Osteoporoz, kemik kütlesi ve dayanıklılığının azalması sonucu kemiklerin kırılgan hale gelmesiyle ortaya çıkıyor. Hastalık uzun süre belirti vermeden ilerleyebildiği için çoğu zaman basit bir düşme veya günlük yaşam sırasında meydana gelen kırıkla fark ediliyor.
Dünya genelinde 500 milyondan fazla kişiyi etkilediği belirtilen osteoporozda, 50 yaş üzerindeki her üç kadından biri ve her beş erkekten biri yaşamının geri kalanında osteoporoza bağlı kırık riski taşıyor.
Kalça kırıkları ciddi sonuçlara yol açabiliyor
Osteoporoza bağlı kırıklar arasında özellikle kalça kırıkları önemli risk taşıyor. İleri yaşlarda görülen kalça kırıkları, hareket kabiliyetinin azalmasına, bağımsız yaşamın zorlaşmasına ve uzun süreli yatağa bağımlılığa neden olabiliyor.
Kırık sonrasında ortaya çıkabilecek komplikasyonlar, genel sağlık durumunu da olumsuz etkileyebiliyor.
Türkiye’de 50 yaş üzerindeki her 4 kişiden biri risk altında
Türkiye’de 50 yaş üzerindeki her dört kişiden birinde osteoporoz bulunduğuna ilişkin veriler, kemik sağlığının önemli bir halk sağlığı konusu olduğunu ortaya koyuyor.
Yaşın ilerlemesinin yanı sıra hareketsiz yaşam tarzı, yetersiz beslenme, erken menopoz, uzun süreli kortizon kullanımı ve ailede osteoporoz öyküsü bulunması riski artırabiliyor.
Kemik sağlığı çocuklukta başlıyor
Kemik kütlesinin önemli bir bölümü çocukluk ve ergenlik döneminde oluşuyor. Bu nedenle yeterli kalsiyum, protein ve D vitamini alımı ile düzenli fiziksel aktivite kemik gelişimi açısından önem taşıyor.
Yetişkinlik döneminde de düzenli egzersiz, dengeli beslenme, sağlıklı vücut ağırlığının korunması, sigaradan ve aşırı alkol tüketiminden uzak durulması kemik kaybının azaltılmasına katkı sağlıyor.
Düşmelerin önlenmesi önemli
Özellikle ileri yaştaki bireylerde evde kaygan zeminlerin ortadan kaldırılması, takılmaya neden olabilecek eşyaların düzenlenmesi, yeterli aydınlatmanın sağlanması ve denge egzersizlerinin yapılması kırık riskinin azaltılmasına yardımcı olabiliyor.
Osteoporoza bağlı bir kırık geçirilmesi, sonraki kırıklar açısından da önemli bir uyarı kabul ediliyor. Yeni kırık riskinin özellikle ilk bir-iki yılda daha yüksek olduğu belirtiliyor.
Erken tanı kırık riskini azaltabiliyor
Osteoporozun tanısında kemik mineral yoğunluğu ölçümü kullanılıyor. DXA yöntemiyle yapılan ölçüm, kemik yoğunluğunun ve kırık riskinin değerlendirilmesine yardımcı oluyor.
T-skorunun -2,5 veya altında olması, osteoporoz tanısında kullanılan temel ölçütlerden biri olarak kabul ediliyor. Ancak tedavi kararı yalnızca bu değere göre değil; yaş, daha önce kırık geçirilip geçirilmediği, diğer risk faktörleri ve genel sağlık durumu birlikte değerlendirilerek veriliyor.
Düzenli fiziksel aktivite, yeterli beslenme, gerektiğinde kalsiyum ve D vitamini desteği ile uygun tedaviler, kemik kaybının yavaşlatılmasına ve kırık riskinin azaltılmasına yardımcı olabiliyor.




