Bir süredir hastanede tedavi gören devlet sanatçısı Haldun Dormen, 97 yaşında yaşamını yitirdi. Acı haberi, Dormen’in oğlu Ömer Dormen sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımla kamuoyuna duyurdu.
Ömer Dormen paylaşımında şu ifadelere yer verdi: “Sevgili babam Haldun Dormen’i ebediyete uğurlamanın tarifsiz üzüntüsü içindeyim. Onu tanıyan, seven ve hayatına dokunduğu herkese başsağlığı diliyorum. Mekanı cennet olsun.”
Sanatçının, kısa süre önce geçirdiği enfeksiyon nedeniyle özel bir hastanede tedavi gördüğü aktarıldı.
Bakanlıktan taziye mesajı
Kültür ve Turizm Bakanlığı da Dormen’in vefatının ardından bir başsağlığı mesajı yayımladı. Bakanlığın sosyal medya hesabından paylaşılan mesajda, “Türk tiyatrosuna yön veren, sahne sanatlarımızın gelişiminde unutulmaz katkılar sunan Haldun Dormen’i kaybetmenin derin üzüntüsünü yaşıyoruz. Yetiştirdiği kuşaklarla ve eserleriyle daima yaşayacak. Merhuma Allah’tan rahmet, ailesine, sevenlerine ve tüm sanat camiamıza başsağlığı diliyoruz.” ifadeleri kullanıldı.
Haldun Dormen, 1990’lı yıllarda Hacettepe Üniversitesi tarafından Onursal Bilim Doktoru unvanıyla ödüllendirilmiş; çeşitli festivallerde onur ödüllerine layık görülmüştü.
Haldun Dormen (1928–2026)
Ahmet Haldun Dormen (5 Nisan 1928, Mersin – 21 Ocak 2026, İstanbul), Türk tiyatrosunun önde gelen isimlerinden; oyuncu, yönetmen, oyun yazarı, çevirmen ve eğitmendir. Güldürü ve vodvil türlerinde uzmanlaşan Dormen, 1955’te kurduğu Dormen Tiyatrosu ile Türkiye’de modern tiyatro anlayışının gelişiminde etkili olmuş; ayrıca Türkiye’de sahnelenen ilk Batılı müzikal olarak anılan Sokak Kızı İrma’nın (1961) yönetmenliğini üstlenmiştir.
Künye
-
Doğum adı: Ahmet Haldun Dormen
-
Doğum: 5 Nisan 1928, Mersin, Türkiye
-
Ölüm: 21 Ocak 2026, İstanbul, Türkiye
-
Meslek: Oyuncu, yönetmen; oyun yazarı, çevirmen, eğitmen
-
Etkin yıllar: 1940–2026
-
Evlilik: Betül Mardin (1959–1967)
-
Çocuk: Ömer Dormen
-
Akraba: Ayşe Arman (gelini)
Hayatı ve kariyeri
Babası Kıbrıslı iş insanı Sait Ömer Bey, annesi İstanbullu bir paşa kızı Nimet Rüştü Hanım’dır. Ailenin soyadı Önder iken, babasının “Dormen” soyadını tercih etmesiyle soyadı değişti. Dormen, bir yaşına basmadan ailesiyle İstanbul Şişli’ye taşındı; çocukluk ve gençliğinin önemli bölümünü burada geçirdi. Sekiz yaşında geçirdiği bir kaza sonucu sol ayağında kalıcı bir sakatlık oluştu.
Sahneyle ilk temasını, Galatasaray Lisesi’nde ortaokul öğrencisiyken “Demirbank” adlı oyunda aldığı rol ile kurdu. Lise eğitimini Robert Kolej’de tamamladı. Tiyatro eğitimini ABD’de Yale Üniversitesi’nde aldı ve yüksek lisans derecesiyle mezun oldu. Amerika Birleşik Devletleri’nde iki yıl boyunca çeşitli tiyatrolarda oyunculuk ve yönetmenlik yaptı; Hollywood’da Pasadena Playhouse’da oyunlarda sahneye çıktı.
