. Bu d\u00fc\u015f\u00fcncelerle ziyaretimizin \u00fclkemiz, milletimiz, b\u00f6lgemiz ve t\u00fcm insanl\u0131k i\u00e7in hay\u0131rlara vesile olmas\u0131n\u0131 diliyorum.” ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n
“T\u00fcrkiye’nin b\u00fcy\u00fck f\u0131rsatlar bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131k herkes g\u00f6r\u00fcyor”<\/strong><\/p>\n Bir gazetecinin, “Bi\u015fkek Zirvesi’nde al\u0131nan kararlar, T\u00fcrkiye ile \u015eanghay \u0130\u015f Birli\u011fi Te\u015fkilat\u0131 aras\u0131ndaki ekonomik ili\u015fkileri nas\u0131l etkiler? T\u00fcrkiye’nin, \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi Te\u015fkilat\u0131 ile i\u015fbirli\u011fini tam bir \u00fcyeli\u011fe ta\u015f\u0131ma ihtimali var m\u0131?” sorusuna Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, \u015fu yan\u0131t\u0131 verdi:<\/p>\n “De\u011ferli arkada\u015flar, \u00f6ncelikle Bi\u015fkek Zirvesi, \u00fclkemizin ekonomik, siyasi ve stratejik se\u00e7eneklerini \u00e7e\u015fitlendirme iradesinin somut bir g\u00f6stergesi olmu\u015ftur. T\u00fcrkiye olarak, \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi Te\u015fkilat\u0131’na \u00fcye \u00fclkelerle ikili d\u00fczeyde ticari ve ekonomik ili\u015fkilere sahibiz. \u00c7in’den Orta Asya’ya, Rusya’dan G\u00fcney Asya’ya uzanan geni\u015f co\u011frafyada, T\u00fcrkiye’nin ticari ve ekonomik a\u00e7\u0131dan b\u00fcy\u00fck f\u0131rsatlar bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131k herkes g\u00f6r\u00fcyor. Te\u015fkilatla ili\u015fkilerimizde \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc d\u0131\u015f politika anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131n yans\u0131mas\u0131 olarak son y\u0131llarda \u00f6nemli ilerlemeler kaydedildi. T\u00fcrkiye, hem Bat\u0131 hem de Do\u011fu ile dengeli ili\u015fkiler geli\u015ftirebilen, ba\u011flar\u0131n\u0131 da bu \u00f6l\u00e7\u00fcde derinle\u015ftirebilen bir \u00fclke. T\u00fcrkiye’nin bu yakla\u015f\u0131m\u0131, k\u00fcresel sorunlara i\u015fbirli\u011fi ve etkin \u00e7ok tarafl\u0131l\u0131k temelinde \u00e7\u00f6z\u00fcm bulma amac\u0131n\u0131 da kuvvetlendiriyor. \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi Te\u015fkilat\u0131 ile \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki s\u00fcre\u00e7te ili\u015fkilerin daha ileri seviyelere ta\u015f\u0131nmas\u0131 da bizim a\u00e7\u0131m\u0131zdan m\u00fcmk\u00fcn. \u015eunun da alt\u0131n\u0131 \u00f6zellikle \u00e7izmek isterim. T\u00fcrkiye’nin te\u015fkilata \u00fcyelik perspektifi, bir bloktan bir kopu\u015f, Bat\u0131’ya s\u0131rt \u00e7evirme anlam\u0131na asla gelmez. Hedefimiz, 360 derecelik bir vizyonla kendi a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 art\u0131rmakt\u0131r.”