Psikozun ki\u015finin ger\u00e7eklik alg\u0131s\u0131n\u0131 bozarak d\u00fc\u015f\u00fcnce, muhakeme ve davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 etkileyen ciddi bir ruhsal sorun oldu\u011funu belirten uzmanlar, bu durumun ihmal edilmemesi gerekti\u011fine dikkat \u00e7ekiyor. \u00dcsk\u00fcdar \u00dcniversitesi NP\u0130STANBUL Hastanesi Klinik Psikolog Ulu\u011f \u00c7a\u011fr\u0131 Beyaz, psikozun genellikle gen\u00e7 ya\u015flarda ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve belirtilerin \u00e7o\u011fu zaman y\u0131llar i\u00e7inde yava\u015f geli\u015fti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Psikozun ki\u015fiyi ger\u00e7eklerden koparan bir hastal\u0131k grubu oldu\u011funu ifade eden Beyaz, \u201cKi\u015finin d\u00fc\u015f\u00fcnceleri, d\u00fcnyay\u0131 ve ger\u00e7ekleri alg\u0131lay\u0131\u015f bi\u00e7imi, duygular\u0131 ve davran\u0131\u015flar\u0131 bu hastal\u0131k sebebiyle etkilenir\u201d dedi. Psikotik bozukluklar\u0131n \u015fizofreni ba\u015fta olmak \u00fczere bir\u00e7ok hastal\u0131\u011f\u0131 kapsayan geni\u015f bir tan\u0131m oldu\u011funa dikkat \u00e7eken Beyaz, her psikotik bozuklu\u011fun \u015fizofreni anlam\u0131na gelmedi\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n
Psikoza yol a\u00e7an nedenlerin her zaman net olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Beyaz, genetik yatk\u0131nl\u0131k, uyu\u015fturucu ve uyar\u0131c\u0131 madde kullan\u0131m\u0131, travmalar ve \u00e7e\u015fitli n\u00f6rolojik hastal\u0131klar\u0131n \u00f6nemli risk fakt\u00f6rleri aras\u0131nda yer ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. Beyaz, travmatik beyin yaralanmalar\u0131, beyin t\u00fcm\u00f6rleri, fel\u00e7, Parkinson, Alzheimer, demans ve HIV gibi durumlar\u0131n da psikoz geli\u015fimine zemin haz\u0131rlayabilece\u011fini ifade etti.<\/p>\n
Psikozun tipik bir ba\u015flang\u0131c\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Beyaz, baz\u0131 vakalarda ani ve \u015fiddetli, baz\u0131lar\u0131nda ise sinsi bir \u015fekilde ortaya \u00e7\u0131kabildi\u011fini s\u00f6yledi. \u0130lk atak \u00f6ncesinde \u00e7o\u011fu zaman fark edilmesi zor belirtiler g\u00f6r\u00fclebildi\u011fine dikkat \u00e7eken Beyaz, sosyal izolasyon, akademik ba\u015far\u0131da d\u00fc\u015f\u00fc\u015f, konu\u015fma miktar\u0131nda azalma ve g\u00fcnl\u00fck aktivitelere ilgisizlik gibi de\u011fi\u015fimlerin erken sinyaller olabilece\u011fini kaydetti.<\/p>\n
Toplumda g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131na da de\u011finen Beyaz, \u201cHer 100 insandan 1 ila 2\u2019si hayat\u0131nda en az bir kez psikoza girer. Bu rahats\u0131zl\u0131k genellikle 12 ile 29 ya\u015f aras\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kar ve kad\u0131nlarla erkeklerde benzer oranlarda g\u00f6r\u00fcl\u00fcr\u201d dedi.<\/p>\n
Psikotik belirtilerin baz\u0131 depresyon t\u00fcrlerinde de g\u00f6r\u00fclebildi\u011fini belirten Beyaz, \u00f6zellikle psikotik \u00f6zellikli depresyonda sanr\u0131 ve hal\u00fcsinasyonlar\u0131n tabloya e\u015flik edebilece\u011fini s\u00f6yledi. Bu belirtilerin \u00e7o\u011funlukla su\u00e7luluk, de\u011fersizlik ve cezaland\u0131r\u0131lma gibi temalarla ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n
Tedavide erken m\u00fcdahalenin \u00f6nemine dikkat \u00e7eken Beyaz, ilk psikoz ata\u011f\u0131n\u0131n ard\u0131ndan zaman kaybetmeden tedaviye ba\u015flanmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulad\u0131. Erken tedavinin ki\u015finin sosyal ili\u015fkilerini korumaya ve g\u00fcnl\u00fck ya\u015famda olu\u015fabilecek olumsuzluklar\u0131 azaltmaya yard\u0131mc\u0131 oldu\u011funu belirtti.<\/p>\n
Tedavi s\u00fcrecinin ki\u015fiye \u00f6zel planland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eden Beyaz, antipsikotik ila\u00e7lar\u0131n semptomlar\u0131 azaltmada etkili oldu\u011funu s\u00f6yledi. Bunun yan\u0131nda bili\u015fsel davran\u0131\u015f\u00e7\u0131 terapinin de hastalar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnce ve davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 d\u00fczenlemede \u00f6nemli rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Beyaz, gerekti\u011finde hastanede tedavi s\u00fcrecinin de g\u00fcndeme gelebilece\u011fini ifade etti.<\/p>\n
Uzmanlar, psikoz riskini art\u0131ran alkol ve madde kullan\u0131m\u0131ndan ka\u00e7\u0131n\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini vurgularken, erken tan\u0131 ve d\u00fczenli tedavi ile hastal\u0131\u011f\u0131n kontrol alt\u0131na al\u0131nabilece\u011fine dikkat \u00e7ekiyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Uzmanlar, psikozun genellikle gen\u00e7 ya\u015flarda ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve erken tan\u0131 ile tedavinin hastal\u0131\u011f\u0131n etkilerini azaltmada kritik rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurguluyor.<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":18674,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[2357,6666,6667],"class_list":["post-18673","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-psikoloji","tag-psikoz","tag-ruh-sagligi"],"yoast_head":"\n