Havalar\u0131n \u0131s\u0131nmas\u0131yla birlikte do\u011fada daha fazla zaman ge\u00e7irilmesi, K\u0131r\u0131m Kongo Kanamal\u0131 Ate\u015fi ba\u015fta olmak \u00fczere kene kaynakl\u0131 enfeksiyonlara kar\u015f\u0131 dikkatli olunmas\u0131n\u0131 zorunlu hale getiriyor.<\/p>\n
D\u00fcnya genelinde 30\u2019dan fazla \u00fclkede g\u00f6r\u00fclen K\u0131r\u0131m Kongo Kanamal\u0131 Ate\u015fi; Afrika, Balkanlar, Orta Do\u011fu ve Asya\u2019n\u0131n geni\u015f bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde etkili olan, keneler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla bula\u015fabilen ciddi bir viral hastal\u0131k olarak biliniyor. T\u00fcrkiye\u2019de vakalar \u00e7o\u011funlukla \u0130\u00e7 Anadolu\u2019nun kuzeyi, Orta Karadeniz ve Do\u011fu Anadolu\u2019nun kuzeyinde yo\u011funla\u015f\u0131yor.<\/p>\n
\u0130stanbul Okan \u00dcniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Klinik Mikrobiyoloji Uzman\u0131 Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Saliha Ayan, T\u00fcrkiye\u2019de hastal\u0131\u011f\u0131n \u00f6zellikle nisan ile ekim aylar\u0131 aras\u0131nda g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, haziran ve temmuz aylar\u0131nda ise riskin daha belirgin hale geldi\u011fini ifade etti.<\/p>\n
T\u00fcrkiye\u2019de ilk olarak Tokat ve \u00e7evresinde dikkat \u00e7eken KKKA vakalar\u0131n\u0131n \u00f6zellikle Sivas, Yozgat ve \u00c7orum\u2019un da aralar\u0131nda bulundu\u011fu b\u00f6lgelerde yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131 belirtiliyor.<\/p>\n
Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 Halk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, hastal\u0131\u011f\u0131n kenelerin aktifle\u015fti\u011fi bahar ve yaz aylar\u0131nda daha fazla g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bildiriyor. Hastal\u0131\u011f\u0131n T\u00fcrkiye\u2019deki temel ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n ise Hyalomma marginatum<\/em> t\u00fcr\u00fc keneler oldu\u011fu ifade ediliyor.<\/p>\n KKKA vir\u00fcs\u00fc, \u00e7o\u011funlukla vir\u00fcs\u00fc ta\u015f\u0131yan bir kenenin insan v\u00fccuduna tutunmas\u0131yla bula\u015f\u0131yor. Keneye \u00e7\u0131plak elle dokunulmas\u0131 veya kenenin ezilmesi de temas riskini art\u0131rabiliyor.<\/p>\n Hastal\u0131k yaln\u0131zca kene tutunmas\u0131yla de\u011fil, enfekte hayvanlar\u0131n kan\u0131, dokusu ve v\u00fccut s\u0131v\u0131lar\u0131yla korunmas\u0131z temas sonucunda da bula\u015fabiliyor. Hasta ki\u015filerin kan\u0131 ve di\u011fer v\u00fccut s\u0131v\u0131lar\u0131yla do\u011frudan temas da \u00f6zellikle sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 ve bak\u0131m verenler a\u00e7\u0131s\u0131ndan risk olu\u015fturuyor.<\/p>\n Tar\u0131m ve hayvanc\u0131l\u0131kla u\u011fra\u015fanlar, veteriner hekimler, kasaplar, mezbaha \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 ve sa\u011fl\u0131k personeli risk grubunda bulunuyor.<\/p>\n Hastal\u0131\u011f\u0131n yo\u011fun g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc b\u00f6lgelerde ya\u015fayanlar ile bu b\u00f6lgelere seyahat edenler de tarla, mera, ormanl\u0131k alan veya piknik alanlar\u0131nda bulunmalar\u0131 halinde daha dikkatli olmal\u0131.<\/p>\n Hayvanlar\u0131n hastal\u0131\u011f\u0131 herhangi bir belirti g\u00f6stermeden ta\u015f\u0131yabilece\u011fine dikkat \u00e7ekilirken, \u00f6zellikle kesim ve bak\u0131m s\u0131ras\u0131nda kan, doku ve v\u00fccut s\u0131v\u0131lar\u0131yla \u00e7\u0131plak elle temastan ka\u00e7\u0131n\u0131lmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Saliha Ayan, kene tutunmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan belirtilerin \u00e7o\u011funlukla birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7erisinde ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek, hastal\u0131\u011f\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7 d\u00f6nemine ili\u015fkin \u015fu bilgileri verdi:<\/p>\n \u201cHastal\u0131k y\u00fcksek ate\u015f, halsizlik, ba\u015f ve kas a\u011fr\u0131s\u0131, bulant\u0131, kusma, ishal ve kar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131yla ba\u015flayabilir. A\u011f\u0131r vakalarda birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde di\u015f eti, burun, mide-ba\u011f\u0131rsak sistemi, idrar yollar\u0131 ve di\u011fer organlarda ciddi kanamalar olu\u015fabilir.