<\/p>\n Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, “Zirve kadar dikkat \u00e7eken konulardan bir tanesi de Rusya Devlet Ba\u015fkan\u0131 Say\u0131n Vladimir Putin’le g\u00f6r\u00fc\u015fmeniz oldu. Zirve marj\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z g\u00f6r\u00fc\u015fme genel anlamda nas\u0131l ge\u00e7ti? Hangi konular\u0131 ele ald\u0131n\u0131z?” sorusu \u00fczerine ise \u015funlar\u0131 aktard\u0131:<\/p>\n “Say\u0131n Putin ile ikili bir g\u00f6r\u00fc\u015fme yapt\u0131k. Bu g\u00f6r\u00fc\u015fmede de \u00f6zellikle Rusya-Ukrayna aras\u0131ndaki geli\u015fmeleri ele alma imk\u00e2n\u0131m\u0131z oldu ve \u00e7ok verimliydi. \u00c7ok \u00e7ok samimi bir havada ge\u00e7ti. Enerjiden ticarete, turizmden yat\u0131r\u0131mlara kadar bir\u00e7ok alanda Rusya ile \u00f6nemli bir i\u015fbirli\u011fimiz var. Hepsinden \u00f6te, milyonlarca Rus turisti \u00fclkemizde a\u011f\u0131rl\u0131yoruz. Ba\u015fka herhangi bir \u00fclkeden b\u00f6yle bir turist T\u00fcrkiye’ye gelmiyor. \u00d6nceleri biliyorsunuz Almanya da iyi bir konumdayd\u0131. Ama Rusya sonra onlar\u0131 a\u015ft\u0131. T\u00fcrkiye, b\u00f6lgemizdeki \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l noktadaki \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde roller \u00fcstleniyor. \u00d6zellikle Rusya ile Ukrayna aras\u0131ndaki sava\u015f\u0131n bir an \u00f6nce bar\u0131\u015fla neticelenmesi bizim de Say\u0131n Putin’in de beklentisidir. Bir an \u00f6nce istiyoruz ki, bu b\u00f6lgede Rusya-Ukrayna aras\u0131nda bir bar\u0131\u015f s\u00fcreci de ger\u00e7ekle\u015fsin, b\u00f6lgeye bar\u0131\u015f egemen olsun. Bu sava\u015f\u0131n hem b\u00f6lgemiz hem d\u00fcnyam\u0131z, hem de taraflar i\u00e7in hay\u0131rl\u0131 bir sonu\u00e7 do\u011furmad\u0131\u011f\u0131 ortada. Peki bundan Putin memnun mu? Memnun de\u011fil. Bir an \u00f6nce bu i\u015fin hay\u0131rl\u0131s\u0131yla sonu\u00e7lanmas\u0131n\u0131 o da bekliyor. Biz bar\u0131\u015f i\u00e7in elimizden geleni yapmaya haz\u0131r oldu\u011fumuzu Say\u0131n Putin’e ifade ettik. Sava\u015f\u0131n de\u011fil, bar\u0131\u015f\u0131n kazanaca\u011f\u0131 bir ger\u00e7ek. Bunun i\u00e7in de her t\u00fcrl\u00fc gayreti g\u00f6stermeye haz\u0131r\u0131z.”<\/p>\n Bir di\u011fer gazetecinin, “\u0130stanbul’da Mekke \u0130ttifak\u0131’n\u0131n ilk \u00f6nemli toplant\u0131s\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Biz biliyoruz ki b\u00f6lgedeki baz\u0131 \u00fclkeler bu ittifaktan fevkalade rahats\u0131z. Geni\u015f bir co\u011frafyada bar\u0131\u015f\u0131 in\u015fa etme amac\u0131 olan bir savunma i\u015f birli\u011finden neden bu kadar rahats\u0131zlar?” sorusunu da yan\u0131tlayan Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n “\u0130stanbul’da ger\u00e7ekle\u015ftirilen toplant\u0131 \u00e7ok \u00e7ok \u00f6nemli. Bu ittifak\u0131n ilk ve somut ad\u0131m\u0131n\u0131 atmak \u00fczere Strateji, Siyaset ve Askeri Komitesi topland\u0131. \u00dc\u00e7 \u00fclkeden D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanlar\u0131, Mill\u00ee\u00a0Savunma Bakanlar\u0131 ve Genelkurmay Ba\u015fkanlar\u0131 bir araya geldiler. Burada, bir an \u00f6nce somut ad\u0131mlar at\u0131lmas\u0131 y\u00f6n\u00fcndeki yakla\u015f\u0131m\u0131m\u0131za binaen, teknik olarak yap\u0131lmas\u0131 gereken konular\u0131 ortaya koyduk. Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda sekreteryan\u0131n kurulmas\u0131 ve i\u015flerlik kazand\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekiyor. Burada askeri ve siyasi konular\u0131n ele al\u0131nmas\u0131 laz\u0131m. Savunma sanayisi, \u00f6nemli bir i\u015f birli\u011fi alan\u0131. Bir de askeri operasyonel i\u015f birli\u011fi alan\u0131 kapsam\u0131nda askeri e\u011fitimler, askeri standardizasyon, askeri tehdit, imk\u00e2n ve kabiliyetlerin payla\u015f\u0131lmas\u0131 bunun gibi teknik konular ele al\u0131nd\u0131. Bunlar hangi zamanlamayla nas\u0131l hayata ge\u00e7ecek, onun kararlar\u0131 al\u0131nd\u0131. Bu ittifaka a\u00e7\u0131ktan tepki koyan \u00e7ok az \u00fclke var, ama gizliden tepki koyan \u00fclkeler de mevcut. \u00d6zellikle Suudi Arabistan, Pakistan ve T\u00fcrkiye dengesi bir\u00e7ok akt\u00f6r\u00fcn a\u00e7\u0131ktan bu ittifak\u0131 ele\u015ftirmesini zorla\u015ft\u0131r\u0131yor. Bu ittifak, b\u00f6lgemizde istikrar ve g\u00fcvenlik i\u00e7in kurulmu\u015ftur. Biz yolumuza karde\u015flerimizle birlikte, g\u00fc\u00e7lenerek devam edece\u011fiz.”<\/p>\n Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, “Ter\u00f6rs\u00fcz T\u00fcrkiye” s\u00fcrecinin ne kadar s\u00fcrede tamamlanmas\u0131n\u0131n \u00f6ng\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne ili\u015fkin soru \u00fczerine, “Ter\u00f6rs\u00fcz T\u00fcrkiye s\u00fcrecini bir takvim meselesinden \u00f6te bir hedef meselesi olarak g\u00f6r\u00fcyoruz. Olaya b\u00f6yle bakaca\u011f\u0131z. Elbette devlet olarak bizim bir yol haritam\u0131z var, bir plan\u0131m\u0131z, bir takvimlendirmemiz var.” de\u011ferlendirmesini yapt\u0131.<\/p>\n S\u00fcrece dair ilgili kurumlar\u0131n e\u015f g\u00fcd\u00fcm i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131, bug\u00fcn gelinen noktada Meclis’in ortaya koydu\u011fu g\u00fc\u00e7l\u00fc mutabakat\u0131n \u00f6nemli ve \u00e7ok k\u0131ymetli oldu\u011funu vurgulayan Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<\/p>\n “Cumhurba\u015fkan\u0131 Yard\u0131mc\u0131m\u0131z Cevdet Y\u0131lmaz ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131nda olu\u015fturulan takip kurulu at\u0131lacak ad\u0131mlar\u0131, yasada tan\u0131mlanan g\u00f6revler \u00e7er\u00e7evesinde planlamaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Yasan\u0131n uygulanmaya ba\u015flanmas\u0131 i\u00e7in ise \u00f6rg\u00fct\u00fcn fiilen silah b\u0131rakmas\u0131 ve tasfiye olmas\u0131 gerekir. Bu konuda tespit ve teyitlerin nas\u0131l yap\u0131laca\u011f\u0131 ise bellidir. S\u00fcre\u00e7 ad\u0131m ad\u0131m ilerlemektedir. S\u00fcre\u00e7, b\u00fct\u00fcn her \u015feyiyle dar kal\u0131plara hapsedilmemi\u015ftir. Bu y\u00f6nde de bir rahatl\u0131k s\u00f6z konusudur. Meseleye devlet ciddiyetiyle yakla\u015f\u0131yor ve ad\u0131mlar\u0131m\u0131z\u0131 da buna g\u00f6re at\u0131yoruz. Milletimiz de Ter\u00f6rs\u00fcz T\u00fcrkiye’ye deste\u011fini ortaya koymu\u015ftur. B\u00f6ylesi provokasyona a\u00e7\u0131k s\u00fcre\u00e7lerin \u00e7ok uzamamas\u0131 gerekir. Bu noktada Meclis Ba\u015fkan\u0131m\u0131z da dahil olmak \u00fczere Grup Ba\u015fkanlar\u0131m\u0131z her t\u00fcrl\u00fc hassasiyeti g\u00f6steriyor ve yola da bu kararl\u0131l\u0131k i\u00e7erisinde devam ediyoruz.”