Nöbetçi Eczaneler
MHP Araştırma ve Strateji Geliştirmeden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Özgür Bayraktar’ın verdiği bilgiye göre çalışma, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’ye de sunuldu.
Raporda Türkiye’nin doğurganlık hızındaki gerileme ve nüfusun giderek yaşlanması “milli beka sorunu” olarak değerlendirildi.
MHP’nin çalışmasına göre Türkiye’de toplam doğurganlık hızı 2001 yılında 2,38 çocuk seviyesindeyken, 2014’ten itibaren kesintisiz biçimde gerileyerek 2025 yılında 1,44 çocuğa düştü. Doğurganlık hızının son 9 yıldır nüfusun yenilenme seviyesi kabul edilen 2,10’un altında kaldığına dikkat çekildi.
Raporda ayrıca Türkiye nüfusunun 2007’de 70,6 milyon seviyesinden 2025’te 86,1 milyona yükseldiği, ancak yıllık nüfus artış hızında belirgin bir yavaşlama yaşandığı belirtildi. Nüfus artış hızının 2023 yılında binde 1,1 ile tarihsel olarak en düşük seviyelerden birine indiği ifade edildi.
3 ve daha fazla çocuklu ailelere sıfır faizli kredi önerisi
Raporun en dikkat çeken başlıklarından biri 3 ve daha fazla çocuk sahibi ailelere yönelik destek paketi oldu.
MHP, bu ailelere bir defaya mahsus sıfır faizli ve uzun vadeli konut ile taşıt kredisi verilmesini önerdi.
Aynı ailelerin;
- elektrik,
- doğal gaz,
- su,
- internet
faturalarında yüzde 50 indirim uygulanması teklif edildi.
Bu öneri hayata geçirilirse, üç ve üzeri çocuk sahibi ailelerin hem barınma ve ulaşım maliyetlerinin hem de düzenli hane giderlerinin azaltılması hedeflenecek.
3 çocuklu ailelerden gelir vergisi alınmasın
MHP’nin raporunda çalışan anne ve babaların gelir vergisi yükünün de çocuk sayısına göre azaltılması önerildi.
Buna göre gelir vergisi kesintisinin çocuk sayısına göre kademeli biçimde düşürülmesi, 3 ve daha fazla çocuğu olan ailelerden ise gelir vergisi kesintisinin tamamen kaldırılması istendi.
Raporda ayrıca üçüncü çocuktan itibaren devreye girecek ve çocuk sayısına göre artacak şekilde eğitim ve gıda ödeneği verilmesi teklif edildi.
Annelere 12 ay, babalara 2 ay ücretli doğum izni
MHP’nin nüfus politikası önerilerinde çalışma hayatına ilişkin önemli başlıklar da yer aldı.
Kamuda çalışan annelerin ücretli doğum izninin her çocukta 12 aya, babaların ücretli doğum izninin ise 2 aya çıkarılması önerildi.
Annelerin emeklilik için gerekli prim günü ve yaş şartlarının çocuk sayısına göre kademeli biçimde azaltılması da raporda yer aldı.
Ayrıca analık sigortasının uzun vadeli sigorta kolları kapsamına alınarak yeniden düzenlenmesi gerektiği ifade edildi.
Çocuk sayısı arttıkça emeklilik şartı hafiflesin
Raporda annelerin çalışma hayatındaki yükünü azaltmak için emeklilik koşullarında da çocuk sayısına bağlı bir model önerildi.
Buna göre annelerin:
- emeklilik için gerekli prim günü,
- emeklilik yaşı
çocuk sayısı arttıkça kademeli olarak düşürülecek.
Bu öneri, özellikle birden fazla çocuk sahibi kadınların çalışma hayatından kopmadan çocuk yetiştirebilmesini desteklemeyi amaçlıyor.
Esnek ve uzaktan çalışma kalıcı hale gelsin
MHP’nin raporunda anneler için esnek çalışma ve uzaktan çalışma modellerinin kalıcı hale getirilmesi de teklif edildi.
Böylece özellikle küçük çocuk sahibi annelerin iş hayatı ile aile hayatını daha kolay birlikte sürdürebilmesi hedefleniyor.
Çocuk bezi ve mama ücretsiz verilsin
Çocuklu ailelerin günlük giderlerini azaltmaya yönelik başka bir öneri ise bebek bezi ve mama desteği oldu.
Raporda sağlıklı ve güvenli çocuk bezi ve mamanın üretilerek ailelere ihtiyaçları kadar ücretsiz verilmesi önerildi.
Bu başlık özellikle çocuk sahibi olmanın ilk yıllarındaki düzenli hane harcamalarını azaltmaya dönük sosyal destek önerileri arasında öne çıktı.
