Şanlıurfa’nın Eyyübiye ilçesinde, kırsal Altınbaşak Mahallesi’nde bulunan 13 asırlık zeytin ağacı, zamana meydan okuyor.
Tarih boyunca “Bereketli Hilal” olarak adlandırılan bölgede zeytinciliğin geçmişi asırlar öncesine uzanırken, bozkırın ortasındaki hakim bir tepede bulunan “Cudi” isimli zeytin ağacı, bu köklü tarım geleneğinin en dikkat çekici örneklerinden biri olarak varlığını sürdürüyor.
Tam 1332 yaşında olduğu belirtilen tarihi ağaç, yalnızca ayakta kalmasıyla değil, her yıl düzenli olarak meyve vermesiyle de dikkati çekiyor.
2007 YILINDA TESCİLLENDİ
Tarihi Cudi zeytin ağacı, sahip olduğu doğal ve kültürel değer nedeniyle Şanlıurfa Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu tarafından 2007 yılında tescil edildi.
Aradan geçen yüzyıllara rağmen yaşamını sürdüren anıt ağaç, bölgenin en hakim noktalarından birinde bulunuyor.
Yağışın sınırlı olduğu bölgede herhangi bir sulama yapılmadan yetişmesini sürdüren ağaç, dayanıklılığıyla da görenleri şaşırtıyor.
HER YIL ORTALAMA 50 KİLOGRAM ZEYTİN VERİYOR
Cudi zeytin ağacının en dikkat çekici özelliklerinden biri ise yaşına rağmen verimini koruması.
Tarihi ağaçtan her yıl ortalama 50 kilogram zeytin elde ediliyor.
Yüzyıllardır aynı noktada meyve veren ağacın, bölgedeki zeytin üretiminin geçmişine ilişkin de önemli bir gösterge olduğu değerlendiriliyor.
“VERİMLİLİĞİN SİMGESİDİR”
Eyyübiye İlçe Tarım ve Orman Müdürü İsa İzgi, bölgede zeytin üretiminin tarih boyunca önemli bir yere sahip olduğunu belirtti.
Anıt ağacın 1332 yaşında olduğunu ifade eden İzgi, Cudi zeytin ağacının bölge açısından taşıdığı öneme dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
“Ağacımız, tepenin başında tam 13 asırdır yaşamaktadır. Burada bulunan Cudi zeytin ağacı verimliliğin simgesidir. Bu ağaç, bölgemizde bulunan diğer tarımsal ürünlerin de o şekilde verimli olmasına bir kanıttır. Burada 13 asırdır tepenin başında sulanmadan yetişmektedir. Daha önümüzdeki birçok yıl bu Cudi zeytin ağacımızı görmüş olacağız.”
İzgi, bölgedeki zeytin ağaçlarının genel olarak yüksek verime sahip olduğunu belirterek, Cudi ağacının da 13 asırdır üretmeye devam ettiğini söyledi.
13 ASIRDIR AYNI TEPEDE
Cudi zeytin ağacı yalnızca tarımsal değeriyle değil, tarihi geçmişiyle de dikkat çekiyor.
Yaklaşık 13 asırdır aynı tepede bulunan ağaç, çok sayıda neslin yaşamına tanıklık etti.
Bugün bölge halkı için yalnızca bir zeytin ağacı değil, aynı zamanda geçmişle bugün arasında kurulan doğal bir bağ olarak görülüyor.
“DEDELERİMİZİN DEDESİ DE GÖRDÜ”
Bölge sakinlerinden Osman Kılıç, çocukluğundan bu yana tarihi ağacın gölgesinde dinlendiklerini anlattı.
Ağacın nesiller boyunca ailelerin hayatında yer aldığını belirten Kılıç, şunları söyledi:
“Bu ağacı biz gördük, dedelerimizin dedesi de görmüştür. Burası bizim bir sembolümüz ve simgemiz. Sahip çıkıyoruz. Yıllardır burada zeytin veriyor, yiyoruz.”
Bölge halkının Cudi zeytin ağacını korumaya büyük önem verdiği belirtiliyor.
ZEYTİNİNİN TADI DA FARKLI
Tarihi ağacın meyveleri de bölge sakinleri tarafından ayrı bir değere sahip olarak görülüyor.
Sude Nur Ertuga, Cudi ağacından toplanan zeytinlerin tadını diğer zeytinlerden daha çok beğendiklerini belirterek, her yıl ağacın ürün vermesini beklediklerini söyledi.
Ertuga, özel misafirlerine dahi bu ağaçtan topladıkları zeytinleri ikram ettiklerini ifade ederek şöyle konuştu:
“Bu zeytinin tadı diğer zeytinlere göre çok güzel. Biz her sene bu zeytinin olmasını bekliyoruz. Öbür zeytinleri alacağımıza bunun olmasını bekleyip gelip topluyoruz. Bir özel misafirimiz geldiğinde bile biz bu zeytinleri toplayıp önüne sunup ikram ediyoruz. Bu ağaç bizim için de çok önemli.”
ŞANLIURFA’NIN YAŞAYAN TARİHİ
Yaklaşık 13 asırdır ayakta kalan, sulanmadan yaşamını sürdüren ve halen ürün veren Cudi zeytin ağacı, Şanlıurfa’nın doğal mirasının en dikkat çekici örneklerinden biri olmayı sürdürüyor.
Birçok kuşağın yaşamına tanıklık eden tarihi ağaç, bugün hem bölge halkı için bir sembol hem de ziyaretçiler için ilgi çekici bir doğal miras niteliği taşıyor.