<\/p>\n Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, “Siz i\u00e7 cephenin g\u00fc\u00e7lendirilmesine \u00e7ok \u00f6nem veren bir lidersiniz. Siz \u00f6nem verirken DEM Parti’den zaman zaman ayk\u0131r\u0131 seslerin gelmesi ‘toplumsal b\u00fct\u00fcnle\u015fmeye hizmet etmiyor’ yorumlar\u0131na yol a\u00e7\u0131yor. Bunu a\u015facak yeni dil nas\u0131l in\u015fa edilecek? Tavsiye ve \u00e7a\u011fr\u0131n\u0131z ne olabilir?” sorusu \u00fczerine, meseleye dar \u00e7er\u00e7eveden bakamayacaklar\u0131n\u0131, samimi, sorumlu ve sa\u011fduyulu olacaklar\u0131n\u0131 ve karde\u015fli\u011fi koruyacaklar\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n Konuya en geni\u015f perspektiften yakla\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 ve hedefe de b\u00f6yle odakland\u0131klar\u0131n\u0131 anlatan Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, “Milletin karde\u015fli\u011fini zedeleyen, toplumsal b\u00fct\u00fcnle\u015fmeyi yaralayan, ter\u00f6r\u00fcn ge\u00e7mi\u015fte olu\u015fturdu\u011fu fay hatlar\u0131n\u0131 yeniden harekete ge\u00e7irme riski olan yakla\u015f\u0131mlar\u0131 ho\u015f g\u00f6remeyiz.” ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n Siyasi kimlik ta\u015f\u0131yan baz\u0131 kimselerin birtak\u0131m \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcz s\u00f6ylemlerinin olabilece\u011fini dile getiren Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n “Bunu, s\u00fcreci enfekte etmek i\u00e7in yapanlar da \u00e7\u0131kabilir. Bilinsin ki toplumsal b\u00fct\u00fcnle\u015fmeye hizmet etmeyen her s\u00f6ylem, kaosa katk\u0131 sa\u011flar, ba\u015fka herhangi bir i\u015fe yaramaz. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131, milletimizin bu t\u00fcr tahriklere kar\u015f\u0131 ben bir diren\u00e7 geli\u015ftirdi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bu s\u00fcreci millet mayalam\u0131\u015ft\u0131r ve maya da tutmu\u015ftur. \u0130\u00e7 cepheyi g\u00fc\u00e7lendirmek, farkl\u0131l\u0131klar\u0131 yok etmek de\u011fildir. Bunu bo\u015funa s\u00f6ylemedik. \u0130\u00e7 cepheyi g\u00fc\u00e7lendirece\u011fiz. Farkl\u0131l\u0131klar\u0131m\u0131zla birlikte T\u00fcrkiye paydas\u0131nda kenetlenece\u011fiz. Biz buna ‘B\u00fcy\u00fck T\u00fcrkiye Mutabakat\u0131’ diyoruz. Bunu unutmayal\u0131m. Biz menzile ula\u015fmak i\u00e7in ne yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 bilerek bu yolda ilerliyoruz.”<\/p>\n “Amerika da art\u0131k Suriye’nin ger\u00e7eklerinin fark\u0131na vard\u0131”<\/strong><\/p>\n Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, “Ter\u00f6rs\u00fcz T\u00fcrkiye s\u00fcrecinde ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fcn\u00fcn Suriye’deki yap\u0131lanmas\u0131 YPG-PYD’nin fesih karar\u0131na” ili\u015fkin soru \u00fczerine, a\u00e7\u0131klanan karardan karde\u015f Suriye halk\u0131 ad\u0131na memnuniyet duydu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n Al\u0131nan karar\u0131 ve entegrasyonun sa\u011flanmas\u0131n\u0131 olumlu de\u011ferlendirdiklerini vurgulayan Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n “Karar\u0131n sahada uygulamas\u0131n\u0131 hem Suriye taraf\u0131 