\u201d<\/p>\n D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fcne g\u00f6re KKKA\u2019n\u0131n erken d\u00f6neminde ani ate\u015f, kas ve ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, ba\u015f d\u00f6nmesi, s\u0131rt ve boyun a\u011fr\u0131s\u0131 g\u00f6r\u00fclebiliyor. Bulant\u0131, kusma, ishal, kar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131 ve bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131 da hastal\u0131\u011f\u0131n ilk bulgular\u0131 aras\u0131nda yer alabiliyor.<\/p>\n Ayan, hastal\u0131\u011f\u0131n ilerlemesi halinde \u015fok ve \u00e7oklu organ yetmezli\u011fi geli\u015febilece\u011fini belirterek, erken tan\u0131 ile destek tedavisinin hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n KKKA i\u00e7in yayg\u0131n bi\u00e7imde onaylanm\u0131\u015f, hastal\u0131\u011fa \u00f6zg\u00fc kesin bir tedavi bulunmuyor. Tedavide s\u0131v\u0131 ve elektrolit dengesinin sa\u011flanmas\u0131, oksijen deste\u011fi, kan bas\u0131nc\u0131n\u0131n kontrol\u00fc ve geli\u015fen di\u011fer sorunlar\u0131n tedavi edilmesini i\u00e7eren destekleyici bak\u0131m uygulan\u0131yor.<\/p>\n Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Saliha Ayan, kene kaynakl\u0131 hastal\u0131klara kar\u015f\u0131 al\u0131nabilecek \u00f6nlemleri \u015f\u00f6yle s\u0131ralad\u0131:<\/p>\n Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 da riskli alanlarda v\u00fccudu \u00f6rten a\u00e7\u0131k renkli k\u0131yafetlerin tercih edilmesini ve kenenin uygun bir malzemeyle gecikmeden \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6neriyor.<\/p>\n Kenenin v\u00fccuttan \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131yla risk tamamen sona ermiyor. Kene tutunan ki\u015filerin sonraki 10 g\u00fcn boyunca sa\u011fl\u0131k durumlar\u0131n\u0131 yak\u0131ndan takip etmeleri gerekiyor.<\/p>\n Ate\u015f, halsizlik, i\u015ftahs\u0131zl\u0131k, kas veya ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, bulant\u0131, kusma ve ishal gibi belirtilerden biri ortaya \u00e7\u0131karsa sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurulmas\u0131 ve kene temas\u0131 \u00f6yk\u00fcs\u00fcn\u00fcn sa\u011fl\u0131k personeline bildirilmesi b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n KKKA\u2019ya kar\u015f\u0131 a\u015f\u0131 geli\u015ftirme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 devam etse de d\u00fcnya genelinde yayg\u0131n kullan\u0131ma sunulmu\u015f ve etkinli\u011fi kabul edilmi\u015f bir insan a\u015f\u0131s\u0131 bulunmuyor.<\/p>\n Bu nedenle koruyucu k\u0131yafet kullan\u0131m\u0131, d\u00fczenli v\u00fccut kontrol\u00fc, hayvanlar\u0131n kan ve dokular\u0131yla korunmas\u0131z temastan ka\u00e7\u0131nma ve belirtilerin erken fark edilmesi hastal\u0131kla m\u00fccadelede \u00f6nemini koruyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Yaz aylar\u0131nda tarla, ba\u011f, bah\u00e7e, orman ve piknik alanlar\u0131nda ge\u00e7irilen s\u00fcrenin artmas\u0131, kene kaynakl\u0131 hastal\u0131k riskini de beraberinde getiriyor. Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Klinik Mikrobiyoloji Uzman\u0131 Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Saliha Ayan, kene tutunmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan ate\u015f, halsizlik, kas a\u011fr\u0131s\u0131, bulant\u0131 ve ishal gibi belirtiler geli\u015fmesi halinde zaman kaybetmeden sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurulmas\u0131 gerekti\u011fini belirtti.<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":37326,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2534,18],"tags":[2918,6394,9534],"class_list":["post-37325","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-2-bolge","category-saglik","tag-enfeksiyon","tag-hastalik","tag-kene"],"yoast_head":"\nHastal\u0131k nas\u0131l bula\u015f\u0131yor?<\/h2>\n
Kimler daha fazla risk alt\u0131nda?<\/h2>\n
Belirtiler aniden ba\u015flayabiliyor<\/h2>\n
A\u011f\u0131r vakalarda organ yetmezli\u011fi geli\u015febilir<\/h2>\n
KKKA\u2019dan korunmak i\u00e7in 5 \u00f6nemli ad\u0131m<\/h2>\n
\n
Kene \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131ktan sonra 10 g\u00fcn takip edilmeli<\/h2>\n
Yayg\u0131n kullan\u0131ma giren bir a\u015f\u0131 bulunmuyor<\/h2>\n