Halkbank, ABD G\u00fcney New York B\u00f6lge Mahkemesi’nin k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7erisinde m\u00fc\u015fterek talep dilek\u00e7esini dikkate alarak ceza davas\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesini onaylamas\u0131yla banka aleyhine a\u00e7\u0131lan ve yakla\u015f\u0131k 10 y\u0131ld\u0131r devam eden ceza davas\u0131n\u0131n tamam\u0131yla sona erece\u011fini bildirdi.<\/p>\n
Hac\u0131 Bayram Veli \u00dcniversitesi\u2019nden Do\u00e7. Dr. Levent Ersin Orall\u0131, konuya ili\u015fkin AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 de\u011ferlendirmede, Halkbank dosyas\u0131n\u0131n, devlet ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131, uluslararas\u0131 yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n \u00fclke d\u0131\u015f\u0131 uygulanmas\u0131, ceza yarg\u0131s\u0131n\u0131n siyasetle kesi\u015fimi ve finansal egemenlik gibi bir\u00e7ok teorik tart\u0131\u015fmay\u0131 b\u00fcnyesinde bar\u0131nd\u0131ran bir dava olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n
Bu nedenle davan\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesinin Halkbank a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir hukuki kazan\u0131m olarak nitelendirilmesi ve ABD Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n uzun y\u0131llar s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc bir kovu\u015fturma stratejisinden geri ad\u0131m atmas\u0131 olarak okunmas\u0131 gerekti\u011fini ifade eden Orall\u0131, davan\u0131n klasik anlamda bir beraat karar\u0131yla de\u011fil, \u201cDeferred Prosecution Agreement (Kovu\u015fturman\u0131n Ertelenmesi Anla\u015fmas\u0131)\u201d mekanizmas\u0131yla sona erdiriliyor olmas\u0131n\u0131n dikkat \u00e7ekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n
Orall\u0131, “Bu modelde savc\u0131l\u0131k su\u00e7lamalar\u0131ndan tamamen vazge\u00e7memekte ancak belirli uyum ve denetim \u015fartlar\u0131n\u0131n yerine getirilmesi kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda kovu\u015fturmay\u0131 sonland\u0131rmaktad\u0131r.” dedi.<\/p>\n
Halkbank\u2019\u0131n herhangi bir su\u00e7 ikrar\u0131nda bulunmamas\u0131 ve para cezas\u0131 \u00f6dememesinin ise dosyan\u0131n hukuki oldu\u011fu kadar diplomatik kazan\u0131mlar\u0131 da i\u00e7erdi\u011fini ortaya koydu\u011fu dile getiren Orall\u0131, “Bu geli\u015fme, uluslararas\u0131 hukukta giderek g\u00fc\u00e7lenen ‘uyum odakl\u0131 yapt\u0131r\u0131m uygulamas\u0131’ anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n bir \u00f6rne\u011fidir. ABD makamlar\u0131n\u0131n denetim ve uyum mekanizmalar\u0131n\u0131 yeterli g\u00f6rerek davay\u0131 sonland\u0131rma yoluna gitmesi, d\u00fczenleyici yakla\u015f\u0131ma ge\u00e7i\u015f olarak de\u011ferlendirilebilir.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Orall\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi talep edilen davan\u0131n mevcut iddianameye ve su\u00e7lama setine ili\u015fkin oldu\u011funu belirterek, mahkemenin m\u00fc\u015fterek talebi kabul etmesi halinde ayn\u0131 fiiller nedeniyle ayn\u0131 ceza davas\u0131n\u0131n yeniden a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131n olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7le\u015fece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
