Ahbap’ı Kızılay ve AFAD’ın yerine koyanlar bugün ne söyleyecek?

Ahbap Derneği hakkında gündeme gelen bağış paralarının bazı kişisel hesaplara aktarıldığı, amacı dışında kullanıldığı ve bir bölümünün bahis işlemlerinde değerlendirildiği yönündeki ağır iddialar, yalnızca adli bir soruşturma olarak görülemez. Bu mesele, 6 Şubat depremlerinin ardından oluşturulan büyük algının ve devletin köklü kurumlarına karşı yürütülen itibarsızlaştırma kampanyasının da yeniden sorgulanmasını gerektiriyor.

Elbette henüz kesinleşmiş bir mahkeme kararı yok. Haluk Levent’in ve soruşturmada adı geçen herkesin masumiyet karinesinden doğan hakları vardır. Ancak masumiyet karinesi, milletin depremzedeler için emanet ettiği bağışların nerede ve nasıl kullanıldığını sormaya engel değildir. Eğer bu paralar kişisel hesaplara aktarılmış, amacı dışında kullanılmış veya bahis işlemlerine konu edilmişse bunun hesabı sonuna kadar sorulmalıdır.

Çünkü bunlar sıradan paralar değildir. İnsanlar o bağışları kendi ihtiyaçlarından kısarak, enkaz altında kalanlara, evsizlere, çocuklara ve depremzedelere ulaştırılması için verdi.

İşte Haluk Levent ve Ahbap Derneği hakkında öne sürülen iddialar:

Ahbap Derneği’nden, Haluk Levent’in asistanı Yeliz Kaya ile diğer şüphelilerin hesaplarına yaklaşık 120 milyon lira aktarıldığı,
Derneğin kurucularından Alper Çelik’in hesapları üzerinden yaklaşık 990 milyon lira tutarında bahis oynandığı ve bu paranın 390 milyon lirasının kaybedildiği,
Dernek adı ve bağış vaadiyle mağdurlardan alınan gayrimenkullerin şüpheliler adına tescil ettirilmesi sonucu yaklaşık 60 milyon dolarlık mağduriyet oluşturulduğu,
Dernek hesaplarının kambiyo senetleri yoluyla boşaltıldığı ve derneğe ait gayrimenkullerin şahıslar adına tescil edildiği,
6 Şubat depremleri için toplanan bağışların amacı dışında kullanıldığı, şahsi hesaplara aktarıldığı ve bu paralarla bahis oynandığı iddia ediliyor.

Lokman Koyuncuoğlu ağabeyin sosyal medyada paylaştığı görüntüyü izledim. O günlerde ekonomik şovlarıyla ve AK Parti karşıtlığıyla öne çıkan sosyal medya yıldızlarından Özgür Demirtaş, gözyaşları içerisinde insanları Ahbap’a bağış yapmaya çağırıyordu. Üstelik bugün soruşturmanın ve tartışmaların merkezinde bulunan isimler, o gün sorgulanamaz bir güvenin temsilcileri gibi gösteriliyordu.

İnsan o görüntüleri bugün yeniden izlediğinde gerçekten üzülüyor. Çünkü mesele yalnızca yardım çağrısı değildi. Ahbap, belli çevreler tarafından siyasi bir sembole dönüştürülmüş; Kızılay ve AFAD’ın karşısına çıkarılmıştı.

Yardımlaşma bile siyasi hesaplaşmaya dönüştürüldü

6 Şubat depremleri, Türkiye’nin yaşadığı en büyük felaketlerden biriydi. Böyle bir dönemde devlet kurumlarının, belediyelerin, sivil toplum kuruluşlarının, gönüllülerin ve vatandaşların el ele vermesi gerekiyordu.

Ancak bazı çevreler, yardımlaşmayı dahi siyasi hesaplaşmanın aracına çevirdi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a ve AK Parti’ye duydukları öfke üzerinden Kızılay’ı ve AFAD’ı küçültürken Ahbap’ı bu kurumların yerine geçebilecek bir yapı gibi sundular.