hem Suriye ile \u00e7ok uzun bir s\u0131n\u0131r hatt\u0131 bulunan bir kom\u015fu \u00fclke olarak biz, elbette takip ediyoruz. Suriye’nin b\u00fct\u00fcn unsurlar\u0131yla bir ve b\u00fct\u00fcn olmas\u0131n\u0131 en \u00e7ok biz arzu ederiz. Suriye’de s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma ve kapasite art\u0131\u015f\u0131 i\u00e7in bu \u00f6nemlidir. Bizler bunun i\u00e7in Suriyeli karde\u015flerimizin hep yan\u0131nda olduk, bundan sonra da yanlar\u0131nda olmaya devam edece\u011fiz. Bu konuda Cumhurba\u015fkan\u0131 Ahmed \u015eara, ma\u015fallah zor s\u00fcre\u00e7leri ba\u015far\u0131yla y\u00f6netmi\u015ftir ve y\u00f6netiyor. Hem entegrasyon s\u00fcrecinden hem de Suriye halk\u0131n\u0131n k\u0131sa s\u00fcrede elde etti\u011fi kazan\u0131mlardan \u00fcmitvar\u0131z. Ben bu s\u00fcrecin sadece T\u00fcrkiye ve Suriye i\u00e7in de\u011fil, b\u00fct\u00fcn b\u00f6lge i\u00e7in yeni bir d\u00f6nemin kap\u0131s\u0131n\u0131 aralayaca\u011f\u0131na inan\u0131yorum. Ter\u00f6r defteri art\u0131k kapanmal\u0131, silah\u0131n, \u015fiddetin devri art\u0131k kapanmal\u0131.”<\/p>\n “Amerika’n\u0131n Suriye politikas\u0131yla ilgili \u00f6zellikle son d\u00f6nemde Suriye’nin toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc vurgulad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Hatta Amerikal\u0131lar da ‘tek bayrak, tek ordu’ s\u00f6ylemini vurgulamaya ba\u015flad\u0131lar. Bu vesileyle Washington ile T\u00fcrkiye’nin y\u0131llard\u0131r savundu\u011fu bu Suriye politikas\u0131 aras\u0131nda bir yak\u0131nla\u015fma g\u00f6r\u00fcyor musunuz?” sorusu \u00fczerine Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, T\u00fcrkiye olarak Suriye konusunda d\u00fcn ne s\u00f6ylediyseler bug\u00fcn de ayn\u0131s\u0131n\u0131 s\u00f6ylediklerini ifade etti.<\/p>\n Suriye’nin ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctlerinin cirit att\u0131\u011f\u0131 bir alan olamayaca\u011f\u0131n\u0131, buradaki istikrars\u0131zl\u0131\u011f\u0131n b\u00fct\u00fcn b\u00f6lgeye yay\u0131labilece\u011fini s\u00f6ylediklerini ve neticede hakl\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131n\u0131 vurgulayan Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n “Demek ki Amerika da art\u0131k Suriye’nin ger\u00e7eklerinin fark\u0131na vard\u0131. Suriye halk\u0131 \u00e7ok a\u011f\u0131r bedeller \u00f6dedi ama vatanlar\u0131na sahip \u00e7\u0131kt\u0131lar. \u015eimdi de b\u00fct\u00fcn Suriye’yi in\u015fa etmek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. Bu konuda b\u00fct\u00fcn kom\u015fu ve Suriye’ye dost \u00fclkeleri Suriye’nin yeniden in\u015fa ve imar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmaya davet ediyorum ve bu \u00e7a\u011fr\u0131m\u0131z\u0131 yapaca\u011f\u0131z, yapmaya devam edece\u011fiz. Suriye’deki durum bizim vizyonumuzun ne kadar do\u011fru, Suriye politikam\u0131z\u0131n ne kadar ger\u00e7ek\u00e7i oldu\u011funu kan\u0131tlamas\u0131 y\u00f6n\u00fcyle de \u00f6nemli. Provokasyonlarla m\u00fccadele konusu da \u00f6nemli. Suriye’nin i\u00e7 bar\u0131\u015f\u0131na darbe vurmak isteyenlere alan a\u00e7\u0131lmamas\u0131 \u015fart. Suriye’nin istikrar\u0131na giden yol, fitne tohumlar\u0131n\u0131 temizlemekten ge\u00e7er.”