\u00d6zellikle ABD ceza usul\u00fcnde savc\u0131l\u0131\u011f\u0131n dava d\u00fc\u015f\u00fcrme talebinin mahkemece kabul edilmesinin mevcut kovu\u015fturma dosyas\u0131n\u0131 fiilen sona erdirdi\u011fini belirten Orall\u0131, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“Temyiz meselesinde, normal \u015fartlarda bir mahkumiyet veya beraat karar\u0131ndan sonra temyiz s\u00f6z konusu olur. Burada ise hem savc\u0131l\u0131k hem de san\u0131k taraf\u0131 ayn\u0131 sonucu istemektedir. Bu nedenle klasik anlamda bir temyiz s\u00fcrecinin do\u011fmas\u0131 beklenmez. Teorik olarak \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015filerin veya ma\u011fdur gruplar\u0131n\u0131n itirazlar\u0131 g\u00fcndeme gelebilir ancak Amerikan ceza usul\u00fcnde kovu\u015fturman\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fcl\u00fcp s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmeyece\u011fi konusunda temel takdir yetkisi savc\u0131l\u0131\u011fa aittir. Bu nedenle mahkeme ortak talebi kabul etti\u011fi takdirde dosyan\u0131n yeniden \u00fcst mahkemelerde tart\u0131\u015f\u0131lma ihtimali olduk\u00e7a s\u0131n\u0131rl\u0131d\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla karar\u0131n kesinle\u015fmesi halinde Halkbank a\u00e7\u0131s\u0131ndan yakla\u015f\u0131k 10 y\u0131ll\u0131k bir hukuki belirsizlik d\u00f6nemi sona ermektedir.”<\/p>\n
Do\u00e7. Dr. Levent Ersin Orall\u0131, Halkbank dosyas\u0131n\u0131n uzun y\u0131llard\u0131r T\u00fcrkiye-ABD ili\u015fkilerinde sadece bir yarg\u0131 dosyas\u0131 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda bir stratejik g\u00fcven sorunu olarak de\u011ferlendirildi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Ankara’n\u0131n davay\u0131 \u00e7o\u011fu zaman siyasi saiklerle y\u00fcr\u00fct\u00fclen bir s\u00fcre\u00e7 olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, Washington\u2019un ise yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n uygulanmas\u0131 ve finansal sistemin korunmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan meseleye yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Orall\u0131, “Bu nedenle davan\u0131n sona ermesi iki \u00fclke aras\u0131ndaki en \u00f6nemli kronik anla\u015fmazl\u0131k ba\u015fl\u0131klar\u0131ndan birinin g\u00fcndemden \u00e7\u0131kmas\u0131 anlam\u0131na gelmektedir.” dedi.<\/p>\n
Diplomatik a\u00e7\u0131dan en \u00f6nemli sonucun, ili\u015fkilerin \u00fczerindeki psikolojik y\u00fck\u00fcn azalmas\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 ifade eden Orall\u0131, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“\u00c7\u00fcnk\u00fc dava boyunca milyarlarca dolarl\u0131k olas\u0131 cezalar, yapt\u0131r\u0131m riskleri ve finansal sistem \u00fczerindeki etkiler s\u00fcrekli bir belirsizlik yarat\u0131yordu. Bu belirsizli\u011fin ortadan kalkmas\u0131 ekonomik ve finansal ili\u015fkiler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir bir zemin olu\u015fturabilir. Hukuki a\u00e7\u0131dan ise dosya, yabanc\u0131 devlet \u015firketlerinin ABD mahkemelerinde yarg\u0131lanabilirli\u011fi konusunda \u00f6nemli bir emsal olarak tarihe ge\u00e7mi\u015ftir.”<\/p>\n
\u0130stanbul Topkap\u0131 \u00dcniversitesi \u0130leti\u015fim Fak\u00fcltesi Dekan\u0131 Prof. Dr. Kerem Alkin de ABD’deki Halkbank dosyas\u0131n\u0131n tamamen kapanmas\u0131 halinde pozitif etkilerin sadece banka ile s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmayaca\u011f\u0131n\u0131 belirterek, “Bu konunun olumlu yans\u0131malar\u0131, T\u00fcrkiye\u2019nin finansal risk alg\u0131s\u0131ndan uluslararas\u0131 sermaye ak\u0131mlar\u0131na kadar geni\u015f bir alana yay\u0131labilir.” dedi.<\/p>\n
Davan\u0131n yakla\u015f\u0131k 10 y\u0131ld\u0131r T\u00fcrkiye’nin uluslararas\u0131 finans sistemiyle ili\u015fkilerinde “belirsizlik primi” olu\u015fturan dosyalardan biri olarak kabul g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc dile getiren Alkin, “Dosyan\u0131n kapanmas\u0131, ekonomik etkisinin \u00f6tesinde, uluslararas\u0131 ekonomi \u00e7evrelerinde T\u00fcrkiye lehine psikolojik ve alg\u0131sal etkisi nedeniyle \u00f6nemlidir.” ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n