Ahbap’ın yaptığı her yardım büyütüldü. Kızılay’ın çalışmaları küçümsendi. AFAD’ın sahadaki varlığı yok sayıldı. Haluk Levent, yardım faaliyeti yürüten bir sanatçı ve dernek yöneticisi olmaktan çıkarılarak adeta “iyiliğin tek adresi” haline getirildi.

Oysa Haluk Levent daha önce üç kez ceza almış:

1997 yılında karşılıksız çek düzenlemekten 9 ay 15 gün hapis yattı.
2010’da 600 bin liralık icra borcu sebebiyle 3 ay hapis yattı.
2025’te yine karşılıksız çek nedeniyle 70 milyon TL adli para cezası aldı.

Böyle bir adamın peşinden koşup devletimize, devlet büyüklerimize saldırdırlar.

Öyle bir hava oluşturuldu ki sanki Türkiye’nin yıllardır afetlere, yangınlara, savaşlara ve insani krizlere müdahale eden kurumlarına artık ihtiyaç yokmuş; birkaç popüler isim ve sosyal medya hesabı ülkenin bütün afet yönetimini üstlenebilirmiş gibi davranıldı.

Bugün Ahbap hakkındaki bu ağır iddialar gündemdeyken sorulması gereken asıl soru şudur: Bir ülkenin kalıcı kurumları, siyasi öfke uğruna neden geçici kişilerin ve yapıların karşısında küçültüldü?

Çadır meselesi gerçek bağlamından koparıldı

Kızılay’ın yöneticileri hata yapabilir. Yanlış kararlar alınabilir. Harcamalar, ticari işlemler ve kurumun yönetim biçimi elbette eleştirilebilir. Hata yapan yöneticiler görevden alınır, gerekiyorsa hukuk önünde hesap verir.

Ancak bir yöneticinin hatası üzerinden 1868’den bu yana faaliyet gösteren Kızılay’ın bütün tarihini, birikimini ve yardım kapasitesini yok saymak kabul edilemez.

Deprem döneminde Kızılay’ın iştiraki olan Kızılay Çadır ve Tekstil AŞ’nin Ahbap’a çadır satması günlerce ağızlara dolandı. Kızılay’ın açıklamasına göre depolardaki hazır çadırlar tükenmiş, seri üretim devam etmiş ve üretilen çadırlar hem Kızılay hem de Ahbap adına deprem bölgesine gönderilmişti. Ahbap, aldığı çadırların parasını Kızılay’a ödüyor; Kızılay da bu kaynakla daha fazla üretim ve yardım yapıyordu.

Afetin ilk günlerinde çadır satışının yöntemi ve etik boyutu elbette tartışılabilirdi. Ancak tartışma bununla sınırlı kalmadı. Bu mesele, devleti, Kızılay’ı ve Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı hedef alan siyasi bir kampanyaya dönüştürüldü.

Şu soruyu hiç sormadılar: Ahbap o çadırları nereden alacaktı? Amerika’dan veya başka bir yabancı şirketten mi? Türkiye’de üretilen çadırların satın alınarak depremzedelere ulaştırılması neden başlı başına bir kötülük gibi gösterildi?

Çadırı satın alan Ahbap alkışlanırken o çadırı üreten Kızılay neden yalnızca hakaretlerin hedefi oldu?

Çünkü onların asıl meselesi çadır değildi. Depremi siyasi bir fırsata çevirmek, Erdoğan’ı yıpratmak ve iktidarı değiştirmek istiyorlardı.

Bugün deprem bölgesinde yükselen konutlara bakınca şu gerçeği açıkça söylemek gerekir: Erdoğan’ın iradesi ve devletin gücü olmasaydı o şehirler bu hızla yeniden kurulabilir miydi? Vallahi de yapılamazdı, billahi de yapılamazdı.

