Nöbetçi Eczaneler
TÜİK’in Yaşam Memnuniyeti Araştırması’na göre Türkiye’de mutluluk oranı yüzde 53,3’e yükseldi. Üsküdar Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Psikoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Tayfun Doğan, açıklanan verileri değerlendirerek, mutlulukta yukarı yönlü eğilimin önemli olduğunu ancak istenen seviyenin henüz yakalanamadığını belirtti.
Türkiye’nin uzun yıllardır hem yerel hem de uluslararası araştırmalarda orta düzeyde mutlu ülkeler arasında yer aldığını ifade eden Doğan, son dönemde yaşanan pandemi, deprem ve ekonomik kriz gibi gelişmelerin mutluluk düzeyini olumsuz etkilediğini söyledi. Buna rağmen araştırmada yükseliş görülmesini olumlu değerlendiren Doğan, “Şahsen mutluluk oranının yüzde 75’lerin üzerine çıkması gerektiği kanısındayım” dedi.
“Mutluluğu artırmak için yapılacak çok şey var”
Prof. Dr. Tayfun Doğan, mutluluğun artması için hem bireysel hem toplumsal hem de yönetsel düzeyde adımlar atılması gerektiğini belirtti. Sağlıklı beslenme, kişilerarası ilişkilerin geliştirilmesi ve yaşamda anlam bulmanın bireysel düzeyde önemli olduğunu söyleyen Doğan, toplumsal ölçekte dayanışmanın artırılması, sosyal-duygusal desteğin güçlendirilmesi ve güven ortamının tesis edilmesinin etkili olacağını ifade etti.
Doğan, devletin ve yöneticilerin de ekonominin iyileştirilmesi, şehirlerde yeşil alan oranının artırılması, kentlerin insan dostu hale getirilmesi, toplumsal adalet ve güvenliğin sağlanması gibi başlıklarda inisiyatif almasının mutluluğu artırabileceğini kaydetti.
Evli bireyler daha mutlu
Araştırmada evli bireylerin bekar ve boşanmış bireylere göre daha mutlu olduğunun görülmesinin aile kurumunun önemine işaret ettiğini vurgulayan Doğan, evli bireylerin yalnızlık duygusunu daha az yaşadığını, daha iyi beslendiğini, ekonomik durumlarının daha iyi olabildiğini ve düzenli bir yaşam kurabildiğini belirtti.
Ailenin insan hayatına anlam katan en güçlü kaynaklardan biri olduğunu dile getiren Doğan, “Aile kurumu ülkemizde huzur ve mutluluğun teminatı olarak görülmelidir. Aile kurumunu yıkmaya ya da ona zarar vermeye yönelik girişimler bertaraf edilmelidir” ifadelerini kullandı.
Bununla birlikte bireylerin daha bilinçli anne-baba ve eş olabilmeleri için eğitilmeleri, bilgilendirilmeleri ve desteklenmeleri gerektiğini de söyledi.
“Aile ve akrabalık bağları büyük avantaj”
Araştırmada mutluluğun en önemli kaynağının yüzde 69 ile aile olarak gösterilmesini de değerlendiren Prof. Dr. Doğan, Türkiye’de kolektif kültürün ve sıcak insan ilişkilerinin hakim olduğunu belirtti. Aile ve akrabalık bağlarının güçlü olmasının, ihtiyaç duyan kişilere sosyal ve duygusal destek sağlanmasında önemli avantaj sunduğunu ifade etti.
Doğan, bu bağlar sayesinde insanların kendilerini yalnız, sahipsiz ya da değersiz hissetmediğini belirterek, bireyselliğin baskın olduğu toplumlarda ise ciddi yalnızlık ve anlam krizlerinin yaşanabildiğine dikkat çekti.
“Mutlu olmak sağlıklı olmaktır”
Araştırmada sağlığın mutluluk kaynakları arasında ilk sırada yer almasını da değerlendiren Doğan, sağlığın mutluluğun en üst düzey biçimi olarak görülebileceğini söyledi. Sağlık iyi olduktan sonra birçok sorunun aşılabileceğini belirten Doğan, günümüzde daha fazla insanın sağlıklı yaşam konusunda bilinçlenmeye başladığını ifade etti.
Buna karşın sigara kullanımı, paketli gıda tüketimi, karbonhidrat ağırlıklı beslenme ve hareketsizliğin Türkiye’de halen yaygın olduğunu vurgulayan Doğan, sağlıklı yaşam alışkanlıklarını benimseyenlerin henüz toplumun küçük bir bölümünü oluşturduğunu kaydetti.
Para önemli ama tek belirleyici değil
Hayat pahalılığının en önemli toplumsal sorun olarak öne çıkmasını da değerlendiren Prof. Dr. Tayfun Doğan, para ve ekonomik güvenliğin mutluluk açısından önemli bir avantaj sağladığını söyledi. Gelirin iyi olmasının kişiye güven duygusu verdiğini, daha iyi beslenme ve sağlık hizmetlerine erişim sağladığını belirten Doğan, buna rağmen paranın tek başına mutluluğu garanti etmediğini ifade etti.
Bu noktada “hedonik adaptasyon” kavramına dikkat çeken Doğan, insanın zamanla iyi ekonomik koşullara alışabildiğini ve başlangıçta mutluluk veren şeylerin etkisini kaybedebildiğini söyledi.
Paranın nasıl harcandığının da önemli olduğunu vurgulayan Doğan, zaman kazandıran harcamaların, yardımseverliğin ve nesnelere değil deneyimlere yapılan harcamaların mutluluğu daha çok desteklediğini belirtti. Güzel anılar biriktirmenin, mutluluğun kalıcılığı açısından daha güçlü etki oluşturduğunu ifade etti.
“Sahip olmaktan çok olmaya yönelmek gerekiyor”
Prof. Dr. Doğan, gelir düzeyinin önemli olduğunu ancak temel ihtiyaçlar karşılandıktan sonra bireysel gelişime ve kendini gerçekleştirmeye yönelmenin daha kalıcı mutluluk getirebileceğini söyledi. Bunun da “sahip olma” anlayışından çıkıp “olma” anlayışına geçmekle mümkün olduğunu vurguladı.
Doğan, daha umutlu, affedici, iyimser, özgüvenli, sevgi dolu ve anlamlı ilişkiler kurabilen bireylerin daha gerçek ve kalıcı mutluluğa ulaşabileceğini ifade etti.