<\/p>\n “Kendi hava savunma sistemlerimizi geli\u015ftirmekten vazge\u00e7miyoruz”<\/strong><\/p>\n Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, T\u00fcrkiye’nin F-35 program\u0131na yeniden dahil edilmesiyle ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak S-400’lerin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir \u00fclkeye devredilmesi y\u00f6n\u00fcnde ad\u0131m at\u0131labilece\u011fi iddialar\u0131n\u0131n Rusya Devlet Ba\u015fkan\u0131 Vladimir Putin’le g\u00f6r\u00fc\u015fmesinde g\u00fcndeme gelip gelmedi\u011fine ili\u015fkin soru \u00fczerine, Putin ile ikili g\u00fcndemlerindeki her konuyu ele ald\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n T\u00fcrkiye’nin, F-35 program\u0131n\u0131n ortaklar\u0131ndan biri oldu\u011funu ve program kapsam\u0131nda ciddi katk\u0131lar sundu\u011funu belirten Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, “T\u00fcrkiye’nin programa tekrar dahil olmas\u0131 konusunda da g\u00f6r\u00fc\u015fmelerimiz s\u00fcr\u00fcyor. Amerika’daki s\u00fcre\u00e7lerin bir an \u00f6nce tamamlanmas\u0131yla bu meselenin geride b\u0131rak\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. T\u00fcm bu diplomatik \u00e7abalar\u0131m\u0131z\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fcrken de KAAN’dan vazge\u00e7miyoruz. Kendi hava savunma sistemlerimizi geli\u015ftirmekten vazge\u00e7miyoruz. Aksine T\u00fcrkiye’nin se\u00e7eneklerini art\u0131r\u0131yoruz. \u0130\u015fte g\u00fc\u00e7l\u00fc T\u00fcrkiye budur. G\u00fc\u00e7l\u00fc T\u00fcrkiye’nin yol haritas\u0131 budur.” de\u011ferlendirmesini yapt\u0131.<\/p>\n Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, Rusya-Ukrayna Sava\u015f\u0131 s\u00fcrecinde Karadeniz’de ticari ve T\u00fcrk gemilerinin hedef h\u00e2line gelmesi konusunun Rusya Devlet Ba\u015fkan\u0131 Putin’le g\u00f6r\u00fc\u015fmesinde g\u00fcndeme gelip gelmedi\u011fi ve ortak bir \u00e7\u00f6z\u00fcm geli\u015ftirilip geli\u015ftirilmeyece\u011fine ili\u015fkin soruya da yaln\u0131z T\u00fcrk bayrakl\u0131 veya T\u00fcrk i\u015fletmecilerin kulland\u0131\u011f\u0131 gemilerin de\u011fil, Karadeniz’deki b\u00fct\u00fcn sivil deniz ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00fcvenli\u011finin T\u00fcrkiye i\u00e7in \u00f6nemli oldu\u011funu vurgulad\u0131.<\/p>\n Taraflar aras\u0131ndaki m\u00fccadelenin, sivillerin ve ticari hayat\u0131n g\u00fcvenli\u011fini ortadan kald\u0131racak bir noktaya ta\u015f\u0131nmamas\u0131 gerekti\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, “Bu nedenlerle \u00e7ok daha geni\u015f bir perspektifle hareket ediyoruz. Bu sorunu \u00e7\u00f6zmemiz laz\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc art\u0131k verdi\u011fi zarar giderek katlan\u0131yor. Karadeniz’de ticari deniz ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00fcvenli\u011fini kal\u0131c\u0131 \u015fekilde sa\u011flayacak bir mekanizmaya ihtiya\u00e7 var. \u015eunu a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6ylemek isterim ki tah\u0131l krizinin \u00f6zellikle Afrika k\u0131tas\u0131nda yeniden ba\u015f g\u00f6sterdi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Sorun daha da b\u00fcy\u00fcmeden inisiyatif al\u0131nmas\u0131nda fayda var.