Aksaray Üniversitesi’nde, 2026 yılı “Dünya Biyoçeşitlilik Günü” kapsamında önemli bir bilimsel proje başlatıldı.
“Aksaray Üniversitesi Kampüsünden Küresel Bilime Açık Veri: Sürekli Biyoçeşitlilik İzleme Projesi” adıyla hayata geçirilen çalışma, kampüs ekosisteminde yaşayan canlı türlerinin sürekli olarak izlenmesini hedefliyor.
Aksaray Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü tarafından yürütülen Aksaray Üniversitesi Kampüs Biyoçeşitliliği Projesi, kampüs yerleşkesinde yaşayan tüm canlı türlerinin küresel iNaturalist platformu üzerinden takip edildiği bir saha bilim girişimi olarak uygulanacak.
Proje; öğrenciler, akademisyenler, kampüs çalışanları ve ziyaretçilerin katılımına açık olacak. Yıl boyunca kesintisiz gözlem kabul edilecek.
Yerelden küresel bilime katkı
Proje, Birleşmiş Milletler tarafından 22 Mayıs Dünya Biyoçeşitlilik Günü için belirlenen “Küresel Etki için Yerelde Hareket” temasıyla doğrudan örtüşüyor.
Kampüs ölçeğinde gerçekleştirilecek yerel gözlemler, küresel iNaturalist platformu üzerindeki topluluk doğrulamasından geçtikten sonra Global Biodiversity Information Facility küresel açık veri ağına aktarılacak. Böylece elde edilen veriler uluslararası bilimsel araştırmaların kullanımına sunulacak.
Ayrıca proje kapsamında elde edilen verilerin güncel olarak “Sayılarla ASÜ” web sayfası üzerinden paylaşılması hedefleniyor.
Kampüs ekosistemi yıllar içinde izlenecek
Projenin en dikkat çeken yönlerinden biri, tek seferlik bir saha çalışması olmaktan öte uzun soluklu ve sürdürülebilir bir izleme programı olarak tasarlanması oldu.
ASÜ kampüs ekosistemi yıl boyunca ve ilerleyen yıllarda kesintisiz biçimde takip edilecek. Bu kapsamda ilkbaharda çiçeklenmenin başladığı tarihler, kuş göçlerinin yoğunlaştığı dönemler, böcek faaliyetlerinin zirve yaptığı haftalar ve yağışlı süreçlerde ortaya çıkan mantar oluşumları tarih kayıtlarıyla belgelenecek.
Zaman içinde birikecek veriler; iklim değişikliğinin etkilerinin ortaya konulması, yeni ya da kaybolan türlerin tespit edilmesi, tür çeşitliliğindeki değişimlerin izlenmesi ve kentsel ekosistem dinamiklerinin anlaşılması açısından önemli bir bilimsel arşiv oluşturacak.
Örneğin 2026 yılında kaydedilen bir bahar gözlemi, 2031 yılındaki verilerle karşılaştırılarak kampüs ekosistemindeki değişimler bilimsel olarak analiz edilebilecek.
Gelecek nesillere bilimsel miras
Aksaray Üniversitesi Kampüs Biyoçeşitliliği Projesi, yalnızca güncel bilimsel üretime katkı sunan bir platform değil, aynı zamanda gelecek nesillere bırakılan kalıcı bir bilimsel miras niteliği taşıyor.
Elde edilen veriler lisansüstü tez çalışmalarında kullanılabilecek. İlgili derslerde ise öğrencilere canlı bir saha uygulama ortamı sunulacak.
Tüm kullanıcılara açık olarak yürütülen projeye katılımcılar, ücretsiz iNaturalist mobil uygulaması üzerinden gözlem kaydı oluşturarak katkı sağlayabilecek.
Projenin sorumluluğunu Fen-Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü öğretim üyelerinden Prof. Dr. Mustafa Cemal Darılmaz ve Prof. Dr. Mehtap Tekşen yürütüyor.





