Nöbetçi Eczaneler
Ebelik Bölüm Başkan Yardımcısı Doç. Dr. Tuğba Yılmaz Esencan, emzirmenin anne ve bebek sağlığı açısından önemine, süt üretimini destekleyen uygulamalara ve emzirme sürecinde yaşanabilecek sorunlara ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Emzirme sürecinde ebe desteğinin gebelik döneminden itibaren başladığını belirten Esencan, doğru emzirme tekniğinin ilk günlerden itibaren öğrenilmesinin sonraki haftalardaki emzirme başarısını doğrudan etkilediğini söyledi.
Ebe desteği gebelik döneminde başlıyor
Gebelik döneminde anne adaylarına emzirmenin bebeğin sağlığı açısından öneminin anlatıldığını belirten Esencan, doğumdan hemen sonra ilk emzirmenin başlatılmasının da büyük önem taşıdığını ifade etti.
Doğumun ardından sağlanan ten temasından sonra bebeğin doğru şekilde memeye yerleştirilmesi, ağız açıklığı ve emme pozisyonunun doğru olmasının emzirmenin sürdürülebilirliğini etkilediğini kaydetti.
Emzirme anne ve bebeğin birlikte öğrendiği bir süreç
Ebe desteğinin lohusalık döneminde de devam ettiğini belirten Esencan, bu süreçte annelerin meme başı sorunlarının, süt üretiminin ve bebeğin gelişiminin birlikte takip edildiğini söyledi.
Emzirmenin yalnızca bir beslenme yöntemi olmadığını vurgulayan Esencan, bunun anne ve bebeğin birlikte öğrendiği biyolojik ve duygusal bir süreç olduğunu ifade etti.
“Sütüm yetmiyor” düşüncesinin farklı nedenleri olabilir
Birçok annenin doğumdan sonra “Sütüm gelmiyor” veya “Sütüm yetmiyor” endişesi yaşadığını belirten Esencan, gerçek anlamda fizyolojik süt yetersizliğinin düşünüldüğü kadar yaygın olmadığını söyledi.
Bebeğin yeterince sık emzirilmemesi, yanlış emzirme pozisyonu, doğumdan sonra memeye geç başlanması ve erken dönemde biberon veya ek gıdaya yönelinmesi gibi faktörlerin annede süt yetersizliği algısına neden olabileceğini ifade etti.
“Emzirmede patron bebek”
Süt üretiminin arz-talep ilişkisine dayandığını belirten Esencan, bebeğin sık ve etkili emmesinin süt miktarını artıran en temel faktörlerden biri olduğunu vurguladı.
Esencan, “Bebeği sık sık, gece dahil talebine göre emzirmek, doğru emzirme tekniğini öğrenmek ve mümkünse ilk günlerde bir ebeden destek almak önemli. Unutulmaması gereken nokta, emzirmede patron bebek. Bebek ne kadar sık ve etkili emerse, meme o kadar çok süt üretir.” dedi.
Anne sütü taklit edilemeyen biyolojik bir ürün
Anne sütünün yalnızca bebeğin karnını doyurmadığını belirten Esencan, süt içerisinde bağışıklık sistemini destekleyen antikorların, büyüme faktörlerinin ve bebeğin yaşına uygun besin bileşenlerinin bulunduğunu söyledi.
Emzirilen bebeklerde solunum yolu ve gastrointestinal enfeksiyonlar ile orta kulak iltihabının daha az görülebildiğini ifade eden Esencan, ilerleyen yaşlarda obezite ve tip 2 diyabet riskinin de azalabildiğini kaydetti.
Emzirme anne sağlığını da destekliyor
Emzirmenin anne açısından da önemli yararları bulunduğunu belirten Esencan, doğum sonrası kanamanın azalmasına ve rahmin daha hızlı toparlanmasına katkı sağladığını söyledi.
Uzun vadede emzirmenin meme ve yumurtalık kanseri riskinin azalmasıyla ilişkilendirildiğini belirten Esencan, emzirme sırasında salgılanan oksitosin hormonunun anne-bebek bağını güçlendirdiğini ifade etti.
Günde 8-12 kez emzirme süt üretimini destekliyor
Bebeğin talebine göre günde 8 ila 12 kez emzirilmesinin memenin düzenli boşaltılmasına ve süt üretiminin uyarılmasına yardımcı olduğunu belirten Esencan, annenin dengeli beslenmesi ve yeterli sıvı tüketmesinin de önemli olduğunu söyledi.
Sütü artırdığı iddia edilen tek bir “mucize besin” bulunmadığını ifade eden Esencan, asıl önemli olanın yeterli ve dengeli beslenme olduğunu vurguladı.
Yanlış kavrama meme ucu çatlağına neden olabilir
Emzirme döneminde meme ucu çatlakları, memede aşırı dolgunluk, sertlik, ağrı ve mastit gibi sorunların görülebileceğini belirten Esencan, bu problemlerin önemli bölümünde bebeğin memeyi yanlış kavramasının etkili olduğunu söyledi.
Bebeğin yalnızca meme ucunu emmesinin hem anneye ağrı verdiğini hem de memenin yeterince boşalmasını engellediğini belirten Esencan, doğru pozisyon ve kavrama tekniğinin erken dönemde öğretilmesinin birçok sorunu önleyebileceğini kaydetti.
“Küçük memeli annenin sütü az olur” inanışı yanlış
Toplumda emzirme konusunda çok sayıda yanlış inanış bulunduğunu belirten Esencan, meme büyüklüğü ile süt üretim kapasitesi arasında doğrudan ilişki bulunmadığını söyledi.
Süt üretiminin meme büyüklüğünden değil, bez dokusunun işlevinden etkilendiğini ifade eden Esencan, bebeğin sık ağlamasının da tek başına süt yetersizliği anlamına gelmediğini vurguladı.
Kolostrum bebeğin en değerli ilk besini
“İlk süt faydasızdır, atılmalıdır” düşüncesinin bilimsel gerçeklerle uyuşmadığını belirten Esencan, ağız sütü olarak da bilinen kolostrumun bebeğin bağışıklığını destekleyen çok değerli bir ilk besin olduğunu söyledi.
Emziren annelere yönelik katı beslenme yasaklarının da her zaman bilimsel bir temele dayanmadığını ifade etti.
Çalışan anneler işe dönmeden önce hazırlık yapmalı
İşe dönüşün emzirmenin sona ermesi anlamına gelmediğini belirten Esencan, çalışan annelerin işe başlamadan birkaç hafta önce süt sağma alışkanlığı kazanmasının yararlı olacağını söyledi.
Sağılan sütün uygun koşullarda saklanması ve iş yerinde annenin düzenli olarak süt sağabileceği mahrem bir alan bulunmasının süt üretiminin devamlılığı açısından önemli olduğunu kaydetti.
“Ebe desteğinin yeri doldurulamaz”
Emzirmenin hem biyolojik hem de duygusal bir süreç olduğunu belirten Esencan, ebelerin gebelikten lohusalığa kadar devam eden desteğinin annenin doğru bilgiye ulaşması ve kendine güveninin güçlenmesi açısından önemli olduğunu söyledi.
Esencan, doğru teknik, düzenli takip ve uygun destekle birçok emzirme sorununun daha ortaya çıkmadan önlenebileceğini ifade etti.