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n “T\u00fcrkiye’nin kimsenin topra\u011f\u0131nda g\u00f6z\u00fc yoktur”<\/strong><\/p>\n Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, Yunanistan’\u0131n gayriaskeri stat\u00fcdeki Ege adalar\u0131n\u0131 silahland\u0131rmaya devam etmesi h\u00e2linde T\u00fcrkiye’nin izleyece\u011fi tutuma ili\u015fkin soruyu \u015f\u00f6yle yan\u0131tlad\u0131:<\/p>\n “Ne yapal\u0131m? Bize d\u00fc\u015fen nedir? Gere\u011fini yapmak. Yunanistan’la biz iyi kom\u015fuluk temelinde y\u00fcr\u00fcyelim diyoruz. Kara par\u00e7am\u0131zdan, \u015f\u00f6yle Ka\u015f’tan Yunanistan’a bir ses versek duyarlar de\u011fil mi? Ama biz her konuda samimi olduk. Yap\u0131c\u0131 davranan taraf olduk. Fakat \u00e7o\u011fu zaman iyi niyetimizin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6remedik. Bir defa Yunanistan’\u0131n \u015funu art\u0131k anlamas\u0131 laz\u0131m, T\u00fcrkiye’nin, kimsenin topra\u011f\u0131nda g\u00f6z\u00fc yoktur ancak kimseye de haklar\u0131n\u0131 \u00e7i\u011fnetmez. Uluslararas\u0131 anla\u015fmalar\u0131n hi\u00e7e say\u0131lmas\u0131 ve bunlar\u0131n \u00e7i\u011fnenmesi kimseye fayda sa\u011flamayacakt\u0131r. T\u00fcrkiye’nin serinkanl\u0131 ve sa\u011fduyulu yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 her kim bir acziyet olarak okuyorsa, a\u00e7\u0131k s\u00f6yl\u00fcyorum, vahim bir hata yap\u0131yor demektir. Yunanistan, girdi\u011fi bu yanl\u0131\u015f yoldan d\u00f6nmeli, gayriaskeri stat\u00fcdeki adalar\u0131 silahland\u0131rmaktan vazge\u00e7melidir. Tarih, ibret alanlar i\u00e7in \u00e7ok \u00e7ok iyi bir yol g\u00f6stericidir. Biz b\u00f6lgemizde bar\u0131\u015f, g\u00fcvenlik ve istikrar i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmaya devam edece\u011fiz.”<\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan, K\u0131rg\u0131zistan ziyareti d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcnde gazetecilerin sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tlad\u0131. T\u00fcrkiye\u2019nin \u015eanghay \u0130\u015f Birli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc ile ili\u015fkilerinden Rusya-Ukrayna sava\u015f\u0131na, Mekke \u0130ttifak\u0131\u2019ndan Ter\u00f6rs\u00fcz T\u00fcrkiye s\u00fcrecine, Suriye\u2019deki geli\u015fmelerden F-35 ve S-400 meselesine kadar bir\u00e7ok ba\u015fl\u0131kta \u00f6nemli a\u00e7\u0131klamalarda bulunan Erdo\u011fan, T\u00fcrkiye\u2019nin d\u0131\u015f politikada \u201c360 derecelik vizyonla\u201d hareket etti\u011fini s\u00f6yledi. Erdo\u011fan, Yunanistan\u2019a ise gayriaskeri stat\u00fcdeki adalar\u0131n silahland\u0131r\u0131lmas\u0131na son verilmesi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":47871,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[582,276,1865],"class_list":["post-47863","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-dispolitika","tag-receptayyiperdogan","tag-terorsuzturkiye"],"yoast_head":"\n