Ele\u015ftiri, do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ki\u015finin geli\u015fimine katk\u0131 sa\u011flayan \u00f6nemli bir ileti\u015fim arac\u0131 olabiliyor. Ancak uzmanlara g\u00f6re ele\u015ftirinin etkisi, ne s\u00f6ylendi\u011fi kadar nas\u0131l s\u00f6ylendi\u011fine de ba\u011fl\u0131.<\/p>\n
\u00dcsk\u00fcdar \u00dcniversitesi NP\u0130STANBUL Hastanesi Klinik Psikolog Sena Kalaz<\/strong>, ki\u015fili\u011fi hedef alan ele\u015ftirilerin ki\u015finin savunmaya ge\u00e7mesine neden olabilece\u011fini belirterek, davran\u0131\u015fa odaklanan geri bildirimlerin ise de\u011fi\u015fim motivasyonunu art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n Klinik Psikolog Sena Kalaz, ele\u015ftirinin bireysel geli\u015fimi destekleyebilmesi i\u00e7in oda\u011f\u0131n ki\u015finin karakterine de\u011fil, g\u00f6zlemlenebilir davran\u0131\u015flar\u0131na y\u00f6nelmesi gerekti\u011fini ifade etti.<\/p>\n Kalaz, davran\u0131\u015fa odaklanan ele\u015ftirinin ki\u015finin yapt\u0131\u011f\u0131 belirli bir eylemi, bu eylemin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 ve de\u011fi\u015ftirilebilir y\u00f6nlerini ele ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek, ki\u015fili\u011fe y\u00f6nelik ele\u015ftirinin ise bireyin kimli\u011fini hedef ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n Kalaz, bu fark\u0131 \u015fu \u00f6rnekle anlatt\u0131:<\/p>\n \u201c\u00d6rne\u011fin, \u2018sen dikkatsiz bir insans\u0131n\u2019 demek yerine \u2018bu raporda baz\u0131 ayr\u0131nt\u0131lar g\u00f6zden ka\u00e7m\u0131\u015f, bunlar\u0131 birlikte g\u00f6zden ge\u00e7irebiliriz\u2019 demek hem ayn\u0131 sorunu ifade eder hem de ki\u015finin kendisini de\u011fersiz hissetmesine neden olmaz.\u201d<\/p>\n Ki\u015fili\u011fe y\u00f6nelik ele\u015ftirilerin psikolojik a\u00e7\u0131dan daha y\u0131k\u0131c\u0131 oldu\u011funa dikkat \u00e7eken Kalaz, ki\u015fili\u011fin bireyin benlik alg\u0131s\u0131 ve \u00f6z de\u011ferinin temel par\u00e7alar\u0131ndan biri oldu\u011funu belirtti.<\/p>\n \u0130nsan beyninin kimli\u011fine y\u00f6nelik tehditleri fiziksel tehditler kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc alg\u0131layabilece\u011fini aktaran Kalaz, bu t\u00fcr ele\u015ftirilerin utanma, \u00f6fke ve de\u011fersizlik duygular\u0131n\u0131 tetikleyebilece\u011fini kaydetti.<\/p>\n Kalaz, \u201cBu nedenle ki\u015fili\u011fe y\u00f6nelik olumsuz ifadeler savunmac\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131r\u0131r, utanma, \u00f6fke ve de\u011fersizlik duygular\u0131n\u0131 tetikler, ki\u015finin ele\u015ftiriyi de\u011ferlendirmek yerine kendisini korumaya \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na neden olur\u201d dedi.<\/p>\n Davran\u0131\u015f odakl\u0131 ele\u015ftirinin ki\u015fiye de\u011fi\u015ftirilebilir ve kontrol edilebilir bir alan sundu\u011funu belirten Kalaz, bu yakla\u015f\u0131m\u0131n \u201cBen k\u00f6t\u00fc bir insan\u0131m\u201d d\u00fc\u015f\u00fcncesi yerine \u201cBu davran\u0131\u015f\u0131m\u0131 farkl\u0131 yapabilirim\u201d fikrini destekledi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n Kalaz\u2019a g\u00f6re davran\u0131\u015f odakl\u0131 geri bildirim, su\u00e7lay\u0131c\u0131 de\u011fil geli\u015ftirici bir yakla\u015f\u0131m sundu\u011fu i\u00e7in psikoloji literat\u00fcr\u00fcnde daha yap\u0131c\u0131 kabul ediliyor.<\/p>\n Bu t\u00fcr ele\u015ftiriler, ki\u015finin \u00f6z yeterlilik duygusunu korurken \u00f6\u011frenmeyi ve geli\u015fimi de te\u015fvik ediyor.