Nöbetçi Eczaneler
İslamî kaynaklarda yer alan sahih hadisler, oruç ibadetinin Allah katındaki yüksek değerini açık biçimde ortaya koyuyor. Bu rivayetlerde, cennette yalnızca oruç tutanlara mahsus özel bir kapının bulunduğu bildiriliyor. “Reyyân” adı verilen bu kapı, kıyamet gününde oruç ibadetine sadakat gösteren müminler için büyük bir müjde olarak öne çıkıyor.
Hz. Sehl bin Sa’d radıyallahu anh’den rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Cennette reyyân denilen bir kapı vardır ki kıyamet günü oradan ancak oruçlular girecek, onlardan başka kimse giremeyecektir. ‘Oruçlular nerede?’ diye çağrılır. Onlar da kalkıp girerler ve o kapıdan onlardan başkası asla giremez. Oruçlular girince o kapı kapanır ve bir daha oradan kimse girmez.”
(Buhârî, Savm 4; Müslim, Sıyâm 166. Ayrıca bk. Nesâî, Sıyâm 43; İbni Mâce, Sıyâm 1)
Bu hadisi şerif, orucun sadece belli vakitlerde yerine getirilen bir ibadet olmadığını, aynı zamanda kulun sabrını, teslimiyetini ve ihlasını yansıtan çok özel bir kulluk nişanesi olduğunu gösteriyor. Açlık ve susuzluğa sabrederek Allah rızasını gözeten müminlere ahirette özel bir kapının tahsis edilmesi, orucun manevi kıymetini daha da belirgin hale getiriyor.
Konuya dair bir başka rivayette ise cennetin farklı kapılarından, farklı ibadetleri öne çıkan kulların çağrılacağı bildiriliyor. Ebû Hüreyre radıyallahu anh’den nakledilen hadis şöyle:
“Allah yolunda çift sadaka veren kimse, cennetin muhtelif kapılarından, ‘Ey Allah’ın (sevgili) kulu! Burada hayır ve bereket vardır’, diye çağırılır. Sürekli namaz kılanlar namaz kapısından, mücahitler cihat kapısından, oruçlular reyyân kapısından, sadaka vermeyi sevenler de sadaka kapısından (cennete girmeye) davet edilirler.
Ebûbekir radıyallahu anh:
– Anam babam sana kurban olsun ey Allah’ın Resulü! Gerçi bu kapıların birinden çağrılan kimsenin diğer kapılardan çağırılmaya ihtiyacı yoktur ama, bu kapıların hepsinden birden çağrılacak kimseler de var mıdır? dedi.
Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem:
– Evet, vardır. Senin de o bahtiyârlardan olacağını ümit ederim”.
(Buhârî, Savm 4, Cihâd 37, Bed’u’l-halk 9, Fezâilü ashâbi’n-Nebî 5; Müslim, Zekât 85, 86. Ayrıca bk.Tirmizî, Menâkıb 16; Nesâî, Zekât 1, Cihâd 20, Sıyâm 43)
Bu rivayette dikkat çeken en önemli noktalardan biri, oruçlular için özel olarak Reyyân kapısının zikredilmesidir. Âlimler, “Reyyân” kelimesinin suya doymuşluk, susuzluğun giderilmesi ve ferahlık anlamları taşıdığına işaret eder. Dünyada oruç sebebiyle açlık ve özellikle susuzluk çeken müminlerin, ahirette “susuzluğun bulunmadığı” bir mükâfatla karşılanacak olması, bu ismin hikmetini daha anlamlı kılıyor.
İslam âlimleri, Reyyân kapısından girecek olanların sadece ramazan orucunu tutanlar değil, oruç ibadetine özel önem veren, bu ibadeti ihlasla yaşayan ve nafile oruçlarla da kulluğunu güçlendiren müminler olduğunu ifade ediyor. Burada asıl vurgu, orucun zahirinden çok onun ruhuna sadık kalmakta toplanıyor. Çünkü oruç, sadece yemekten ve içmekten uzak durmak değil; dili, kalbi, gözü ve gönlü de haramdan koruyarak kulluğu derinleştiren bir ibadet olarak kabul ediliyor.
Özellikle ramazan ayında sıkça hatırlanan bu hadisi şerifler, müminler için hem bir teşvik hem de büyük bir umut vesilesi oluyor. Reyyân kapısı, sabredenlerin, nefsini terbiye edenlerin ve Allah rızası için oruç tutanların ebedî mükâfatına işaret eden müstesna bir müjde olarak değerlendiriliyor.