AFAD bir dernekle karşılaştırılamaz

Hedef alınan yalnızca Kızılay değildi. Türkiye’nin afet yönetiminden sorumlu temel kurumu AFAD da aynı kampanyanın merkezine yerleştirildi.

AFAD’ın eksikleri, gecikmeleri ve koordinasyon sorunları elbette eleştirilebilir. Ancak kurumu eleştirmek başka, tamamen yok saymak başka bir şeydir.

AFAD yalnızca enkaz başına birkaç arama kurtarma görevlisi gönderen bir yapı değildir. Kurum; afet öncesi hazırlıktan risk azaltmaya, afet anındaki müdahaleden kamu kurumları, belediyeler, Türk Silahlı Kuvvetleri, emniyet, jandarma, sağlık teşkilatı ve sivil toplum kuruluşları arasındaki koordinasyona kadar çok geniş bir sorumluluk taşır.

Allah korusun; yeniden deprem, sel, orman yangını, savaş veya büyük bir insani kriz yaşandığında ülke kime güvenecektir?

Bir sanatçının sosyal medya hesabına mı?

Bugün popüler olan, yarın unutulabilecek kişilere mi?

Yönetimi ve mali yapısı birkaç isme bağlı derneklere mi?

Yoksa bütün ülkenin insan gücünü, araçlarını, kurumlarını ve kamu kaynaklarını harekete geçirebilecek AFAD’a mı?

Bir sivil toplum kuruluşu yardım yapabilir, gönüllü toplayabilir ve devlete destek olabilir. Ancak valilikleri, belediyeleri, güvenlik güçlerini, hastaneleri, itfaiyeleri ve arama kurtarma ekiplerini aynı anda koordine edemez. Bu nedenle Ahbap’ın veya başka bir derneğin AFAD’ın yerine konulması akıllıca değildir.

Bu, sivil toplumu küçümsemek değil; devletin ne anlama geldiğini bilmektir.

Devleti küçültmek kime ne kazandırdı?

Cumhurbaşkanı Erdoğan’a veya AK Parti’ye karşı olmak, devletin kurumlarını küçültmeyi gerektirmez. Hükümetler eleştirilebilir, yöneticiler sorgulanabilir, yanlış yapanlar hukuk önünde hesap verebilir. Fakat siyasi iktidara duyulan öfke nedeniyle Kızılay’ı, AFAD’ı ve devletin afet kapasitesini değersizleştirmek, Erdoğan’a değil doğrudan millete zarar verir.

Bugün göklere çıkarılan kişiler yarın ortada olmayabilir. Derneklerin yönetimleri değişebilir. Başlarına yanlış insanlar gelebilir. Paralar kötü kullanılabilir. Fakat çözüm, devletin kurumlarını yok saymak değildir. Çözüm; Kızılay’ı ve AFAD’ı daha güçlü, daha şeffaf, daha liyakatli ve daha hesap verebilir hale getirmektir.

Ahbap yardım yapabilir. Haluk Levent yardım kampanyası düzenleyebilir. Vatandaşlar diledikleri kuruluşa bağışta bulunabilir.

Ancak Ahbap, Kızılay değildir.

Ahbap, AFAD değildir.

Bir dernek, devletin afet yönetim sisteminin yerine geçirilemez. Bir sanatçı, ülkenin köklü kurumlarının önüne konulamaz.

Bugün kanımıza dokunan mesele tam olarak budur.

Ahbap hakkındaki iddiaların doğru olup olmadığına yargı karar verecek. Fakat siyasi ve toplumsal açıdan sorulması gereken soru bugünden ortadadır:

Ahbap’ı yüceltmek için Kızılay’ı ve AFAD’ı küçültenler, Haluk Levent’i sorgulanamaz bir kahramana dönüştürenler ve depremzedelerin acısını siyasi kampanyaya çevirenler bugün ne söyleyecek?

Kişiler gelir geçer. Popülerlik yükselir ve söner. Fakat devletin ve milletin kurumları kalır.