<\/p>\n Sena Kalaz, insanlar\u0131n ele\u015ftiri yaparken \u00e7o\u011fu zaman ki\u015fili\u011fe y\u00f6nelme e\u011filimi g\u00f6sterdi\u011fini belirtti.<\/p>\n Bunun en \u00f6nemli nedenlerinden birinin \u00f6fke ve hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131 gibi yo\u011fun duygular oldu\u011funu s\u00f6yleyen Kalaz, bu durumlarda beynin olaylar\u0131 genelleyerek de\u011ferlendirmeye yatk\u0131n hale geldi\u011fini ifade etti.<\/p>\n Kalaz, \u201cTek bir davran\u0131\u015ftan yola \u00e7\u0131karak ki\u015fiyi \u2018sorumsuz\u2019, \u2018bencil\u2019, \u2018tembel\u2019 ya da \u2018sayg\u0131s\u0131z\u2019 olarak etiketlemek daha kolay gelir\u201d dedi.<\/p>\n Ki\u015filik odakl\u0131 ele\u015ftirinin yaln\u0131zca anl\u0131k duygularla ili\u015fkili olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Kalaz, \u00e7ocukluk d\u00f6neminde ailede ya da okul ortam\u0131nda \u00f6\u011frenilen ileti\u015fim bi\u00e7imlerinin de yeti\u015fkinlikte kullan\u0131lan ele\u015ftiri dilini etkiledi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n S\u00fcrekli ki\u015fili\u011fi ele\u015ftirilerek b\u00fcy\u00fcyen bireylerin, yeti\u015fkinlikte fark\u0131nda olmadan ayn\u0131 dili kullanabildi\u011fini ifade eden Kalaz, ileti\u015fim becerilerinin yetersiz olmas\u0131n\u0131n da bu durumu art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaydetti.<\/p>\n Kalaz, davran\u0131\u015f ile ki\u015filik aras\u0131ndaki ayr\u0131m\u0131n bilinmemesi ve \u201ctemel y\u00fckleme hatas\u0131\u201d olarak adland\u0131r\u0131lan bili\u015fsel e\u011filimin ki\u015filik odakl\u0131 ele\u015ftirileri g\u00fc\u00e7lendirdi\u011fini belirtti.<\/p>\n Davran\u0131\u015fa odaklanan yakla\u015f\u0131m\u0131n bireyin de\u011fi\u015fim motivasyonunu \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde art\u0131rabildi\u011fini vurgulayan Kalaz, insanlar\u0131n de\u011fi\u015ftirebilecekleri alanlara ili\u015fkin geri bildirim ald\u0131klar\u0131nda daha fazla sorumluluk \u00fcstlendi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n Kalaz, ki\u015fili\u011fi hedef al\u0131nan bireyin ise \u00e7o\u011fu zaman umutsuzlu\u011fa kap\u0131labilece\u011fini belirtti.<\/p>\n \u201cBen zaten b\u00f6yle biriyim\u201d d\u00fc\u015f\u00fcncesinin de\u011fi\u015fim iste\u011fini azaltabilece\u011fini ifade eden Kalaz, davran\u0131\u015f odakl\u0131 geri bildirimin ise geli\u015fim zihniyetini destekledi\u011fini dile getirdi.<\/p>\n Klinik Psikolog Sena Kalaz, davran\u0131\u015f odakl\u0131 ele\u015ftirinin \u00f6zellikle \u00e7ocuklar\u0131n e\u011fitiminde, \u00e7ift ili\u015fkilerinde, ebeveyn tutumlar\u0131nda ve i\u015f ya\u015fam\u0131nda daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 ileti\u015fim kurulmas\u0131na katk\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n Kalaz\u2019a g\u00f6re sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir ele\u015ftiri k\u00fclt\u00fcr\u00fc i\u00e7in aile i\u00e7inde \u00e7ocuklara yarg\u0131lay\u0131c\u0131 de\u011fil a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 bir ileti\u015fim modeli sunulmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n Okullarda duygusal fark\u0131ndal\u0131k ve etkili ileti\u015fim becerilerinin \u00f6\u011fretilmesi gerekti\u011fini belirten Kalaz, i\u015f ya\u015fam\u0131nda ise geri bildirim k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn yaln\u0131zca hata odakl\u0131 de\u011fil, g\u00fc\u00e7l\u00fc y\u00f6nleri de g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lan dengeli bir anlay\u0131\u015fla uygulanmas\u0131 gerekti\u011fini ifade etti.