Yaz aylarında artan açık hava aktiviteleri ve uzun tatil günleri dinlenme fırsatı sunarken, omurga sağlığı açısından bazı riskleri de beraberinde getirebiliyor. Günlük rutinden uzaklaşılan tatillerde yapılan basit hatalar; bel ve boyun bölgesinde kas spazmına, fıtık oluşumuna ya da mevcut problemlerin şiddetlenmesine neden olabiliyor.
Acıbadem Kozyatağı Hastanesi Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Doç. Dr. Ali Erhan Kayalar, tatillerde bel ve boyun sağlığını tehdit eden en önemli hatalı davranışların yanlış pozisyonda uzun süre kalmak, ani hareketler yapmak ve uzun süre hareketsiz durmak olduğunu belirtti.
Kayalar, yıl boyunca alışık olunmayan hareketlerin kısa sürede ve yoğun şekilde yapılmasının omurgada beklenmedik yükler oluşturabileceğine dikkat çekerek, “Yaz tatillerinde önemsenmeyen günlük hatalar omurgada bel ve boyun fıtığı gibi ciddi sorunlara dönüşebilmektedir. Bu nedenle tatilde de omurga sağlığını koruyacak basit önlemlerin ihmal edilmemesi gerekmektedir” dedi.
Şezlongda uzun süre aynı pozisyonda kalmayın
Tatilin en masum görünen alışkanlıklarından biri olan şezlongda saatlerce aynı pozisyonda kalmak, omurga sağlığı açısından risk oluşturabiliyor. Uzun süre hareketsiz kalmak, boyun ve bel disklerine sürekli ve tek yönlü baskı uygulayabiliyor.
Özellikle boynun öne ya da yana eğik kalması, bir süre sonra kas spazmına yol açabiliyor. Bu durum basit bir tutulma gibi başlasa da sinir köklerine baskı gelişmesi halinde bel veya boyun fıtığına bağlı şikayetlerin artmasına neden olabiliyor.
Uzmanlar, her 20-30 dakikada bir pozisyon değiştirilmesini, sırtüstü yatarken bel ve boyun bölgesinin desteklenmesini öneriyor. Kısa yürüyüşler yapmak ve boynu mümkün olduğunca nötr pozisyonda tutmak da omurga sağlığı açısından önem taşıyor.
Sıcak havada aniden soğuk suya girmeyin
Sıcak havalarda terliyken denize ya da havuza aniden girmek de bel ve boyun sağlığını olumsuz etkileyebiliyor. Vücudun gevşemiş olduğu anlarda yapılan ani hareketler, kasların refleks olarak kasılmasına neden olabiliyor.
Bu durum bel ve boyun bölgesinde kontrolsüz yüklenmelere yol açarken, daha önce fark edilmemiş disk problemlerinin belirti vermesine ya da mevcut şikayetlerin artmasına sebep olabiliyor.
Uzmanlar, ani ısı değişiminden kaçınılması gerektiğini belirterek deniz veya havuza yavaş yavaş girilmesini tavsiye ediyor.
Derinliği bilinmeyen suya balıklama atlamayın
Yaz aylarında yapılan en tehlikeli hatalardan biri de derinliği bilinmeyen deniz veya havuza balıklama atlamak. Sığ suya yapılan atlayışlarda baş ve boyun bölgesinin zemine çarpması, omurilikte ciddi hasara yol açabiliyor.
Doç. Dr. Ali Erhan Kayalar, suyun beklenenden daha sığ olması halinde bu tür atlayışların boyun ve omurga kırıklarına, kalıcı felce ve hatta ölüme neden olabileceği uyarısında bulundu.
Uzmanlar, derinliği bilinmeyen deniz veya havuza kesinlikle balıklama atlanmaması gerektiğini vurguluyor.
Uzun yolculuklarda hareketsiz kalmayın
Tatil yolculukları sırasında uzun süre aynı pozisyonda oturmak da omurga sağlığını tehdit ediyor. Özellikle 3-5 saat boyunca mola vermeden oturmak, bel ve boyun spazmlarına neden olabiliyor.
Bu durum, bel ve boyun fıtığı yakınmalarının şiddetlenmesine yol açabiliyor. Seyahat sırasında bel ve boyun bölgesini destekleyen yastıklar kullanılması, kol ve bacakların belirli aralıklarla hareket ettirilmesi öneriliyor.
Uzmanlar, yolculuklarda en az 2 saatte bir mola verilmesini, en az 5 dakika yürünmesini ve mümkünse esneme hareketleri yapılmasını tavsiye ediyor.
Ağır valizi belden eğilerek kaldırmayın
Tatil başlangıcında sık yapılan hatalardan biri de ağır valizi yanlış şekilde kaldırmak. Valizi belden eğilerek ve gövdeyi döndürerek kaldırmak, omurgaya tek noktadan yük bindirebiliyor.
Doç. Dr. Kayalar, bu hatalı hareketlerin disklerde ani basınç artışına neden olabileceğini belirterek, bunun sonucunda bel ve boyun fıtığının gelişebileceğini ya da mevcut şikayetlerin artabileceğini ifade etti.
Bavul yerden kaldırılırken dizlerin bükülmesi, yükün kontrollü şekilde kaldırılması ve yön değiştirirken belden dönmek yerine tüm vücutla birlikte hareket edilmesi gerekiyor. Uzmanlar, büyük ve ağır tek bir bavul yerine daha hafif 2-3 küçük valiz tercih edilmesinin omurga sağlığı açısından daha uygun olduğunu belirtiyor.
Tatil sporlarına hazırlıksız başlamayın
Su kayağı, sörf ve kum voleybolu gibi tatil sporları da hazırlıksız yapıldığında bel ve boyun sağlığı açısından risk oluşturabiliyor. Özellikle yıl boyunca düzenli egzersiz yapmayan kişilerin tatilde aniden yoğun fiziksel aktiviteye başlaması omurgayı zorlayabiliyor.
Ani dönüşler, dengesiz düşüşler ve tekrarlayan yüklenmeler; bel ve boyun ağrılarının ortaya çıkmasına, fıtık veya disk problemlerinin oluşmasına ya da mevcut sorunların şiddetlenmesine neden olabiliyor.
Uzmanlar, tatil sporlarına başlamadan önce kısa bir ısınma ve esneme programı uygulanmasını, aktivite süresi ve yoğunluğunun kademeli olarak artırılmasını öneriyor. Boyun ya da bel bölgesinde ağrı, tutulma veya hareket kısıtlılığı hissedilmesi halinde aktiviteye devam edilmemesi gerekiyor.
Omurga sağlığı için basit önlemler yeterli olabilir
Tatil döneminde omurga sağlığını korumak için uzun süre aynı pozisyonda kalmamak, ani hareketlerden kaçınmak, suya kontrollü girmek, ağır yükleri doğru taşımak ve sportif aktivitelere hazırlıksız başlamamak büyük önem taşıyor.
Uzmanlar, basit gibi görünen bu önlemlerin bel ve boyun fıtığı başta olmak üzere ciddi omurga sorunlarının önlenmesinde etkili olabileceğini belirtiyor.




