Ramazan ayında uygulanan aralıklı oruç düzeni (gün ışığı saatlerinde beslenmeden uzak durma), bağırsaklarda yaşayan mikroorganizma topluluğu olan mikrobiyotada belirgin değişimlere yol açabiliyor. Bilimsel çalışmalar, oruç dönemlerinin mikrobiyal çeşitliliği artırabildiğini ve kısa zincirli yağ asitleri (SCFA) üretimini destekleyebildiğini ortaya koyuyor. SCFA’lerin bağırsak bariyerini güçlendirme, inflamasyonu azaltma ve bağışıklık yanıtını destekleme yönünde etkileri bulunuyor.
Memorial Antalya Hastanesi Beslenme ve Diyet Bölümü’nden Uz. Dyt. Berna Ertuğ, Ramazan’da sahur-iftar düzeninin sindirim sistemi üzerinde oluşturabileceği yük nedeniyle probiyotik gıdaların destekleyici rol üstlenebileceğine dikkat çekti. Ertuğ’a göre probiyotikler; hazımsızlık, gaz, şişkinlik, kabızlık veya ishal gibi yakınmaların azaltılmasına katkı sağlayabilir. Bununla birlikte, bireysel farklılıkların (yaş, mevcut hastalıklar, ilaç kullanımı) etkili olabileceği; hamileler, diyabet hastaları ve kronik rahatsızlığı olanların oruç ve takviye kullanımı öncesinde hekim görüşü almasının önemli olduğu vurgulandı.
Ramazan’da Probiyotiklerin Olası Katkıları
-
Sindirim Düzenlenmesi: İftar ve sahurda dengesiz/ani yüklenmelerin yol açabileceği şişkinlik ve rahatsızlık hissinin azaltılmasına yardımcı olabilir.
-
Bağışıklık Desteği: Bağırsak bariyerini destekleyerek genel bağışıklık fonksiyonlarına dolaylı katkı sunabilir.
-
Mikrobiyotayı Destekleme: Özellikle sahurda tüketildiğinde, gün boyu sindirim konforunu artırmaya yardımcı olabilir.
Probiyotikten Zengin Gıdalar
-
Yoğurt ve kefir: Ev yapımı seçenekler öne çıkıyor.
-
Turşu ve lahana turşusu: Fermente sebzeler, iftarda salata yanında tercih edilebilir.
-
Peynir, tarhana, şalgam suyu: Geleneksel ürünler arasında sayılıyor.
-
Diğer seçenekler: Kimchi, kombucha, miso, elma sirkesi gibi alternatifler (kişiye uygunluk gözetilerek).
Tüketim İçin Pratik Öneriler
-
Sahurda: Yoğurt/kefir gibi probiyotik kaynakları tercih edilebilir.
-
İftarda: Ağır yemeklerin yanında/sonrasında yoğurt veya fermente ürünlere yer verilebilir.
-
Prebiyotik ile birlikte: Pırasa, enginar gibi prebiyotik kaynaklarla eşleştirmek probiyotiklerin etkisini destekleyebilir.
-
Miktar: Genellikle günde 1–2 porsiyon yeterli görülür; aşırı tüketimden kaçınılması ve su tüketiminin ihmal edilmemesi önerilir.
-
Uyarı: Divertikülit gibi kronik rahatsızlıklarda veya özel tıbbi durumlarda doktora danışmadan tüketilmemelidir.