<\/p>\n Sa\u011fl\u0131kl\u0131 ele\u015ftirinin do\u011fru zamanlamayla, somut \u00f6rneklere dayanarak ve \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerisi i\u00e7erecek \u015fekilde yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini belirten Kalaz, ki\u015finin onurunu zedelemeyen bir dil kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n \u00f6nemine dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n Kalaz, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle tamamlad\u0131:<\/p>\n \u201cDo\u011frular\u0131 ifade etmek yaln\u0131zca d\u00fcr\u00fcst olmak de\u011fil, ayn\u0131 zamanda bunu kar\u015f\u0131m\u0131zdaki ki\u015finin geli\u015fimine katk\u0131 sa\u011flayacak, sayg\u0131l\u0131 ve yap\u0131c\u0131 bir ileti\u015fim diliyle yapabilmek anlam\u0131na da gelir. \u00c7\u00fcnk\u00fc insanlar en \u00e7ok yarg\u0131land\u0131klar\u0131nda de\u011fil, anla\u015f\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131 hissettiklerinde de\u011fi\u015fime a\u00e7\u0131k hale gelirler ve ger\u00e7ek anlamda etkili ele\u015ftiri de tam olarak bu zeminde m\u00fcmk\u00fcn olur.\u201d<\/p>\n Ele\u015ftirinin do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda bireysel geli\u015fimi destekleyen g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ileti\u015fim arac\u0131 oldu\u011funu belirten uzmanlar, ki\u015fili\u011fi hedef alan ele\u015ftirilerin ise savunmac\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131rabildi\u011fine dikkat \u00e7ekiyor. Klinik Psikolog Sena Kalaz, sa\u011fl\u0131kl\u0131 ele\u015ftirinin davran\u0131\u015fa odaklanan, empati ve \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7eren bir dille yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":35891,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2534,18],"tags":[12298,12297,12299],"class_list":["post-35890","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-2-bolge","category-saglik","tag-destek","tag-elestiri","tag-sena-kalaz"],"yoast_head":"\nEle\u015ftiride hedef ki\u015filik de\u011fil, davran\u0131\u015f olmal\u0131<\/h2>\n
Kimli\u011fe y\u00f6nelik ele\u015ftiri savunmac\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131r\u0131yor<\/h2>\n
Davran\u0131\u015f odakl\u0131 geri bildirim geli\u015fimi destekliyor<\/h2>\n
\u0130nsanlar tek davran\u0131\u015ftan ki\u015fili\u011fi etiketleyebiliyor<\/h2>\n
\u00c7ocuklukta \u00f6\u011frenilen ileti\u015fim dili etkili oluyor<\/h2>\n
\u201cKi\u015fili\u011fi de\u011fil, davran\u0131\u015f\u0131 ele\u015ftirmek de\u011fi\u015fim motivasyonunu art\u0131r\u0131r\u201d<\/h2>\n
Sa\u011fl\u0131kl\u0131 ele\u015ftiri aileden i\u015f ya\u015fam\u0131na kadar \u00f6nemli<\/h2>\n
Ele\u015ftiride empati, sayg\u0131 ve \u00e7\u00f6z\u00fcm vurgusu<\/h2>\n
Sa\u011fl\u0131kl\u0131 ele\u015ftiri nas\u0131l olmal\u0131?<\/h2>\n
\n\n
\n \nYanl\u0131\u015f yakla\u015f\u0131m<\/th>\n Do\u011fru yakla\u015f\u0131m<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n \n Ki\u015fili\u011fi hedef almak<\/td>\n Davran\u0131\u015fa odaklanmak<\/td>\n<\/tr>\n \n Etiketlemek<\/td>\n Somut \u00f6rnek vermek<\/td>\n<\/tr>\n \n Su\u00e7lay\u0131c\u0131 konu\u015fmak<\/td>\n \u00c7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerisi sunmak<\/td>\n<\/tr>\n \n \u00d6fkeyle tepki vermek<\/td>\n Empati kurmak<\/td>\n<\/tr>\n \n De\u011fersiz hissettirmek<\/td>\n Geli\u015fimi desteklemek<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"