Türkiye’ye dönüşünün ardından Muhsin Ertuğrul yönetimindeki Küçük Sahne’de çalıştı; “Cinayet Var” adlı oyunda dedektif rolüyle Türk seyircisi karşısına çıktı. Ardından Beyoğlu Parmakkapı Sokak’ta genç amatörlerle birlikte 60 kişilik bir “cep tiyatrosu” kurdu.
Dormen Tiyatrosu’nun ilk oyunu 22 Ağustos 1955 gecesi Süreyya Sineması’nda sahnelendi. 1957’de “Papaz Kaçtı” ile topluluğun üretim çizgisi güç kazandı; tiyatro, 1957–1972 arasında en parlak dönemini yaşadı. Bu yıllarda Erol Günaydın, Altan Erbulak, Metin Serezli, Nisa Serezli, İzzet Günay, Yılmaz Köksal, Ayfer Feray gibi birçok isim Dormen Tiyatrosu’ndan yetişti. 1962’de Beyoğlu’ndaki tarihî Ses Tiyatrosu’na taşınan topluluk, burada uzun süre faaliyet gösterdi.
Dormen, sinemada da yönetmenlik yaptı; “Bozuk Düzen” ve “Güzel Bir Gün İçin” adlı filmleri yönetti. Bu filmler 1966 ve 1967 yıllarında Antalya Altın Portakal Film Festivali’nde çeşitli ödüller kazandı. 1987’de “Felekten Bir Gün” adlı video filmini de yönetti.
1959’da Betül Mardin ile evlenen Dormen’in bu evlilikten Ömer adlı bir oğlu dünyaya geldi. 1972’de borçlar nedeniyle tiyatrosunu kapatmak zorunda kaldı; televizyon, yazarlık ve eğitmenliğe ağırlık verdi. İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Müzikal Bölümü’nde sahne dersleri verdi; televizyon programlarında yer aldı ve bir dönem Milliyet’te “Çeşitlemeler” başlıklı köşesinde yazdı.
1981’de Egemen Bostancı ile tanışmasının ardından Hisseli Harikalar Kumpanyası ve Şen Sazın Bülbülleri gibi müzikalleri yazıp yönetti. 1984’te Feriköy’deki İdil Sineması’nı devralarak Komedi Tiyatrosu adıyla yeniden tiyatro kurdu; tiyatro kamuoyunda uzun süre “Dormen Tiyatrosu” olarak anıldı. 2002’de ekonomik nedenlerle tiyatrosunu kapatsa da farklı tiyatrolarda oyunculuk ve yönetmenlik çalışmalarını sürdürdü.
1985’te İstanbul Şehir Tiyatroları’nda Lüküs Hayat müzikalini yeniden sahneye koydu; yapım uzun yıllar ilgi görerek repertuvarda kaldı. 1997’de Yapı Kredi Bankası adına Afife Tiyatro Ödülleri’nin başlatılmasına öncülük etti ve sanat danışmanlığını üstlendi; daha sonra ödüller arasına “Haldun Dormen Özel Ödülü” eklendi.
Televizyonda ise ABD yapımı “The Nanny” dizisinin Türkiye uyarlaması olan “Dadı”da (2001–2002) canlandırdığı Uşak Pertev karakteriyle geniş kitlelere ulaştı.
Dormen; dördü otobiyografik olmak üzere “Sürç-ü Lisan Ettikse”, “Antrakt”, “İkinci Perde”, “Nerede Kalmıştık” başlıklı kitaplarıyla birlikte toplam beş kitap ve on iki oyun kaleme aldı. “Kantocu” adlı eseri, Cumhuriyet’in kuruluş yıllarında kadın sahne sanatçılarının deneyimlerini konu edinir.