Kırsala dönen genç çiftlere konut, tarım ve hayvancılık desteği
MHP’nin nüfus vizyonunda yalnızca çocuk sayısının artırılması değil, nüfusun ülke geneline daha dengeli dağıtılması da hedefleniyor.
Kentten kırsala göç etmek isteyen genç evli çiftlere yönelik yeni teşvikler önerildi.
Buna göre bu çiftlerin:
- kırsalda konut tahsisinden,
- tarım desteklerinden,
- hayvancılık desteklerinden
yararlandırılması talep edildi.
Raporda ayrıca köylerde internet, eğitim, sağlık ve sosyal imkanların kent standartlarına yaklaştırılması gerektiği belirtildi.
Bu öneriyle hem kırsal nüfusun azalmasının önüne geçilmesi hem de genç ailelerin büyük şehirlerdeki yüksek yaşam maliyetlerinden uzaklaşmasının teşvik edilmesi amaçlanıyor.
MHP’nin 11 maddelik nüfus paketi
MHP’nin kamuoyuyla paylaştığı çözüm önerilerinin tamamı şöyle sıralandı:
| No | Öneri |
| 1 | Analık sigortasının uzun vadeli sigorta kolu kapsamına alınması |
| 2 | Annelerin emeklilik prim günü ve yaş şartının çocuk sayısına göre düşürülmesi |
| 3 | Çocuk sayısına göre gelir vergisi indirimi; 3 ve üzeri çocukta tamamen kaldırılması |
| 4 | Kamuda annelere 12 ay, babalara 2 ay ücretli doğum izni |
| 5 | Üçüncü çocuktan itibaren eğitim ve gıda ödeneği verilmesi |
| 6 | 3 ve daha fazla çocuklu ailelere sıfır faizli uzun vadeli konut ve taşıt kredisi |
| 7 | 3 ve daha fazla çocuklu ailelere elektrik, doğal gaz, su ve internette yüzde 50 indirim |
| 8 | Anneler için esnek ve uzaktan çalışma modellerinin yaygınlaştırılması |
| 9 | Çocuk bezi ve mamanın ihtiyaç sahibi ailelere ücretsiz sağlanması |
| 10 | Kırsala taşınmak isteyen genç evli çiftlere konut, tarım ve hayvancılık desteği |
| 11 | Köylerde internet, eğitim, sağlık ve sosyal imkanların geliştirilmesi |
Nüfus artışındaki yavaşlama raporun temel gerekçesi
Raporda sunulan tekliflerin arka planında Türkiye’nin doğurganlık hızındaki uzun süreli düşüş bulunuyor.
2001’de 2,38 olan toplam doğurganlık hızının 2025’te 1,44’e gerilemesi, nüfusun kendini yenileme eşiği olarak kabul edilen 2,10 seviyesinin oldukça altında kalındığını gösteriyor.
MHP bu tabloyu yalnızca demografik bir mesele olarak değil; uzun vadede çalışma hayatı, sosyal güvenlik sistemi, üretim, ekonomik büyüme ve nüfusun yaş yapısı üzerinde etkileri olabilecek stratejik bir sorun olarak değerlendiriyor.
Rapordaki önerilerin önemli bir bölümü bu nedenle doğrudan çocuk sahibi olmanın ekonomik maliyetini azaltmaya odaklanıyor.
Paket ekonomik teşvikleri sosyal politikayla birleştiriyor
11 maddelik paketin genel yapısına bakıldığında MHP’nin üç ayrı alana yoğunlaştığı görülüyor.
Birinci alan doğrudan mali destekler. Sıfır faizli konut ve taşıt kredileri, yüzde 50 fatura indirimi, gelir vergisinin azaltılması ve eğitim-gıda ödeneği bu grupta bulunuyor.
İkinci alan çalışma hayatı ve sosyal güvenlik. 12 aylık ücretli doğum izni, babalara 2 ay izin, annelerin emeklilik şartlarının kolaylaştırılması ve esnek çalışma modeli bu başlığın temel unsurları.
Üçüncü alan ise kırsal kalkınma ve bölgesel nüfus dengesi. Genç çiftlerin köylere yönlendirilmesi, konut tahsisi, tarım ve hayvancılık destekleri ile köylerde altyapı ve sosyal imkanların güçlendirilmesi bu kapsamda değerlendiriliyor.
Ancak önemli bir ayrım bulunuyor: Söz konusu maddeler şu aşamada MHP’nin araştırma raporunda yer alan politika önerileri niteliğinde. Yani bu destekler yürürlüğe girmiş bir kanun veya uygulanmaya başlamış bir devlet desteği değil. Rapordaki tekliflerin hayata geçmesi için ilgili mevzuat ve bütçe düzenlemelerinin ayrıca yapılması gerekiyor.