Kerem Alkin, s\u00f6z konusu geli\u015fmeyi yaln\u0131zca bir bankan\u0131n davas\u0131n\u0131n kapanmas\u0131 olarak de\u011fil, T\u00fcrkiye’nin son y\u0131llarda finansal normalle\u015fme s\u00fcrecinde a\u015f\u0131lm\u0131\u015f \u00f6nemli e\u015fiklerden biri olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc vurgulad\u0131.<\/p>\n
Alkin, Halkbank davas\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fmesinin ilk etapta etkisinin tek ba\u015f\u0131na \u00e7ok b\u00fcy\u00fck olmayabilece\u011fini ancak di\u011fer olumlu makro geli\u015fmelerle birle\u015fti\u011finde T\u00fcrkiye\u2019nin risk priminin d\u00fc\u015fmesi ve bankac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn uluslararas\u0131 alg\u0131s\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7lenmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan olduk\u00e7a de\u011ferli bir kilometre ta\u015f\u0131 ve ad\u0131m olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131n\u0131 kaydetti.<\/p>\n
Davan\u0131n kapanmas\u0131n\u0131n olumlu etkilerinin diplomatik ve ekonomik s\u00fcre\u00e7lerde k\u0131sa ve uzun vadede etkisini g\u00f6sterece\u011fini dile getiren Alkin, sonucun T\u00fcrkiye-ABD ili\u015fkilerine de olumlu yans\u0131mas\u0131n\u0131n beklendi\u011fini s\u00f6yledi. Alkin, ABD finans sistemiyle ili\u015fkilerdeki belirsizliklerin ortadan kalkmas\u0131yla T\u00fcrkiye’ye yabanc\u0131 sermaye ak\u0131m\u0131n\u0131n h\u0131zlanabilece\u011fini ve risk g\u00f6stergelerinin gerileyebilece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Alkin, s\u00f6z konusu geli\u015fmenin en g\u00fc\u00e7l\u00fc etkisinin T\u00fcrk bankac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcnde g\u00f6zlemlenece\u011fine i\u015faret ederek, davan\u0131n kapanmas\u0131 sonras\u0131nda, uluslararas\u0131 yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n T\u00fcrk bankalar\u0131na bak\u0131\u015f\u0131n\u0131n daha da iyile\u015fece\u011fini, sendikasyon kredisi maliyetlerinde zamanla d\u00fc\u015f\u00fc\u015f g\u00f6r\u00fclece\u011fini ve T\u00fcrk bankalar\u0131n\u0131n eurobondlar\u0131na talebin artabilece\u011fini kaydetti.<\/p>\n
T\u00fcrkiye\u2019nin risk haritas\u0131ndaki \u00f6nemli bir k\u0131rm\u0131z\u0131 i\u015faretin silinece\u011fini belirten Alkin, “Uluslararas\u0131 yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n T\u00fcrkiye\u2019yi yeniden fiyatlamas\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131rabilecek bir zemin olu\u015fmaktad\u0131r. Uzun vadeli fonlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan yat\u0131r\u0131m yap\u0131labilirlik alg\u0131s\u0131 g\u00fc\u00e7lenecek, bankac\u0131l\u0131k ve finans hisselerine ilgi artabilir. \u00d6zellikle ABD ve Avrupa merkezli kurumsal yat\u0131r\u0131mc\u0131lar a\u00e7\u0131s\u0131ndan bu \u00f6nemli bir psikolojik e\u015fik konumunda yer al\u0131yor.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Uzmanlar, Halkbank aleyhine ABD\u2019de a\u00e7\u0131lan ceza davas\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi s\u00fcrecini hukuki ve diplomatik a\u00e7\u0131dan \u00f6nemli bir kazan\u0131m olarak de\u011ferlendirdi.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":30575,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,3483],"tags":[575,61,59,3923,10643,2460,10644,10645,7156],"class_list":["post-30574","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","category-4-bolge","tag-abd","tag-bankacilik","tag-finans","tag-halkbank","tag-halkbankdavasi","tag-hukuk","tag-keremalkin","tag-leventersinoralli","tag-turkiyeabdiliskileri"],"yoast_head":"\n