2009’da Kedi Sahne Sanatları’nın sahnelediği Molière’in “Kibarlık Budalası”nda Mösyö Jourdain rolüyle yaklaşık sekiz yıl aradan sonra yeniden sahneye döndü; oyun yıllar içinde yüzlerce kez sahnelendi.
Bir dönem İzmir’de Sahne Tozu Tiyatrosu’nun sanat danışmanlığını yürüttü; aynı kuruluşun Nişantaşı Akademisi’nde müzikal dersleri verdi. İstanbul Ataşehir’de açılan Dormen Akademi’de onursal başkan olarak yer aldı; akademinin çalışmalarını sürdürdüğü Mustafa Saffet Kültür Merkezi’ndeki salonlardan birine adı verildi. Dormen’in hayatı, 2022 yapımı “Yaparsın Şekerim” belgeseline konu oldu.
Tiyatro oyunları (seçme liste)
-
Almanya’dan Bir Yar Gelir
-
Altın Yumruk
-
Amphitryon 2000
-
Arapsaçı
-
Ayı Masalı
-
Beş Parmak
-
Beşten Yediye
-
Bin Yıl Önce Bin Yıl Sonra
-
Bir Kış Masalı / Bir Kış Öyküsü (Buzlar Çözülmeden)
-
Bit Yeniği
-
Bu Filmi Görmüştüm
-
Bu Oyun Başka Oyun
-
Çikolata Asker
-
Çılgın Sonbahar
-
Dün Gece Yolda Giderken Çok Komik Bir Şey Oldu
-
Elden Ele
-
Evimizdeki Hayat
-
Gençliğin Tatlı Sesi
-
Gigi
-
Günaydın Mr. Weill
-
Hastalık Hastası
-
Hisseli Harikalar Kumpanyası
-
İkinin Biri
-
Kantocu
-
Kare As
-
Karma Karışık
-
Kaç Baba Kaç
-
Komik Para
-
Lüküs Hayat
-
Müfettiş
-
Muhteşem İkili
-
Neredeyse Kadın
-
Nice Yıllara
-
Onlar Ermiş Muradına
-
Papaz Kaçtı
-
Paramparça
-
Ağa ile Uşağı Matti
-
Sevgilime Göz Kulak Ol
-
Sokak Kızı İrma
-
Sözde Melekler
-
Şahane Düğün
-
Şahane Züğürtler (Tovarisch)
-
Yukarıda Biri mi Var
-
Zafer Madalyası
Filmografisi
-
1967: Güzel Bir Gün İçin
-
1971: Hüdaverdi Pırtık
-
1981: Gırgıriye
-
1982: Düşkünüm Sana
-
1982: O Kadın
-
1994: Şahane Züğürtler
-
2001–2002: Dadı
-
2001: Yeşil Işık
-
2004–2005: Sayın Bakanım
-
2006: Unutulmayanlar
-
2007: Hicran Sokağı
-
2012: Aşkın Halleri
-
2015: Şeytan Tüyü
-
2016: Adım Adım
-
2017: Her Şey Mümkün
-
2018: Çukur
-
2024: Hain
-
2025: Tete ve Masal: Rüyalar Diyarı
Ödüller (öne çıkanlar)
-
1966: 3. Antalya Altın Portakal Film Festivali – En İyi Film & En İyi Senaryo (“Bozuk Düzen”)
-
1967: 4. Antalya Altın Portakal Film Festivali – En İyi Komedi Filmi (“Güzel Bir Gün İçin”)
-
1998: Devlet Sanatçısı
-
2006: İstanbul Tiyatro Festivali – Onur Ödülü
-
2014: Tiyatro Eleştirmenleri Birliği – Onur Ödülü
-
2014: Altın Portakal Film Festivali – Yaşam Boyu Onur Ödülü
-
2015: İTÜ EMÖS Başarı Ödülleri
-
2017: YEKÜV Vasfi Rıza Zobu Tiyatro Ödülü – Onur Ödülü
-
2018: Rotary Türkiye – Meslek Hizmet Ödülü




